III SA/Po 919/09

III SA/Po 919/09 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2010-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-12-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Koś /przewodniczący/
Beata Sokołowska
Walentyna Długaszewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
II GSK 857/10 - Wyrok NSA z 2011-09-14
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
art. 1 par. 1 i par. 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 106 par. 3, art. 134 par.1, art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2004 nr 174 poz 1809
par. 2 ust. 1 i ust.2, par. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 3, par. 11 ust. 2
Rozporządzenie Rady Ministtrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie  przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
art. 82-art. 88
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art. 75, arty. 77 par.1, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 par.1, art. 12 par.1, art. 15, art. 19, art. 35 par.1 i 2, art. 36 par. 1 i par.2, art. 37, art. 68, art. 73 par. 1, art. 75, art. 78 par. 1, art. 104 par. 2, art. 107 par. 1 i par.3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 preambuła 36, art. 2 pkt 22, art. 30 ust.2, art. 25, art. 50 ust.3, art. 51 ust. 1, art. 68 ust. 1 i ust. 2
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś Sędziowie WSA Beata Sokołowska . WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2010 r. przy udziale sprawy ze skargi R. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięcia rolnośrodowiskowego oddala skargę /-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś /-/ B. Sokołowska
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r., Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa – na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Dz 2003r., Nr 229, poz. 2273 z późn. zm.), § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów Ministrów dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 174 poz. 1809 z późn. zm.) oraz art. 51 ust. 2 i art. 71a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) po ponownym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt z dnia [...]r. odmówił R. G. przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2007.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 13 marca 2007 r. R. G. złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2007. We wniosku producent rolny zadeklarował realizację dwóch pakietów – utrzymanie łąk ekstensywnych wariant półnaturalne łąki dwukośne – P01b na powierzchni 31,73 ha oraz rolnictwo ekologiczne wariant trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) – S02b01 na powierzchni 31,73 ha. Wnioskodawca zadeklarował w obu pakietach działki rolne:
– działkę rolną A – łąka trwała położona na działce ewidencyjnej o numerze 1256 o powierzchni 3,81 ha;
– działkę rolna B – łąka trwała położona na działce ewidencyjnej o numerze 770 o powierzchni 2,35 ha;
– działkę rolną C – łąka trwała położona na działce ewidencyjnej o numerze 699 o powierzchni 21,17 ha;
– działkę rolną D – łąka trwała położona na działce ewidencyjnej o numerze 362 o powierzchni 4,40 ha.
W dniu 13 marca 2007r. wnioskodawca dostarczył opinię Wojewody z dnia 16 lutego 2007r., wypis z rejestru gruntów oraz kopię mapy dla działki ewidencyjnej numer 699, a w dniu 11 czerwca 2007r. odpis z księgi wieczystej dla działki 699 oraz oświadczenie odnośnie użytkowania na dzień 1 marca 2007 r. działki ewidencyjnej nr 699.
Kierownik Biura Powiatowego przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania. Wskazał, że w dniu [...] r. wydał decyzję o odmowie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych. W wyniku odwołania, decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił w zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ I instancji zaznaczył, że rozpoznając sprawę ponownie, postanowieniem z dnia [...]r. dopuszczono dowód w postaci raportu z kontroli przeprowadzonej metodą foto (teledetekcji) przez firmę [...] sp. z o.o. w C. w dniach 16-23 sierpnia 2007 r. wraz z dokumentacją fotograficzną i szkicami kontrolowanych działek na ortofotomapie. W trakcie kontroli zadeklarowanych działek stwierdzono zawyżenie lub zaniżenie ich powierzchni. Z raportu kontroli wynika, że obszar uprawniony do płatności na działce A wynosi 3,58 ha, na działce B wynosi 2,54 ha, na działce C wynosi 15,83 ha i na działce D 4,40 ha. Stwierdzono także, że na każdej działce została zadeklarowana grupa upraw – łąka trwała. Dodatkowo w trakcie kontroli ustalono, iż na działce B (działce ewidencyjnej o numerze 770) – na powierzchni 2,54 ha i na działce C (działce ewidencyjnej o numerze 699) – na powierzchni 6,52 ha nie wykonano koszenia kontrolowanej łąki.
Organ administracji wskazał, że w dniu 28 października 2007 r. zostało zorganizowane spotkanie z wnioskodawcą w celu powiadomienia go o zaistniałych nieprawidłowościach ujawnionych podczas kontroli na miejscu metodą teledetekcji. W dniu 14 lutego 2008 r. przesłano wnioskodawcy raport z kontroli na miejscu. Wnioskodawca pismem z dnia 8 listopada 2007r. oraz z dnia 28 lutego 2008 r. wniósł zastrzeżenia do ustaleń przedmiotowej kontroli, na które pismem datowanym na dzień 13 marca 2007 r. odpowiedział Kierownik Biura Kontroli na Miejscu ARiMR Oddziału Regionalnego w P.
W uzasadnieniu decyzji Kierownik Biura Powiatowego ustosunkował się do zarzutów podniesionych przez wnioskodawcę i wskazał na dowody przeprowadzone w trakcie postępowania. Organ administracji: objaśnił sposób przeprowadzania pomiaru działek metodą teledetekcji; wyjaśnił kwestię upoważnienia osób przeprowadzających kontrolę na miejscu; odniósł się do procedury przedstawienia wnioskodawcy wyników kontroli w czasie wizyty w dniu 28 października 2007r.; uzasadnił ważność raportu z kontroli, pomimo zarzucanego przez wnioskodawcę, braku podpisu wszystkich osób przeprowadzających tę kontrolę; wyjaśnił powstanie błędu pisarskiego dotyczącego umieszczenia w raporcie kontroli oznaczenia łąka przemienna zamiast zadeklarowanej przez wnioskodawcę łąki trwałej; odniósł się do kwestii powierzchni uprawianej rolniczo działki C o numerze ewidencyjnym 699; wskazał na przeprowadzone dowody w postaci zeznań pracowników Jednostki Certyfikującej, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego stwierdził, że wnioskodawca posiada prawidłowo sporządzony "Plan działalności rolnośrodowiskowej". Kierownik Biura Powiatowego podkreślił ponadto, że do pozostałych wniosków dowodowych składanych przez wnioskodawcę w toku postępowania odniósł się w postanowieniu o odmowie dopuszczenia dowodu z dnia 9 lipca 2009r.
Dokonując merytorycznej oceny przedmiotowego wniosku w zakresie pakietu PO1b – półnaturalne łąki dwukośne oraz pakietu SO2b01 – trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności), organ administracji wskazał, że zgodnie z protokołem kontroli ustalono, iż działki rolne wskazane we wniosku, których powierzchnie deklarowane wynosiły łącznie 31,73 ha, posiadają powierzchnię uprawnioną do płatności 26,35 ha, co stanowi 20,417% przedeklarowania. Na działkach rolnych B i C stwierdzono nieprawidłowości polegające na nieutrzymaniu działek w dobrej kulturze rolnej. Na działce B (działka ewidencyjna o nr 770) jest to powierzchnia 2,54 ha, a na działce C (działka ewidencyjna o nr 699) jest to powierzchnia 6,52 ha, łącznie 9,06 ha. Stan traw na tych powierzchniach wskazuje, że nie jest na tej powierzchni prowadzona działalność rolnicza. Kierownik Biura Powiatowego uznał, że brak koszenia (do 23 sierpnia) na części działek rolnych B i C prowadzący do nachodzenia roślinności niepożądanej i powodujący w efekcie degradację tych części łąki nie jest realizacją programów rolnośrodowiskowych - półnaturalne łąki dwukośne i rolnictwo ekologiczne, wariant trwałe użytki zielone. Odnośnie pakietu półnaturalne łąki dwukośne organ zaznaczył, iż stwierdzenie powyższego faktu nie ma jednak wpływu na przyznanie płatności, gdyż z powodu przedeklarowania powierzchni ponad 20% (zgodnie z art. 51 ust. 1 akapit 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.) należało odmówić płatności za cały wariant PO1b. Z kolei w kwestii trwałych użytków zielonych Kierownik Biura uznał, że brak koszenia na działkach rolnych i nieuzyskiwanie plonu z trwałych użytków zielonych oznacza brak prowadzenia działalności rolniczej na tych użytkach, co skutkuje nieprzyznaniem płatności do tych działek rolnych.
W konkluzji uzasadnienia decyzji organ administracji wskazał, że w związku z zadeklarowaniem do programu rolnośrodowiskowego dodatkowej powierzchni 21,17 ha w 2007r. należy dokonać aktualizacji "Planu działalności rolnośrodowiskowej" na rok 2007. Ponadto stwierdził, że nowym terminem rozpoczęcia 5 letniego okresu zobowiązania jest dzień 1 marca 2007r.
W odwołaniu od tej decyzji R. G. wniósł o jej uchylenie w zakresie nieuwzględniającym jego żądania i orzeczenie o przyznaniu całości należnych płatności. Zarzucił organowi naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego i materialnego. Podtrzymał swoje wnioski dowodowe zgłaszane w toku postępowania, podnosząc zarzut ich nieprzeprowadzenia przez organ. Wnioskodawca podniósł ponadto, że organ I instancji dokonał zmniejszeń powierzchni działek o numerach 1256 i 699 nie uzasadniając w ogóle dlaczego część łąk na tych działkach nie kwalifikuje się do dopłat. Zarzucił również Kierownikowi Biura, iż przekroczył swoje uprawnienia ustalając, że wnioskodawca realizuje program rolnośrodowiskowy na powierzchni 26,35 ha oraz jest zobowiązany kosić łąki w innym terminie niż określonym w przepisach i planie rolnośrodowiskowym.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634 ze zm.) oraz na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2003 r. Nr 229, poz. 2273 z późn. zm.) -utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w całości.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji powołując odpowiednie przepisy podkreślił, że beneficjent płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych zobowiązany jest do zadeklarowania we wniosku faktycznych powierzchni działek rolnych przez niego użytkowanych. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja z dnia [...] r. właściwie odzwierciedla tzw. obszar zatwierdzony będący podstawą do redukcji płatności w ramach płatności rolnośrodowiskowej wynikający z wykonanej kontroli na miejscu (zgodnie z przepisami zawartymi w art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.U.UE.L.04.141.18)). W art. 2 pkt 22 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. zdefiniowano obszar zatwierdzony jako obszar spełniający wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy. Dyrektor Oddziału podkreślił, że z wykonanej w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy kontroli na miejscu metodą teledetekcji wynika, że zadeklarował on we wniosku działki rolne niezgodnie ze stanem faktycznym, co uznane zostało za nieprawidłowość zgodnie z art. 2 pkt 10 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. Organ odwoławczy zaznaczył, że protokół z wykonanej kontroli na miejscu metodą teledetekcji świadczy, iż czynności kontrolne przeprowadzone zostały w sposób pozwalający określić faktyczną powierzchnię, na której spełnione zostały podstawowe warunki udzielenia pomocy finansowej, tj. obszaru zatwierdzonego. Ponadto podkreślił, że na podstawie sporządzonego raportu z kontroli ustalono, iż obszar zatwierdzony wynosi - 26,35 ha w ramach wariantu S02b01 trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) oraz 26,35 ha w ramach wariantu P01b – półnaturalne łąki dwukośne. W oparciu o te ustalenia Dyrektor Oddziału na podstawie art. 50 ust. 3 oraz art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. dokonał wyliczenia kompensacji powierzchni w ramach grupy płatności dla obu zawnioskowanych wariantów. W konsekwencji stwierdził, że organ I instancji – wobec wyliczonej ponad 20% różnicy pomiędzy powierzchnią działek zgłoszonych we wniosku i stwierdzonych podczas kontroli – zasadnie odmówił przyznania odwołującemu płatności w ramach wnioskowanych pakietów. Odnosząc się do zarzutów co do poprawności i ustaleń przeprowadzonej kontroli, organ II instancji oświadczył, że po ponownej weryfikacji raportu z przeprowadzonej kontroli na miejscu ustalono, iż została ona przeprowadzona prawidłowo i zgodnie z art. 32 ust. 1 lit. a rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. oraz dokumentem Dyrekcji Generalnej JRC: Wspólne specyfikacje techniczne na kampanię roku 2007 w zakresie kontroli teledetekcyjnej dopłat obszarowych nr ITT nr 2006/S 229-244998 z dnia 1 grudnia 2006 r.
Omawiając warunki prawidłowo przeprowadzonej kontroli, organ II instancji powołał art. 131 rozporządzenia 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. (Dz. U. UE.L. 03.270.1), który przewiduje przy obliczaniu powierzchni faktycznie użytkowanej wyłączenia (budynki, las, stawy, ścieżki). W konsekwencji organ podkreślił, że przy ustalaniu powierzchni uprawnionej do płatności, nie uwzględnia się obszarów zadrzewionych/zakrzewionych, które zostały stwierdzone na działkach ewidencyjnych o nr 1256 oraz nr 699 i zobrazowane na fotografiach. Powołując stanowisko przyjęte w orzecznictwie organ wskazał na różnicę między działką ewidencyjną, a działką rolną. Ostatecznie ze względu na nieprawidłowości danych zawartych we wniosku oraz niewykazanie przez wnioskodawcę braku winy w ich podaniu organ uznał, że w sprawie nie ma podstaw do ewentualnego zastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. regulującego wyjątki od zastosowania obniżek i wyłączeń przy przyznawaniu płatności.
W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji Dyrektor Oddziału odniósł się do zarzutów wnioskodawcy, podtrzymując stanowisko organu I instancji co do zasadności przeprowadzonych dowodów i ich oceny. Ponadto stwierdził brak naruszenia w toku przedmiotowego postępowania administracyjnego art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 k.p.a., art. 75 – 80 k.p.a. oraz art. 107 k.p.a.
Za zasadny organ odwoławczy uznał natomiast zarzut odwołującego dotyczący dokonanej przez organ I instancji nieprawidłowej interpretacji przepisów regulujących wykaszanie łąk w ramach programu rolnośrodowiskowego. W ocenie Dyrektora Oddziału samo stwierdzenie faktu niewykoszenia łąki w dniu kontroli nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że producent rolny w ogóle nie prowadzi działalności rolniczej. Niemniej jednak organ II instancji podkreślił, iż kwestia i ustalenia dotyczące wykaszania łąk w ramach programu rolnośrodowiskowego nie mają w tym przypadku żadnego wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy skutkujące odmową przyznania płatności.
Organ odwoławczy, powołując stosowne przepisy, wskazał na obowiązek zgłoszenia nowonabytej działki oznaczonej we wniosku lit. C (o numerze ewidencyjnym 699) do programu rolnośrodowiskowego i sporządzenia nowego Planu działalności rolnośrodowiskowej.
W skardze na powyższą decyzję R. G. wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie mu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2007 zgodnie z wnioskiem, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący podniósł zarzut :
– rażącego naruszenia prawa procesowego (art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 12 §1, art. 15, art. 19, art. 35 §1 i 2, art. 36 § 1 i 2, art. 37, art. 68 § 1 i 2, art. 73 § 1, art. 75, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 104 § 2, art. 107 § 1 i 3 oraz art. 268a kpa) poprzez niewyczerpujące ustalenie stanu faktycznego, niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, przedłużanie postępowania, naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania oraz przestrzegania z urzędu przez organy administracyjne ich właściwości rzeczowej, naruszenie obowiązku zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki i wskazania nowego terminu załatwienia sprawy, niezachowanie obowiązkowych elementów treści protokołu oraz nieomówienie w protokole braku podpisu kontrolującego, niedopuszczenie dowodów wnioskowanych przez stronę – skarżący oświadczył, iż zaskarża postanowienie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...]r. nr [...] o odmowie dopuszczenia dowodów, naruszanie zasady upoważniania innych osób do załatwienia sprawy w imieniu organu; niesporządzenie uzasadnienia decyzji zgodnie z przepisami k.p.a.;
– oparcia decyzji na nieprawidłowych ustaleniach faktycznych i w konsekwencji rażącego naruszenia prawa materialnego i nieprawidłowe naliczenie należności – nieprzyznanie należności, w szczególności przepisów: art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 z późn. zm.), § 2 ust. 1, § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 174, poz. 1809 z późn. zm.), ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. nr 174, poz. 1809 z późn. zm.), art. 23 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej, nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz.WE L 160 z póź. zm.), art. 13 i art. 20 rozporządzenia 817/1999/WE (Dz.Urz.UE L 153 z późn. zm.), art. 51 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE nr L 141 z późn. zm.).
W uzasadnieniu skargi producent rolny podniósł m. in., iż organ II instancji zlecał organowi I instancji dokonywanie szeregu czynności procesowych, kontrolując następnie jego decyzję. Zaskarżone orzeczenia obu instancji nie zawierały wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego. W ocenie skarżącego kontrola na miejscu została przeprowadzona nieprawidłowo, a raport z kontroli był wielokrotnie poprawiany przez osoby nieprzeprowadzające kontroli, stąd nie może stanowić podstawy do ustaleń faktycznych. Producent rolny zakwestionował ustalenia organów co do powierzchni działek ewidencyjnych o numerach 1256 oraz 699. Zarzucił ponadto, że organy nie uwzględniły jego wniosków dowodowych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumenty.
W piśmie z dnia 26 lutego 2010 r. pełnomocnik skarżącego adwokat K. W. podtrzymał generalnie twierdzenia i zarzuty podniesione w skardze. Organowi II instancji zarzucił przy tym nieustosunkowanie się w odpowiedzi na skargę do zarzutów w niej podniesionych.
W piśmie z dnia 26 marca 2010 r. organ II instancji odniósł się do pisma skarżącego z 26 lutego 2010 r., stwierdzając, iż w odpowiedzi na skargę odniesiono się wystarczająco do wszystkich jej zarzutów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Z kolei § 2 art. 1 powołanej ustawy stanowi, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanową inaczej. W konsekwencji ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Legalność decyzji bada się zarówno pod względem formalnym, jaki i materialnoprawnym. Oznacza to, że Sąd kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem i może decyzję taką uchylić lub stwierdzić jej nieważność, tylko wówczas, gdy narusza ona prawo materialne lub procesowe w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec licznych wniosków dowodowych wskazanych w skardze należy zaznaczyć, iż konsekwencją braku uprawnień do merytorycznego rozpoznania sprawy, jest możliwość przeprowadzenia przez Sąd postępowania dowodowego jedynie w wąskim zakresie. Zgodnie bowiem z art. 106 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd może z urzędu lub na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonych decyzji w powyżej określonych granicach Sąd uznał, że skarga okazała się nieuzasadniona.
Materialnoprawną podstawę niniejszej sprawy stanowi rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 174, poz. 1809 z późn. zm.). Stosownie do § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, który prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni wynoszącej co najmniej 1 ha użytków rolnych i zobowiąże się do realizowania wskazanych w tym przepisie wymagań. Z kolei ust. 2 § 2 rozporządzenia stanowi, że za działalność rolniczą, o której mowa w ust. 1, uważa się między innymi produkcję roślinną i zwierzęcą. Ponadto § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wskazuje, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielona producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, użytkowanych jako grunty orne, łąki lub pastwiska, a w przypadku pakietu, o którym mowa w § 1 ust. 2 pkt 2, użytkowanych również jako sady. Dodatkowo zgodnie z § 11 ust. 2 powołanego rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana na wniosek producenta rolnego, który - stosownie do ust. 3 § 3 rozporządzenia – składa się corocznie na formularzu udostępnionym przez Agencję. Powyższe regulacje wskazują zasadność stanowiska organów obu instancji, iż wnioskodawca deklarując do dopłat działki rolne zobowiązany jest do podania powierzchni działek faktycznie przez niego użytkowanych.
W przedmiotowym postępowaniu skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2007. We wniosku producent rolny zadeklarował realizację dwóch pakietów – utrzymanie łąk ekstensywnych wariant półnaturalne łąki dwukośne – P01b na powierzchni 31,73 ha oraz rolnictwo ekologiczne wariant trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) – S02b01 na powierzchni 31,73 ha. W czasie kontroli administracyjnej oraz dopuszczonej w niniejszej sprawie jako dowód kontroli na miejscu metodą teledetekcji przeprowadzonej w sprawie z wniosku skarżącego o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na 2007 r. stwierdzono, że łączny obszar działek rolnych kwalifikujący się do otrzymania pomocy wynosi 26,35 ha.
W ocenie Sądu w świetle preambuły 36 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.U.UE.L.04.141.18) organy administracji właściwie przyjęły, że weryfikacja danych obszarowych zgłoszonych działek rolnych następuje przede wszystkim na podstawie kontroli na miejscu metodą teledetekcji, a nie tylko na podstawie danych zawartych w ewidencjach i rejestrach. Zasada ta wynika bowiem z treści art. 30 ust. 2 powołanego rozporządzenia, zgodnie z którym można wziąć pod uwagę całkowitą powierzchnię działki rolnej pod warunkiem, że jest ona w pełni użytkowana zgodnie z normami przyjętymi w danym Państwie Członkowskim lub regionie; w innych przypadkach brana jest pod uwagę powierzchnia faktycznie użytkowana. Wobec powyższego należy za organami obu instancji podkreślić, iż płatność rolnośrodowiskowa przysługuje do powierzchni gruntów faktycznie użytkowanych. Z uzasadnień obu decyzji wynika, że organy nie zakwestionowały wiarygodności i mocy dowodowej dokumentów, na podstawie których skarżący wypełnił wniosek – wypisy i wyrysy działek, księgi wieczyste, oraz dane z ewidencji gruntów i budynków. Zaznaczyły jednak, że we wniosku należy zadeklarować powierzchnię działek faktycznie użytkowaną w roku objętym wnioskiem, a nie wynikającą z powyższych dokumentów. Wobec twierdzeń skarżącego podkreślenia wymaga fakt, iż organ odwoławczy w sposób obszerny i wyczerpujący wyjaśnił, powołując stanowisko przyjęte w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, istotę ewidencji gruntów i budynków oraz różnicę między pojęciem działki ewidencyjnej a działki rolnej.
Analiza akt administracyjnych prowadzi do wniosku, że organy obu instancji zasadnie przyjęły, iż z protokołu z wykonanej kontroli na miejscu metodą teledetekcji jednoznacznie wynika, że czynności kontrolne przeprowadzone na zadeklarowanych we wniosku działkach w dniach od 16 do 23 sierpnia 2007 r. przez firmę "[...] " spółka z o.o. z siedzibą w C. zostały wykonane zgodnie z wymogami zawartymi w Rozdziale II – Kontrole dotyczące kryteriów kwalifikujących – rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r., a ponadto w sposób pozwalający określić faktyczną powierzchnię, na której spełnione zostały podstawowe warunki udzielenia pomocy finansowej – tj. obszaru zatwierdzonego w rozumieniu art. 2 pkt 22 powołanego rozporządzenia. Wbrew zarzutom skarżącego organ I instancji – zarówno w piśmie z dnia 13 marca 2008r. jak i w uzasadnieniu swojej decyzji (k. 5 i 6 uzasadnienia decyzji z dnia [...]r.) - dokładnie wyjaśnił na czym polega kontrola na miejscu metodą teledetekcji. Również organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r. ponownie objaśnił poszczególne etapy tej kontroli (k. 22 i 23 uzasadnienia decyzji).
W raporcie z przedmiotowej kontroli stwierdzono, iż obszar uprawniony do płatności na działce A wynosi 3,58 ha (pomniejszenie jest wynikiem rowu znajdującego się na działce), na działce B wynosi 2,54 ha, na działce C wynosi 15,83 ha (pomniejszenie nastąpiło na skutek zakrzaczenia części powierzchni działki) i na działce D 4,40 ha. Dodatkowo w trakcie kontroli ustalono, iż na działce B (działce ewidencyjnej o numerze 770) – na powierzchni 2,54 ha i na działce C (działce ewidencyjnej o numerze 699) – na powierzchni 6,52 ha nie wykonano koszenia kontrolowanej łąki. Z analizy akt administracyjnych wynika, iż do raportu z kontroli dołączono szkice kontrolowanych działek rolnych sporządzonych na wydrukach ortofotomapy obrazujących lokalizację przedmiotowych działek. Dodatkowo części działek rolnych niekwalifikujące się do dopłaty zostały, zgodnie z instrukcjami obowiązującymi podczas wykonywania kontroli na miejscu, sfotografowane. Wbrew twierdzeniom skarżącego w aktach sprawy znajdują się zdjęcia zadeklarowanych działek ewidencyjnych o numerach 1256, 362, 770 oraz 699, które – co słusznie podkreśliły organy obu instancji – jednoznacznie potwierdzają ujawnione podczas kontroli i zapisane w raporcie nieprawidłowości
W ocenie Sądu organy obu instancji dokonały właściwej oceny raportu z kontroli przyjmując, iż został on sporządzony prawidłowo. Zarzuty skarżącego dotyczące kwestii nieposiadania przez kontrolujących stosownych upoważnień, podpisu raportu tylko przez jednego z kontrolujących i niewłaściwego użycia nazwy łąka przemienna zamiast zadeklarowanej we wniosku łąki trwałej zostały w sposób wyczerpujący i logiczny wyjaśnione przez organy obu instancji (str. 7 i 8 uzasadnienia decyzji z dnia [...]r. i str. 23, 30-31 uzasadnienia decyzji z dnia [...] r.). Z akt administracyjnych wynika, iż raport z kontroli na miejscu, choć zawierał wersję pierwotną i ostateczną oraz faktycznie naniesiono na nim poprawki, podlegał dwukrotnej kontroli formalnej, o czym świadczą formularze oceny raportu z kontroli. Jak wynika z powołanych dokumentów pierwsza ocena raportu została przeprowadzona w dniu 20 grudnia 2007 r. przez M. T., która wskazała uwagi dotyczące nieprawidłowości w materiale pokontrolnym. W odpowiedzi na powyższe, wyjaśnienia w imieniu wykonawcy – "[...]" spółki z o.o. w C. - złożyła w dniu 2 stycznia 2008 r. A. C. Następnie w dniu 22 stycznia 2008 r. ponownej oceny dokonała M. T., która stwierdziła, że nie poprawiono zgłoszonych uwag i dlatego nie podlegał on zatwierdzeniu. Drugiej oceny raportu z kontroli również dokonała M. T. w dniu 22 stycznia 2008r. W dniu 25 stycznia 2008 r. wyjaśnienia w imieniu wykonawcy złożyła E. T. W dniu 19 lutego M. T. stwierdziła, iż poprawiono zgłoszone uwagi. Ostatecznie zatwierdzenia raportu w systemie dokonała M. O. w dniu 9 kwietnia 2008 r. Z powyższego wynika, iż czynności kontrolne dokonane w dniach od 16 do 23 sierpnia 2008 r. podlegały dwukrotnej rzeczowej (co wynika z treści uwag osoby zatwierdzającej) ocenie przez wykwalifikowanych pracowników Agencji (Biura Kontroli na Miejscu). W konsekwencji, wobec wskazanych w skardze wniosków dowodowych dotyczących przesłuchania osób, które ingerowały w raport z kontroli na miejscu, Sąd za racjonalną uznał odmowę ich przeprowadzenia. W postanowieniu z dnia 9 lipca 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego w sposób logiczny i szczegółowy wykazał, iż powyższe dowody nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Sąd na marginesie wskazuje, iż wszelkie wątpliwości skarżącego co do wiarygodności protokołu z kontroli na miejscu zostaną zapewne dokładnie wyjaśnione w śledztwie, o którym wspomniano w skardze. W razie korzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia, będzie on mógł – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – złożyć wniosek o wznowienie niniejszego postępowania.
W ocenie Sądu bezzasadne są również zarzuty skarżącego co do prawidłowości procedury powiadomienia go w dniu 28 października 2007 roku o stwierdzonych podczas kontroli na miejscu nieprawidłowych danych zadeklarowanych we wniosku. Jak już wyżej wskazano Sąd uznał, iż organy obu instancji w sposób wyczerpujący i logiczny zbadały oraz wyjaśniły kwestię upoważnień kontrolerów A. G. i S. P., a ponadto okoliczności ich wizyty u wnioskodawcy (str. 7-8 uzasadnienia decyzji z dnia [...]r., str. 23-24 uzasadnienia decyzji z dnia [...]r.). Podkreślenia wymaga fakt, iż celem tego spotkania było poinformowanie wnioskodawcy o przeprowadzonej kontroli oraz wykrytych nieprawidłowościach, a nie zapoznanie z wynikami kontroli, bo jak przyznał sam skarżący został on poinformowany, że otrzyma raport z kontroli w terminie późniejszym. Ostatecznie pismem z dnia 14 lutego 2008 r. producent rolny otrzymał kopię protokołu z kontroli. W odpowiedzi na co pismem z dnia 28 lutego 2008 r. (oraz wcześniejszym z dnia 8 listopada 2007 r.) zgłosił swoje zastrzeżenia do raportu z kontroli. Natomiast pismem z dnia 13 marca 2008r. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu ARiMR ustosunkował się do zastrzeżeń wnioskodawcy. Zaznaczyć przy tym należy – wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, iż pismo to skarżący otrzymał w dniu 18 marca 2008 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące się w aktach administracyjnych zostało podpisane przez Barbarę Gryczka), a ponadto ponownie w dniu 9 lipca 2009 r. Z powyższego wynika zatem, iż zastrzeżenia skarżącego co do poprawności raportu z kontroli były rozstrzygnięte już w trakcie postępowania administracyjnego.
Sąd w pełni podziela ustalenia organów obu instancji w kwestii powierzchni uprawnionej do płatności na działce ewidencyjnej o numerze 699. Zarówno organ I jak i II instancji ustosunkował się do stanowiska skarżącego dokonując wnikliwej analizy przedłożonych przez niego dokumentów dotyczących zakupu przedmiotowej działki (str. 9 i 12-13 uzasadnienia decyzji z dnia [...]r., str. 26-28 uzasadnienia decyzji z dnia [...]r.). Trafnie organ odwoławczy podkreślił, że dokumenty geodezyjne sporządzone przez A. M., na które powołuje się odwołujący (wypisy i wyrysy dotyczące działki ewidencyjnej o numerze 699) pochodzą z dnia 28 października 2005r., stąd nie obrazują aktualnej powierzchni uprawianej rolniczo na działce ewidencyjnej o numerze 699. W konsekwencji zasadnie Kierownik Biura Powiatowego w postanowieniu z dnia 9 lipca 2009 r. odmówił przeprowadzenia dowodu z pomiarów dokonanych przez A. M. Wbrew zarzutom skarżącego, Sąd za słuszną uznał również odmowę przeprowadzenia dowodu z protokołu kontroli na miejscu przeprowadzonej w sprawie obszarowej za 2008 r. przez J. D. i J. L. Rację ma organ I instancji stwierdzając w postanowieniu z dnia 9 lipca 2009 r., że niniejszy dowód nie może zostać uwzględniony, ponieważ kontrola ta obrazuje stan gruntów użytkowanych w 2008 r., a nie w 2007 r. Należy podkreślić za organem administracji, iż Agencja nie wykonuje kontroli u wnioskodawcy jednokrotnie w całym okresie przyznawania dopłat, lecz corocznie dokonuje weryfikacji obszaru uprawnionego do płatności.
Wobec wykazanej powyżej prawidłowości ustaleń kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniach 16-23 sierpnia 2007 r. za bezzasadny Sąd uznał zarzut skarżącego nieuwzględnienia przez kontrolerów przy obliczaniu powierzchni działki ewidencyjnej o numerze 699 części tej działki o powierzchni 4,00 ha.
Dodatkowo nie mają znaczenia dla prawidłowości czynności kontrolnych i wiarygodności raportu z kontroli twierdzenia skarżącego, iż jego pełnomocnik podczas wizyty w siedzibie Biura Powiatowego Agencji w dniu 5 października 2007 r. podpisał oświadczenie pod dyktando pracownika Agencji i jak ujął to skarżący "działo się tak także w dniu 28 października 2007 roku". Należy zaznaczyć, iż zarówno skarżący, jak i jego pełnomocnik posiadają pełną zdolność do czynności prawnych. Stąd ewentualne uchylenie się od skutków prawnych złożonych przez nich oświadczeń może nastąpić poprzez wykazanie, w trybie art. 82 – 88 Kodeksu cywilnego, wad oświadczeń woli.
W konkluzji skargi skarżący zarzucił Kierownikowi Biura Powiatowego, że przekroczył swoje uprawnienia ustalając, iż wnioskodawca realizuje program rolnośrodowiskowy na powierzchni 26,35 ha oraz jest zobowiązany kosić łąki w innym terminie niż określonym w przepisach i planie rolnośrodowiskowym. Na uwagę zasługuje fakt, iż tożsamy zarzut skarżący podniósł w odwołaniu od decyzji z dnia [...] r., stąd był on już przedmiotem wnikliwej i wyczerpującej oceny organu odwoławczego. Wobec faktu, iż kwestia utrzymania w dobrej kulturze rolnej zadeklarowanych we wniosku działek nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy (wobec przedeklarowania powierzchni zgłoszonych działek), Sąd ograniczy się do stwierdzenia prawidłowości stanowiska Dyrektora Oddziału zawartego w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] 2009 r. (str. 39-41).
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, iż organy obu instancji dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, w szczególności w zakresie powierzchni działek rolnych skarżącego kwalifikujących się ostatecznie do przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Wobec zarzutów skarżącego co do odmiennych ustaleń faktycznych poczynionych w decyzji Kierownika Biura Powiatowego z dnia [...]r., stwierdzić należy, iż na skutek jej uchylenia na mocy decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] r. została ona wyeliminowana z obrotu prawnego, stąd nie podlega ocenie Sądu.
W oparciu o ustalone podczas kontroli na miejscu powierzchnie działek rolnych oraz przy zastosowaniu art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., organy administracji właściwie wyliczyły kompensację powierzchni w ramach grupy płatności dla pakietów – trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) oraz półnaturalne łąki dwukośne. Ponieważ powierzchnia działek rolnych co do obu wariantów podana we wniosku różniła się od powierzchni stwierdzonej podczas kontroli na miejscu o 20,42 %, organy prawidłowo – działając na zasadzie art. 50 ust.3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. – odmówiły przyznania płatności zarówno dla wariantu trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności), jak i półnaturalne łąki dwukośne.
Ponadto organy administracji słusznie przyjęły, iż w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie znalazł zastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. dotyczący wyjątków od stosowania wskazanych wyłączeń. Zasadnie organ odwoławczy stwierdził, że skarżący złożył nieprawidłowy pod względem faktycznym wniosek o przyznanie płatności, przy czym nie wykazał, że nie jest winny tych nieprawidłowości. Prawidłowo organ – wbrew twierdzeniom skarżącego - zaznaczył, że podanie danych działki ewidencyjnej o nr 699 w oparciu o wypisy i wyrysy z 2005r. oraz wypisy z rejestru gruntów uzyskanego ze starostwa powiatowego nie stanowią przesłanki do uznania wnioskodawcy za niewinnego nieprawidłowości (art. 68 ust. 1 powołanego rozporządzenia). Ponadto, jak trafnie wskazał organ II instancji, nie można zastosować również art. 68 ust. 2 powołanego rozporządzenia, ponieważ skarżący – pomimo podpisanej we wniosku deklaracji – nie informował Agencji na piśmie, że wniosek jest nieprawidłowy.
Mając na względzie powyższe, w ocenie Sądu, organy obu instancji przeprowadziły postępowanie dowodowe w sposób wyczerpujący i zgodny z wymogami art. 7, art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a. Biorąc pod uwagę dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych przez organy obu instancji za niezasadne uznać należało ponadto wszelkie zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego ( w tym art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 12 §1, art. 15, art. 19, art. 35 §1 i 2, art. 36 § 1 i 2, art. 37, art. 68 k.p.a., art. 73 §1, art. 75, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 104 § 2, 107 § 1 i 3 kpa, art. 268a k.p.a.).
Zarzut przewlekłości postępowania pozostaje bez wpływu na wynik niniejszej sprawy. Ponadto zarzut ten był przedmiotem odrębnego postępowania, które toczyło się przed tutejszym Sądem w sprawie o sygn. akt III SAB/Po 17/08 zakończonej postanowieniem z dnia 29 września 2009r. o umorzeniu postępowania.
Sąd uznał również za niezasadny zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, gdyż strona nie wykazała ostatecznie, że jej prawo do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy zostało naruszone. Faktem jest, że wszelkimi kwestiami dotyczącymi nadzoru i oceny przeprowadzonej kontroli na miejscu zajmowało się Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR. Jest ono bowiem wyspecjalizowaną w tym zakresie jednostką Oddziału Regionalnego ARiMR. Jednak dokonanie oceny raportu z kontroli nie narusza zasady dwuinstancyjności postępowania, bowiem raport z kontroli na miejscu jest jednym z dowodów, które podlegają ocenie przez organ I instancji mający wszechstronnie rozpoznać wszystkie zebrane w sprawie dowody. Ponadto również zadaniem organu odwoławczego jest ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy, a nie kontrola decyzji organu I instancji. W konsekwencji na etapie postępowania odwoławczego doszło niewątpliwie do ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, z jednoczesnym odniesieniem się do wszystkich zarzutów odwołania.
W ocenie Sądu zaskarżone decyzje obu instancji odpowiadają wymogom określonym w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Wprawdzie organy administracji nieprawidłowo przedstawiły chronologię wydarzeń skanując poszczególne pisma znajdujące się w aktach sprawy. Niemniej jednak zaskarżone decyzje zawierają wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione, dowodów przeprowadzonych w niniejsze sprawie i ich ocenę, oraz prawidłowe i w pełni wyczerpujące wyjaśnienie podstaw prawnych decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Dodatkowo należy mieć na uwadze, że odmowę przeprowadzenia pozostałych zawnioskowanych przez skarżącego dowodów Kierownik Biura Powiatowego w sposób dogłębny uzasadnił w postanowieniu z dnia 9 lipca 2009 r.
Bezpodstawne są ponadto tezy skarżącego o zignorowaniu jego wniosków dowodowych. Analiza postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organy obu instancji wykazała, że przeprowadziły one wszystkie te dowody, które miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Jak wskazano powyżej, wnioski dowodowe skarżącego zawarte w pismach z dnia 20 czerwca 2008r., 19 września 2008r., 30 stycznia 2009r., 9 lutego 2009r. były przedmiotem oceny organów administracji z punktu widzenia wskazanej w art. 78 § 1 k.p.a. przesłanki znaczenia dla sprawy. W postanowieniu z dnia 9 lipca 2009r. Kierownik Biura Powiatowego w sposób wyczerpujący ustosunkował się do każdego wniosku dowodowego zasadnie uzasadniając, iż z uwagi na inne dowody lub okoliczności już udowodnione nie ma on znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, a prowadziłby jedynie do przedłużenia postępowania. Odnosząc się z kolei do zgłoszonego w skardze zażalenia na postanowienia z dnia 9 lipca 2009r. należy stwierdzić, na co zwrócono już uwagę w odpowiedzi na skargę, iż art. 78 k.p.a. nie przewiduje na nie zażalenia. Stąd stosownie do art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji, czego skarżący nie uczynił.
Niesłuszny jest również zarzut skarżącego o pozbawieniu go czynnego udziału w postępowaniu – art. 10 k.p.a. Analiza akt administracyjnych prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż strona i jej pełnomocnik byli powiadamiani o wszystkich ważniejszych czynnościach procesowych (w tym dowodowych), a organy udzielały im szczegółowych odpowiedzi na wszystkie ich pisma kierowane w toku postępowania realizując tym samym, wynikającą z art. 9 k.p.a., zasadę informowania stron postępowania. Dodatkowo należy podkreślić, co zaznaczył organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji (str. 30), iż kontrole na miejscu mogą być przeprowadzane bez uprzedzenia i podczas nieobecności rolnika, na co wskazuje art. 31 ust. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 37, poz. 217 ze zm.), a ponadto art. 25 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. Skarżący był również wielokrotnie informowany przez organy o wynikającym z art. 73 § 1 k.p.a. uprawnieniu do zapoznania się z aktami sprawy, z którego to prawa aktywnie korzystał – ostatnio w dniu 24 i 29 lipca 2009 r. Dodatkowo z akt administracyjnych wynika, iż organy obu instancji powiadamiały stronę w trybie art. 36 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie.
Mając na względzie powyższe, w ocenie Sądu, zarówno Kierownik Biura Powiatowego jak i Dyrektor Oddziału Regionalnego prowadząc przedmiotowe postępowanie działali zgodnie z wszelkimi regulacjami prawa materialnego oraz procesowego, realizując tym samym zasadę praworządności sformułowaną w art. 6 k.p.a. Organy podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, bowiem w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, a następnie szczegółowo uzasadniły swoje rozstrzygnięcia.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał zarzuty skargi za bezzasadne, wobec czego orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
/-/W. Długaszewska /-/B. Koś /-/B. Sokołowska