I SA/Bk 122/23

I SA/Bk 122/23 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-06-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-03-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Justyna Siemieniako /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 1040/23 - Wyrok NSA z 2026-01-21
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 187
par. 13zp
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Dz.U. 2019 poz 1505
art. 10a
Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 maja 2023 r. sprawy ze skargi V. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Podlaskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Łomży z dnia 20 stycznia 2023 r. nr 9010-00000000780/23 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 18 listopada 2022 r. nr BPI 89.6187.2022.PZ/DM Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Białymstoku odmówił V. Sp. z o.o. w B. (dalej: "spółka") przyznania pomocy finansowej jako producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach spowodowane wystąpieniem w 2021 r. niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. Od powyższej decyzji spółka złożyła odwołanie.
Dyrektor Podlaskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Łomży decyzją z dnia 20 stycznia 2023 r. nr 9010- 00000000780/23 utrzymał powyższą decyzję w mocy.
Z akt sprawy i z treści zaskarżonej decyzji wynika, że spółka złożyła w dniu 28 czerwca 2022 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Białymstoku wniosek o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach spowodowane wystąpieniem w 2021 r. niekorzystnych zjawisk atmosferycznych.
W dniu 19 października 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Białymstoku wezwał spółkę do złożenia wyjaśnień dotyczących rozbieżności w danych identyfikacyjnych wnioskodawcy. Pismo, mimo prawidłowego adresu, nie zostało podjęte przez stronę.
Organ przywołał treść § 13zp ust. 1-17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r., poz. 187 ze zm.). Odmawiając spółce przyznania pomocy finansowej, uzasadnił to brakiem nadanego numeru identyfikacyjnego w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Zauważył, że spółka posłużyła się numerem identyfikacyjnym nadanym innej spółce – P. Sp. z o.o. w B., która w wyniku łączenia spółek została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 7 czerwca 2022 r.
Przywołano art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (tekst jednolity: Dz. U. 2022 r., poz. 2001) i stwierdzono, że V. sp. z o.o. przed złożeniem przedmiotowego wniosku o przyznanie pomocy nie wnioskowała o wpis do ewidencji producentów i nadanie numeru identyfikacyjnego, przez co nie spełniła wymogu zawartego w § 13zp ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.
Odnosząc się do argumentu spółki, że V. przejęła P. Sp. z o.o. w wyniku łączenia spółek, a co za tym idzie wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejętej (art. 494 Kodeksu spółek handlowych), wskazano, że nadanie numeru identyfikacyjnego w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności nie jest prawem, ani obowiązkiem w rozumieniu art. 494 Kodeksu spółek handlowych. Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw wniosków o przyznanie płatności, nie przewiduje przejścia numeru identyfikacyjnego na inny podmiot, w tym przypadku podmiot przejmujący. Również oświadczenia dołączone do odwołania nie mają znaczenia przy rozstrzyganiu tej sprawy. V. Sp. z o.o., aby uzyskać przedmiotową pomoc, powinna najpóźniej w dniu złożenia przedmiotowego wniosku złożyć wniosek o wpis do ewidencji producentów, a taki wniosek nie został do ARiMR złożony.
Organ wskazał, że w dniu 25 lutego 2022 r. skarżąca spółka złożyła wniosek o zmianę danych w ewidencji producentów, wskazując we wniosku numer nadany P. Sp. z o.o. W dniu 10 marca 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Białymstoku wezwał spółkę do złożenia wyjaśnień, informując o zasadach wpisu do ewidencji producentów, w szczególności o tym, że numer identyfikacyjny jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego. Wezwanie z zawartymi informacjami zostało doręczone stronie w dniu 11 kwietnia 2022 r, W dniu 14 kwietnia 2022 r. V. Sp. z o.o. wycofała wniosek o zmianę danych w ewidencji producentów, nie składając o nadanie jej nowego numeru.
Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności:
1)art. 10a ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w zakresie, w jakim organ pomimo zobowiązania do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nie uwzględnił faktu przypisania w systemach informatycznych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa numeru w krajowym systemie ewidencji producentów rolnych [...] przypisanego pierwotnie P. Spółka z o.o. dla skarżącej;
2) art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, w zakresie w jakim organ drugiej instancji dokonał dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, błędnie przyjmując, że skarżąca nie spełnia kryteriów określonych w § 13zp ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa;
a także przepisów prawa materialnego
3) § 13zp ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w zakresie w jakim organ drugiej instancji uznał, że skarżąca nie spełnia przesłanki określonej w § 13zp ust. 1 pkt 1) przywołanego rozporządzenia, to jest, że nie jest podmiotem, któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;
4) art. 12 ust. 1 i ust 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w zakresie w jakim organ drugiej instancji uznał, że połączenie skarżącej ze spółką P. jest następstwem prawnym, o którym mowa w tym przepisie, w sytuacji, gdy w sprawie doszło do tzw. sukcesji uniwersalnej, a skarżąca jest kontynuatorem działalności P. Spółka z o.o. z siedzibą w Białystoku, której to był przypisany numer w krajowym systemie ewidencji producentów rolnych [...];
5) art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w zakresie w jakim organ drugiej instancji uznał, że zmiany dokonane w systemie informatycznym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w zakresie przypisania skarżącej numeru w krajowym systemie ewidencji producentów rolnych [...] przypisanego pierwotnie P. Spółka z o.o. z siedzibą w Białymstoku, nie są zmianami ewidencyjnymi, które podlegają ujawnieniu z urzędu.
W oparciu o powyższe zarzuty spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie w dniu 24 maja 2023 r. strona skarżąca wskazała, że przejście obowiązku uzyskania nowego numeru producenta rolnego dotyczy tylko rolników indywidualnych, a nie spółek. Prezes zarządu spółki podał, że wniosek aktualizacyjny złożył w I kwartale 2022 roku. Strona wskazała na zaświadczenie z 20 lutego 2022 wydane przez Biuro ARiMR w N., mające potwierdzać, że w dniu 20 lutego 2022 dla nazwy użytkownika o nr producenckim [...] w systemie teleinformacyjnym Agencji pojawił się komunikat o wyłączeniu konta użytkownika oraz na korespondencję mailową z Centralą ARiMR z 6 marca 2023 do nr zgłoszenia [...], w którym pracownik obsługi ARiMR stwierdził okoliczność zmiany danych w systemie teleinformatycznym przez ośrodek powiatowy ARIMR w Białymstoku dla numeru producenckiego [...] w zakresie zmiany nazwy podmiotu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
W świetle § 13zp ust. 1-17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w 2022 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu:
1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;
2) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika 1 do rozporządzenia nr 702/2014;
3) w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2021 r.:
a) gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, i które spowodowały na danej powierzchni upraw rolnych utratę co najmniej 20% plonu, lub
b) suszy w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały obliczone za pośrednictwem publicznej aplikacji i które spowodowały na danej powierzchni upraw rolnych utratę co najmniej 5% plonu.
Zatem jednym z warunków przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu jest to, aby został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Przepis § 13y ust. 15 ww. Rozporządzenia stanowi, że pomoc jest wypłacana na rachunek producenta rolnego wskazany w krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Producentem rolnym jest - zgodnie z brzmieniem art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności - osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, będąca rolnikiem w rozumieniu art. 3 pkt 1 rozporządzenia 2021/2115.
Art. 11 ust. 1 Rozporządzenia o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności stanowi, że wpisu producenta do ewidencji producentów dokonuje się, w drodze decyzji administracyjnej, na jego wniosek złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego miejscowo, na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję.
Z art. 12 ust. 1 ww. Rozporządzenia wynika, że w decyzji, o której mowa w art. 11 ust. 1, producentowi nadaje się numer identyfikacyjny. Ust. 2 art. 12 Rozporządzenia stanowi zaś, że numer identyfikacyjny, o którym mowa w ust. 1, jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego.
Z przepisów tych wynika jasno, że nadany producentowi numer identyfikacyjny przysługuje tylko jemu i nie przechodzi na następcę prawnego.
W niniejszej sprawie numer identyfikacyjny został nadany spółce P. Spółka ta została przejęta przez połączenie ze spółką V. Nastąpiło to w trybie art. 494 k.s.h. Przepis ten stanowi, że spółka przejmująca albo spółka nowo zawiązana wstępuje z dniem połączenia we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej albo spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki (§ 1). Na spółkę przejmującą albo spółkę nowo zawiązaną przechodzą z dniem połączenia w szczególności zezwolenia, koncesje oraz ulgi, które zostały przyznane spółce przejmowanej albo którejkolwiek ze spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki, chyba że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji lub ulgi stanowi inaczej. Z dniem połączenia wspólnicy spółki przejmowanej lub spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki stają się wspólnikami spółki przejmującej bądź spółki nowo zawiązanej (§ 4).
Przytoczona powyżej regulacja Kodeksu spółek handlowych przewiduje sukcesję uniwersalną, co należy rozumieć jako uniwersalne następstwo prawne. Sukcesja praw i obowiązków cywilnoprawnych oznacza, że spółki sukcesorki, tj. przejmujące lub nowo zawiązane, wstępują z dniem połączenia we wszystkie prawa i obowiązki spółek przejmowanych i łączonych (fuzja). Dla zaistnienia skutków w postaci sukcesji nie są potrzebne żadne dodatkowe czynności poza tymi, których należy dokonać w postępowaniu łączeniowym (A. Kidyba, Sukcesja, kontynuacja a może coś innego?, Mon. Pr. Hand. 2011, nr 1, s. 36). Przejście praw i obowiązków następuje w drodze jednej czynności prawnej i z mocy samego prawa, a spółka przejmująca staje się następcą prawnym pod tytułem ogólnym spółki przejmowanej, która w dniu wpisu i odpowiednio wykreślenia z rejestru traci byt prawny. Nie budzi zatem wątpliwości sądu, że w sprawie mamy do czynienia z następstwem prawnym. Błędna jest sugestia strony skarżącej, że sukcesja uniwersalna następstwem prawnym nie jest.
O ile nie budzi wątpliwości, że na skutek połączenia skarżąca spółka przejęła prawa i obowiązki spółki P., to jednak nie można przyjąć, że przeszedł na nią również numer identyfikacyjny nadany tej spółce jako producentowi. Wszak numer taki nie jest ani prawem, ani obowiązkiem podmiotu. Numer identyfikacyjny służy jedynie identyfikacji podmiotu i jako taki nie może być łatwo przenoszony na inne podmioty, także wówczas, gdy ich powstanie następuje poprzez sukcesję uniwersalną. Ustawodawca zastrzegł to wyraźnie, wskazując w art. 12 ust. 2 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, że numer taki jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego. Za nieprawidłowe należy więc uznać twierdzenie spółki, że w związku z przejęciem P. przez V. w drodze sukcesji, przeszedł na ten drugi podmiot numer identyfikacyjny producenta rolnego.
Bez wątpienia na spółkę jako następcę prawnego spółki P. przeszło uprawnienie do ubiegania się o płatność. Ustawodawca obwarował jednak to uprawnienie wymogiem formalnym w postaci posiadania własnego numeru identyfikacyjnego. Na marginesie sąd zauważa, że warunek ten jest proporcjonalny i nienadmierny. Wszak przyznając pomoc organy dysponują pieniędzmi publicznymi. Oczywistym wydaje się, że wymaga troski, aby pieniądze trafiły dokładnie do tego podmiotu, któremu uprawnienie zostało przyznane.
Strona skarżąca uważa, że zmiany dokonane w systemie informatycznym Agencji w zakresie przypisania skarżącej numeru w krajowym systemie ewidencji producentów rolnych podlegają ujawnieniu z urzędu. W tym zakresie wskazać należy, że zasadniczo wpisu producenta do ewidencji producentów dokonuje się, w drodze decyzji administracyjnej, na jego wniosek złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego miejscowo, na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję (art. 11 ust. 1 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów). Wniosek, o którym mowa w ust. 1, może być złożony za pomocą systemu teleinformatycznego Agencji w sposób określony w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i składa się go nie później niż w dniu złożenia wniosku o przyznanie płatności (art. 11 ust. 3). Art. 14 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów stanowi, że producent jest obowiązany do zgłoszenia kierownikowi biura powiatowego Agencji każdej zmiany danych zawartych we wniosku, o którym mowa w art. 11 ust. 1, w terminie 14 dni od dnia zaistnienia zmiany (ust. 1). Zmiana danych w ewidencji producentów może być dokonywana również z urzędu na podstawie informacji pochodzących z innych ewidencji lub rejestrów publicznych prowadzonych przez organy lub podmioty wykonujące zadania publiczne, do których Agencja ma dostęp z mocy prawa, i nie wymaga rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej (ust. 3).
Nie budzi wątpliwości sądu, że nie jest zmianą danych, o której mowa w art. 14 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, zmiana wynikająca z przejęcia spółki przez połączenie ze spółką. Przepis ten dotyczy jedynie danych podawanych we wniosku o wpis producenta do ewidencji producentów. Skoro ustawodawca w sposób wyraźny wskazał, że w przypadku następstwa prawnego numer identyfikacyjny na następcę nie przechodzi, to należy uznać, że zmiana podmiotowa polegająca na tym, że w miejsce dotychczasowego producenta wskazywany jest jego następca prawny, nie jest zmianą podlegającą ujawnieniu z urzędu. Zmiana danych, o jakiej mowa w art. 14, to niewątpliwie zmiana w zakresie danych jednego i tego samego producenta.. Numer identyfikacyjny producenta nie przechodzi na następcę prawnego, co skutkuje tym, że w przypadku sukcesji numer spółki przejmowanej podlega wygaszeniu.
Tak też stało się w niniejszej sprawie, a stanowisko organu było w tym zakresie konsekwentnie. Potwierdzeniem tego okazały się dołączone przez stronę pisma i korespondencja mailowa. Otóż z korespondencji tej wynika, iż w odpowiedzi na prośbę o informację na temat usunięcia konta użytkownika [...] w systemie ewniosekplus jak i w systemie IRZplus, pracownik ARiMR odpowiedział, że ww konto zostało wyłączone, gdyż producent o tym numerze został zawieszony.
Ponadto, jak podaje organ, w związku z wystąpieniem przez V. w dniu 25 lutego 2022 r. o zmianę danych w ewidencji producentów, w dniu 10 marca 2022 r. organ wezwał spółkę do złożenia wyjaśnień. Jednocześnie poinformowano, że numer identyfikacyjny nadawany producentowi jest niepowtarzalny i nie przechodzi na następcę prawnego. Spółka V. w dniu 14 kwietnia 2022 r. wycofała wniosek o zmianę danych. Wynika stąd, że spółka V. była informowana o potrzebie wystąpienia o nowy numer identyfikacyjny producenta rolnego. Może dziwić w tych okolicznościach brak jej aktywności, zwłaszcza że złożenie odpowiedniego wniosku było możliwe jeszcze w chwili składania wniosku o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, co miało miejsce 28 czerwca 2022 r.
Nie znajduje podstawy prawnej twierdzenie strony skarżącej, że przejście obowiązku uzyskania nowego numeru producenta rolnego dotyczy tylko rolników indywidualnych, a nie spółek. Sąd zauważa, że następstwo prawne, które wyklucza przejście numeru identyfikacyjnego, może dotyczyć zarówno osób fizycznych jak i podmiotów niebędących osobami fizycznymi, w tym spółek.
Sąd nie stwierdził, aby w sprawie doszło do naruszenia zarzucanych w skardze przepisów procesowych. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w tym treści pism i decyzji, nie potwierdza podnoszonej przez stronę okoliczności przypisania skarżącej w systemach informatycznych ARiMR numeru w krajowym systemie ewidencji producentów rolnych, przypisanego pierwotnie P. Przeciwnie, dołączona korespondencja wskazuje na to, że przekształcenie tego podmiotu w spółkę V. spowodowało zawieszenie producenta o podanym numerze.
W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został rozpatrzony w sposób wyczerpujący. Działania organu znajdowały oparcie w przepisach prawa. Uzasadnienie rozstrzygnięcia jest wyczerpujące. Wynika z niego, dlaczego została wydana decyzja odmawiająca przyznania pomocy finansowej. Organ odniósł się też do podnoszonych przez stronę skarżącą wątpliwości i zastrzeżeń. Wbrew twierdzeniom spółki, dokonana w sprawie ocena nie nosi znamion dowolności, gdyż znajduje pełne oparcie w przepisach prawa.
Nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji Sąd, z mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.