I SA/Bk 299/06

I SA/Bk 299/06 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2006-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-08-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Janusz Lewkowicz
Józef Orzel /sprawozdawca/
Urszula Barbara Rymarska /przewodniczący/
Wojciech Stachurski
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 33 pkt 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Tezy
Organ administracyjny, który zamierza dochodzić należności publicznoprawnych od wspólników zlikwidowanej spółki cywilnej winien przeprowadzić postępowanie wymiarowe z ich udziałem. Skoro spółka cywilna nie istniej, to nie istniej również jej siedziba, pod której adresem można byłoby doręczać decyzje ze skutkiem dla wszystkich wspólników
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie sędzia NSA Józef Orzel (spr.), asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 października 2006 r. sprawy ze skargi L. S. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w B. na rzecz skarżącego L. S. kwotę 355 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Dnia 22 marca 2006 r. Dyrektor Izby Celnej w W. wszczął wobec L. T. S. postępowanie egzekucyjne w celu ściągnięcia należności celnych określonych w decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w B. z [...] maja 2001 r. nr [...]. W decyzji tej określono kwotę długu celnego z tytułu objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu odzieży używanej sortowanej oraz wezwano importera do zapłaty kwoty 8046 zł w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia. Powyższa decyzja została skierowana do "C." Spółka cywilna – T. T., L. T. S., ul. R. [...] [...] S. Początkowo postępowanie egzekucyjne prowadzone było wobec Spółki "C.". Jednak po stwierdzeniu, iż Spółka ta została zlikwidowana postępowanie to zostało umorzone, a następnie tytuł wykonawczy został wystawiony na L. T. S.
W toku prowadzonego wobec L. S. postępowania egzekucyjnego jego pełnomocnik pismem z 29 marca 2006 r. wniósł do organu egzekucyjnego zarzut naruszenia art. 33 pkt 4 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). W ocenie pełnomocnika strony tytuł egzekucyjny zawiera błąd co do osoby zobowiązanego. Tytuł egzekucyjny dotyczy należności z decyzji odnoszącej się do Spółki "C.", w której L. T. S. prowadził działalność do 1 czerwca 2000 r.
Dyrektor Izby Celnej w W. przekazał w/w pismo wierzycielowi – Dyrektorowi Izby Celnej w B. w celu ustosunkowania się do przedstawionego w nim zarzutu. Postanowieniem z [...] kwietnia 2006 r. nr [...] wierzyciel uznał zarzut za nieuzasadniony. Stwierdził, że postępowanie celne zostało wszczęte i prowadzone w stosunku do spółki cywilnej "C." z siedzibą przy ul. R. [...], [...] S., której współwłaścicielem, w dniu dokonania zgłoszenia celnego, tj. na 14 czerwca 1999 r. był L. T. S. Decyzja określała zobowiązania Spółki (kwota długu celnego) z dnia objęcia przedmiotowego towaru procedurą dopuszczenia do obrotu – 14 czerwca 1999 r. Postanowienie o wszczęciu postępowania oraz powyższa decyzja doręczona została pod adresem siedziby Spółki w ilości egzemplarzy dla każdego ze współwłaścicieli. Następnie, jeden ze współwłaścicieli – T. T. - złożył odwołanie od powyższej decyzji, które Prezes Głównego Urzędu Ceł pozostawił bez rozpoznania z uwagi na niewypełnienia formalnych braków (brak podpisów pozostałych współwłaścicieli). W trakcie postępowania przed organem I instancji, jak również w postępowaniu odwoławczym, organ celny nie został poinformowany, iż Pan S.wystąpił ze spółki z dniem 1 czerwca 2000 r. Końcowo organ stwierdził, że zgodnie z treścią art. 864 Kodeksu cywilnego za zobowiązania spółki wspólnicy odpowiadają solidarnie.
Na skutek wniesionego zażalenia Dyrektor Izby Celnej w B. po ponownym rozpatrzeniu sprawy wydał [...] czerwca 2006 r. postanowienie nr [...], w którym utrzymał w mocy postanowienie wydane w pierwszej instancji. Organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, a ponadto stwierdził, że w zgłoszeniu celnym SAD nr [...] w polu nr 9, jako osoba odpowiedzialna za sprawy finansowe ze strony odbiorcy towaru, wskazany jest L. T. S. Organ przywołał także pogląd wyrażony w wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 17 listopada 1994 r., sygn. akt l ACr 502/94, że "odpowiedzialność byłego wspólnika za zobowiązania z okresu jego uczestnictwa w spółce cywilnej nie ustaje przez wystąpienie ze spółki, i to bez względu na to, czy nastąpiło ono na podstawie osobnej umowy między wspólnikami, czy na podstawie wypowiedzenia swego udziału przez wspólnika. Chodzi tu przy tym o zobowiązania, które powstały
w czasie trwania spółki tj. powstały przed wystąpieniem wspólnika ze spółki...".
Dyrektor Izby Celnej w B. stwierdził ponadto, że w sytuacji, gdy spółka cywilna jako podmiot gospodarczy ma jedną siedzibę, a decyzja dotycząca spółki w nagłówku obok nazwy spółki wymienia nazwiska i imiona wspólników
i jest doręczona na adres siedziby i odebrana przez któregokolwiek ze wspólników, to nie można czynić zarzutu nieprawidłowości w doręczeniu decyzji spółce, a tym samym zarzutu braku należytego powiadomienia wszystkich wspólników o treści decyzji. Pogląd powyższy wyraził Naczelny Sąd Administracyjny OZ w Białymstoku
w wyroku z dnia 2 lipca 1998 r. sygn. akt SA/BK 940/97.
Odnosząc się do podniesionego w zażaleniu zarzutu w kwestii przedawnienia dochodzonego obowiązku organ stwierdził, że zgodnie z art. 242 § 4 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802, ze zm.) kwot należności celnych można dochodzić w ciągu 5 lat licząc od dnia, w którym zostały one zarejestrowane. W przedmiotowej sprawie należności celne zostały zarejestrowane w rejestrze długu celnego z dniem wydania decyzji nr [...], tj. z dniem [...] maja 2001 r. Zgodnie z art. 242 § 5 ustawy Kodeks celny bieg przedawnienia terminu, o którym mowa w § 4, przerywa wszczęcie egzekucji lub wszczęcie postępowania karnego lub postępowania przed sądem administracyjnym. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte 22 marca 2006 r., kiedy to strona otrzymała odpis tytułu wykonawczego o nr [...] z [...] lutego 2006 r.
Na powyższe postanowienie pełnomocnik L. T. S. wniósł do Sądu skargę, w której zarzucił wydanemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów:
- art. 33 pkt 4 cyt. ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji w związku z art. 59 § 1 pkt 4 tej ustawy;
- art. 8 i art. 12 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.).
Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu skargi jej autor argumentował, że prowadzone wobec L. T. S. postępowanie egzekucyjne dotyczy wydanej przez Urząd Celny w B. decyzji z [...] maja 2001 r., która skierowana była do spółki "C." s.c. T. T., L. T. S. W momencie wszczęcia postanowienia przez organ celny, jak i w momencie wydania decyzji, L. S. nie był już wspólnikiem spółki cywilnej "C.". Świadczy o tym uwierzytelniona za zgodność kopia zaświadczenia wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego
w S., z którego wynika, iż Skarżący prowadził działalność gospodarczą
w formie spółki cywilnej "C." jedynie do 1 czerwca 2000 r. Organy celne nie wszczęły i nie prowadziły w stosunku do L. T. S. oddzielnego postępowania celnego, tymczasem został do niego skierowany tytuł egzekucyjny.
Zdaniem pełnomocnika Skarżącego powyższe okoliczności wskazują, iż
w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym naruszony został art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Brak tożsamości podmiotu, którego dotyczy wydana decyzja celna oraz podmiotu, wobec którego prowadzone jest postępowanie celne, stanowi na podstawie art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym wystarczającą przesłankę uwzględnienia przez wierzyciela zarzutu do tytułu egzekucyjnego. Wierzyciel powinien w związku z powyższym na podstawie art. 59 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym umorzyć prowadzone postępowanie egzekucyjne.
W ocenie strony skarżącej na brak prawidłowości prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie ma jakiegokolwiek wpływu to, iż organ celny nie został poinformowany o fakcie wystąpienia przez L. S. ze spółki cywilnej "C.". Nie ciążył bowiem na nim taki obowiązek.
Pełnomocnik Skarżącego podniósł ponadto, że postępowanie egzekucyjne względem L. T. S. wszczęte zostało dopiero 22 marca 2006 r. Przez cały okres od wydania decyzji do momentu wszczęcia postępowania minęło niespełna 5 lat, w trakcie których naliczane były odsetki za zaległość. Po raz pierwszy o istnieniu decyzji organu celnego Skarżący został poinformowany dopiero upomnieniem z 25 stycznia 2006 r. Takie postępowanie wierzyciela należy ocenić jednoznacznie negatywnie w świetle przepisów art. 8 oraz art. 12 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do podniesionych w skardze zarzutów organ stwierdził na wstępie, że strona nie skorzystała ze środków prawnych wzruszenia decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł nr [...] z [...] marca 2002 r. skierowanej do T. T. i L. T. S., współwłaścicieli Spółki Cywilnej C., na mocy której pozostawiono bez rozpatrzenia odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w B. nr [...] z dnia [...] maja 2001 r.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej w B., Skarżący nie uwzględnia przyjętych w prawie celnym uregulowań dotyczących podmiotowości. Zgodnie z zawartą w art. 3 § 1 pkt 10 Kodeksu celnego definicją określającą dla celów tej ustawy zakres pojęcia "osoba" to: osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej. Organ celny jako stronę decyzji określił "C." spółka cywilna T. T., L. T. S. Zakwalifikował więc spółkę cywilną zgodnie z art. 3 § 1 pkt 10 Kodeksu celnego jako jednostkę organizacyjną nie mającą osobowości prawnej. Wydanie decyzji, jak i sam sposób jej doręczenia - na adres podany jako siedziba spółki - było prawidłowe. Postępowanie celne prowadzone z udziałem spółki cywilnej jako strony tego postępowania staje się jednocześnie postępowaniem prowadzonym z jednoczesnym udziałem jej wspólników. Solidarna odpowiedzialność powoduje, iż odpowiadają nie tylko wspólnym majątkiem, ale również majątkiem osobistym. Odpowiedzialność osobista wspólnika spółki cywilnej za zobowiązania spółki trwa również w razie rozwiązania spółki. Skarżący nie zawiadomił organów celnych o wystąpieniu ze spółki, a tym samym organy celne nie miały podstaw do dokonywania ustaleń w tym zakresie, bowiem do kompetencji organów celnych prowadzących postępowanie w sprawie długu celnego nie należy ustalanie, czy spółka cywilna uległa rozwiązaniu lub czy nastąpiło naruszenie postanowień umowy spółki. Organ celny doręczył decyzję w sposób określony w art. 151 Ordynacji podatkowej. Odbiór decyzji potwierdził T. T., wspólnik wskazany w zgłoszeniu celnym jako osoba odpowiedzialna za sprawy finansowe spółki. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych skutek prawny doręczenia pisma jednostkom organizacyjnym nie mającym osobowości prawnej powstaje przez sam fakt jego odbioru dokonanego przez osobę upoważnioną i wobec tego doręczenie następuje w dacie potwierdzenia przez tę osobę odbioru pisma. Na jej ustalenie nie ma wpływu to, czy osoba ta przekazała następnie pismo osobom powołanym do dokonania czynności, których pismo dotyczyło.
Odpowiadając na podnoszoną w uzasadnieniu skargi okoliczność nie wszczęcia i nie prowadzenia oddzielnego postępowania celnego wobec Skarżącego organ wyjaśnił, że egzekwowane od Skarżącego zobowiązanie to dług celny. Wszczęcie i prowadzenie postępowania celnego wobec spółki cywilnej wyłączało wydawanie decyzji indywidualnych na wspólników - osoby fizyczne (art. 3 § 1 pkt 10 Kodeksu celnego). W postępowaniu celnym prowadzonym na podstawie przepisów obowiązujących w dacie przyjęcia w/w zgłoszenia celnego i powstania z mocy prawa długu celnego nie miały zastosowania art. 111-120 Ordynacji podatkowej
o odpowiedzialności podatkowej osób trzecich. Niedopuszczalne jest więc wydawanie tego typu decyzji w postępowaniu celnym. Egzekwowana należność powstała z mocy prawa w dacie dopuszczenia towaru do obrotu (art. 209 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego). Skarżący w dniu 29 sierpnia 1999 roku był członkiem spółki cywilnej, która dokonała importu, a więc obciąża go powstały wówczas dług celny.
Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 59 §1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Dyrektor Izby Celnej w B. wyjaśnił, że jest wierzycielem zaś organem egzekucyjnym w przedmiotowej sprawie jest Dyrektor Izby Celnej w W., który na mocy art. 59 § 3 w/w ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest uprawniony do umorzenia postępowania egzekucyjnego w przypadkach wskazanych w w/w ustawie.
Odpowiadając natomiast na zarzut naruszenia art. 8 oraz art. 12 Kodeksu postępowania administracyjnego organ stwierdził, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego dopiero w marcu 2006 roku wynikało z niemożności doręczenia pism kierowanych do Skarżącego od 2001 r. na adres zameldowania na pobyt stały. Po ustaleniu miejsca faktycznego pobytu, w dniu 25 stycznia 2006 r. wysłano Skarżącemu upomnienie. Organ podkreślił, że zarówno przepisy celne, tj. art. 267 Kodeksu celnego, jak i art. 41 Kodeksu postępowania administracyjnego mającego zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym przez odesłanie zawarte w art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na stronę nakładają obowiązek informowania organu o zmianie adresu pod rygorem uznania za doręczone pisma przesłanego na wcześniej podany adres.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skargę należało uwzględnić.
Zasadniczą do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie kwestią było ustalenie, czy wierzyciel – Dyrektor Izby Celnej w B. mógł na podstawie decyzji z [...] maja 2001 r. nr [...] skierowanej do "C." Spółka cywilna – T. T., L. T. S., ul. R. [...] [...] S. wystawić tytuł wykonawczy na jednego z byłych jej wspólników – L. T. S.
Na wstępie związanych z tym rozważań należy wskazać, że spółka cywilna jest powszechnie spotykaną formą prowadzenia działalności gospodarczej.
W tradycyjnym ujęciu spółka cywilna jest cywilnoprawnym stosunkiem obligacyjnym, łączącym określoną grupę osób. Zobowiązują się one dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez oznaczony sposób (art. 860 Kodeksu cywilnego). Wynikałoby z tego, że w sferze stosunków zewnętrznych podmiotem praw i obowiązków są wszyscy wspólnicy, a mówiąc "spółka" mamy na myśli określoną grupę osób.
Spółka cywilna, czy też osoby ją tworzące, są podmiotami stosunków nie tylko cywilnoprawnych, lecz także wynikających z prawa publicznego. W wielu bowiem aktach prawnych, jako podmioty określonych praw i obowiązków publicznoprawnych wskazuje się na "jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej". Mimo, że nie ma legalnej definicji tego pojęcia, to jednak przyjmuje się, że takimi jednostkami są także spółki cywilne. Podmiotowość prawą spółki cywilnej dopuszcza również prawo celne, co w stanie prawnym dotyczącym niniejszej sprawy znajdowało oparcie w przepisie art. 3 § 1 pkt 10 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny ( j.t. Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Dlatego też w orzecznictwie sądowym spółkom cywilnym konsekwentnie odmawia się podmiotowości na gruncie prawa cywilnego i równie konsekwentnie uznaje się za podmioty tzw. prawa daninowego (por.: uchwałę Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z 31 marca 1993 r. III CZP 176/92, opubl. OSNCP Nr 10, poz. 171; uchwałę Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z 26 stycznia 1996 r. III CZP 111/95, opubl. OSNCP 1996 Nr 5, poz. 63; a także wyroki NSA z 21 lutego 2001 r., sygn. akt I SA/Gd 950/98, opubl. LEX nr 47464, z 5 listopada 1999 r. sygn. akt III SA 7074/98, opubl. LEX nr 43962).
Jak długo istnieje spółka cywilna, tak długo to ona na gruncie określonych stosunków publicznoprawnych jest więc podmiotem zobowiązanym. W świetle mającego zastosowanie do postępowania w sprawach celnych przepisu art. 133 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (obecnie: j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), gdy prawo materialne przyznaje spółce cywilnej podmiotowość prawną poprzez ustanowienie jej podmiotem zobowiązanym, stroną postępowania w zakresie praw i obowiązków wynikających z tejże podmiotowości jest spółka cywilna. Ona też powinna być adresatem decyzji podatkowej, jako podmiot samodzielny, odrębny od wspólników (por. wyrok NSA z 4 czerwca 2001 r.,
I SA/Wr 24443/98, opubl. OPP 2002, Nr 1, s. 63).
Z istoty spółki cywilnej wynika natomiast, że istnieje ona tak długo, jak długo istnieje więź obligacyjna między jej wspólnikami. Z chwilą rozwiązania spółki cywilnej nie może być ona już traktowana jako podmiot stosunku publicznoprawnego. Rozwiązanie (likwidacja) spółki cywilnej powoduje, że traci ona podmiotowość prawną, a w konsekwencji w tym samym momencie traci ona również zdolność procesową do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym. Nie ma prawnej możliwość wszczynania i prowadzenia postępowania administracyjnego wobec nieistniejącego podmiotu, w tym również zlikwidowanej spółki cywilnej.
Zakończenie działalności spółki cywilnej nie zawsze jednak będzie się wiązało z wykonaniem ciążących na niej zobowiązań publicznoprawnych. Powstaje więc problem, czy organ administracji może dochodzić tych należności wobec byłych wspólników.
W pierwszym rzędzie należy wskazać, że spółka cywilna - jako taka - nie posiada żadnego majątku. Wkłady wniesione przez wspólników oraz dochody uzyskane w ramach spółki w czasie jej trwania są wspólnym majątkiem wspólników. Stąd na gruncie prawa cywilnego odpowiedzialność za zobowiązania spółki cywilnej jest w istocie przypisana osobom uczestniczącym w spółce (art. 864 Kodeksu cywilnego). Odpowiada to koncepcji odróżnienia długu od odpowiedzialności za ten dług. W doktrynie prawa cywilnego podkreśla się, iż dług jest wyrazem powinności, tj. obowiązku świadczenia dłużnika, podczas gdy odpowiedzialność odnosi się nie do samej powinności, lecz do kwestii pokrycia długu (zob. W. Czachórski, Zobowiązania. Zarys wykładu, Wydawnictwa Prawnicze PWN, Warszawa 1995, s. 43). Podobnie należy również przyjąć w odniesieniu do ciążących na spółce cywilnej zobowiązań publicznoprawnych. Choć podmiotem zobowiązanym jest spółka, to odpowiedzialność za wynikający z tego zobowiązania dług spoczywa na wspólnikach. Choć w stanie prawnym, którego sprawa dotyczy ustawodawca nie przewidywał wydawania oddzielnych decyzji, w których organ orzekałby
o odpowiedzialności byłych wspólników spółek cywilnych za dług celny, to nie oznacza jednak, że wspólnicy ci byli zwolnieni z obowiązku pokrycia tego długu.
W przeciwnym razie rozwiązanie spółki cywilnej dawałoby nieograniczoną możliwość ucieczki od wykonywania ciążących na spółce cywilnej zobowiązań, a tego nie dałoby się pogodzić z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawa, urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP).
Organ administracyjny, który zamierza dochodzić należności publicznoprawnych od wspólników zlikwidowanej spółki cywilnej winien jednak przeprowadzić postępowanie wymiarowe z ich udziałem. Z przyczyn, o których wyżej była mowa nie można zgodzić się z wyrażonym w tej sprawie stanowiskiem Dyrektora Izby Celnej w B., że gdy decyzja dotycząca spółki w nagłówku obok nazwy spółki wymienia nazwiska i imiona wspólników i jest doręczona na adres siedziby i odebrana przez któregokolwiek ze wspólników, to można przyjąć, że nastąpiło prawidłowe powiadomienie o treści decyzji wszystkich wspólników. Taki pogląd byłby zasadny tylko w odniesieniu do spółki cywilnej, która istniała w dniu doręczania decyzji. Takiej też sytuacji dotyczył powoływany w tej sprawie przez organ celny wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Białymstoku z dnia 2 lipca 1998 r., sygn. akt nr SA/BK 940/97. Wyrażonego w tym wyroku poglądu nie można natomiast odnosić do decyzji wydanej po likwidacji spółki cywilnej. Skoro spółka nie istnieje, to nie istnieje również jej siedziba, pod której adresem można byłoby doręczać decyzje ze skutkiem dla wszystkich wspólników.
W niniejszej sprawie postępowanie, w ramach którego wydana została decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w B. z dnia z [...] maja 2001 r. nr [...], było wszczęte i prowadzone w okresie, w którym Spółka "C." już nie istniała. Ponadto L. S. wystąpił ze Spółki "C." jeszcze przed jej rozwiązaniem. Na tym tle twierdzenie wierzyciela, że "Skarżący nie zawiadomił organów celnych o wystąpieniu ze spółki, a tym samym organy celne nie miały podstaw do dokonywania ustaleń w tym zakresie, bowiem do kompetencji organów celnych prowadzących postępowanie w sprawie długu celnego, nie należy ustalanie, czy spółka cywilna uległa rozwiązaniu lub czy nastąpiło naruszenie postanowień spółki", należy uznać za całkowicie nieuzasadnione. Jeżeli organ administracji wszczyna z urzędu określone postępowanie, to dla zapewnienia stronie czynnego w nim udziału winien ustalić jej miejsce pobytu, aby móc następnie pod ten adres doręczać kierowane do niej pisma procesowe.
W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy należy więc stwierdzić, że decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w B. z [...] maja 2001 r. nr [...] nie została skierowana i doręczona L. T. S. L. S. nie może być więc uznany za podmiot zobowiązany z tej decyzji. W konsekwencji trafny okazał się zgłoszony w toku postępowania egzekucyjnego zarzut o błędzie, co do osoby zobowiązanej. Tym samym wydane przez Dyrektora Izby Celnej w B. postanowienie w przedmiocie stanowiska wierzyciela do zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym należy uznać za naruszające przepis art. 33 pkt 4 cyt. wyżej ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Stwierdzone naruszenie prawa uzasadniało uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O niewykonalności uchylonego postanowienia Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 §1 i art. 205 § 2 powołanej ustawy.
Rozpoznając ponownie sprawę organy celne uwzględnią wyrażoną
w niniejszym wyroku ocenę prawną sprawy.