I SA/Bk 105/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2008-08-27
NSApodatkoweŚredniawsa
doręczenieterminodwołaniepodatek dochodowyPITOrdynacja podatkowasąd administracyjnyskarżącyorgan podatkowyskuteczność doręczenia

WSA w Białymstoku oddalił skargę podatników na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając doręczenie decyzji organu pierwszej instancji za skuteczne mimo zakazu odbierania korespondencji przez domowników.

Sprawa dotyczyła skargi W. i C. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący twierdzili, że nie otrzymali decyzji na czas, ponieważ mieszkali pod innym adresem i mieli zakaz odbierania korespondencji przez domowników. Sąd uznał jednak, że decyzja została skutecznie doręczona na adres wskazany przez skarżących we wcześniejszych pismach, a odebrał ją pełnoletni wnuk, który podjął się oddania pisma adresatom, co zgodnie z art. 149 o.p. czyni doręczenie skutecznym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę W. i C. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które stwierdzało uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. Skarżący kwestionowali skuteczność doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, wskazując na zmianę miejsca zamieszkania i zakaz odbierania korespondencji przez domowników. Sąd, analizując przepisy Ordynacji podatkowej, uznał, że decyzja została prawidłowo doręczona na adres wskazany przez skarżących we wcześniejszych pismach procesowych. Odebrał ją pełnoletni domownik, R. K., który podjął się oddania pisma adresatom, co zgodnie z art. 149 o.p. jest wystarczające do uznania doręczenia za skuteczne, nawet w przypadku zakazu odbierania korespondencji przez domowników. Sąd podkreślił, że organ podatkowy kieruje się danymi o adresie wskazanymi przez stronę w piśmie inicjującym postępowanie i nie ma obowiązku samodzielnego ustalania aktualnego adresu podatnika z innych źródeł. Skarżący nie wzruszyli domniemania skuteczności doręczenia, nie kwestionując faktu przekazania pisma przez wnuka. W związku z tym, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie jest skuteczne.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 149 o.p., w przypadku nieobecności adresata, pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Fakt zakazania przez adresata domownikom odbioru korespondencji nie ma znaczenia dla skuteczności doręczenia, jeśli domownik mimo to odbierze pismo i podejmie się jego przekazania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 149

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Doręczenie pisma pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi, jest skuteczne nawet wbrew zakazowi adresata.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 168 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 144

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie decyzji organu pierwszej instancji było skuteczne, ponieważ zostało odebrane przez pełnoletniego domownika, który podjął się oddania pisma adresatom, zgodnie z art. 149 o.p., niezależnie od zakazu odbierania korespondencji przez domowników. Organ podatkowy miał prawo doręczać pisma pod adres wskazany przez skarżących we wcześniejszych pismach procesowych, a nie miał obowiązku samodzielnego ustalania ich aktualnego adresu z innych źródeł.

Odrzucone argumenty

Skarżący argumentowali, że nie otrzymali decyzji na czas z powodu zmiany miejsca zamieszkania i zakazu odbierania korespondencji przez domowników, co miało stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Godne uwagi sformułowania

W świetle postanowień art. 149 o.p. nie ma żadnego znaczenia dla skuteczności doręczenia pisma fakt zakazania przez adresata dorosłym domownikom odbioru korespondencji. Jeżeli nawet działając wbrew takiemu zakazowi dorosły domownik dokona odbioru pisma i podejmie się oddania pisma adresatowi, pismo należy uznać za doręczone zgodnie z art. 149 o.p.

Skład orzekający

Mieczysław Markowski

przewodniczący

Piotr Pietrasz

sprawozdawca

Urszula Barbara Rymarska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności doręczenia pisma stronie postępowania podatkowego w sytuacji, gdy zostało ono odebrane przez pełnoletniego domownika wbrew zakazowi adresata, ale domownik podjął się jego przekazania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z doręczeniami w postępowaniu podatkowym i nie stanowi przełomu interpretacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii proceduralnej w postępowaniu podatkowym - skuteczności doręczenia. Choć nie jest to przypadek sensacyjny, ma dużą wartość praktyczną dla prawników procesowych i podatników.

Czy zakaz odbierania poczty przez domowników chroni przed skutecznym doręczeniem pisma? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 105/08 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2008-08-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Mieczysław Markowski /przewodniczący/
Piotr Pietrasz /sprawozdawca/
Urszula Barbara Rymarska
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 10/09 - Postanowienie NSA z 2010-04-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art 169 par 2 i art 149
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Tezy
W świetle postanowień art. 149 o.p. nie ma żadnego znaczenia dla skuteczności doręczenia pisma fakt zakazania przez adresata dorosłym domownikom odbioru korespondencji. Jeżeli nawet działając wbrew takiemu zakazowi dorosły domownik dokona odbioru pisma i podejmie się do oddania pisma adresatowi, pismo należy uznać za doręczone zgodnie z art. 149 o.p.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz (spr.), sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Katarzyna Luto, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi W. i C. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. i określenia zobowiązania w tym podatku oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej
w B. PB [...] 1.2008 r. stwierdzające, że odwołanie
z [...].11.2007 r. od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego
w B. z [...]007 r. [...] odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w kwocie 310,80 zł
i określające zobowiązanie w tym podatku w wysokości 1.315,30 zł zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
Państwo C.i W. K., zwani dalej Skarżącymi, korektę zeznania podatkowego za 2002 r. złożyli [...].05.2007 r. Pismem z [...].07.2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. wezwał Skarżących do złożenia wniosku korekty zeznania PIT-37 o stwierdzenie nadpłaty wraz z pisemnym uzasadnieniem przyczyn. W związku z wezwaniem [...].08.2007 r. Pan C. K. złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych
za 2002 r. w kwocie 310,80 zł.
Po analizie dokumentów zebranych w sprawie, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. decyzją z [....].10.2007 r. [...] określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. w kwocie
1.315,30 zł i odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Decyzja została doręczona pod adresem: ul. S.5 w B.
Nie godząc się z decyzją organu pierwszej instancji Skarżący złożyli odwołanie
do Dyrektora Izby Skarbowej, w którym wnieśli o uchylenie decyzji i stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r.
Po analizie dokumentów zebranych w sprawie, Dyrektor Izby Skarbowej
w B. postanowieniem Nr PB [...] z [...].01.2008 r. stwierdził,
że odwołanie z [...].11.2007 r. od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
Nie godząc się z powyższym postanowieniem Skarżący złożyli skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.
W skardze Skarżący wnoszą:
– o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji,
– o zmianę postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...]01.2008 r. Nr [...] stwierdzającego, że odwołanie z [...].11.2007 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia,
– o rozpoznanie odwołania z [...].11.2007 r. od decyzji organu pierwszej instancji
i zajęcie stanowiska zgodnie z uzasadnieniem wniosku skarżących,
– o wydanie orzeczenia stwierdzającego nadpłatę w podatku dochodowym
od osób fizycznych za 2002 r.
W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazali, iż od [...].05.2001 r. do chwili obecnej mieszkają u córki przy ul. [...], a nie przy ul. [...], gdzie były kierowane wszystkie pisma organów podatkowych w tym: decyzja Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B., jak również postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B.
Skarżący nie byli w wstanie, ze względu na stan zdrowia, spełnić żądań Urzędu Miejskiego w związku ze zmianą miejsca zameldowania.
Ponadto wskazali, iż mieszkańcy domu przy ul[...].mieli kategoryczny zakaz odbierania korespondencji kierowanej do Skarżących.
Decyzję organu pierwszej instancji odebrał wnuk R., a Skarżący
o przesyłce dowiedzieli się kilka dni później, jednakże nie wcześniej niż [...].10.2007 r.
Ponadto do skargi Skarżący dołączyli pismo z [...].02.2002 r. skierowane
do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych informujące, że korespondencja powinna być kierowana na adres: ul. [...].
W odpowiedzi na zarzuty organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy
z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwane dalej p.p.s.a.
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał,
że postanowienie będące przedmiotem skargi nie narusza przepisów prawa materialnego, ani też procesowego, w sposób, który mógłby stanowić podstawę
do jego uchylenia.
Z akt sprawy wynika, iż decyzja Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. z [...].10.2007 r. [...] odmawiająca stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. i określająca zobowiązanie
w podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 1.315,30 zł została doręczona [...].10.2007 r. Decyzję odebrał Pan R. K., wnuk Skarżących, pełnoletni domownik, który podjął się oddać ją adresatowi, co potwierdził własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Decyzja została doręczona pod adresem: ul. Generała J. S. 5, B.
Zauważyć należy, że w pismach Skarżących w sprawie wskazano również ten sam adres, (wniosek o stwierdzenie nadpłaty z dnia 7 sierpnia 2007 r. – k. 4 akt adm.; odwołanie z dnia 13 listopada 2007 r. – k. 1 akt adm.).
Zgodnie z art. 168 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2005 Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej o.p., podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu (miejsca zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności), a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Konieczność zawarcia w podaniu informacji o adresie (miejscu zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności) wynika zatem wyraźnie
z treści art. 168 § 2 o.p. Uzyskując taką informację organ podatkowy pod wskazany przez wnoszącego podanie adres doręcza wszelką korespondencję (pisma), zgodnie z przepisami art. 144 – 154c o.p. Skoro zatem w piśmie inicjującym postępowanie Skarżący wskazali adres: ul. G. J. S. 5, B. to organy podatkowe były ze wszech miar uprawnione do doręczania pism, w tym także decyzji, pod ten adres, wskazany przez Skarżących.
Dodać należy, że Skarżący dopiero 18 lutego 2008 r. złożyli zgłoszenie aktualizacyjne do organu podatkowego, w którym wskazali jako swój adres
ul. Z. 11 m. 11.
Nie ma żadnego znaczenia dla niniejszej sprawy fakt poinformowania przez Skarżących Zakładu Ubezpieczeń w B. o nowym adresie, pod który ma być wysyłana korespondencja. Otóż pismo to nie zostało skierowane do organu podatkowego. Trudno natomiast oczekiwać od organu podatkowego, ażeby ten ustalał aktualny adres podatnika wnoszącego podanie czerpiąc informacje od innych organów państwowych
i samorządowych. W tym zakresie organ podatkowy kierować powinien się ewidencją podatników oraz w pierwszej kolejności danymi o adresie wskazanymi w piśmie inicjującym postępowanie.
Nie można mieć zatem jakichkolwiek wątpliwości co do tego, że pismo zostało doręczone pod właściwym adresem.
Zgodnie z przepisami art. 149 o.p. w przypadku nieobecności adresata
w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.
W związku z powyższym decyzja organu pierwszej instancji została skutecznie doręczona, zgodnie z ww. przepisem.
Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji wynika, ze został ona odebrana przez dorosłego domownika, R. K. w dniu 29.10.2007 r., który podjął się oddania pisma adresatom. Domniemywać zatem należy, że pismo zostało doręczona Skarżącym. Domniemania tego Skarżący nie wzruszyli, albowiem nie zakwestionowali faktu przekazania pisma przez wnuka. Wprost przeciwnie w skardze wskazali, iż pismo otrzymali nie wcześniej niż 30.10.2007 r.
W świetle postanowień art. 149 o.p. nie ma żadnego znaczenia dla skuteczności doręczenia pisma fakt zakazania przez adresata dorosłym domownikom odbioru korespondencji. Jeżeli nawet działając wbrew takiemu zakazowi dorosły domownik dokona odbioru pisma i podejmie się oddania pisma adresatowi, pismo należy uznać za doręczone zgodnie z art. 149 o.p.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa, w sposób dający podstawę do jego uchylenia i na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI