I SA/Bk 330/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odpowiedzialności solidarnej A. B. jako byłego członka zarządu spółki C. Sp. z o.o. za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług oraz dochodowym od osób prawnych. Organy podatkowe uznały, że skarżąca, mimo formalnego odwołania z funkcji członka zarządu w listopadzie 2022 r., nadal faktycznie wykonywała obowiązki, co uzasadniało jej odpowiedzialność za zaległości powstałe w 2023 r. Kluczowym argumentem organów było to, że skarżąca podejmowała czynności związane z funkcjonowaniem spółki, takie jak składanie dokumentów do KRS czy korespondencja z sądem, nawet po dacie formalnego odwołania. Skarżąca podnosiła, że o odwołaniu dowiedziała się dopiero w lutym 2024 r. i że podejmowane przez nią czynności wynikały z konieczności uniknięcia grzywien, a nie z faktycznego pełnienia funkcji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły przesłanki pozytywne odpowiedzialności (istnienie zaległości, bezskuteczność egzekucji wobec spółki, pełnienie funkcji w okresie powstania zobowiązań), jednakże niedostatecznie zbadały przesłankę negatywną, a mianowicie brak winy skarżącej w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki we właściwym czasie. Sąd podkreślił, że organy nie podjęły wystarczających działań, aby wyjaśnić sytuację skarżącej i jej rzeczywisty zakres uprawnień oraz możliwości działania w spółce, zwłaszcza w kontekście jej twierdzeń o braku dostępu do dokumentów finansowych i sabotowaniu jej pracy przez drugiego członka zarządu. Sąd nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem tych okoliczności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanki braku winy członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki oraz zakres badania tej przesłanki przez organy podatkowe i sądy administracyjne.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, w której członek zarządu twierdził, że został odwołany i nie miał wiedzy o sytuacji spółki. Wynik może zależeć od szczegółowych ustaleń faktycznych w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy członek zarządu spółki odpowiada solidarnie za zaległości podatkowe spółki, jeśli formalnie został odwołany z funkcji przed powstaniem tych zaległości, ale organy podatkowe twierdzą, że faktycznie nadal wykonywał obowiązki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odpowiedzialność członka zarządu nie opiera się wyłącznie na formalnym piastowaniu stanowiska, ale także na faktycznym wykonywaniu obowiązków. Jednakże, aby odpowiedzialność została skutecznie przeniesiona, organy muszą wykazać wszystkie przesłanki, w tym brak winy członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość. W tej sprawie organ nie zbadał wystarczająco przesłanki braku winy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe nie wykazały w sposób wystarczający, że skarżąca ponosi winę za niezgłoszenie wniosku o upadłość spółki. Podkreślono, że organy powinny zbadać faktyczny zakres uprawnień skarżącej, jej dostęp do dokumentów finansowych oraz okoliczności związane z jej odwołaniem i ewentualnym sabotowaniem jej pracy przez innych członków zarządu.
Czy sąd administracyjny powinien uchylić decyzję organu podatkowego, jeśli organ ten nie zbadał wystarczająco przesłanki braku winy członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powinien uchylić decyzję, jeśli organ nie przeprowadził wyczerpującego postępowania dowodowego w zakresie przesłanek uwalniających od odpowiedzialności, w tym braku winy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ naruszył przepisy proceduralne (art. 181, 187, 191 o.p.) poprzez niewłaściwe gromadzenie i ocenę materiału dowodowego, w szczególności w zakresie badania przesłanki braku winy. Nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z przeprowadzeniem dodatkowych dowodów.
Przepisy (12)
Główne
o.p. art. 116 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 116 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
o.p. art. 107 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 108 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
P.u.s.a.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.r.
Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne
u.p.u. art. 11
Ustawa z dnia 28 sierpnia 2003 r. Prawo upadłościowe
k.s.h. art. 202 § 1
Kodeks spółek handlowych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie zbadał wystarczająco przesłanki braku winy skarżącej w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki. • Skarżąca podnosiła, że została odwołana z funkcji członka zarządu przed powstaniem zaległości podatkowych i nie miała faktycznego wpływu na zarządzanie spółką. • Organy podatkowe nie wykazały, że skarżąca miała dostęp do aktualnych dokumentów finansowych spółki i wiedzę o jej sytuacji ekonomicznej.
Odrzucone argumenty
Organy podatkowe argumentowały, że skarżąca faktycznie pełniła funkcję członka zarządu, składając podpisy na dokumentach i korespondując z urzędami, nawet po dacie formalnego odwołania. • Terminy płatności zobowiązań podatkowych upływały w okresie, gdy skarżąca formalnie była członkiem zarządu lub gdy organy uznały, że faktycznie pełniła tę funkcję.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność solidarna członka zarządu za zaległości podatkowe nie opiera się bowiem wyłącznie na formalnym piastowaniu danego stanowiska, lecz również na ponoszeniu konsekwencji działań lub zaniechań. • Faktyczne wykonywanie obowiązków członka zarządu w spółce, nawet po formalnej rezygnacji z funkcji członka zarządu w tejże spółce, powoduje odpowiedzialność podatkową tej osoby. • Właściwy czas na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości jest przesłanką obiektywną, niezależną od wiedzy i woli członków zarządu spółki. • Nie można w każdej sprawie stać na stanowisku, że odpowiedzialność zachodzi bez względu na okoliczności związane z faktycznym podziałem pracy w spółce, a wynika wyłącznie z faktu pełnienia obowiązków, czy też innych zależności bez dogłębnego ustalenia i analizy stanu faktycznego konkretnej sprawy.
Skład orzekający
Dariusz Marian Zalewski
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Anna Dziemianowicz
przewodniczący
Paweł Janusz Lewkowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki braku winy członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki oraz zakres badania tej przesłanki przez organy podatkowe i sądy administracyjne."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, w której członek zarządu twierdził, że został odwołany i nie miał wiedzy o sytuacji spółki. Wynik może zależeć od szczegółowych ustaleń faktycznych w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność odpowiedzialności członków zarządu za długi spółki i podkreśla znaczenie dokładnego badania przesłanek prawnych przez organy. Jest to istotne dla wielu przedsiębiorców i osób zarządzających spółkami.
“Czy członek zarządu odpowiada za długi spółki, jeśli został odwołany? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.”
Dane finansowe
WPS: 2 596 640,94 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.