I SA/Bk 395/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2025-11-12
NSApodatkoweŚredniawsa
VATzabezpieczeniewyłudzenia skarboweprawo podatkowekontrola celno-skarbowaspółkaimport usługodliczenie VAT

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę spółki M. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku utrzymującą w mocy decyzję o zabezpieczeniu na majątku spółki przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych w VAT.

Spółka M. sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego o zabezpieczeniu na majątku spółki kwot zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług. Spółka zarzucała organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, w tym brak uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązań oraz bezpodstawną odmowę prawa do odliczenia VAT naliczonego. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy prawidłowo ustaliły przesłanki do zabezpieczenia, wskazując na trudną sytuację finansową spółki, powiązania z innymi podmiotami oraz podejrzenie wyłudzeń skarbowych związanych z nieprawidłowym rozliczaniem VAT od importu usług.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę spółki M. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego o zabezpieczeniu na majątku spółki przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od lutego do listopada 2024 r. Spółka zarzucała organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, w tym art. 33 § 1 o.p. w zw. z art. 64 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji o zabezpieczeniu pomimo braku realnych przesłanek świadczących o zagrożeniu niewykonania zobowiązań, art. 86 ust. 1 u.p.t.u. poprzez bezpodstawną odmowę przyznania prawa do odliczenia VAT naliczonego, art. 233 § 1 pkt 1 o.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, oraz art. 121 § 1 o.p. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Sąd administracyjny, analizując zgromadzony materiał dowodowy, uznał, że organy prawidłowo ustaliły istnienie uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego. Wskazano na brak majątku spółki, jej powiązania z innymi podmiotami działającymi w specyficzny sposób (tworzenie i likwidacja spółek), a także na podejrzenie wykorzystywania działalności banków do wyłudzeń skarbowych. Sąd podzielił stanowisko organów, że spółka mogła nieprawidłowo rozliczać podatek VAT od importu usług, odliczając podatek naliczony od usług wykorzystywanych do czynności zwolnionych z VAT, co mogło prowadzić do zaniżenia zobowiązania podatkowego. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na fakt, że spółka była wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT w okresie, za który składano deklaracje, co dodatkowo wzmacniało obawy organów. W konsekwencji, sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i oddalił skargę.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją uzasadnione przesłanki do zabezpieczenia zobowiązania podatkowego na majątku spółki, gdy organy wykażą uzasadnioną obawę niewykonania tego zobowiązania, co może wynikać z trudnej sytuacji finansowej, działań zmierzających do zbycia majątku, czy podejrzenia wyłudzeń skarbowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły przesłanki do zabezpieczenia, wskazując na brak majątku spółki, jej powiązania z innymi podmiotami oraz podejrzenie wyłudzeń skarbowych związanych z nieprawidłowym rozliczaniem VAT od importu usług. Obawa niewykonania zobowiązania może być uprawdopodobniona, nie wymaga pewności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

o.p. art. 33 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zabezpieczenie zobowiązania podatkowego przed terminem płatności jest dopuszczalne, gdy zachodzi uzasadniona obawa niewykonania tego zobowiązania, w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku utrudniających egzekucję.

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi, jeśli sąd stwierdzi, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Pomocnicze

o.p. art. 33 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zabezpieczenia można dokonać w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej, przed wydaniem decyzji ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego.

o.p. art. 33 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

W przypadku zabezpieczenia przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, organ określa przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę.

u.p.t.u. art. 96 § ust. 9

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika VAT, jeżeli posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi.

k.k.s. art. 56 § § 1

Ustawa z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy

Określa odpowiedzialność karną podatnika za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy w deklaracji lub oświadczeniu, narażając podatek na uszczuplenie.

o.p. art. 119zg § pkt 9

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Definiuje wyłudzenie skarbowe jako przestępstwo skarbowe.

Argumenty

Odrzucone argumenty

art. 33 § 1 o.p. w zw. z art. 64 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych Spółki pomimo braku realnych i obiektywnie uzasadnionych przesłanek świadczących o zagrożeniu niewykonania zobowiązań podatkowych art. 86 ust. 1 u.p.t.u. poprzez bezpodstawną odmowę przyznania Spółce prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego art. 233 § 1 pkt 1 o.p. poprzez bezpodstawne utrzymanie w mocy decyzji Naczelnika PUCS, pomimo że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego i procesowego art. 121 § 1 o.p. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych

Godne uwagi sformułowania

istnieje uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego organy podatkowe mogą za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości zgromadzone w sprawie dowody i okoliczności uprawdopodobniają, że istnieje niebezpieczeństwo, iż w przyszłości podatnik takich zobowiązań nie wykona Spółka mogła nieprawidłowo rozliczać podatek VAT od importu usług działania Spółki polegające na odliczeniu podatku naliczonego związanego z importem usług, które - jak uznał organ - z dużym prawdopodobieństwem w okolicznościach sprawy dotyczyły czynności zwolnionych od opodatkowania podatkiem od towarów i usług, mogły spowodować nieprawidłowe rozliczenie z tytułu podatku od towarów i usług i obniżenie kwoty należnego zobowiązania podatkowego, co mieści się w pojęciu wyłudzenia skarbowego

Skład orzekający

Justyna Siemieniako

przewodniczący

Marcin Kojło

członek

Paweł Janusz Lewkowicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek uzasadniających zabezpieczenie zobowiązania podatkowego, zasady odliczania VAT naliczonego przy imporcie usług wykorzystywanych do czynności zwolnionych, oraz ocena ryzyka wyłudzeń skarbowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów dotyczących zabezpieczenia oraz rozliczania VAT w kontekście podejrzenia oszustwa podatkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy potencjalnych wyłudzeń skarbowych i agresywnego zabezpieczania majątku przez organy podatkowe, co jest tematem budzącym zainteresowanie zarówno wśród prawników, jak i przedsiębiorców.

Czy spółka z wirtualnym biurem i kapitałem 5 tys. zł może uniknąć zabezpieczenia VAT? Sąd mówi 'nie'.

Dane finansowe

WPS: 433 616 PLN

Sektor

finanse

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Bk 395/25 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2025-11-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Justyna Siemieniako /przewodniczący/
Marcin Kojło
Paweł Janusz Lewkowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 111
art. 33 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Justyna Siemieniako, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 listopada 2025 r. sprawy ze skargi M. spółka z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 23 czerwca 2025 r. nr 2001-IEW.4253.14.2025 w przedmiocie określenia i zabezpieczenia na majątku spółki przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do listopada 2024 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno- Skarbowego w Białymstoku (dalej powoływany jako: "organ I instancji", "Naczelnik PUCS") decyzją z dnia 10 marca 2025 r. nr 318000-CKK1-1.5001.2.2025.37 określił i zabezpieczył na majątku M. sp. z o.o. w Warszawie (dalej powoływana jako: "Spółka", "skarżąca") przybliżone kwoty zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okres od lutego do listopada 2024 r. w łącznej wysokości 404.528 zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej wysokości 29.088 zł od ww. kwot zaniżonych zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące styczeń – listopad 2024 r. Łączna kwota na jaką dokonano zabezpieczenia wynosi 433.616 zł.
Po rozpatrzeniu odwołania spółki, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku (dalej powoływany jako: "organ odwoławczy", "DIAS") decyzją z dnia 23 czerwca 2025 r. nr 2001-IEW.4253.14.2025 utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Powołując się na art. 33 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm., dalej jako: o.p.) organ odwoławczy uznał, że w rozpatrywanej sprawie wykazano przy pomocy możliwych do przeprowadzenia środków dowodowych, że istnieje uzasadniona obawa niewykonania zobowiązań wynikających z przyszłej decyzji wymiarowej dotyczącej podatku od towarów i usług, o czym świadczą następujące okoliczności:
1) W trakcie przeprowadzonej kontroli celno-skarbowej organ I instancji, ustalił, że Spółka została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu 11 października 2023 r. Kapitał zakładowy Spółki wynosi 5000 zł, poza tym nie dysponuje ona własnym majątkiem rzeczowym, nie posiada na terytorium kraju żadnych gruntów czy innych nieruchomości, które stanowią jej własność a także nie jest właścicielem żadnych pojazdów mechanicznych. Zgodnie z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego siedziba Spółki, jak i miejsce prowadzenia działalności, znajduje się pod adresem biura wirtualnego należącego do V. Sp. z o.o. Na dzień wydania decyzji organu I instancji nie upłynął termin do złożenia zeznania podatkowego CIT-8 oraz sprawozdania finansowego za rok 2024, co za tym idzie dokumenty te nie zostały jeszcze złożone.
Kontrolowana spółka posiada jedynie majątek obrotowy w postaci środków na rachunkach bankowych. Organ I instancji dokonał blokady rachunków bankowych Spółki na okres 72 godzin, w wyniku której zabezpieczył środki kwocie 228.992,93 EUR oraz 32.920,46 zł. Majątek ten z łatwością mógłby zostać zbyty, co uniemożliwiłoby skuteczną egzekucję zaległości podatkowych. Postanowieniem z 9 stycznia 2025 r. termin blokady rachunków bankowych Spółki został przedłużony.
2) Na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie organ I instancji ustalił, że Spółka należy do grupy podmiotów powiązanych osobowo i transakcyjnie, które prowadzą działalność w zakresie opieki nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi oraz pośrednictwa pracy. Transakcje handlowe zawierane są wyłączenie pomiędzy podmiotami wchodzącymi w skład opisywanej grupy natomiast powiązania osobowe J. K. i S. P. oraz M. T. wynikają z pełnienia w powiązanych spółkach funkcji zarządczych w różnych konfiguracjach. Powiązania te szczegółowo zostały opisane w decyzji organu I instancji
3) Wzorzec działania udziałowców i zarządu Spółek wchodzących w skład wspomnianej grupy podmiotów powiązanych uprawdopodabnia ryzyko wygaszenia działalności kontrolowanej spółki zanim jej zobowiązania podatkowe zostaną ujawnione i uregulowane. J. K. przy udziale S. P. oraz M. T. w latach 2017-2023 utworzyli około 20 spółek prawa handlowego, które pozostawały pod ich kontrolą jako udziałowców, lub osób kontrolujących rachunki bankowe tych podmiotów. Spółki te działają przez okres od roku do dwóch lat, następnie stawiane są w stan likwidacji a ich miejsce zajmują kolejne podmioty powstałe w ramach grupy. Ten sposób działania wskazuje na instrumentalne traktowanie przepisów prawa handlowego i podatkowego, może także uprawdopodabniać wykorzystywanie konstrukcji podatku od towarów i usług do wyłudzeń podatkowych.
4) W oparciu o art. 119zn §1 o.p. organ I instancji dokonał analizy ryzyka wykorzystywania przez Spółkę działalności banków do dokonywania wyłudzeń skarbowych. Na podstawie zgromadzonego materiału ustalono, iż przedmiotem przeważającej działalności Spółki jest pomoc społeczna bez zakwaterowania dla osób w podeszłym wieku i osób niepełnosprawnych. Usługi te świadczone był przez Spółkę głównie na rzecz klientów niemieckich, stanowiły one 99,94% obrotu zadeklarowanego przez skarżącą. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2023 r. poz. 1570 ze zm., dalej jako: u.p.t.u.) tego rodzaju usługi korzystały ze zwolnienia z podatku VAT. Ponadto Spółka dokonywała importu usług, których dostawcami były podmioty niemieckie, świadczące usługi ambulatoryjne, pielęgniarskie oraz dodatkowe polegające na prowadzeniu domu na rzecz osób starszych i niepełnosprawnych. Pozostały import to koszt obsługi prawnej oraz pośrednictwa finansowego. W rozliczeniu podatku VAT podatek wynikający z importu usług Spółka wykazywała zarówno po stronie podatku należnego jak i naliczonego. Zdaniem Naczelnika usługi nabyte przez Spółkę od kontrahentów niemieckich zostały w całości wykorzystane do czynności zwolnionych od opodatkowania podatkiem od towarów i usług czyli do opieki nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi mającymi miejsce zamieszkania w Niemczech. Zgodnie zaś z art. 86 ust. 1 i art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. a u.p.t.u. prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Organ I instancji uznał, iż istnieje wysokie prawdopodobieństwo nieuprawnionego odliczenia przez Spółkę podatku naliczonego z tytułu usług nabytych od kontrahentów niemieckich, a co za tym idzie zaistniała obawa, że mogło dojść do wyłudzeń skarbowych zdefiniowanych w art. 119zg pkt 9 o.p., tj. przestępstwa skarbowego, o którym mowa w art. 56 § 1 ustawy z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy (Dz.U. z 2023 r. poz. 654 ze zm.), zgodnie z którym podlega karze podatnik, który składając organowi podatkowemu, innemu uprawnionemu organowi lub płatnikowi deklarację lub oświadczenie, podaje nieprawdę lub zataja prawdę albo nie dopełnia obowiązku zawiadomienia o zmianie objętych nimi danych, przez co naraża podatek na uszczuplenie. W związku z powyższym organ I instancji działając na podstawie art. 119zv § 1 o.p. oraz § 1 pkt 1 lit. d rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 grudnia 2022 r. w sprawie upoważnienia organów Krajowej Administracji Skarbowej do wykonywania zadań Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z zakresu przeciwdziałania wykorzystywania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2501, dalej jako: "rozporządzenie MF"), w dniu 7 stycznia 2025 r. dokonał blokady rachunków bankowych Spółki na okres 72 godzin, o czym Spółka została poinformowana pismem z dnia 7 stycznia 2025 r. doręczonym w dniu 13.01.2025 r. Postanowieniem z 9 stycznia 2025 r. znak 318000-CAR.1.4021.20.2024 ( doręczonym Spółce 15 stycznia 2025 r.) Naczelnik PUCS, na podstawie art. 119 zw. §1 o.p. oraz § 1 pkt lit. e rozporządzenia MF, przedłużył termin blokady rachunków bankowych Spółki na czas oznaczony nie dłuższy niż trzy miesiące, tj. do dnia 9 kwietnia 2025 r., z uwagi na fakt, iż zachodziła uzasadniona obawa , że spółka nie wykona istniejącego zobowiązania w podatku od towarów i usług. Obawę tę podzielił DIAS, który postanowieniem 2001-ICK.4253.4.2025 z 3 lutego 2025 roku, po rozpatrzeniu zażalenia, złożonego 16 stycznia 2025 r. przez pełnomocnika skarżącej, utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika PUCS z 9 stycznia 2025 r. znak 318000-CAR1.4021.20.2024 o przedłużeniu blokady rachunków bankowych Spółki, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, który wyrokiem z 7 maja 2025 r. sygn. akt. I SA/Bk 135/25 (nieprawomocny) oddalił skargę na postanowienie Dyrektora z dnia 3 lutego 2025 r. nr 2001-ICK-4253.4.2025 w przedmiocie przedłużenia blokady rachunków bankowych Spółki. Dokonane zabezpieczenie na majątku obrotowym Spółki (w postaci środków pieniężnych na rachunkach bankowych) daje organowi podatkowemu swoistą gwarancję pokrycia przyszłego zobowiązania w podatku od towarów i usług, natomiast ewentualne uwolnienie tych środków, zważywszy na opisany powyżej utrwalony wzorzec działania podmiotów wchodzących w skład grupy podmiotów powiązanych, rodzi obawę wygaszenia działalności Spółki przez zakończeniem postępowania wymiarowego.
5) Od 23 stycznia 2025 r. Spółka nie jest czynnym podatnikiem VAT. Zgodnie regulacją z art. 96 ust. 9 pkt 5 u.p.t.u. naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika VAT bez konieczności zawiadamiania podatnika, jeżeli: posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków w rozumieniu art. 119zg pkt 1 o.p. lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi w rozumieniu art. 119zg pkt 9 o.p. Na dzień wydania niniejszej decyzji Spółka nie figuruje w rejestrze czynnych podatników VAT.
W ocenie DIAS, wobec powyższych ustaleń zasadnym wydaje się twierdzenie, że spółka zatrudniała pracowników, ale wykonywali oni swoje zadania pod nadzorem innych podmiotów, co jest cechą charakterystyczną działalności związanej z udostępnianiem pracowników i działalnością agencji pracy tymczasowej, których istotą jest zatrudnianie pracowników wykonujących pracę w innych podmiotach i pod nadzorem tych podmiotów.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem Spółka reprezentowana przez pełnomocnika wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając decyzję DIAS w całości zarzucił jej naruszenie:
1. art. 33 § 1 o.p. w zw. z art. 64 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych Spółki pomimo braku realnych i obiektywnie uzasadnionych przesłanek świadczących o zagrożeniu niewykonania zobowiązań podatkowych; organ oparł rozstrzygnięcie jedynie na hipotetycznych założeniach, niepopartych dowodami ani rzetelną oceną sytuacji finansowej Spółki
2. art. 86 ust. 1 u.p.t.u. poprzez bezpodstawną odmowę przyznania Spółce prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego; organ błędnie przyjął, że usługi nabyte od kontrahentów niemieckich były wykorzystywane wyłącznie do czynności zwolnionych z VAT, podczas gdy część tych usług była związana z działalnością opodatkowaną, co uprawniało Spółkę do odliczenia podatku naliczonego,
3. art. 233 § 1 pkt 1 o.p. poprzez bezpodstawne utrzymanie w mocy decyzji Naczelnika PUCS, pomimo że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego i procesowego,
4. art. 121 § 1 o.p. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, poprzez dokonanie arbitralnej i dowolnej oceny okoliczności, bez wskazania konkretnych faktów uzasadniających obawę niewykonania zobowiązania podatkowego przez Spółkę, co doprowadziło do nieuprawnionego wydania decyzji zabezpieczającej.
Mając na uwadze powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika PUCS, a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 33 § 1 o.p., zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim także na majątku wspólnym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. W przypadku zabezpieczenia na majątku wspólnym małżonków przepis art. 29 § 2 stosuje się odpowiednio. Stosownie do art. 33 § 2 o.p., zabezpieczenia w okolicznościach wymienionych w § 1 można dokonać również w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej, przed wydaniem decyzji:
1) ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego;
2) określającej wysokość zobowiązania podatkowego;
3) określającej wysokość zwrotu podatku.
W myśl art. 33 § 3 o.p., w przypadku, o którym mowa w § 2 pkt 2, zabezpieczeniu, z zastrzeżeniem art. 54 § 1 pkt 1, podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu. Dalej ustawodawca wskazuje, że w przypadku, o którym mowa w § 2, organ podatkowy na podstawie posiadanych danych co do wysokości podstawy opodatkowania określa w decyzji o zabezpieczeniu:
1) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 1;
2) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 2 (art. 33 § 4 o.p.).
Z przedstawionych regulacji prawnych wynika, że zasadniczą przesłanką do wydania decyzji zabezpieczającej na majątku podatnika zobowiązanie podatkowe jest ustalenie istnienia uzasadnionej obawy, że zobowiązanie podatkowe może nie zostać wykonane. Ustawodawca wprawdzie nie zdefiniował pojęcia "uzasadnionej obawy", niemniej jednak zobrazował w sposób przykładowy okoliczności, co do których ustalenie, że zaistniały, pozwala na kwalifikację stanu faktycznego, jako spełniającego wymogi z art. 33 § 1 o.p. Są to w szczególności sytuacje, gdy podatnik nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na utracie prawa własności do majątku, które może utrudnić lub udaremnić egzekucję. Przesłanki warunkujące możliwość sięgnięcia do instytucji zabezpieczenia z jednej strony nawiązują do sytuacji już istniejącej (stan obawy),z drugiej natomiast do przyszłości (groźba niewykonania zobowiązania podatkowego). Uzasadniona obawa musi istnieć już w chwili rozstrzygania w przedmiocie zabezpieczenia, jednak obawa ta odnoszona jest zarazem do zdarzenia, które jeszcze nie nastąpiło (a nawet nie wiadomo, czy w ogóle wystąpi). Podkreślenia przy tym wymaga, że organy podatkowe mogą za pomocą wszelkich argumentów, popartych ustalonymi w sprawie okolicznościami, wykazywać, że istnieje groźba niewykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości, uzasadniająca sięgnięcie do instytucji zabezpieczenia. Z samej istoty "obawy" niewykonania zobowiązania wynika, że zgromadzone w takim postępowaniu dowody nie muszą w sposób pewny i jednoznaczny wskazywać, że podatnik w przyszłości nie wykona zobowiązania. Wystarczy, że zgromadzone w sprawie dowody i okoliczności uprawdopodobniają, że istnieje niebezpieczeństwo, iż w przyszłości podatnik takich zobowiązań nie wykona. W doktrynie (por. W. Stachurski [w:] Ordynacja podatkowa. Tom I. Zobowiązania podatkowe. Art. 1-119zzk. Komentarz aktualizowany, red. L. Etel, LEX/el. 2023, art. 33) i judykaturze zgodnie wskazuje się, że obie wymienione w art. 33 § 1 o.p. przesłanki szczegółowe stanowią jedynie przykłady działania uzasadniającego obawę niewykonania zobowiązania podatkowego i z całą pewnością nie wyczerpują wszystkich możliwych sytuacji. Katalog okoliczności, które uzasadniają obawę niewykonania zobowiązania, jest otwarty, na co wskazuje użyty w art. 33 § 1 o.p. zwrot "w szczególności" (zob. np. wyroki NSA: z 7 czerwca 2013 r., I FSK 970/12; z 11 września 2014 r., I FSK 1423/13). Nie ma zatem przeszkód, aby organ podatkowy mógł wskazać także na inne okoliczności uzasadniające istnienie obawy, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Z uzasadnioną obawą niewykonania zobowiązania podatkowego mamy do czynienia m.in. w razie trudnej sytuacji finansowej podmiotu zobowiązanego, ewentualnie w przypadku działań skierowanych na wyzbywanie się majątku (wyrok WSA w Gdańsku z 21 grudnia 2011 r., I SA/Gd 1011/11) czy też np. w przypadku dokonywania przez podatnika obniżenia podatku należnego VAT na podstawie fikcyjnych faktur (wyrok NSA z 17 grudnia 2019 r., I FSK 909/17). W wyroku z dnia 8 października 2013 r., SK 40/12 Trybunał Konstytucyjny dokonując oceny zgodności przesłanki wymienionej w art. 33 § 1 o.p. uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego ze wskazanymi w skardze konstytucyjnej wzorcami kontroli stwierdził, że oceniając art. 33 § 2 pkt 2 w związku z art. 33 § 1 o.p. należy mieć na względzie specyfikę analizowanej instytucji. Zauważył, że zabezpieczenia wydawane w toku kontroli podatkowej - w przeciwieństwie do zabezpieczeń wydawanych np. w postępowaniu egzekucyjnym - służą zagwarantowaniu wykonania potencjalnego zobowiązania podatkowego, którego istnienie i wysokość są przedmiotem sporu między organami skarbowymi i podatnikiem. Choć docelowo mają one zapewnić spełnienie przez podatnika obowiązku płynącego z art. 84 Konstytucji, to jednak są stosowane na etapie, kiedy byt i zakres tego obowiązku są jedynie prawdopodobne, a nie - pewne i ostateczne. Z tego powodu zbadanie, czy zastosowanie tego rozwiązania jest konieczne i proporcjonalne, powinno być dokonywane ze szczególną dokładnością. Czym innym jest bowiem ingerencja w prawo majątkowe na podstawie prawomocnej decyzji wymiarowej (w tym wypadku ograniczenie praw podatnika jest bowiem konstytucyjnie uzasadnione i - o ile nie prowadzi do konfiskaty mienia - nie może być traktowane jako nieproporcjonalne naruszenie praw podatnika), a czym innym - ustanowienie zabezpieczenia należności podatkowej, co do której toczy się dopiero kontrola podatkowa. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zakwestionowana przesłanka zastosowania zabezpieczenia, tj. uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego, pozwala organom skarbowym (pod kontrolą sądów administracyjnych) na odpowiednie ustalanie relacji między konkurującymi wartościami - prawem własności podatnika i obowiązkiem płacenia przez niego podatków. W sprawie tej przybliżona kwota zobowiązań podatkowych spółki wraz z odsetkami została ustalona na kwotę 433.616 zł. Organ uprawdopodobnił, że zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązania te nie zostaną wykonane, odwołując się w swej argumentacji do sytuacji majątkowej i finansowej spółki oraz charakteru nieprawidłowości stwierdzonych na obecnym etapie kontroli celno-skarbowej. Nie ulega wątpliwości, że spółka nie ma majątku a w sprawozdaniu za 2023 r. wykazała zysk w wysokości 133.550,04 zł (brak zeznania CIT-8). Powyższe należy zestawić z ustaleniami odnoszącymi się do charakteru nieprawidłowości stwierdzonych w prowadzonej wobec spółki kontroli celno-skarbowej. Organ ustalił, że Skarżąca nie ma wystarczającego majątku (w tym w szczególności nieruchomości oraz środków trwałych), którymi byłaby w stanie pokryć zaniżone zobowiązanie podatkowe. Z danych zawartych w KRS wynika, iż kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000 zł, według danych z Centralnej Bazy Ksiąg Wieczystych, Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz Centralnego Rejestru Czynności Majątkowych Mediina Care (sp. z o.o.) nie posiada żadnych pojazdów, gruntów, innych nieruchomości ani praw majątkowych. Zgodnie z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego siedziba Spółki, jak i miejsce prowadzenia działalności, znajduje się pod adresem biura wirtualnego należącego do V. Sp. z o.o., NIP: [...]. Pierwszy rok obrotowy Spółki trwał od 05.10.2023 r. do 31.12.2024 r. Na dzień wydania decyzji organu I instancji nie upłynął termin do złożenia zeznania podatkowego CIT-8 oraz sprawozdania finansowego za połączone lata 2023/2024, co za tym idzie dokumenty te nie były wówczas złożone. W momencie wydania decyzji organu I instancji Spółka
posiadała jedynie majątek obrotowy w postaci środków na rachunkach bankowych. Na dzień sporządzania odpowiedzi na skargę sprawozdanie finansowe Spółki za lata 2023/2024 jest już zamieszczone w KRS. Wynika z niego, że Spółka podatkowy zakończyła zyskiem netto w wysokości 133.550,04 zł. Jako kolejną przesłankę uzasadnionej obawy niewykonania zobowiązania podatkowego uznać należy fakt, że materiał dowodowy wskazuje, że Skarżąca mogła wykorzystywać działalność banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi lub do czynności zmierzających do wyłudzenia skarbowego, Z analizy ryzyka wynika, że Spółka nabywała usługi świadczone w przeważającej części przez podmioty niemieckie, które na swych stronach internetowych prezentowały się jako świadczące usługi ambulatoryjne, pielęgniarskie i dodatkowe (pomoc w prowadzeniu domu) na rzecz osób starszych i niepełnosprawnych, a więc świadczyły usługi bezpośrednio związane z usługami opieki, które stanowiły przedmiot działalności Spółki i korzystały ze zwolnienia z tytułu VAT. Usługi w zakresie opieki społecznej stanowiły 99,94% obrotu zadeklarowanego przez skarżącą. Spółka odliczyła całość podatku naliczonego wynikającego z importu usług. Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Natomiast nabyte przez Spółkę od kontrahentów niemieckich usługi zostały w całości wykorzystane do czynności zwolnionych od opodatkowania podatkiem VAT. Wykazując w swoich rozliczeniach kwotę podatku należnego Spółka zastosowała stawkę 23%. Jednocześnie odliczyła całość podatku naliczonego wynikającego z importu usług. Sąd podziela stanowisko, że Spółka mogła nieprawidłowo rozliczać podatek VAT od importu usług a powyższe potwierdził także WSA w Białymstoku w powoływanym wyżej wyroku (I SA/BK 135/25) stwierdzając cyt.: "Sąd podziela stanowisko organu, że zgromadzony w sprawie materiał dowodów wskazuje, że Spółka mogła odliczyć VAT naliczony w związku z importem usług, które były wykorzystywane do czynności zwolnionych. Materiał dowodowy wskazuje, że działania Spółki polegające na odliczeniu podatku naliczonego związanego z importem usług, które - jak uznał organ - z dużym prawdopodobieństwem w okolicznościach sprawy dotyczyły czynności zwolnionych od opodatkowania podatkiem od towarów i usług, mogły spowodować nieprawidłowe rozliczenie z tytułu podatku od towarów i usług i obniżenie kwoty należnego zobowiązania podatkowego, co mieści się w pojęciu wyłudzenia skarbowego zdefiniowanego w art. 119zg pkt 9 o.p. Płatności z tytułu tych usług realizowane były za pośrednictwem banków". W rozpatrywanej sprawie istotne są także okoliczności związane z funkcjonowaniem Skarżącej. Na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie ustalono, że Spółka należy do grupy podmiotów
powiązanych osobowo i transakcyjnie, które prowadzą działalność w zakresie opieki nad osobami starszymi i niepełnosprawnymi oraz pośrednictwa pracy. Transakcje handlowe zawierane były wyłącznie pomiędzy podmiotami wchodzącymi w skład opisywanej grupy, natomiast powiązania osobowe Panów J. K. i S. P. oraz M. T. wynikały z pełnienia w powiązanych spółkach funkcji zarządczych w rożnych konfiguracjach. Ponadto na dzień wydawania decyzji przez organy obu instancji Spółka nie była czynnym podatnikiem VAT. Jako czynny podatnik VAT została zarejestrowana 18 stycznia 2024 roku. Następnie 23 stycznia 2025r. została wykreślona z rejestru na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT, zgodnie z którym naczelnik z urzędu wykreśla podatnika VAT bez konieczności jego zawiadamiania, jeżeli: posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków w rozumieniu art. 119 zg pkt 1 O.p lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi w rozumieniu 119 zg pkt 9 O.p. Ponowna rejestracja do podatku VAT nastąpiła 5 września 2025 r. (z początkiem obowiązku od 1 sierpnia 2025 r.) po złożeniu przez Spółkę zgłoszenia rejestracyjnego. Za okresy od lutego do lipca 2025 roku (tj. w okresie wykreślenia), Skarżąca składała do właściwego urzędu skarbowego deklaracje VAT i wykazywała w nich (poza zerową deklaracją za lipiec 2025 r) dostawę usług zwolnionych oraz import usług w części podatku należnego i naliczonego. Należy dodać, że postępowanie prowadzono w sposób bezstronny, zgodnie z obowiązującym prawem. Nie stanowi w szczególności naruszenia zasady wzbudzania zaufania wyrażenie odmiennej oceny sprawy w stosunku do oczekiwanej przez stronę. Wskazano przy tym i uzasadniono argumenty, jakimi kierowano się, rozstrzygając sprawę. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji Naczelnika opisano dowody odnoszące się do poszczególnych podmiotów, powiązań między nimi, transferów środków pieniężnych i wyrażono ich ocenę we wzajemnym powiązaniu. Na tym etapie sprawy nie można wymagać pełnego zobrazowania określonego zjawiska, ustalenia wszystkich faktów celem udowodnienia nieprawidłowości. Organ nakreślił tę kwestię w oparciu o dotychczasowe ustalenie kontroli celno-skarbowej uprawdopodobniając, że spółka świadomie wykazywała sprzedaż zwolnioną z podatku od towarów i usług, pomimo świadczenia usług opodatkowanych stawką podstawową, co doprowadziło do znacznego zaniżenia należnego podatku. Nie doszło zatem do naruszenia art. 120 oraz art. 122 w zw. z art. 121 § 1 o.p.
W tym stanie rzeczy sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Orzeczono zatem jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę