I SA/Bk 187/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez nieistniejące podmioty.
Spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję organu kontroli skarbowej określającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez firmy "B" i "C", które zdaniem organów podatkowych były nierzetelne, ponieważ wystawione przez nieistniejące lub nieuprawnione podmioty i nie dokumentowały faktycznie dokonanych czynności. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że faktury te nie spełniały wymogów formalnych i materialnych, a zatem nie mogły stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego.
Spółka "W." złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. określającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od lutego do grudnia 2003 r. w kwocie 4468 zł. Organy podatkowe zakwestionowały prawo spółki do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur wystawionych przez firmę "B" Ł. M. oraz spółkę "C" Sp. z o.o. Uzasadnieniem było stwierdzenie, że faktury te są nierzetelne, ponieważ nie dokumentują faktycznie dokonanych czynności, a wystawcy faktur (Ł. M. i D. Ł.) zaprzeczyli ich wystawieniu i podpisaniu. Dodatkowo, firma "B" nie była zarejestrowana jako podatnik VAT, a spółka "C" nie miała siedziby pod wskazanym adresem i nie posiadała środków transportowych. Spółka w odwołaniu zarzucała naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT, kwestionując automatyczne podważanie wiarygodności transakcji przez niewiarygodność kontrahentów. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podkreślając, że faktury muszą spełniać wymogi formalne i materialne, a zakwestionowane faktury wadliwe były pod obiema tymi względami. W skardze do WSA spółka zarzuciła m.in. naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz błędną ocenę dowodów. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. Sąd potwierdził, że faktury wystawione przez nieistniejące lub nieuprawnione podmioty, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji, nie mogą stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Sąd uznał również, że podstawa prawna decyzji była prawidłowa, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania były niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, takie faktury nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego.
Uzasadnienie
Faktury muszą spełniać wymogi formalne i materialne. Niespełnienie tych wymogów, w tym wystawienie przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony, lub stwierdzanie czynności, które nie zostały dokonane, dyskwalifikuje fakturę jako podstawę do odliczenia VAT.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
stara ustawa o VAT art. 19 § 1 i 2
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonego w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług.
u.p.t.u. art. 109 § 5 i 6
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Podstawa prawna do ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT za okresy rozliczeniowe sprzed 1 maja 2004 r.
rozp. MF z 22.03.2002 art. 48 § ust. 4 pkt. 1 lit. a i pkt. 5 lit. a
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Faktury nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, jeżeli zostały wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawienia faktury, jak również gdy faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane.
Pomocnicze
O.p. art. 121, 122, 124, 180, 181, 187§1, 188, 191, 210§1 i §4, 247§1 pkt. 2 i 3, 248§1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
stara ustawa o VAT art. 27 § ust. 6
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u. art. 175
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktury wystawione przez podmioty nieistniejące lub nieuprawnione nie mogą stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, dyskwalifikują prawo do odliczenia VAT. Ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT za okresy sprzed 1 maja 2004 r. jest dopuszczalne na podstawie przepisów ustawy z 2004 r.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia przepisów postępowania podatkowego przez organy podatkowe. Zarzut błędnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie dodatkowego zobowiązania podatkowego. Argument, że wysoki przychód spółki stanowił "kryterium prawdy" dla dokonanych transakcji.
Godne uwagi sformułowania
kwestionowane faktury ujęte przez firmę "A" w rejestrze zakupu są nierzetelne faktury te stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane aby faktura mogła stanowić podstawę do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony w niej zawarty musi spełniać wymogi określone w przepisach nie można przyjąć, iż w tej części decyzja została wydana bez podstawy prawnej zakwestionowane faktury nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu podatku naliczonego przez skarżącą spółkę
Skład orzekający
Józef Orzel
przewodniczący sprawozdawca
Sławomir Presnarowicz
członek
Urszula Barbara Rymarska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy prawa do odliczenia VAT z tytułu nierzetelnych faktur, w tym wystawionych przez podmioty nieistniejące lub nieuprawnione, oraz stosowanie przepisów przejściowych dotyczących VAT."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2003 r. i okresu przejściowego po wejściu w życie ustawy o VAT z 2004 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nierzetelnych faktur i konsekwencji dla prawa do odliczenia VAT, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców. Pokazuje, jak sądy oceniają dowody w takich przypadkach.
“Nierzetelne faktury od nieistniejących firm: dlaczego nie odliczysz VAT?”
Dane finansowe
WPS: 4468 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bk 187/06 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2006-08-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-05-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Józef Orzel /przewodniczący sprawozdawca/ Sławomir Presnarowicz Urszula Barbara Rymarska Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Podatkowe postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 Art. 19 ust. 1 i 2 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Dz.U. 2004 nr 54 poz 535 art. 109 ust. 5 i 6 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Józef Orzel (spr.), Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Urszula Zajko, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 09 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi "W." Spółka jawna w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lutego do grudnia 2003 r. oddala skargę. Uzasadnienie Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr [...], po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego w "A." Spółce jawnej w S. określił w prawidłowej wysokości wymiar podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od lutego do grudnia 2003 r. oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w łącznej kwocie 4468 zł. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że materiał dowodowy zgromadzony w toku kontroli skarbowej wskazuje, że kontrolowana spółka nie miała prawa do obniżenia podatku należnego o kwoty podatku naliczonego wynikających z faktur VAT wystawionych przez "B" Ł. M. z G. oraz "C" Spółka z o.o. w S. Zaznaczył, iż z zeznań Ł. M. będącego właścicielem firmy "B" wynika, że kwestionowane faktury VAT nie dokumentują faktycznie dokonanych czynności pomiędzy kontrahentami w nich wymienionymi, albowiem w 2002 r. zlikwidował on działalność gospodarczą z uwagi na wypadek. Nie jest mu również znana firma "A" i nie wystawił okazanych mu faktur. Jednocześnie świadek oświadczył, że widniejące na fakturach podpisy są tylko podobne do jego podpisu, ale nie są jego. Zaznaczył również, że w czasie, kiedy uległ wypadkowi zginęły jego dokumenty w postaci dowodu osobistego, pieczątki oraz zaświadczenia o wpisie do ewidencji gospodarczej. Z kolei z pism organów podatkowych z G. wynika, iż firma "B" Ł. M. nie była podatnikiem podatku VAT, nie złożyła zgłoszenia rejestracyjnego oraz nie składała żadnych deklaracji VAT-7. Z uwagi na powyższe dowody organ przyjął, że kwestionowane faktury ujęte przez firmę "A" w rejestrze zakupu są nierzetelne, gdyż nie były wystawione przez wskazaną firmę a ponadto firma ta nie była uprawiona do wystawienia faktur VAT i nie posiadała środków transportu umożliwiających świadczenie usług transportowych. Odnośnie faktur wystawionych przez spółkę z o.o. "C" organ podkreślił, że D. Ł. – osoba podpisana na kwestionowanych fakturach, nieprzerwanie od 7 maja 2002 r. odbywa karę pozbawiania wolności (bez możliwości przerw i przepustek) w Zakładzie Karnym we W. Z jego zeznań wynika, iż nie zna spółki "C" jak również nie pełnił w niej nigdy funkcji dyrektora. Nie podpisywał również okazanych mu faktur, twierdząc, iż nie są to jego podpisy. Organ zaznaczył również, iż mimo podejmowanych czynności przez Urząd Skarbowy w S. i Urząd Kontroli Skarbowej w G. nie przeprowadzono kontroli w Spółce "C", ponieważ pod adresem spółki nigdy nie było jej siedziby a wysłana korespondencja nie była odbierana. Powyższe dowodzi, zdaniem organu, iż faktury wystawione przez C Spółkę z o.o. były dowodami nierzetelnymi, nie wystawionymi przez osobę, której nazwisko na niej figuruje. Jednocześnie spółka "C" nie ujmowała w swoich rozliczeniach podatku wynikającego z faktur, których oryginały były w posiadaniu spółki "A". Organ podkreślił, iż spółka "C" nie posiadała środków transportowych, a zatem nie mogła świadczyć usług transportowych w nich wskazanych, a zatem kwestionowane faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane. Także faktury dotyczące usługi pośrednictwa sprzedaży opon i części do samochodów marki [...] nie stwierdzają czynności faktycznie wykonanych, bowiem wspólnicy spółki "A" nie przedstawili wiarygodnych dowodów mogących potwierdzić wykonanie tych usług. Od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. pełnomocnik skarżącej spółki wniósł odwołanie. Zarzucił w nim naruszenie szeregu przepisów Ordynacji podatkowej, art. 27 ust. 6 ustawy z dnia 8.01.1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz §48 ust. 4 pkt. 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W uzasadnieniu odwołania wskazał, iż organ błędnie przyjął, że niewiarygodność podmiotów w sferze stosunków gospodarczych automatycznie podważa wiarygodność przeprowadzonych transakcji. Uchybienia określone w §48 ust. 4 pkt. 1 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie oznaczają automatycznie uchybień określonych w art. 48 ust. 4 pkt. 5 lit. a tegoż rozporządzenia. Wskazał, że oczywistym jest, że fakturom wystawionym przez firmę "B" można zarzucić naruszenie przepisów §48 ust. 4 pkt. 1 lit. a w/w rozporządzenia ale w przypadku faktur firmy "C" nie jest to oczywiste. W ocenie odwołującego się wartość określona w kwestionowanych przez organ fakturach powinna być zaliczona w koszty w kwocie brutto, ponieważ podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. Pełnomocnik spółki wskazał również, że nie ma przepisu zabraniającego firmie nie posiadającej własnego środka transportu świadczenia usług transportowych, dlatego też ustalenia organu podatkowego w tym zakresie naruszają art. 121, 122 i 124 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej w B. po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] marca 2006 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ podkreślił, że kwestią sporną w sprawie jest to, czy strona miała prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez firmę "B" oraz spółkę z o.o. "C". Faktury te, co wynika z materiału zgromadzonego w sprawie zostały sfałszowane a zatem podmioty w nich wymienione nie dokonały usług w nich wymienionych, w szczególności pośrednictwa w sprzedaży opon i wykonania usług transportowych. Organ odwoławczy zaznaczył, że aby faktura mogła stanowić podstawę do pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony w niej zawarty musi spełniać wymogi określone w przepisach ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym tj. musi być poprawna, przez co należy rozumieć aspekt formalny – odpowiadać wymogom co do formy i aspekt materialny – odpowiadać rzeczywistym zdarzeniom gospodarczym. Zdaniem organu kwestionowane faktury nie spełniają wymogu formalnego, albowiem wskazani w nich sprzedawcy – firma "B" oraz spółka "C" nie wystawili w rzeczywistości tych faktur. Faktury te nie spełniają również wymogu materialnego, bowiem nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji handlowych w nich przedstawionych. Podkreślił, że zarówno Ł. M. (firma "B") jak i D. Ł. (spółka "C") nie dokonywali sprzedaży usług pośrednictwa w transporcie spółce "A". Wykazane w kwestionowanych fakturach transakcje nie miały miejsca, a zatem dokumenty te stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane między określonym w tych fakturach sprzedawcą i nabywcą. Organ podkreślił, że strona dokonując rozliczenia swojego zobowiązania w podatku od towarów i usług uwzględniła w nim podatek naliczony w związku z czynnością prawnie nieważną, a więc taką, która nie może być uznana za odpowiadającą pojęciu "nabycia towaru" w rozumieniu art. 19 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Skoro tak, to faktury VAT potwierdzające te czynności nie odpowiadają treści art. 32 ust.1 powołanej ustawy. W związku z tym, że zakwestionowane faktury są wadliwe pod względem formalnym i merytorycznym, to zgodnie z przepisami § 48 ust.4 pkt 1 lit. "a" oraz § 48 ust.4 pkt 5 lit "a" rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego przez Stronę. Zatem spółka "A" nie była uprawniona do pomniejszenia w okresach rozliczeniowych luty i kwiecień 2003 r. podatku należnego o podatek naliczony w fakturach, na których jako wystawcy widniały: firma "B" i spółka "C". Organ zaznaczył również, że strona nie przedstawiła żadnych wiarygodnych kontrargumentów, które podważałyby dowody zebrane w przedmiotowej sprawie. Wręcz przeciwnie, strona w odwołaniu zgadza się, że "...oczywistym jest, że fakturom wystawionym przez "B" można zarzucić naruszenie przepisów § 48 ust.4 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. ....". Strona w odwołaniu zgadza się też, że "...podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego..." i dlatego wnosi o zaliczenie kwot brutto określonych w tych fakturach do kosztów. Strona nie zgodziła się jedynie w kwestii podstawy prawnej zakwestionowanego prawa. W ocenie organu, polemika, co do zastosowania podstawy prawnej dyskwalifikującej te faktury jako dokumenty do odliczenia wykazanego w nich podatku jest bezprzedmiotowa, ponieważ każda z tych dwóch przesłanek (formalna i materialna) nie dawała prawa do odliczenia podatku. W skardze z dnia 25 kwietnia 2006 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku pełnomocnik spółki zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie przepisów: - art. 121, 122, 124, 180, 181, 187§1, 188, 191, 210§1 i §4, 247§1 pkt. 2 i 3, 248§1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, - art. 10 ust. 2 i art. 27 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, - §48 ust. 4 pkt. 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, - art. 175 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej wydanie decyzji organu I instancji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia celem właściwego uzasadnienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik spółki wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym po 30 kwietnia 2004 r. nie jest dopuszczalne ustalenie podatnikowi podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego w tym podatku na podstawie art. 27 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Zatem w przedmiotowej sprawie została wskazana błędna podstawa prawna rozstrzygnięcia, a w konsekwencji organ II instancji rażąco naruszył art. 247§1 pkt. 2 i pkt. 3 oraz art. 248§1 Ordynacji podatkowej. Jednocześnie podkreślił, że strona skarżąca nie może się zgodzić ze stanowiskiem organów podatkowych, iż czynności udokumentowane fakturami wystawionymi przez firmy "B" i spółkę "C" nie zostały dokonane. W skarżącej spółce, dzięki firmom "B" i "C" w spornym okresie czasu ponad trzykrotnie wzrósł przychód, co stanowi swoiste "kryterium prawdy" niebudzącym najmniejszych wątpliwości. Podkreślił, że dzięki współpracy ze spółką "C" już w lipcu 2002 r. nawiązano współpracę z firmą "D" w zakresie handlu częściami do samochodów marki [...]. Realizację tego kontraktu rozpoczęto w lipcu 2002 r. a zakończono w 2003 r., dlatego też dopiero w tym roku zostały wystawione faktury VAT. Celem ustalania nowych kontrahentów wystarczyło porównać ewidencje sprzedaży z różnych okresów. Jednocześnie pełnomocnik skarżącej spółki zaznaczył, że w sprawie pominięto istotny dowód w postaci kopii faktur odnalezionych przez prokuraturę w firmie "C" w S. Stanowią one dowód kto był wystawcą faktur – materialnie istniejąca spółka. Z uwagi na powyższe zarzut organów podatkowych, że kwestionowane faktury zostały wystawione przez podmioty nieistniejące jest nietrafiony. Pełnomocnik spółki podkreślił, że fakt podpisania faktur przez osoby nieuprawnione i brak możliwości ustalenia osób wystawiających te faktury pozbawiły skarżącą spółkę prawa do odliczenia podatku naliczonego, ale kwestionują uznanie przez organ podatkowy, że faktury te nie potwierdzają dokonania tych czynności. Jednocześnie wskazał, że stanowisko organu podatkowego, jakoby polemika dotycząca podstawy prawnej utraty prawa do odliczenia podatku naliczonego była bezprzedmiotowa jest zasadne tylko na gruncie podatku od towarów i usług. Powyższe ustalenie rodzi jednak dla spółki następstwa także w podatku dochodowym, gdyż ma wpływ na wysokość osiągniętego dochodu. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie, podzielając stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że skoro faktury zostały wystawione przez nieistniejące podmioty, (czego strona nie kwestionuje) to faktury te nie mogły potwierdzać dokonanych w niej transakcji, bowiem nie mogło dojść do transakcji między podmiotami, które nie istniały a skarżącą spółką. Widniejący jako wystawcy faktur Ł. M. (B) oraz D. Ł. (C) nie wystawili spornych faktur, nie podpisali ich, ani nie prowadzili działalności gospodarczej tego typu w tym okresie (Ł. M.) lub też nie prowadzili żadnej działalności (D. Ł.). Wskazał, że skoro na fakturach jako sprzedawca widniała firma "C" a ich wystawca nie mógł ich podpisać, bo przebywał w zakładzie karnym, fakt odnalezienia przez prokuraturę kopii sfałszowanych faktur w firmie "C" nie może uwiarygodnić wskazanych w tych fakturach transakcji. Organ, odnosząc się do zarzutu braku podstaw prawnych do orzekania w zakresie zobowiązania podatkowego w podatku VAT po dniu 30 kwietnia 2004 r. uznał go za niezasadny. Wskazał, że taką podstawę stanowi art. 109 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 22 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, co potwierdza także orzecznictwo sądowe a zwłaszcza uchwała NSA z 12.09.2005 r. sygn. akt I FPS 2/05. Natomiast dodatkowe zobowiązanie w podatku VAT zostało ustalone zgodnie z art. 109 ust. 6 w zw. z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził, podnoszonych w skardze, naruszeń przepisów prawa. Organ podatkowy właściwie dokonał subsumcji normy prawa materialnego pod prawidłowo ustalony stan faktyczny, jak również nie naruszył przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z treści skargi wynika, iż spór między stronami w sprawie dotyczy w zasadzie dwóch kwestii: prawidłowej podstawy prawnej zaskarżonej decyzji oraz oceny czy zakwestionowane przez organy podatkowe faktury VAT dokumentowały faktycznie wykonane czynności. Odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi uznać na wstępie należało za niezasadny zarzut naruszenia art. 10 ust. 2 i art. 27 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (dalej zwana starą ustawą o VAT). Błędne jest stanowisko strony skarżącej, jakoby podstawą prawną ustalenia podatnikowi dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku VAT w kwestionowanej decyzji był art. 27 ust. 6 w/w ustawy. Jak słusznie zaznaczył Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę z treści sentencji jak i uzasadnienia decyzji organu I instancji bezsprzecznie wynika, że podstawą naliczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku VAT był art. 109 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Przepis ten został powołany zarówno w sentencji jak i uzasadnieniu decyzji organu I instancji, zatem nie można przyjąć, iż w tej części decyzja została wydana bez podstawy prawnej. Podkreślić należy, że z uzasadnienia decyzji organu I jak i II instancji wynika jednoznacznie, że podstawą ustalenia dodatkowego zobowiązania w podatku VAT był art. 109 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Powyższą argumentację potwierdza również najnowsze orzecznictwo NSA, który w uchwale z dnia 12.09.2005 r. sygn. akt I FPS 2/05 stwierdził, że po dniu 30 kwietnia 2004 r. dopuszczalne jest ustalenie podatnikowi podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego za okresy rozliczeniowe sprzed dnia 1 maja 2004 r. na podstawie art. 109 ust. 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) Z uwagi na powyższe za błędny należało uznać także zarzut naruszenia art. 175 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, mówiący o utracie mocy obowiązującej starej ustawy o VAT. W ocenie Sądu chybiony jest również zarzut pełnomocnika strony skarżącej dotyczący błędnej podstawy prawnej w zakresie zakwestionowania prawa strony do odliczenia podatku naliczonego. Zgodnie z art. 19 ust. 1 starej ustawy o VAT podatnik ma prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonego w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług – art. 19 ust. 2 powołanej ustawy. Tym niemniej, aby faktury VAT mogły stanowić podstawę odliczenia podatku naliczonego muszą odpowiadać treści art. 32 ust. 1 powołanej ustawy oraz być zgodne z § 48 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym. Stosownie do § 48 ust. 4 pkt. 1 a i pkt. 5 lit. a w/w rozporządzenia faktury nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, jeżeli zostały wystawione przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawienia faktury jak również, gdy faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane. Zgodzić się należy z Dyrektorem Izby Skarbowej w B., że w przedmiotowej sprawie, faktury wystawione przez "B" jak i spółkę "C" nie odpowiadają warunkom formalnym, w szczególności nie zostały one wystawione przez wskazanych w nich sprzedawców. Podkreślić należy, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym zeznań Ł. M. oraz D. Ł., jednoznacznie wynika, że faktury nie zostały wystawione i podpisane przez osoby w nich wymienione. Zatem organ podatkowy słusznie przyjął, że faktury te zostały wystawione przez podmioty nieistniejące, a dodatkowo w odniesieniu do "B" przez podmiot nieuprawniony, albowiem firma ta nigdy nie była podatnikiem podatku VAT. Konsekwencją powyższego było przyjęcie przez organ podatkowy, iż zakwestionowane faktury nie odzwierciedlały rzeczywistych transakcji handlowych w nich przedstawionych. W ocenie Sądu oczywistym jest, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, że skoro faktury nie zostały wystawione przez osoby w nich wymienione to automatycznie transakcje handlowe pomiędzy wymienionymi w fakturach podmiotami ( "B" i Spółką "C" a spółką "A" nie mogły mieć miejsca. Na podstawie kwestionowanych faktur nie doszło do zawarcia umów i nie zostały wykonane wymienione w nich czynności między określonymi w tych fakturach podmiotami. Na podstawie powyższych rozważań stwierdzić należało, że zakwestionowane faktury nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu podatku naliczonego przez skarżącą spółkę. Jednocześnie należy zaznaczyć, że zakwestionowanie faktur jako nie dokumentujących wykonanie wymienionych w nich czynności nie oznacza, że w rzeczywistości nie miały miejsca inne transakcje handlowe z innymi podmiotami. Powołanie się w zaskarżonej decyzji na §48 ust. 4 pkt. 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym oznacza jedynie, że nie miały miejsca transakcje pomiędzy wymienionymi w nich podmiotami. Jak wskazał organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, wysokie obroty handlowe, na które powołuje się skarżąca spółka mogą świadczyć, że wykonywane były inne czynności, transakcje handlowe, tym nie mniej ich stroną, z uwagi na sfałszowane faktury VAT nie mogły być "B" i spółka "C". Podkreślić należy, że z treści skargi wynika, że również strona skarżąca nie kwestionuje utraty przez nią prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z kwestionowanych faktur. Wskazuje jedynie, że przyjęcie, iż faktury te nie dokumentują rzeczywiście wykonanych czynności rodzi dla niej skutki w podatku dochodowym. W ocenie Sądu powyższy zarzut jest bezprzedmiotowy w niniejszej sprawie, albowiem nie ma żadnego wpływu na zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Skarżąca spółka może go podnosić w postępowaniu podatkowym dotyczącym podatku dochodowego, które jak wynika z treści skargi toczy się przed organami podatkowymi. W ocenie Sądu nie można zgodzić się z pełnomocnikiem skarżącej spółki w zakresie naruszenia przez organ podatkowy przepisów postępowania podatkowego, a sprowadzający się do niewłaściwej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów. Organ podatkowy przeprowadził postępowanie dowodowego w sposób szczegółowy, zaś dokonana ocena dowodów zgodna jest z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Podkreślić należy, że zeznania D. Ł. i Ł. M., w połączeniu z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie, w szczególności pismami Urzędu Skarbowego w S. i Urzędu Kontroli Skarbowej w G. dały podstawę do przyjęcia, że skarżąca spółka nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z zakwestionowanych faktur. Należy zaznaczyć, że powyższe nie było kwestionowane przez skarżącą spółkę. Zatem zarzucenie przez skarżącą spółkę organom podatkowym, że nie uwzględniły wniosku o dopuszczenie dowodu z przesłuchania świadka B. D. nie może być uznane za zasadne. Przeprowadzenie powyższego dowodu nie mogło wnieść niczego istotnego do sprawy, albowiem B. D. miał zeznawać na okoliczności, które nie miały istotnego znaczenia dla ustalenia czy spółka "A" ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Podkreślić należy, że organ podatkowy, jak wynika z odpowiedzi na skargę, nie kwestionował wykonania usług transportowych, przyjął jedynie, że nie dokonały tego firmy wymienione w zakwestionowanych fakturach. Konkludując wskazać należy, że Dyrektor Izby Skarbowej w B. wydając zaskarżoną decyzję prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego - art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz § 48 ust. 4 pkt. 1 a i 5 a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, jak również nie naruszył zasad postępowania podatkowego. W tym stanie rzeczy nie można uznać za słuszne zarzuty skarżącej spółki naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego i procesowego. W tym stanie rzeczy Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI