I SA/Bk 297/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2005-11-29
NSApodatkoweŚredniawsa
nadpłatazaległość podatkowazaliczenie wpłatypodatek dochodowy od osób fizycznychOrdynacja podatkowatermin płatnościodsetki za zwłokęorgan podatkowyskarżącyrozstrzygnięcie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatników dotyczącą zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych, uznając prawidłowość działań organu podatkowego.

Sprawa dotyczyła skargi małżonków D. i W. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. w przedmiocie zaliczenia wpłaty z 26.11.2001 r. na poczet zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Podatnicy kwestionowali sposób, w jaki organy podatkowe zaliczyły ich wpłaty i powstałe nadpłaty, domagając się zwrotu części środków wraz z odsetkami. Sąd analizował przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące instytucji nadpłaty, jej powstania, zaliczenia i oprocentowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę małżonków D. i W. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które dotyczyło zaliczenia wpłaty z 26 listopada 2001 r. na poczet zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2000. Podatnicy domagali się uchylenia postanowienia, zwrotu kwoty 10.909,50 zł wraz z odsetkami oraz zasądzenia kosztów. Spór wynikał z odmiennej interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących powstania, zaliczenia i zwrotu nadpłat podatkowych. Organy podatkowe zaliczyły wpłatę podatników na poczet zaległości podatkowych, podczas gdy skarżący twierdzili, że powstała nadpłata, która powinna zostać im zwrócona wraz z odsetkami. Sąd analizował szczegółowo przepisy dotyczące nadpłaty, daty jej powstania (z dnia zapłaty lub złożenia zeznania rocznego), sposobu zaliczenia na poczet zaległości (z urzędu lub na wniosek) oraz zasad oprocentowania. W ocenie Sądu, wpłata dokonana przez podatników w dniu 26.11.2001 r. w kwocie 32.424,04 zł, która stanowiła nadpłatę w podatku za 1999 r., została prawidłowo zaliczona na poczet zaległości podatkowej za rok 2000, zgodnie z wnioskiem podatników i przepisami Ordynacji podatkowej. Sąd uznał, że organy podatkowe nie naruszyły zasad praworządności i pogłębiania zaufania do organów podatkowych. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wpłata stanowiąca nadpłatę podlega zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych, zwłaszcza gdy podatnik złożył wniosek w tym zakresie, zgodnie z art. 76 i 76a Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd analizował przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące nadpłaty i jej zaliczenia. Stwierdził, że wpłata podatnika, która okazała się nadpłatą, została prawidłowo zaliczona na poczet zaległości podatkowych za inny rok, zgodnie z wnioskiem podatnika i przepisami prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 76 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. art. 76 § § 1

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 72

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 73 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 76a § § 1 zdanie drugie

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 120

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 121

Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. art. 72

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. art. 73 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. art. 76a § § 1 zdanie drugie

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. art. 121

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje zgodnie z wnioskiem podatnika i przepisami Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące zaliczania wpłat i nadpłat.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przez organy podatkowe zasad praworządności i pogłębiania zaufania. Niewłaściwe zaliczenie nadpłaty i brak naliczenia odsetek od należnej kwoty.

Godne uwagi sformułowania

nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 ustawy nadpłata zalicza się na poczet podatku począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty

Skład orzekający

Sławomir Presnarowicz

przewodniczący

Włodzimierz Witold Kędzierski

sprawozdawca

Józef Orzel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zaliczania nadpłat na poczet zaległości podatkowych, w tym znaczenia wniosku podatnika i daty powstania nadpłaty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii praktycznej dla podatników – sposobu zaliczania wpłat i nadpłat. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład zastosowania przepisów podatkowych.

Jak prawidłowo zaliczyć nadpłatę podatku na poczet zaległości? Kluczowe przepisy i praktyka sądowa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 297/05 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2005-11-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Józef Orzel
Sławomir Presnarowicz /przewodniczący/
Włodzimierz Witold Kędzierski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 516/06 - Wyrok NSA z 2007-06-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
art. 72, art. 73, art. 76, art. 76a, art. 120, art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Tezy
Zgodnie z przepisem art. 76 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych.
Z przepisu art. 76a § 1 zdanie drugie ustawy Ordynacja podatkowa wynika, że w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 ustawy.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Sędziowie sędzia NSA Włodzimierz Witold Kędzierski (spr.), sędzia NSA Józef Orzel, Protokolant Marcin Kojło, po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2005 r. sprawy ze skargi D. B. i W. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Oddala skargę
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem, skierowanym
do W. B. z dnia [...].08.2005 r. nr [...], orzekł o uchyleniu postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...].06.2005 r. nr [...] dotyczącego zaliczenia wpłaty z 26.11.2001 r. w kwocie 32.424,04 zł i orzekł o zaliczeniu tej wpłaty na poczet zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. wynikającego z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...].05.2005 r., nr [...] bez naliczania odsetek za zwłokę.
W uzasadnieniu postanowienia wywiódł jak niżej:
Z przedmiotowych akt sprawy wynika, że w dniu 02.05.2000 r. podatnik wspólnie z żoną złożył zeznanie roczne PIT-33, w którym wykazał podatek dochodowy od osób fizycznych za 1999 r. w kwocie 75.882,30 zł. Tytułem zaliczek
na podatek dochodowy wpłacono w ciągu roku 74.921,70 zł, natomiast różnicę wynikającą z zeznania PIT-33 w kwocie 960,60 zł uregulowano 02.05.2000 r.
W wyniku kontroli Urząd Skarbowy w S. dnia [...].11.2001 r. wydał decyzję Nr [...] określającą podatek dochodowy od osób fizycznych za 1999 r. od wspólnych dochodów podatnika i jego żony w kwocie 95.371,10 zł w miejsce wykazanego w zeznaniu rocznym PIT-33 w wysokości 75.882,30 zł. Zaległość wynikającą z w/w decyzji w kwocie 19.488,80 zł i odsetki należne na dzień wpłaty w kwocie 12.935,24 zł uregulowano dnia 26.11.2001 r. (łącznie wpłacono 32.424,04 zł). W sumie za 1999 r. dokonano wpłat w wysokości 108.306,34 zł (75.882,30 zł + 32.424,04 zł).
Decyzją z dnia [...].04.2005. r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. określił podatek dochodowy od osób fizycznych za 1999 r. w kwocie 36.599,10 zł. W związku z powyższym, zgodnie z art. 73 § l pkt l ustawy - Ordynacja podatkowa, powstała nadpłata w kwocie 71.707,24 zł (108.306,34 zł - 36.599,10 zł).
W myśl art. 73 § l pkt l w/w ustawy nadpłata powstaje z dniem zapłaty przez podatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej. Oznacza to, że nadpłata w kwocie 32.424,04 zł powstała w dniu wpłaty tj. 26.11.200J r., natomiast nadpłata w kwocie 39.283,20 zł (71.707,24 zł - 32.424,04 zł) powstała w dniu złożenia zeznania rocznego tj. 02.05.2000 r.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. w dniu [...].05.2005 r. wydał decyzje:
– Nr [...] określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie 103.955,40 zł w miejsce zobowiązania w kwocie 102.733,00 zł. W/w decyzja zmieniła decyzję Urzędu Skarbowego z dnia [...].07.2003 r. Nr [...] określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. w wysokości 65.112,20 zł w miejsce wykazanego zobowiązania w kwocie 102.733,00 zł. W ten sposób powstała różnica podatku do uregulowania za 2000 r. w kwocie 38.843,20 zł, którego termin płatności przypadał na dzień 30.04.2001 r.
– Nr [...] określającą odsetki za zwłokę od nieuiszczonych w terminach płatności zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2000 r. w łącznej kwocie 2.549,10zł.
Pismem z dnia 30.05.2005 r. podatnik wystąpił o zaliczenie nadpłaty powstałej
w dniu wpłaty - 26.11.2001 r. na poczet należności 2000 r. wynikających z w/w decyzji.
Uwzględniając przedstawiony stan faktyczny sprawy i zarzuty podatnika wynikające z zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w B. odnośnie nadpłaty w kwocie 32.424,04 zł stwierdził, co następuje:
Zgodnie z art. 76 § l ustawy - Ordynacja podatkowa, nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Wystąpienie nadpłaty nie daje zatem podatnikowi pełnej swobody w dysponowaniu nią, bowiem został określony szczegółowy tryb zwrotu nadpłaty. Nałożono na organ podatkowy obowiązek przestrzegania określonej kolejności postępowania
z nadpłatami. W pierwszej kolejności zobligowano go do zaliczenia z urzędu nadpłaty wraz z jej oprocentowaniem na poczet zaległości podatkowych podatnika wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących jego zobowiązań podatkowych. Sposób zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych i bieżących zobowiązań podatkowych szczegółowo reguluje przepis art. 76a ustawy - Ordynacja podatkowa. Stosownie
do § l wymienionego artykułu w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § l stosuje się odpowiednio. Stosowany odpowiednio do zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych art. 62 § l Ordynacji podatkowej powoduje, że jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania
z różnych tytułów (jak w sprawie niniejszej) nadpłatę zalicza się na poczet podatku począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności chyba,
że podatnik wskaże na poczet, którego zobowiązania chce dokonania zaliczenia nadpłaty.
W przedmiotowej sprawie podatnik złożył wniosek, w którym wskazał,
na poczet których należności zaliczyć nadpłatę powstałą w dniu 26.1 1.2001 r. Wobec powyższego wniosek podatnika w tym zakresie ma charakter wiążący dla organu podatkowego.
Mając na uwadze postanowienia przepisu art. 76a § 2 lit "a" zgodnie, z którym zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty (a nie w dacie wydania postanowienia o zaliczeniu) powstałą w dniu 26.11.2001 r. nadpłatę w kwocie 32.424,04 zł zarachowuje się w tej samej wysokości na należność główną wynikającą z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego
w S. z dnia [...].05.2005 r. Nr [...], której termin płatności przypadał na 30.04.2001r. Brak proporcjonalnego zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej oraz odsetek za zwłokę (liczonych od 01.05.2001 r. do 26.11.2001 r.) w myśl art. 55 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa uzasadnione jest tym, że na koncie podatnika istnieje również nadpłata w kwocie 39.283,20 zł powstała w dniu złożenia zeznania rocznego tj. 02.05.2000 r.
W świetle przedstawionego stanu faktyczno-prawnego brak jest podstaw
do naliczenia oprocentowania nadpłaty w kwocie 32.424,04 zł od dnia powstania tejże nadpłaty skoro z tym dniem nastąpiło zaliczenie jej na poczet zaległości podatkowych zgodnie z przedłożonym wnioskiem.
Niezrozumiałe jest także powoływanie się przez podatnika w zażaleniu
na decyzję Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...].11.2001 r. Nr [...], bowiem nadpłata wynikająca z tej decyzji w kwocie 37.620,80 zł została postanowieniem z dnia [...].11.2001 r. Nr [...] (utrzymanym w mocy postanowieniem Izby Skarbowej w B. z dnia [...].02.2002 r. Nr [...]) zaliczona na poczet zaległości podatkowych i odsetek
za zwłokę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r.
Mając na uwadze powyższe Dyrektor Izby Skarbowej w B., działając zgodnie z zasadą praworządności i zasadą pogłębiania zaufania
do organów podatkowych wyrażonych w przepisach art. 120 i 121 ustawy Ordynacja podatkowa postanowił jak w sentencji.
Na powyższe postanowienie małżonkowie W. i D. B. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów art. art. 62 § 1, 73 § 1, 76 § 1, 77 § 1b, 78 § 1, 78 § 3 pkt 1 i 2, 120 i 121 ustawy Ordynacja podatkowa. W konsekwencji podniesionego zarzutu naruszenia wymienionych przepisów prawa wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia; o wypłatę należnej kwoty 10.909,50 zł wraz z odsetkami od 13.05.2005 r. i o zasądzenie kosztów.
W uzasadnieniu skargi wywiedli:
W wyniku kontroli, która rozpoczęła się we wrześniu 2000 r., Urząd Skarbowy w S. dnia [...].11.2001 wydał decyzję nr [...] określającą podatek dochodowy od osób fizycznych za 1999 r. od wspólnych dochodów D. i W. B. w kwocie 95.371,10 zł w miejsce wykazanego w zeznaniu rocznym PIT-33 w wysokości 78.882,30 zł. Zaległość wynikająca z w/w decyzji w kwocie 19.488,80 zł oraz odsetki należne na dzień wpłaty w kwocie 12.935,24 zł uregulowano dnia 26.11.2001. Łącznie zapłacono 32.424,04 zł. W sumie za 1999 r. dokonano wpłat w wysokości 108.306,34 zł (75.882,30 zł + 32.424,04 zł).
Podatnicy, nie zgadzając się ze stanowiskiem Urzędu Skarbowego, odwołali się
od w/w decyzji. Izba Skarbowa decyzją nr [...] z [...].03.2002 r. utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy, jednak Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 28.01.2003 sygn. akt SA/Bk 613/02 uchylił decyzję Izby Skarbowej, z kolei Izba Skarbowa uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego w S. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Urząd Skarbowy w S. decyzją z dnia [...].07.2003 nr [...] podtrzymał swoje stanowisko: określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1999 na 95.371,10 zł. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. (decyzja nr [...] z dnia [...].10.2003), jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 27.02.2004 r. sygn. akt SA/Bk 1403/03 uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej wykonał zalecenie sądu administracyjnego, uchylił decyzję Urzędu Skarbowego
w S. z dnia [...].07.2003 nr [...] i sam określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 r. w wysokości 36.599,10 zł (decyzja nr [...] z dnia 25.04.2005). W związku z powyższym, zgodnie z art. 73 § l pkt l ustawy Ordynacja podatkowa, powstała nadpłata w kwocie 71.707,24 zł (108.306,34 zł - 36.599,10 zł).
W myśl art. 73 § l pkt l w/w ustawy nadpłata powstaje z dniem zapłaty przez podatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej. Oznacza
to, że nadpłata w kwocie 32.424,04 zł powstała w dniu wpłaty tj. 26.11.2001 r., natomiast nadpłata w kwocie 39.283,20 zł (71.707,24 zł - 32.424,04 zł) powstała
w dniu złożenia zeznania rocznego tj. 02.05.2000 r.
W dniu [...].11.2001 Urząd Skarbowy w S. wydał decyzję
nr [...], w której określił należny podatek dochodowy od wspólnych dochodów małżonków za 2000 r. w kwocie 65.112,20 zł oraz stwierdził nadpłatę za 2000 r. w wysokości 37.620,80 zł.
Podatnicy nie zgadzali się z tą decyzją. Uważali, że rozliczyli się zgodnie
z prawem. Ich rozliczenie zostało uznane za nierzetelne. Urząd Skarbowy
w S. sam rozliczył podatników. Pomimo odwołania i uzasadnień, Izba Skarbowa w B. podtrzymywała te absurdy.
Po około 3,5 roku sporów, w wyniku wyroku NSA, decyzje organów skarbowych zostały zmienione. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S.
w dniu [...].05.2005 r. wydał decyzję nr [...], w której stwierdził zaległość podatkową na kwotę 38.843,20 zł i decyzję nr [...] na wartość odsetek 2.549,10 zł. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej podaje, że do uregulowania za 2000 r. pozostała na dzień 30.04.2001 kwota 38.843,20 zł. Tymczasem podatnicy, w/g Urzędu Skarbowego w S., na dzień 16.11.2001 r. mieli 37.620,80 zł nadpłaty (przywoływana wcześniej decyzja [...] z [...].11.2001 r.).
Ta nadpłata była również 04.05.2001 r. od dnia wpłaty podatku. Zatem postępowanie organów podatkowych jest niezrozumiałe, celowo pomijają one dowody w sprawie.
Podatnicy w dniu 26.11.2001 r. wpłacili zgodnie z otrzymanymi decyzjami całość kwot wymienionych w tych decyzjach za lata 1998, 1999, 2000 z należnymi odsetkami. To Urząd Skarbowy w S., a następnie Izba Skarbowa
w B., nie przestrzegając art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, zaliczyli
te wpłaty tak, jak im było wygodnie i tylko po to, żeby gmatwać proste sprawy, pomimo, że podatnicy wyraźnie wskazali na przelewach bankowych na co dokonali wpłat. Gmatwanie i zaciemnianie sprawy polegało na tym, że wpłata podatników wynikająca z decyzji nr [...] z dnia [...].11.2001 w kwocie
60.743,95 zł za 1998 r. została im 29.11.2001 częściowo zwrócona (43.410,05 zł).,
a rzekoma nadpłata wynikająca z decyzji nr [...] z dnia
[...].11.2001 r. za 2000 r. została zaliczona na poczet należności za 1998 r.
Mając na uwadze powyższe przykłady, należy stwierdzić, że Dyrektor Izby Skarbowej nie działa zgodnie z zasadą praworządności i zasadą pogłębiania zaufania do organów podatkowych, przez co notorycznie obraża art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej. W tej sytuacji, zgodnie z art. 73 § l pkt l Ordynacji podatkowej, kwota 32.424,04 zł z dniem 26.11.2001 r. stała się nadpłatą. Zgodnie z art. 77 § 1 pkt l Ordynacji podatkowej, nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni (nie została zwrócona), zaś zgodnie z art. 78 § 1 Ordynacji podatkowej, nadpłata podlega oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych
od zaległości podatkowych, a oprocentowanie przysługuje od dnia powstania nadpłaty, w tym przypadku od 26.11.2001 r. Zgodnie z art. 78 § 3 pkt l ustawy Ordynacja podatkowa, oprocentowanie nadpłaty przysługuje od dnia powstania nadpłaty, jednakże stosownie do art. 78 § 3 pkt 2 w/w ustawy, oprocentowanie nadpłaty przysługuje od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.
W związku z tym, że organ podatkowy wydał błędne decyzje nr [...] z dnia [...].11.2001 r. oraz [...] z dnia [...].07.2003 r., a następnie konsekwentnie ich bronił (decyzje te zostały zmienione przez wyroki sądowe), czyli swoim postępowaniem przyczynił się do zmiany decyzji, oprocentowanie powinno być liczone od dnia 26.11.2001, bo gdyby postępował zgodnie z prawem, decyzja wydana 26.11.2001 była y taka sama, jak decyzja wydana [...].04.2005, a podatnicy otrzymaliby zwrot nadpłaty już w 2001 r.
Kwota należna podatnikowi od 26.11.2001 do 13.05.2005 wynosi:
32.424,04 zł należność główna
19.877,70 zł odsetki od 26.11.2001 r. do 13.05.2005 r.
Razem: 52.301,80 zł (po zaokrągleniu).
Dnia 30.05.2005 r. podatnik złożył wniosek o zaliczeniu nadpłaty powstałej
w dniu wpłaty 26.11.2001 r. na zaległości w podatku dochodowym za 2000 r. wynikłe z decyzji z dnia 13.05.2005 r. nr:
1) [...] (kwota: 38.843,20 zł)
2) [...] (kwota: 2.549,10 zł)
Razem: 41.392,30 zł
Po rozliczeniu należności i zobowiązań podatnika, kwota należna podatnikowi na dzień 13.05.2005 r. wynosi 10.909,50 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia bądź zasadności skargi niezbędnym jest w niniejszej sprawie poczynienie uwag dotyczących instytucji nadpłaty, a to w zakresie istnienia samej nadpłaty, daty powstania nadpłaty, zadysponowania nadpłaty, terminu zwrotu nadpłaty oraz oprocentowania nadpłaty.
Pojęcie nadpłaty uregulowane zostało w art. 72 ustawy z 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.). W myśl powołanego przepisu nadpłatą jest kwota: nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku; podatku pobranego przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej; zobowiązania zapłaconego przez płatnika lub inkasenta, jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 30 § 4, określono ją nienależnie lub w wysokości większej od należnej; zobowiązania zapłaconego przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji
o ich odpowiedzialności określono je nienależnie lub w wysokości większej
od należnej. Takie określenie nadpłaty oznacza, że nadpłatę stanowi różnica pomiędzy zapłaconą kwotą a kwotą prawidłowo określonego (rzeczywistego) zobowiązania podatkowego.
Datę powstania nadpłaty ustawodawca określił w art. 73 § 1 i § 2 ustawy ordynacja podatkowa. Na użytek niniejszej sprawy trzeba odwołać się do art. 73 § 1 pkt 1 i art. 73 § 2 pkt 1 ustawy. Z treści tych przepisów wynika, że nadpłata powstaje z dniem zapłaty przez podatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej, a w przypadku podatników podatku dochodowego z dniem zeznania rocznego. Określenie momentu powstania nadpłaty ma istotne znaczenie zarówno
z punktu widzenia ekonomicznego, gdyż nadpłata podlega oprocentowaniu, jak też ze względu na określenie momentu możliwości zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych. Nadpłata, o której traktuje przepis art. 73 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa powstaje z dniem faktycznego złożenia zeznania rocznego – w przypadku, kiedy suma zaliczek wpłaconych na podatek dochodowy jest wyższa od zobowiązania podatkowego (podatku) za dany rok podatkowy.
W myśl art. 76 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Sposób zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych i bieżących zobowiązań podatkowych uregulowany został w przepisie art. 76a §§ 1 i 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Przepis § 2 pkt 1 art. 76a ustawy stanowi, iż zaliczenie nadpłaty
na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty, między innymi, z dniem zeznania rocznego. Oznacza to, że w przypadku stwierdzenia istnienia zaległości podatkowej istniejąca nadpłata podatku – z dniem jej powstania – podlega z urzędu zaliczeniu na poczet zaległości podatkowej. W przepisie art. 77 ustawy Ordynacja podatkowa określono terminy zwrotu nadpłaty, a przepis art. 78 ustawy uregulował zasady oprocentowania i przypadki, w których nadpłata podlega oprocentowaniu.
Rozpatrując sprawę na gruncie przytoczonych wyżej przepisów ustawy Ordynacja podatkowa Sąd stwierdził, iż z akt sprawy wynika, że D.
i W. B. 02.05.2000 r. złożyli zeznanie roczne PIT-33, w którym wykazali należny podatek dochodowy za 1999 rok w kwocie 75.882,30 zł. Tytułem zaliczek na podatek dochodowy za 1999 r. wpłacili 74.921,70 zł. Różnicę w kwocie 960,60 zł wpłacili 02.05.2000 r. Wskutek dokonanej kontroli Urząd Skarbowy
w S. [...].11.2001 r. wydał decyzję określającą małżonkom D.
i W. B. podatek dochodowy za 1999 r. w kwocie 95.371,10 zł. Dnia 26.11.2001 r. podatnicy dokonali wpłaty zaległości w kwocie 19.488,80 zł i odsetki od zaległości podatkowej w kwocie 12.935,24 zł. Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z [...].04.2005 r. nr [...] określił małżonkom D. i W. B. zobowiązanie w podatku dochodowym za 1999 r. w kwocie 36.599,10 zł. W tej sytuacji powstała nadpłata
w ogólnej kwocie 71.707,24 zł (108.306,34 zł wpłaty – podatek należny 36.599,10 zł). Cała kwota nadpłaty obejmuje dwie kwoty: 39.283,20 wynikającą z zeznania rocznego i 32.424,04 zł wpłacona 26.11.2001 r. na podstawie decyzji Urzędu Skarbowego w S. z [...].11.2004 r. Zatem nadpłata w kwocie 39.283,20 zł powstała z dniem 02.05.2000 r. i w kwocie 32.424,04 zł z dniem 26.11.2001 r. (art. 73
§ 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa).
Zauważyć jednak należy, że zgodnie z przepisem art. 76 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu
na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych. Z przepisu art. 76a § 1 zdanie drugie ustawy Ordynacja podatkowa wynika, że w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 ustawy.
Wniosek podatników z 30.05.2005 r. zawiera dyspozycję co do części nadpłat dokonanych 26.11.2001 r. (wniosek – k. 14 akt adm.) a zatem nadpłata w kwocie 32.424,04 zł podlegała zaliczeniu na poczet zobowiązań określonych decyzjami wymienionymi we wniosku (art. 62 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa).
Należy w tym miejscu zauważyć, że wynikła nadpłata z uchylonej później decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. została zaliczona postanowieniem Urzędu Skarbowego
w S. z [...].11.2001 r. nr [...] (utrzymanym w mocy przez organ odwoławczy postanowieniem z 08.02.2002 r.) na poczet zaległości podatkowej
w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 rok. Skoro więc wynikła
z wadliwej decyzji Urzędu Skarbowego w S. z 16.11.2001 r. nadpłata
w podatku dochodowym od osób fizycznych zaliczona została 26.11.2001 r.
na zaległość podatkową w tym podatku za 1998 r. to faktycznie powstała zaległość podatkowa w podatku dochodowym od osób fizycznych, określonym w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...].05.2005 r. nr [...]. Termin złożenia zeznania za 2000 r. i zapłaty podatku upływał z dniem 30.04.2001 r. Nadpłata w kwocie 32.424,04 zł w podatku za 1999 r. powstała z dniem dokonania wpłaty tej kwoty – tj. 26.11.2001 r. Zaliczenie tej kwoty na poczet zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r., w świetle wyżej powołanych przepisów, wyklucza możliwość oprocentowania tej kwoty nadpłaty.
Analiza materiału zebranego w sprawie oraz ustalenia dokonane przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. nie pozwalają na stwierdzenie, iż organ naruszył przepisy art. 120 i art. 121 ustawy z 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa
(Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.).
Zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów powołanych jako podstawa prawna rozpatrzenia sprawy. Dlatego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI