I SA/Bk 326/24

I SA/Bk 326/24 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2024-11-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-09-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Justyna Siemieniako
Marcin Kojło /sprawozdawca/
Paweł Janusz Lewkowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 14b par. 1, 2 i 3, art. 14n par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło (spr.), sędzia WSA Justyna Siemieniako, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 listopada 2024 r. sprawy ze skargi B. D. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 10 lipca 2024 r., nr 0113-KDIPT2-3.4011.29.2024.3.KS w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jej wydanie postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 kwietnia 2024 r., nr 0113-KDIPT2-3.4011.29.2024.2.SJ; 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz B. D. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 12 stycznia 2024 r. B.D. (dalej również jako: "skarżąca", "wnioskodawczyni") zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych.
Wnioskodawczyni wskazała, że od 2005 r. prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą i zamierza przekształcić się w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, w której będzie jedynym wspólnikiem. Przekształcenie będzie dokonane na podstawie art. 5841-58413 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych. W wyniku przekształcenia, Spółka przejmie wszystkie składniki majątku należące obecnie do Wnioskodawczyni. Spółka będzie kontynuowała działalność w takim samym zakresie w jakim jest prowadzona obecnie przez Wnioskodawczynię w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej. Na moment przekształcenia Wnioskodawczyni będzie posiadać zysk wypracowany w latach ubiegłych, który nie zostanie przez nią w całości wypłacony przed przekształceniem. Wnioskodawczyni zamierza podjąć przed dniem przekształcenia decyzję, że zgromadzony w jednoosobowej działalności zysk będzie wypłacany po przekształceniu przez Spółkę sukcesywnie na przestrzeni kolejnych lat. W bilansie na moment przekształcenia zysk ten zostanie wykazany jako zobowiązanie wobec przedsiębiorcy przekształconego w związku z art. 3 ust. 1 pkt 20 ustawy
o rachunkowości.
W związku z powyższym skarżąca sformułowała następujące pytania:
1. Czy w związku z przekształceniem jednoosobowej działalności gospodarczej w Spółkę, powstanie po stronie Wspólnika przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i w związku z tym, Spółka wystąpi w charakterze płatnika z tego tytułu?
2. Czy w przypadku gdy decyzja o wypłacie zysku, wygenerowanego przez Wnioskodawcę zostanie podjęta przed przekształceniem, a wypłata tego zysku na rzecz Wspólnika będącego osobą fizyczną, zostanie dokonana przez Spółkę, dojdzie do powstania u Wspólnika przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a przez to czy Spółka będzie zobligowana do pełnienia funkcji płatnika od uzyskanego przez tego Wspólnika dochodu?
Pismem z dnia 14 marca 2024 r. Wnioskodawczyni została wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku m.in. w zakresie doprecyzowania, czy prowadzona jednoosobowa działalność gospodarcza została już przekształcona
w spółkę z o.o., a jeżeli tak poproszono o wskazanie konkretnej daty.
W odpowiedzi na wezwania Wnioskodawczyni poinformowała, że prowadzona przez nią jednoosobowa działalność gospodarcza została przekształcona w spółkę
z o.o. w dniu 6 lutego 2024 r.
Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.29.2024.2.SJ, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej – na podstawie
art. 208 § 1 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
(Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.; dalej w skrócie: "o.p.") – umorzył postępowanie
o wydanie interpretacji indywidualnej uznając, że stało się ono bezprzedmiotowe. Wskazał, że skoro spółka z ograniczoną odpowiedzialnością istnieje na chwilę obecną (przed wydaniem interpretacji indywidualnej), to ona występuje jako płatnik
w przedmiotowej sprawie i jest tym samym zainteresowanym w sprawie.
Po rozpatrzeniu zażalenia organ postanowieniem z dnia 10 lipca 2024 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.29.2024.3.KS utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie wydane
w pierwszej instancji.
Dyrektor KIS wskazał, że wniosek dotyczy obowiązków spółki jako płatnika. Na moment złożenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, skarżąca, jako osoba planująca utworzenie spółki, spełniała warunek do uznania za podmiot traktowany na równi ze spółką, która miała powstać. Złożony wniosek wywołał skutek w postaci wszczęcia postępowania, a skarżącej przysługiwał tym samym status zainteresowanego, o którym mowa w art. 14b § 1 o.p. Jednakże z uwagi na powstanie spółki z o.o. w międzyczasie, status ten został przez skarżącą "utracony".
W chwili obecnej, skarżąca nie spełnia warunków do uznania za podmiot,
o którym mowa w art. 14n § 1 pkt 1 o.p., dla którego Dyrektor KIS obowiązany jest do wydania interpretacji indywidualnej, o której mowa w art. 14b § 1 o.p. Organ podkreślił, że wydana na wniosek skarżącej interpretacja indywidualna nie dawałaby powstałej spółce z o.o. ochrony, o której mowa w art. 14k-14n o.p.
Zdaniem organu nie jest możliwe wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika (spółki z o.o.) w związku z wypłatą na rzecz skarżącej (wspólnika tej spółki) niewypłaconych dotąd zysków, wypracowanych przez jednoosobową działalność gospodarczą przed przekształceniem.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem skarżąca w skardze do sądu zaskarżyła w całości postanowienie Dyrektora KIS z dnia 10 lipca 2024 r. i zarzuciła naruszenie:
1. art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 i w związku z art. 14h oraz w związku z art. 208 § 1 o.p., poprzez niezasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu
I instancji, w sytuacji gdy zostało ono wydane z naruszeniem przepisów regulujących instytucję interpretacji podatkowych wskutek niezasadnego uznania skarżącej za nielegitymowaną do otrzymania interpretacji, podczas gdy fakt przekształcenia, jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, dokonanego w trakcie postępowania z wniosku o interpretację nie pozbawił jej statusu zainteresowanej w sprawie w rozumieniu art. 14b § 1 o.p.,
a w konsekwencji naruszenie art. 14b § 1 o.p. poprzez jego niezastosowanie;
2. art. 233 § 1 pkt 1 o.p. w związku z art. 239 o.p. i w związku z art. 14b § 1 o.p. w związku z art. 120 o.p. i art. 121 § 1 o.p. w związku z art. 14h o.p. i art. 7 § 1 o.p. i art. 8 o.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i niezasadne utrzymanie
w mocy postanowienia organu I instancji i błędne uznanie działania organu I instancji za prawidłowe, pomimo, że w sposób nieprawidłowy ustalił on status skarżącej (jako niespełniającej przymiotu zainteresowanej w sprawie) i za nieznaczący uznał interes prawnopodatkowy, którym kierowała się skarżąca składając wniosek o interpretację, a wskutek tego niezasadnie umorzył postępowanie w sprawie, podczas gdy wniosek o interpretację: a) został złożony przez skarżącą jako zainteresowaną w rozumieniu art. 14b § 1 o.p., b) dotyczył zdarzenia przyszłego, które może powodować po stronie skarżącej jako podatnika w rozumieniu art. 7 § 1 o.p. określone konsekwencje
w zakresie prawa podatkowego w postaci ewentualnego obowiązku zapłaty podatku dochodowego;
3. art. 14n § 1 pkt 1 w związku z art. 14k § 1 i § 3 i art. 14m § 1 pkt 1 i 2 i § 2 pkt 1 o.p. poprzez uznanie powyższych przepisów za uzasadniające umorzenie postępowania ze złożonego przez skarżącą wniosku o interpretację, podczas gdy skarżąca nie występowała w roli zainteresowanej w rozumieniu art. 14n § 1 o.p.
w związku z czym nie mogła utracić statusu zainteresowanej wskutek dokonanego przekształcenia jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę z o.o.
Mając powyższy na uwadze, reprezentujący skarżącą pełnomocnik wniósł o:
1) uchylenie w całości skarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia wydanego w pierwszej instancji, 2) zobowiązanie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej do wydania interpretacji indywidualnej z wniosku z dnia
12 stycznia 2024 r. w zakresie powstania po stronie skarżącej przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych
w związku z wypłatą na rzecz wspólnika (skarżącej) niewypłaconych dotąd zysków, wypracowanych przez jednoosobową działalność gospodarczą przed przekształceniem w spółkę z o.o. 3) zasądzenie od Dyrektora KIS na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Odpowiadając na skargę Dyrektor KIS wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 14b § 1 o.p., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W myśl art. 14b § 2 i § 3 o.p., wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych, a składający wniosek obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Stosownie do treści art. 14c § 1
i 2 o.p., interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie (§ 1). W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2). W przepisach art. 14k i art. 14m o.p. przewidziano z kolei przypadki, gdy zastosowanie się przez wnioskodawcę do interpretacji indywidualnej ma walor ochronny. Dalej postanowiono też, że przepisy "ochronne" - art. 14k i art. 14m -stosuje się odpowiednio m.in. w przypadku zastosowania się przez spółkę do interpretacji indywidualnej wydanej przed powstaniem spółki na wniosek osób planujących utworzenie tej spółki - w zakresie dotyczącym działalności tej spółki
(art. 14n § 1 pkt 1 o.p.).
Z powyższego wynika, że podmiotem uprawnionym do uzyskania interpretacji jest zainteresowany, jednak przepisy nie definiują tego pojęcia. W orzecznictwie precyzuje się, że osobą zainteresowaną jest każda osoba, która chce uzyskać interpretację przepisów prawa podatkowego w celu wyjaśnienia (albo ułożenia) swoich interesów w sferze prawa podatkowego, przy czym legitymowana
do wystąpienia o jej wydanie może być tylko ta osoba, u której wystąpił (lub może wystąpić) określony stan faktyczny mogący powodować określone konsekwencje podatkowoprawne (por. np. wyroki NSA: z dnia 22 sierpnia 2019 r. sygn. II FSK 3007/17z 11 maja 2021 r. sygn. I FSK 1734/18, zob. też K. Teszner [w:] Ordynacja podatkowa. Tom I. Zobowiązania podatkowe. Art. 1-119zzk. Komentarz aktualizowany, red. L. Etel, LEX/el. 2024, art. 14b). Osobami zainteresowanymi, które mogą wystąpić z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego są m.in.: (-) podatnicy, płatnicy, inkasenci, osoby trzecie odpowiedzialne za zobowiązania podatników - niezależnie od tego, czy interpretacja dotyczy ich obecnej, czy też przyszłej sytuacji, (-) osoby, u których wystąpiła lub może wystąpić zaległość podatkowa, o której mowa w art. 52 § 1 o.p., (-) osoby planujące utworzenie spółki - w sprawach związanych z przyszłą sytuacją tej spółki,
(-) przedsiębiorcy zamierzający utworzyć oddział lub przedstawicielstwo -
w sprawach związanych z przyszłą sytuacją tego oddziału lub przedstawicielstwa (zob. np. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 24 czerwca 2020 r. sygn. I SA/Bk 405/20
i przywołane tam poglądy doktryny).
Przepis art. 14n § 1 o.p., na który powołał się organ dotyczy przypadków,
w których organ może wydać interpretację indywidualną w zakresie dotyczącym działalności nieistniejącej jeszcze spółki, której utworzenie jest planowane. Przepis ten rozszerza niejako ochronę prawną interpretacji na określone w nim podmioty, przy czym przyjmuje się, że przewiduje odstępstwo od zasady, bowiem z wnioskiem o interpretację, która będzie dotyczyła spółki, mogą wystąpić również osoby planujące jej utworzenie.
Podkreślenia wymaga jednak, że skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wydanie interpretacji nie tylko odnoszącej się do obowiązków spółki która miała powstać (i jak się okazuje już powstała) jako płatnika, ale też we własnej sprawie podatnika PIT, usiłując uzyskać potwierdzenie swego stanowiska, i odnośnie powstania po jej stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT w związku z przekształceniem jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę z o.o., i odnośnie powstania po jej stronie przychodu w przypadku wypłaty na jej rzecz przez spółkę z o.o. zysku wypracowanego w czasie gdy prowadziła jednoosobową działalność gospodarczą.
Trudno jest uznać, aby w tym zakresie skarżąca nie mogła oczekiwać wydania interpretacji. Skarżąca wystąpiła też jako podatnik podatku dochodowego od osób fizycznych i to ona będzie obciążona konsekwencjami podatkowymi ewentualnego rozpoznania przychodu po jej stronie (może zostać obciążona podatkiem), zatem powinna pozostać identyfikowana jako podmiot zainteresowany w rozumieniu
art. 14b § 1 o.p., a przekształceniu dokonanemu przed wydaniem interpretacji nie można przypisywać tak wielkiej wagi jak czyni to organ, doprowadzając do nieuzasadnionego w okolicznościach tej sprawy umorzenia postępowania z wniosku o wydanie interpretacji. Jeżeli nawet wydana interpretacja indywidualna nie dawałaby powstałej spółce ochrony przewidzianej w art. 14k - art.14m o.p., to reguła nieszkodzenia na warunkach przewidzianych w tych regulacjach dotyczy niewątpliwie skarżącej jako podatnika PIT.
Zdaniem sądu skarżąca wykazała związek przedstawionego we wniosku stanu faktycznego z jej możliwą odpowiedzialnością podatkową, stąd umorzenie postępowania z wniosku skarżącej o wydanie interpretacji indywidualnej nastąpiło
z naruszeniem art. 14b § 1 o.p., art. 208 § 1 w zw. z art. 14h o.p., co obligowało sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego postanowień wydanych w tym względzie
w obu instancjach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935).
O kosztach postępowania sąd orzekła w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i 4 oraz w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia
16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego
w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz.1687).