I SA/Bk 103/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT, uznając, że wydatki na naprawę samochodu Prezesa Zarządu powinny być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.
Spółka z o.o. "L" zaskarżyła decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT za 1997 rok. Izba utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiając Spółce prawa do odliczenia podatku naliczonego od faktur za energię elektryczną i usługi telefoniczne wystawionych na osoby fizyczne, a także wydatków na naprawę samochodu Prezesa Zarządu. WSA uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wydatków na naprawę samochodu, uznając, że skoro ostateczna decyzja w sprawie podatku dochodowego nie wyłączyła tych wydatków z kosztów, to nie można było odmówić prawa do odliczenia VAT.
Sprawa dotyczyła skargi Spółki z o.o. "L" w likwidacji na decyzję Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 1999 r. utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...] listopada 1998 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za 1997 r. oraz odsetek i dodatkowego zobowiązania podatkowego. Organy podatkowe zakwestionowały prawo Spółki do odliczenia podatku naliczonego z faktur za energię elektryczną i usługi telefoniczne, ponieważ były one wystawione na osoby fizyczne, a nie na Spółkę. Ponadto, zakwestionowano zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków na naprawę samochodu osobowego Prezesa Zarządu, argumentując naruszeniem przepisów Kodeksu Handlowego i brakiem ewidencji przebiegu pojazdu. Izba Skarbowa podtrzymała te stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, po zawieszeniu postępowania i podjęciu go na nowo w związku z zakończeniem postępowania w sprawie podatku dochodowego, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wydatków na naprawę samochodu. Sąd uznał, że skoro ostateczna decyzja w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 1997 r. nie zakwestionowała tych wydatków jako kosztów uzyskania przychodów, to odmowa prawa do odliczenia VAT narusza zasadę równości wobec prawa. Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów Ordynacji podatkowej ani w zakresie faktur wystawionych na osoby fizyczne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli faktury nie są wystawione na podatnika, a podatnik nie posiada potwierdzonych not korygujących.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o VAT wymagają, aby zakup udokumentowany był fakturą VAT wystawioną na podatnika, a nie na inną osobę. W przypadku braku takiej faktury, podatnik powinien wystawić notę korygującą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (11)
Główne
u.p.t.u.i.p.a. art. 25 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób niepozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.
Pomocnicze
rozp. MF art. 45
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 1995 roku w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
W przypadku faktur wystawionych na inną osobę niż podatnik, podatnik powinien wystawić notę korygującą.
o.p. art. 207 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozstrzygnięcie o zasadności poszczególnych zarzutów strony.
k.h. art. 198
Kodeks handlowy
k.h. art. 203
Kodeks handlowy
u.p.d.o.p. art. 16 § ust. 1 pkt 51
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku chodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 15
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku chodowym od osób prawnych
Wydatki muszą być poniesione w celu osiągnięcia przychodów i muszą być racjonalne z ekonomicznego punktu widzenia.
Przepisy wprowadzające art. 97 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. a) i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydatki na naprawę samochodu Prezesa Zarządu powinny być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ ostateczna decyzja w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych nie wyłączyła ich z kosztów.
Odrzucone argumenty
Prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur za energię elektryczną i usługi telefoniczne, ponieważ były one wystawione na osoby fizyczne. Naruszenie przepisów Kodeksu Handlowego przy zawieraniu umowy użyczenia samochodu. Brak ewidencji przebiegu pojazdu.
Godne uwagi sformułowania
zastosowanie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług w oderwaniu od uregulowań odnoszących się do kosztów uzyskania przychodów w ustawie o podatku dochodowym prowadziłoby do nierównego traktowania podatników i powodowałoby do naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa.
Skład orzekający
Janusz Lewkowicz
przewodniczący
Urszula Barbara Rymarska
sprawozdawca
Włodzimierz Witold Kędzierski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady proporcjonalności w VAT w kontekście kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym oraz zasady równości wobec prawa."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy ostateczna decyzja w sprawie podatku dochodowego nie wyłączyła wydatków z kosztów, a organ VAT próbuje to zrobić samodzielnie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak różne rodzaje podatków mogą się ze sobą wiązać i jak ważne jest spójne rozstrzyganie kwestii kosztów uzyskania przychodów. Pokazuje też, jak zasada równości wobec prawa może wpływać na interpretację przepisów podatkowych.
“VAT a koszty uzyskania przychodów: Sąd podkreśla zasadę równości wobec prawa.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bk 103/04 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2004-06-02 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2004-05-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Janusz Lewkowicz /przewodniczący/ Urszula Barbara Rymarska /sprawozdawca/ Włodzimierz Witold Kędzierski Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Skarżony organ Izba Skarbowa Powołane przepisy Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 25 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA J. Lewkowicz, Sędzia NSA W. Kędzierski, Asesor WSA U. B.Rymarska (spr.), Protokolant U. Zajko, po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi L. Sp. z o.o. w likwidacji w G. na decyzję Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lutego 1999 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 r.,odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] listopada 1998 roku Nr [...] Inspektor Kontroli Skarbowej J. Z. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Ł., po przeprowadzeniu kontroli skarbowej i stwierdzeniu nieprawidłowości w zakresie podatku naliczonego obniżającego podatek należny, dokonała wymiaru podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 roku dla Spółki z o.o. "L" w likwidacji, G. [...] D., z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołanie. W odwołaniu zarzucono przedmiotowej decyzji nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, które miałyby wpływ na powyższy wymiar. W związku z tym wniesiono o uchylenie przedmiotowej decyzji w części dotyczącej faktów i dowodów, które nie zostały udowodnione, a spowodowały określenie zobowiązania podatkowego w innej wysokości niż to wynikało z miesięcznych deklaracji VAT-7, co skutkowało odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowej oraz ustaleniem dodatkowego zobowiązania podatkowego. Izba Skarbowa w B. decyzją z dnia [...] lutego 1999 roku, Nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Na powyższą decyzję Spółka wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku. W skardze zarzucono organowi drugiej instancji wydanie decyzji z naruszeniem prawa materialnego, wbrew zasadom określonym w art. 207 § 2 oraz art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926, ze zm.) i na tej podstawie wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącej Spółki wydanie decyzji w przedmiocie podatku VAT ma bezpośredni związek z ustaleniem określonych kosztów uzyskania przychodów dla celów podatku dochodowego od osób prawnych. Natomiast sprawa zakwalifikowania tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów i ustalenia zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych została zawieszona postanowieniem Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 1999 r. Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa w B. podtrzymała swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wnosząc o oddalenie skargi. Podniesiono, że zgodnie z art. 19 ust. l, 2 i 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50, ze zm.), odliczenie podatku od towarów i usług naliczonego w fakturach przysługuje podatnikowi jedynie wówczas, gdy zakup udokumentowany jest fakturą VAT wystawioną na tego podatnika, a nie na inną osobę. Podatek naliczony zawarty w fakturach VAT za energię elektryczną wystawionych nie na "L" spółkę z o.o. G., będącą podatnikiem podatku od towarów i usług, lecz na nazwisko Pana A. J. [...], nie mógł być przez Spółkę odliczany. Aby odliczyć podatek naliczony w przedmiotowych fakturach Spółka, jako nabywca usługi, powinna była zgodnie z § 45 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 1995 roku w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 154, poz. 797, ze zm.) wystawić notę korygującą i dopiero po otrzymaniu kopii potwierdzonej noty korygującej zmniejszyć podatek należny o podatek naliczony. Podkreślono, że Spółka nie posiada w dokumentacji kopii potwierdzonych not korygujących. Również z tych samych względów podatnik nie miał prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach za usługi telefoniczne, energię elektryczną i gaz wystawionych na nazwisko C. B. [...] Kolejną nieprawidłowością było naruszenie przez skarżącą Spółkę przepisów art. 198 k.h., które dawały zarządowi prawo reprezentowania spółki w zakresie prowadzenia jej spraw, w związku z postanowieniami art.203 k.h., który zastrzegał inne zasady reprezentacji dla umów pomiędzy spółką a członkami jej zarządu. Zgodnie z art.203 k.h. w umowach zawieranych z członkami zarządu spółki wymagane było, aby Rada Nadzorcza lub pełnomocnik powołani byli uchwałą wspólników. Tymczasem w spółce "L" Rady Nadzorczej nie powołano, a w umowie użyczenia samochodu [...] zawartej pomiędzy skarżącą Spółką a Prezesem Zarządu Spółki Panem C. B., Spółkę reprezentował Vice Prezes Zarządu Spółki, a nie pełnomocnik powołany uchwałą wspólników. W ocenie organu odwoławczego umowę zawarto, więc z naruszeniem zasad określonych w art. 203 k.h., co powodowało jej nieważność. Stąd brak podstaw, aby koszty napraw samochodu osobowego [...] będącego własnością Prezesa Zarządu Spółki zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu. Dodatkowo Izba Skarbowa w B. wskazała, że stosownie do postanowień art. 16 ust. l pkt 51 ustawy z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku chodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 106, poz.482 z 1993, ze zm.), w przypadku używania dla potrzeb działalności gospodarczej samochodów osobowych niestanowiących składników majątku podatnika, podatnik obowiązany jest do prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu wg obowiązującego wzoru, a takiej ewidencji Spółka nie posiadała. W tych okolicznościach, wobec faktu, że w kontrolowanej dokumentacji nie było ewidencji przebiegu pojazdu, w ocenie organu odwoławczego, słusznie inspektor przyjął, iż skarżąca Spółka ewidencji nie prowadziła, co było podstawą uznania, że nastąpiło z tego tytułu zawyżenie przez skarżącą Spółkę podatku naliczonego za poszczególne miesiące 1997 roku. Zdaniem Izby Skarbowej, fakt zawieszenia postępowania w sprawie zakwalifikowania określonych wydatków do kosztów uzyskania przychodów i ustalenia zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 rok nie ma wpływu na prawidłowość ustaleń w zakresie podatku od towarów i usług. Przepis art. 25 ust. l pkt 3 ustawy o podatku VAT nie wymaga, bowiem, aby dany wydatek nie został uznany za koszt uzyskania przychodu w decyzji wymiarowej dotyczącej podatku dochodowego. Istotnym jest jedynie, że wydatek ten w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym za taki nie mógł być uznany. Ocena wydatku z tego punktu widzenia może być dokonana także w postępowaniu wymiarowym w zakresie podatku od towarów i usług. Nie wydanie decyzji w przedmiocie podatku dochodowego i co za tym idzie ustosunkowania się do charakteru danego wydatku, nie może skutkować automatycznym przyjęciem, iż wydatek ten spełnia ustawowe warunki uznania go za koszt uzyskania przychodu. Ustalony powyżej stan faktyczny, zdaniem Izby Skarbowej dawał podstawę do uznania, że nastąpiło zawyżenie przez skarżącą Spółkę podatku naliczonego za poszczególne miesiące 1997 roku. Odliczenie w/w wydatków przez skarżącą Spółkę dało, więc podstawę do zastosowania sankcji z art. 27 ust. 5 i 6 ustawy o VAT. W ocenie Izby Skarbowej, organy podatkowe wyczerpująco zbadały materiał dowodowy, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji, a tym samym nie został naruszony art. 210 § 4 ordynacji podatkowej. Po rozpoznaniu w dniu 14 września 2000 r. na rozprawie sprawy ze skargi sp. z o.o. "L" Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku postanowieniem o sygn. akt SA/Bk 990/99 zawiesił postępowanie sądowe w sprawie do czasu wydania prawomocnej decyzji w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. Postanowieniem z dnia 7 maja 2004 r. sygn. akt SA/Bk 990/99 Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął z urzędu postępowanie w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1997 r. w związku z otrzymaną informacją o zakończeniu prawomocną decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. postępowania w sprawie określenia podatku dochodowego od osób prawnych za 1997 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. W związku z tym, że skarga została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku w dniu 30 marca 1999 r., a postępowanie nie zostało zakończone przed 1 stycznia 2004 r. w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku. Skarga zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej nie uznania prawa do obniżenia przez Spółkę podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach dotyczących wydatków na naprawę samochodu osobowego marki [...]. Izba Skarbowa w B. decyzją z dnia [...] września 1999 r. Nr [...] uchyliła decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej J. Z. z dnia [...] listopada 1998 r. Nr [...] w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 1997 r. sp. z o.o. "L" w likwidacji i przekazała sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu powyższej decyzji odnosząc się do zagadnienia nie uznania przez Inspektora wydatków na eksploatację samochodu osobowego marki [...] wskazano, że aby Spółka mogła zaliczyć należności wypłacane na rzecz udziałowców (akcjonariuszy) niebędących pracownikami czy też osób wchodzących w skład rad nadzorczych, komisji rewizyjnych lub innych organów stanowiących osób prawnych "do kosztów uzyskania przychodów spełnione muszą być warunki określone w art. 15 ustawy o podatku dochodowego do osób prawnych, tj. wydatki muszą być poniesione w celu osiągnięcia przychodów. Muszą to, więc być wydatki racjonalne z ekonomicznego punktu widzenia, a ich cena nie może odbiegać od wartości rynkowej". Ponadto Izba Skarbowa w B. uznała, że należy przeprowadzić dodatkowe postępowanie mające na celu wyjaśnienie stanu faktycznego i ustalenie czy samochód marki [...] służył celom gospodarczym spółki. W przypadku ustalenia, że powyższy samochód służył celom gospodarczym zalecono dodatkowo ustalenie wysokości otrzymanego nieodpłatnego świadczenia z tytułu bezpłatnego użytkowania samochodu. Stosownie do postanowień art.25 ust.1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób niepozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym. Zakwestionowane obniżenia kwoty podatku należnego wymagało, zatem ustalenia, czy objęte fakturami wydatki mogły być uznane za koszt uzyskania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. W decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej J. Z. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób prawnych za 1997 r. sp. z o.o. "L" w likwidacji, od której skarżąca Spółka nie wniosła odwołania, nie zakwestionowano wydatków dotyczących naprawy samochodu osobowego marki [...] będącego własnością Prezesa Zarządu Spółki i nie wyłączono ich z kosztów uzyskania przychodów Spółki. W związku z tym należało zaskarżoną decyzję uchylić, gdyż zastosowanie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług w oderwaniu od uregulowań odnoszących się do kosztów uzyskania przychodów w ustawie o podatku dochodowym prowadziłoby do nierównego traktowania podatników i powodowałoby do naruszenia konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Strona nie przedstawiła żadnych konkretnych zarzutów odnośnie naruszenia art. 207 § 2 i art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa. Sąd nie dopatrzył się naruszenia powołanych w skardze przepisów prawa. Nie dopatrzył się również naruszenia prawa w części dotyczącej zakwestionowania obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach VAT za energię elektryczną wystawionych nie na "L" spółkę z o.o. G., będącą podatnikiem podatku od towarów i usług, lecz na nazwisko Pana A. J. [...] oraz w fakturach za usługi telefoniczne, energię elektryczną i gaz wystawionych na nazwisko C. B. [...]. Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt. 1 lit. a) i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję. Orzeczenie o tym, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu oparto na przepisie art. 152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI