Orzeczenie · 2018-06-18

I SA/Bk 220/18

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2018-06-18
NSApodatkoweWysokawsa
VATsankcje VATpodatek naliczonypodatek należnynieistniejący kontrahentwykreślenie z rejestru VATpostępowanie dowodoweuchylenie decyzjiOrdynacja podatkowaustawa o VAT

Sprawa dotyczyła nałożenia na P. Sp. z o.o. dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 100% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego za styczeń 2017 r. Sankcja została nałożona z powodu odliczenia przez spółkę podatku naliczonego z faktury VAT wystawionej przez podmiot "P." Sp. z o.o., który został uznany przez organy podatkowe za nieistniejący. Spółka zakwestionowała tę decyzję, podnosząc, że jej kontrahent, mimo wykreślenia z rejestru podatników VAT, nadal istniał, co potwierdzały dokumenty Krajowego Rejestru Sądowego. Skarżąca spółka wniosła o przeprowadzenie szeregu dowodów mających wykazać istnienie i działalność kontrahenta. Organy podatkowe uznały jednak, że brak zastrzeżeń do protokołu kontroli i złożenie korekty deklaracji przez spółkę przesądzają o zasadności nałożenia sankcji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że samo wykreślenie podmiotu z rejestru VAT nie jest równoznaczne z jego nieistnieniem. Podkreślił, że organy podatkowe nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego, aby uzasadnić uznanie kontrahenta za podmiot nieistniejący, opierając się jedynie na piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego i nie wskazując prawidłowej podstawy prawnej wyrejestrowania. Sąd wskazał, że spółka współpracowała z kontrahentem od lat, a wcześniejsze rozliczenia nie budziły wątpliwości organów. W ocenie Sądu, wyciąg z KRS, potwierdzający istnienie spółki, nie został skutecznie obalony przez organy. Niedopełnienie obowiązków dowodowych przez organy naruszyło przepisy Ordynacji podatkowej, co skutkowało uchyleniem decyzji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie konieczności przeprowadzenia dogłębnego postępowania dowodowego przed nałożeniem sankcji VAT oraz interpretacja pojęcia 'podmiot nieistniejący'.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia 100% sankcji VAT na podstawie art. 112c ustawy o VAT.

Zagadnienia prawne (3)

Czy samo wykreślenie podatnika z rejestru VAT jest wystarczającą przesłanką do uznania go za podmiot nieistniejący w rozumieniu art. 112c ustawy o VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo wykreślenie podatnika z rejestru VAT nie jest równoznaczne z uznaniem go za podmiot nieistniejący.

Uzasadnienie

Status VAT jest kategorią obiektywną, a wykreślenie z rejestru może mieć różne przyczyny. Brak rejestracji lub wykreślenie nie przesądza o nieistnieniu podmiotu ani o tym, że transakcja nie miała miejsca. Konieczne jest przeprowadzenie wnikliwego postępowania dowodowego.

Czy organ podatkowy prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe przed nałożeniem 100% sankcji VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego.

Uzasadnienie

Organ oparł się głównie na piśmie Naczelnika Urzędu Skarbowego i nie wykazał prawidłowej podstawy prawnej wyrejestrowania kontrahenta. Nie obalił skutecznie domniemań wynikających z odpisu z KRS, który potwierdzał istnienie spółki.

Czy niezłożenie zastrzeżeń do protokołu kontroli przez podatnika skutkuje prekluzją w zgłaszaniu wniosków dowodowych na późniejszym etapie postępowania?

Odpowiedź sądu

Nie, niezłożenie zastrzeżeń do protokołu nie wyklucza możliwości zgłaszania wniosków dowodowych na późniejszym etapie, jeśli zmierzają one do wykazania istotnych okoliczności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wnioski dowodowe zmierzające do wykazania istnienia kontrahenta i prowadzenia przez niego działalności gospodarczej powinny zostać rozpatrzone, nawet jeśli nie złożono zastrzeżeń do protokołu kontroli.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...].

Przepisy (12)

Główne

u.p.t.u. art. 112b § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Określenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT w przypadku wykazania niższej kwoty zobowiązania podatkowego.

u.p.t.u. art. 112b § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Obniżona stawka dodatkowego zobowiązania podatkowego w przypadku złożenia korekty deklaracji po kontroli.

u.p.t.u. art. 112c § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

100% stawka dodatkowego zobowiązania podatkowego, gdy zaniżenie wynika z faktur wystawionych przez podmiot nieistniejący.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 88 § 3a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Faktury wystawione przez podmiot nieistniejący nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego.

o.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

o.p. art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Swobodna ocena dowodów.

o.p. art. 123 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.

o.p. art. 188

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Możliwość zgłaszania wniosków dowodowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samo wykreślenie kontrahenta z rejestru VAT nie jest równoznaczne z jego nieistnieniem. • Organy podatkowe nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego, aby uzasadnić uznanie kontrahenta za podmiot nieistniejący. • Wyciąg z KRS potwierdzający istnienie spółki nie został skutecznie obalony przez organy. • Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego.

Odrzucone argumenty

Uznanie, że spółka "P." Sp. z o.o. jest podmiotem nieistniejącym na podstawie pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego. • Stwierdzenie, że niezłożenie zastrzeżeń do protokołu kontroli skutkuje prekluzją w zgłaszaniu wniosków dowodowych. • Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

sam fakt wykreślenia podatnika z rejestru VAT nie jest wystarczającą przesłanką do zakwestionowania prawa podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony • pod pojęciem "podmiot nieistniejący" należy rozumieć nie tylko podmiot nieistniejący faktycznie, ale również podmiot stwarzający formalne pozory istnienia, który jednak rzeczywiście nie uczestniczy w obrocie prawnym • obowiązki organu związane z prawidłowym prowadzeniem postępowania dowodowego wymagają, by nałożenie dotkliwej sankcji, w maksymalnej wysokości, było poprzedzone dokładnym ustaleniem stanu faktycznego

Skład orzekający

Dariusz Marian Zalewski

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Janusz Lewkowicz

przewodniczący

Małgorzata Anna Dziemianowicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie konieczności przeprowadzenia dogłębnego postępowania dowodowego przed nałożeniem sankcji VAT oraz interpretacja pojęcia 'podmiot nieistniejący'."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia 100% sankcji VAT na podstawie art. 112c ustawy o VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów VAT dotyczących sankcji i pojęcia 'nieistniejącego kontrahenta', co jest istotne dla wielu podatników.

Czy wykreślenie z rejestru VAT oznacza koniec firmy? Sąd wyjaśnia, kiedy można nałożyć 100% sankcję.

Dane finansowe

WPS: 2178 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst