I SA/Bd 683/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2009-11-30
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościdrogi wewnętrznenadpłataewidencja gruntówzwolnienie podatkoweinterpretacja przepisówprawo podatkowe

WSA w Bydgoszczy uchylił decyzję SKO odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r., uznając, że drogi wewnętrzne niepodlegające opodatkowaniu nie muszą być oznaczone symbolem 'dr' w ewidencji gruntów.

Spółka O. S. A. wniosła o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za 2004 r., twierdząc, że jej drogi wewnętrzne były wyłączone z opodatkowania na mocy art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organy podatkowe odmówiły, powołując się na brak oznaczenia tych dróg jako 'dr' w ewidencji gruntów i budynków. WSA w Bydgoszczy uchylił decyzję, stwierdzając, że ewidencja gruntów nie jest jedyną podstawą do opodatkowania dróg wewnętrznych, a kluczowe jest faktyczne istnienie budowli drogi.

Sprawa dotyczyła wniosku spółki O. S. A. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 rok. Spółka argumentowała, że jej drogi wewnętrzne powinny być wyłączone z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który w brzmieniu obowiązującym w 2004 r. wyłączał z opodatkowania drogi wewnętrzne. Prezydent Miasta T. odmówił, wskazując, że działka z drogami nie była sklasyfikowana w ewidencji gruntów jako 'dr' (drogi). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało tę decyzję, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji co do kluczowej roli ewidencji gruntów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organy błędnie przypisały ewidencji gruntów decydującą rolę w stosowaniu wyłączenia z opodatkowania. Sąd podkreślił, że art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obejmował wyłączeniem pasy drogowe, drogi i obiekty budowlane związane z ruchem, a pojęcia te nie są tożsame. Ewidencja gruntów i budynków nie zawiera symbolu dla pasów drogowych, a dane w niej zawarte są niewystarczające do ustalenia istnienia budowli drogowej. Kluczowe jest faktyczne istnienie drogi, a nie tylko jej oznaczenie w ewidencji. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA potwierdzające tę interpretację. W konsekwencji, sąd uchylił decyzję SKO i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, drogi wewnętrzne, które faktycznie istnieją jako budowle drogowe, są wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, nawet jeśli nie są oznaczone symbolem 'dr' w ewidencji gruntów i budynków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ewidencja gruntów i budynków nie jest jedyną podstawą do opodatkowania. Kluczowe jest faktyczne istnienie budowli drogowej, a przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyłączają z opodatkowania drogi wewnętrzne, niezależnie od ich oznaczenia w ewidencji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

u.p.o.l. art. 2 § 3 pkt 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Przepis ten w brzmieniu obowiązującym w 2004 r. wyłączał z opodatkowania podatkiem od nieruchomości drogi wewnętrzne, pasy drogowe oraz obiekty budowlane związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu.

Pomocnicze

p.g.k. art. 21

Prawo geodezyjne i kartograficzne

Przepis ten stanowi, że podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Sąd uznał, że w kontekście wyłączenia dróg wewnętrznych z opodatkowania, dane z ewidencji nie mają decydującego charakteru.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Przepis dotyczący obowiązku organu podatkowego do ustalenia stanu faktycznego.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 68 ust. 3 pkt 4

Określa symbole dla terenów komunikacyjnych, w tym drogi (symbol 'dr').

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków § Załącznik nr 6 pkt 3 ppkt 7 lit. a

Definiuje, jakie grunty zalicza się do użytku gruntowego 'drogi', w tym grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych, ale wyłącza grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości.

u.d.p. art. 4 pkt 1

Ustawa o drogach publicznych

Definicja pasa drogowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Drogi wewnętrzne, będące budowlami drogowymi, są wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., niezależnie od ich oznaczenia w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków nie jest jedyną podstawą do opodatkowania i nie może przesądzać o braku zastosowania wyłączenia ustawowego, jeśli faktycznie istnieje budowla drogowa.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe błędnie uznały, że brak oznaczenia dróg wewnętrznych symbolem 'dr' w ewidencji gruntów i budynków uniemożliwia zastosowanie wyłączenia z opodatkowania.

Godne uwagi sformułowania

przypisanie ewidencji gruntów i budynków decydującej roli w zakresie stosowania wyłączenia [...] nie jest działaniem prawidłowym nie wszystkie grunty pod drogami są w ewidencji klasyfikowane jako 'dr' Fakt nieoznaczenia w ewidencji gruntów i budynków symbolem 'dr' nie może zatem przesądzać o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości pasa drogowego wraz z budowlą drogi, decydować o tym powinien jedynie stan faktyczny

Skład orzekający

Teresa Liwacz

przewodniczący sprawozdawca

Halina Adamczewska-Wasilewicz

sędzia

Ewa Kruppik-Świetlicka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia dróg wewnętrznych z opodatkowania podatkiem od nieruchomości oraz rola ewidencji gruntów w postępowaniu podatkowym."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2004 r. i specyfiki dróg wewnętrznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i pokazuje, jak ważne jest faktyczne istnienie budowli, a nie tylko jej formalne oznaczenie w dokumentach. Wyjaśnia niuanse interpretacyjne przepisów.

Czy drogi na Twojej posesji są opodatkowane? Kluczowa rola ewidencji gruntów w podatku od nieruchomości.

Zdanie odrębne

Sędzia nie zgadza się z rozstrzygnięciem, argumentując, że pomijanie treści ewidencji gruntów i budynków przy ocenie stosowania wyłączenia z opodatkowania na mocy art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. nie jest uprawnione. Podkreśla, że dane z ewidencji mają walor dokumentu urzędowego i organy podatkowe są nimi związane, a podważanie tych zapisów lub ich zmiana może nastąpić tylko w odrębnym postępowaniu. Ewidencja gruntów i budynków stanowi urzędowe źródło informacji faktycznych, a droga i pas drogowy są niemal tożsame i powinny być odzwierciedlone w ewidencji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bd 683/09 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2009-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-09-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Teresa Liwacz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
art 2 ust 3 pkt 4
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 listopada 2009 r. sprawy ze skargi O. S. A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz O. S. A. w W. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
I SA/Bd 683/09
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] 2009r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...] 2009r. Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004r. w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż pismem z dnia 15 stycznia 2009r. O. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004r. Powołując się na treść art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu ustalonym przez ustawę z dnia 14 listopada 2003r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Spółka stwierdziła, iż błędnie opodatkowała należące do niej drogi wewnętrzne znajdujące się na terenie gminy T. Podkreślono że w okresie od 01 stycznia 2004r. do 31 grudnia 2006r. Spółka nie miała takiego obowiązku.
Decyzją z dnia 25 marca 2009r. Prezydent T. odmówił stwierdzenia wnioskowanej nadpłaty w podatku od nieruchomości. Organ stwierdził, iż kluczowym
dla wymiaru podatku od nieruchomości, jest klasyfikacja, o której mowa w art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zaś działka, na której sytuowane są przedmiotowe drogi wewnętrzne, nie figurowała w ewidencji gruntów i budynków pod oznaczeniem "dr" tj. drogi.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o jej uchylenie zarzucając
naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach
i opłatach lokalnych poprzez nieprawidłową interpretację tego przepisu i uznanie,
że posiadane przez Spółkę drogi podlegały w 2004r. opodatkowaniu podatkiem
od nieruchomości ze względu na brak sklasyfikowania drogi w ewidencji gruntów
i budynków jako "dr"., a ponadto zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie prawa procesowego tj. art.121 § 1, art. 124 w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej.
Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko strony odwołującej się, iż na podstawie przepisu art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym w 2004r., wyłączeniu od opodatkowania podatkiem od nieruchomości podlegały nie tylko drogi publiczne, ale także drogi wewnętrzne. Organ odwoławczy wskazał również,
że użyte w omawianym przepisie pojęcia "pas drogowy", "droga" i "obiekty budowlane związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu" nie są pojęciami tożsamymi, co wynika z oczywistego założenia, iż racjonalny ustawodawca nie posługuje się w tekście prawnym różnymi pojęciami na oznaczenie tej samej rzeczy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło stanowiska strony,
że do powyższego wyłączenia spod opodatkowania nie mają zastosowania przepisy
art. 21 ustawy z dnia 27 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Kolegium wskazało, iż powyższe stanowisko należało uznać za błędne, albowiem strona w pierwszej kolejności wskazała przepisy wykonawcze do ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Analiza tych przepisów, w szczególności § 68 rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, prowadziłaby do ogólnego wniosku, że art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, w rozpatrywanym przypadku, nie może być zastosowany.
W ocenie organu odwoławczego punktem wyjścia przy powyższej analizie winna
być w pierwszej kolejności treść art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, bowiem jest to przepis rangi ustawowej, a więc zajmuje, miejsce w hierarchii źródeł prawa powszechnie obowiązującego, przed rozporządzeniem. Z treści tego przepisu wynika, że podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc się do przepisów wykonawczych tj. rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. organ wskazał, iż rzeczywiście tereny komunikacyjne dzielą się na drogi oznaczone symbolem - dr, tereny kolejowe — Tk oraz inne tereny komunikacyjne — Ti. Z powyższego wynika, iż w przypadku stwierdzenia, że w danym przypadku mamy do czynienia z kategorią "pasa drogowego" czy też z "obiektem budowlanym związanym z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu", sama ewidencja może okazać się niewystarczająca dla ustalenia podstawy zastosowania zwolnienia podatkowego, o którym tu mowa, tym samym zachodziłaby konieczność przeprowadzenia dalszych zabiegów interpretacyjnych lub dodatkowego postępowania dowodowego np. oględzin. Nie oznacza to jednakże, iż uprawnionym jest całkowite odrzucenie danych z ewidencji gruntów i budynków, przy ustalaniu zastosowania zwolnienia podatkowego określonego w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bowiem byłoby to w całkowitej sprzeczności z treścią art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z orzecznictwem sądowym dotyczącym ewidencji gruntów i budynków jako urzędowego źródła informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym, w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji.
Ponadto Kolegium wskazało, że z treści art. 7a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym, zaś ewidencja ta zawiera dane wynikające m. in. z ewidencji gruntów i budynków (art. 7a ust. 2).
Reasumując organ stwierdził, że dane z ewidencji gruntów i budynków są wiążące i zarazem wystarczające dla podjęcia poprawnego rozstrzygnięcia. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że Spółka posiada jedynie drogi wewnętrzne, a nie pasy drogowe czy też obiekty budowlane związanym z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Skoro na działce nr [...] na której owe drogi się znajdują, nie było w 2004r. oznaczenia "dr", właściwego dla dróg, tym samym,
w świetle obowiązujących wówczas przepisów wniosek strony o stwierdzenie nadpłaty należało uznać za niezasadny.
W skardze skierowanej do Sądu strona wniosła o uchylenie decyzji organu
I i II instancji zarzucając im naruszenie:
- art. 2 pkt 8 i art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne
w zw. z art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w 2004r. poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów
i uznanie, że jedyną podstawę do wyłączenia posiadanych przez Spółkę dróg
z opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowią dane z ewidencji gruntów i budynków,
- naruszenie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku
z art. 21 Prawa geodezyjnego w brzmieniu obowiązującym w 2004r.,
poprzez błędne uznanie, że posiadane przez Spółkę drogi wewnętrzne nie były objęte wyłączeniem podatku od nieruchomości i tym samym podlegały opodatkowaniu tym podatkiem.
W uzasadnieniu strona wskazała, że pojęcie ewidencji unormowane zostało
w art. 2 pkt 8 Prawa geodezyjnego zgodnie z którym przez ewidencję gruntów i budynków rozumie się jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Ewidencja zawiera zatem dane o następujących nieruchomościach: gruntach, budynkach oraz lokalach, co oznacza, że dane o innych nieruchomościach nie są umieszczane w Ewidencji. Zdaniem Strony dane z ewidencji gruntów i budynków nie decydowały o wyłączeniu dróg wewnętrznych z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W tym względzie odwoływanie się do ewidencji jest całkowicie niecelowe skoro dokument ten nie zawiera w ogóle informacji o budowli. Skoro zaś organ nie zakwestionował istnienia budowli drogi, to był zobowiązany do uznania, iż posiadane przez Spółkę drogi były wyłączone
z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Tym samym w ocenie strony decyzja narusza art. 2 pkt 8 i art. 21 Prawa geodezyjnego w związku z art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy
o podatkach i opłatach lokalnych. Na poparcie powyższego stanowiska Spółka przywołała orzecznictwo Sądów Administracyjnych.
Ponadto strona wskazała, iż jedną z podstawowych zasad dotyczących wykładni wyjątków jest zakaz stosowania rozszerzającej ich wykładni. Oznacza to, że wszelkie wyjątki należy interpretować ściśle z zastosowaniem wykładni literalnej odwołując
się do samego brzmienia przepisu prawa. Zdaniem Spółki organ odwoławczy dokonując wykładni art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych naruszył powyższe kanony interpretacji przepisów prawa zakładając, że ustawodawca "milcząco" odsyła
do przepisów Prawa geodezyjnego nie wyrażając tego expressis verbis w powyższym przepisie. Jednocześnie strona podkreśliła, że nie kwestionuje znaczenia art. 21 Prawa geodezyjnego, który statuuje ogólną zasadę dotyczącą podstawy wymiaru podatków. Jednakże, zdaniem Spółki, ustawa o podatkach i opłatach lokalnych uszczegóławia
art. 21 Prawa geodezyjnego wprowadzając odwołanie do danych z Ewidencji wyłącznie
w odniesieniu do niektórych nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za zasadną.
Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej p.p.s.a. - kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przechodząc do zarzutów podniesionych w rozpoznawanej skardze, stwierdzić należy, że nie są one trafne. Przeprowadzona przez sąd kontrola zaskarżonej decyzji nie daje bowiem podstaw do przyjęcia, iż została ona wydana z naruszeniem prawa.
Istota sporu sprowadza się do oceny, czy zasadnie organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2004r. z uwagi na niewykazanie
w ewidencji gruntów i budynków dróg wewnętrznych znajdujących się na terenie skarżącej Spółki.
Bezspornym miedzy stronami był fakt, że w oparciu o przepis art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9, poz. 84 ze zm.) drogi wewnętrzne nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości
w 2004r.
Organ odwoławczy na podstawie art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne stwierdził jednak, że skoro drogi wewnętrzne, na istnienie których powołuje się strona skarżąca, nie zostały sklasyfikowane w ewidencji gruntów
i budynków, to brak jest podstaw do wyłączenia takich dróg z opodatkowania.
Zdaniem Sądu przypisanie ewidencji gruntów i budynków decydującej roli
w zakresie stosowania wyłączenia, o którym mowa w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nie jest działaniem prawidłowym. Z treści powyższego przepisu w brzmieniu obowiązującym w 2004r. wynika, że opodatkowaniu podatkiem
od nieruchomości nie podlegały również pasy drogowe wraz z drogami oraz obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu.
W powyższym brzmieniu ustawodawca objął wyłączeniem z podatku od nieruchomości:
1)pasy drogowe, 2)drogi, 3)obiekty budowlane związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Tym samym uznał, że pojęcie "pas drogowy"
nie jest tożsame z pojęciem "droga" i każde z nich stanowi różny przedmiot opodatkowania. W rozporządzeniu w sprawie ewidencji gruntów i budynków
w § 68 ust. 3 pkt 4 wskazano, że grunty zabudowane i zurbanizowane dzielą się min.
na tereny komunikacyjne, w tym drogi, oznaczone symbolem - dr. W ewidencji gruntów
i budynków nie ma symbolu właściwego dla gruntów stanowiących pasy drogowe i dlatego art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w tym zakresie nie może znaleźć zastosowania. Stąd też przedmiotem ustaleń powinno być istnienie na gruncie budowli drogi, gdyż jedynie w tym przypadku można mówić o gruncie jako o pasie drogowym. Ewidencja gruntów i budynków, jak wskazuje już jej nazwa, nie jest również dokumentem obejmującym budowle, w tym drogi. Są tam zawarte dane dotyczące gruntów i budynków, a nie budowli. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są niewystarczające do ustalenia, czy na danym terenie znajduje się budowla, np. droga (R. Dowgier, L. Etel, glosa do wyroku WSA w Olsztynie z dnia 18 stycznia 2007r. I SA/Ol 582/06, Finanse Komunalne 2007/3/49, Lex numer publikacji 58263). Należy również zauważyć, że nie wszystkie grunty pod drogami są w ewidencji klasyfikowane jako "dr". Wniosek taki wypływa z załącznika nr 6 "Zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych" do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ). Zgodnie z pkt 3 ppkt 7) lit. a) do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Jednakże w dalszej treści tego przepisu stwierdza się, że grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości nie są drogą w rozumieniu rozporządzenia. Grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację nie podlegają oznaczeniu w ewidencji symbolem "dr" ale wliczane są do przyległych do nich użytków gruntowych oznaczonych np. symbolem "Ba".
Fakt nieoznaczenia w ewidencji gruntów i budynków symbolem "dr" nie może zatem przesadzać o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości pasa drogowego wraz z budowlą drogi, decydować o tym powinien jedynie stan faktyczny
a więc fakt, czy na gruncie znajdują się pasy drogowe wraz z budowlą drogi.
W niniejszej sprawie, stosownie do art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8 poz. 60 ze zm.) organ podatkowy zobowiązany
jest do ustalenia czy drogi wewnętrzne na terenie zakładu produkcyjnego faktycznie istnieją. Można bowiem opodatkować (wyłączyć z opodatkowania) jedynie budowle istniejące w rzeczywistości.
Należy podkreślić, że podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny
w wyrokach z dnia 16 października 2009r. sygn. akt II FSK 784/08 oraz z dnia 27 maja 2008r. sygn. akt II FSK 483/07.
Wobec powyższego stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.
Zdanie odrębne
VOTUM SEPARATUM
Nie zgadzam się z rozstrzygnięciem w sprawie I SA/Bd 683/09, ponieważ pomijanie treści ewidencji gruntów i budynków przy ocenie stosowania wyłączenia
z opodatkowania, o którym mowa w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 9, poz. 84 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w latach 2004-2006, nie jest uprawnione.
Powyższe stanowisko uzasadniam następująco:
Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne
i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte
w ewidencji gruntów i budynków. Uwzględniając treść tej normy prawnej należy podkreślić, że organ powinien odwoływać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt II FSK 1411/07). Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej. Podważanie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt II FSK 372/07). Ewidencja gruntów i budynków stanowi bowiem urzędowe źródło informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2004 r., sygn. akt III SA/Wa 257/04; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1206/05).
Organy podatkowe są związane treścią dokumentów urzędowych i brak jest podstaw do weryfikowania potwierdzonych nimi faktów innymi środkami dowodowymi np. oględzinami. Chcąc zweryfikować istniejący stan rzeczy, zainteresowany podmiot powinien podjąć działania zmierzające do skorygowania owych zapisów, umożliwiających organom podatkowym rozpatrzenia adekwatnego do głoszonych twierdzeń materiału dowodowego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt II FSK 652/08).
Należy podkreślić, że droga jest specyficzną budowlą albowiem zawsze jest posadowiona na gruncie w granicach pasów gruntowych. Świadczy o tym treść rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca
2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), które w § 68 ust. 3 pkt 7 wprowadza symbol "dr" dla terenów komunikacyjnych, a mianowicie dla dróg, pomimo tego, że omawiana ewidencja prowadzona jest dla gruntów i budynków, a nie budowli. Z kolei załącznik Nr 6 do tego rozporządzenia określa, że do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.).
Zatem droga i pas drogowy są niemal tożsame i nie ma potrzeby oraz faktycznych możliwości oznaczać i wprowadzać symbol pasa drogowego. Wniosek ten potwierdza również definicja pasa drogowego, zawarta w art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.). Przepis ten stanowi, że użyte w ustawie określenie pas drogowy oznacza wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane
z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane
z potrzebami zarządzania drogą. Zatem pas gruntu oznaczony w ewidencji gruntów
i budynków symbolem "dr" faktycznie oznacza tę część nieruchomości, która jest zajęta pod pas drogowy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia
29 października 2009 r., sygn. akt II FSK 854/08).
Mając na uwadze powyższe uwagi należy stwierdzić, że przy określaniu zakresu nie podlegania podatkiem od nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w okresie od 19 grudnia 2003 r. do 31 grudnia 2006 r. należy odnosić się do zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Takie też stanowisko prezentowane jest w judykaturze:
- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt
II FSK 652/08;
- wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt
II FSK 854/08;
- wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia
4 marca 2008 r. sygn. akt I SA/Bd 824/07, od którego wniesiona skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia
2009 r., sygn. akt II FSK 1066/08.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI