I SA/Kr 34/25

I SA/Kr 34/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-03-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grzegorz Klimek /sprawozdawca/
Paweł Dąbek /przewodniczący/
Urszula Zięba
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek rolny
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 333
art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
|Sygn. akt I SA/Kr 34/25 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2025 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Sędziowie: WSA Grzegorz Klimek (spr.), WSA Urszula Zięba, Protokolant: Sekretarz sądowy Maksymilian Krzanowski, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2025 r., sprawy ze skargi I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 12 listopada 2024 r. nr SKO.Pod/4140/1097/2024 w przedmiocie podatku rolnego za 2024 rok skargę oddala.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 12 listopada 2024 r. nr SKO.Pod/4140/1097/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie (dalej również jako: Organ, Kolegium, SKO) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Zielonki z dnia 28 sierpnia 2024 r. nr DB.3121.1.345.2023 w sprawie ustalenia I.K. (dalej również jako: Podatniczka, Strona Skarżąca) wysokości podatku rolnego na 2024 rok w kwocie 125 zł.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
1. Wójt Gminy Zielonki decyzją z dnia 28 sierpnia 2024 r. nr DB.3121.1.345.2023 ustalił Skarżącej wysokość zobowiązania w podatku rolnym za 2024 r. w kwocie 125 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przedstawił sposób obliczenia wysokości podatku rolnego. Wskazał, że wysokość zobowiązania podatkowego ustalono na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków oraz złożonej informacji podatkowej.
2. Od ww. decyzji Skarżąca wniosła odwołanie, kwestionując przedmiot opodatkowania, w tym powierzchne gruntu podlegającą opodatkowaniu. Poruszyła również kwestie rodzinne i własnościowe.
3. W wyniku przeprowadzenia postępowania odwoławczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wydało opisaną na wstępie decyzję z dnia 12 listopada 2024 r.
W uzasadnieniu Organ streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz powołał przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. 2020 r. poz. 333 z późn. zm.; dalej u.p.r.) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.
Z kolei w myśl art. 3 ust. 1 u.p.r. podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące:
1) właścicielami gruntów, z zastrzeżeniem ust. 2;
2) posiadaczami samoistnymi gruntów;
3) użytkownikami wieczystymi gruntów;
4) posiadaczami gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:
a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, z Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, a także jeżeli dotyczy nieruchomości znajdujących się w Zasobie, o którym mowa w art. ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. o Krajowym Zasobie Nieruchomości (Dz. U. z 2018 r. poz. 2363 oraz z 2019 r. poz. 1309), albo
b) jest bez tytułu prawnego, z wyjątkiem gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa lub będących w zarządzie Lasów Państwowych; w tym przypadku podatnikami są odpowiednio jednostki organizacyjne Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa i Lasów Państwowych.
Natomiast w myśl art. 3 ust. 2 u.p.r. jeżeli grunty znajdują się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego ciąży na posiadaczu samoistnym.
Kolegium wskazało również, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 2024 r. poz. 1151 z późn. zm.; dalej p.g.k.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe mają obowiązek wyliczania podatku, jak i przyjmowania właściciela gruntu na ich podstawie i nie są władne do kwestionowania, czy korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków. Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, zaś podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji.
W motywach rozstrzygnięcia SKO podkreśliło, że z wypisu z ewidencji gruntów i budynków wynika, że przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie jest nieruchomość - działka nr [...] sklasyfikowana jako RII o powierzchni 0,15 ha oraz Rllla o powierzchni 0,13 ha. Właścicielem ww. nieruchomości jest Skarżąca.
Dalej Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.r. podstawę opodatkowania podatkiem dla gruntów rolnych stanowi liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków. Natomiast w myśl art. 6 ust. 1 pkt 2 u.p.r. podatek rolny od 1 ha gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 – stanowi równowartość pieniężną 5 q żyta obliczone według średniej ceny skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy Średnią cenę skupu żyta, o której mowa w ust. 1, ustala się na podstawie Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", w terminie do dnia 20 października roku poprzedzającego rok podatkowy. Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2023 r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2024 (M.P. poz. 1129) średnia cena skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy 2024 wynosiła 89,63 zł za 1 q. Kwota podatku rolnego została ustalona przez pomnożenie powierzchni gruntów - 0,28 ha z równowartością pieniężną 5 q żyta (448,15 zł/ha). A zatem – zdaniem Kolegium – organ I instancji prawidłowo ustalił Skarżącej wysokość podatku rolnego na kwotę 125,00 zł.
Końcowo SKO wskazało, że organ I instancji stosownie do treści art. 165 § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm.; dalej O.p.) nie był zobowiązany do wydania postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego. Stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ bowiem zmianie. W takim przypadku organy podatkowe przed wydaniem decyzji nie były również zobligowane do wyznaczenia siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału.
4.1. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Podatniczka złożyła na nią skargę, poruszając kwestie własnościowe. Podniosła że w rzeczywistości jest właścicielką gruntów rolnych o powierzchni 0,56 ha, a nawet 0,72 ha.
4.2. W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
5.1. Odnosząc się na wstępie do kwestii kognicji Sądu, należy wpierw przywołać art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267), stosownie do którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej p.p.s.a.), stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie.
Zaznaczenia wymaga, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.).
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Natomiast zgodnie z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
5.2. Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia zgodnie z zakreślonymi powyżej regułami, Sąd stwierdził, że skarga jest niezasadna.
5.3. Na wstępie zauważyć należy, że kwestia opodatkowania nieruchomości Skarżącej podatkiem rolnym za poprzedni rok podatkowy, w tożsamym (zbliżonym) stanie faktycznym i prawnym, była już przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w prawomocnym wyroku z dnia 25 stycznia 2024 r., I SA/Kr 973/23 (wszystkie przywoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd w niniejszym składzie podziela stanowisko zawarte w powyższym orzeczeniu, zatem posłuży się argumentacją w nim zawartą, przyjmując ją za własną.
5.4. Istota sporu w rozpoznanej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły wymiar podatku rolnego na rok 2024, w sytuacji kwestionowania przez Skarżącą danych dotyczących powierzchni działki nr [...], przyjętej do wymiaru podatku. W sporze tym rację należy przyznać organom podatkowym, które słusznie oparły się – ustalając wymiar podatku rolnego - na danych z tej ewidencji, ponieważ obowiązek taki wynika z art. 21 ust. 1 p.g.k. Zgodnie z tym przepisem, podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ustalenia organów podatkowych oparte o treść ewidencji gruntów stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. Stosownie do art. 22 ust. 1 p.g.k. ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Powyższe koresponduje z treścią art. 7d pkt 1 lit. a p.g.k., z którego wynika, że do zadań starosty należy m.in. prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym prowadzenie dla obszaru powiatu ewidencji gruntów i budynków. Jednocześnie należy mieć na uwadze, że zmian w ewidencji gruntów dokonuje się tylko na oznaczonych podstawach określonych w p.g.k. i w określonym trybie wynikającym z przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2021 r. poz. 1390), wydanego na podstawie art. 26 ust. 2 p.g.k. Zawarty w art. 21 ust. 1 p.g.k. zwrot "wymiar podatku" należy interpretować jako ustalenie (określenie) zobowiązania podatkowego, z uwzględnieniem elementów przedmiotowych jak i podmiotowych zawartych w ewidencji gruntów i budynków (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 17 grudnia 2010 r., II FSK 1489/09; z 15 lutego 2017 r., II FSK 4051/14). Ewidencja gruntów i budynków ma przy tym walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 O.p., a więc stanowi dowód tego, co zostało w niej stwierdzone.
Sąd zaznacza, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy (dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane). Drugą kategorię stanowią natomiast informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych (art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 O.p.). Do pierwszej grupy zaliczyć można dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze, a w odniesieniu do budynków i lokali stanowiących odrębny przedmiot własności, także informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali. W drugiej grupie znajdą się z kolei dane dotyczące tych elementów przedmiotowych, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu bądź nie), a jednocześnie przepisy dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie przewidują dla tych kategorii oznaczenia stosownym, skonkretyzowanym symbolem, czy też np. informacje dotyczące zlokalizowanych na działce gruntu budynków, które w rzeczywistości nie istnieją (wyrok NSA z 30 marca 2018 r., II FSK 738/16). Ewidencja gruntów nie może również przesądzać o własności nieruchomości (prawie użytkowania wieczystego), co przekłada się na ustalenie podmiotu opodatkowania podatkiem rolnym. W tym zakresie wiążące są wpisy w księgach wieczystych.
W świetle powyższych uwag należy wskazać, że organ podatkowy przy wymiarze podatku rolnego związany jest zawartymi w ewidencji gruntów i budynków informacjami o powierzchni i danych tych nie może korygować w toku prowadzonego postępowania podatkowego (np. na podstawie art. 194 § 3 O.p.), bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 26 października 2023 r., I SA/Ke 369/23).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznanej sprawy Sąd stwierdza, że dla opodatkowania przedmiotowej działki przesądzająca była ewidencja gruntów i budynków. Zasadnie więc organ przyjął do opodatkowania wynikającą z niej powierzchnię działki nr [...].
Zgodnie z art. 1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. W tym stanie rzeczy przy ustaleniu Skarżącej podatku rolnego na rok 2024 organy prawidłowo zastosowały art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.r., zgodnie z którym podstawę opodatkowania dla gruntów rolnych stanowi liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków. Stawka podatku rolnego w tym przypadku od 1 ha gruntu wynosi równowartość pieniężną 5 q żyta obliczoną według średniej ceny skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy, jak stanowi art. 6 ust. 1 pkt 2 u.p.r. Średnią cenę skupu żyta ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Monitorze Polskim, o czym mowa w art. 6 ust. 2 u.p.r. Stosowny Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów, będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2024, został ogłoszony Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2023 r. w Monitorze Polskim pod pozycją 1129. Średnia cena 1q żyta na rok 2024 ustalona została w wysokości 89,63 zł. Finalnie podatek rolny wyliczony został jako iloczyn powierzchni gruntów – 0,28 ha i równowartości pieniężnej 5 q żyta (448,15 zł), co dało kwotę po zaokrągleniu do pełnych złotych 125 zł.
W świetle powyższego uprawniona jest ocena, iż organ I instancji prawidłowo ustalił przedmiot i podmiot podatku rolnego, a organ odwoławczy zasadnie zaaprobował te ustalenia.
Podnoszone przez Skarżącą argumenty i załączone na etapie postępowania dokumenty nie mogły skutecznie podważyć legalności działania organów podatkowych zobowiązanych ustalać wysokość podatku rolnego w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków. Aby podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, to Skarżąca powinna zainicjować stosowny tryb ich korekty, powołując się na to, że wpis w ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopóki dane nie zostaną zmienione w ewidencji, organy podatkowe mają obowiązek wyliczenia podatku na ich podstawie i co do zasady nie są władne w toku postępowania podatkowego do kwestionowania, czy też korygowania zapisów w ewidencji gruntów i budynków (ww. wyrok NSA z 30 marca 2018 r.).
5.5. Sąd nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.) dokonał również kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wykraczającym poza sformułowane w skardze zarzuty i również w tym zakresie nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia.
5.6. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.