I SA/Bd 606/25

I SA/Bd 606/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2026-02-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Halina Adamczewska-Wasilewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Ziołek
Leszek Kleczkowski
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Ochrona zdrowia
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 146
art. 54 ust. 3
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Leszek Kleczkowski asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant referent stażysta Anna Szymanowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2026 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oddala skargę
Uzasadnienie
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. - działający
z upoważnienia Prezydenta M. T. - po rozpatrzeniu wniosku Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T. z dnia [...] lipca 2022 r., decyzją z dnia [...] września 2022 r. odmówił A. S. (Skarżący) potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, uzasadniając ten fakt przekroczeniem przez jego rodzinę kryterium dochodowego uprawniającego do powyższego uprawnienia.
Na skutek wniesionego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w T. decyzją z dnia [...] listopada 2022 r. uchyliło w całości ww. decyzję Prezydenta M. T. z dnia [...] września 2022 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, działający z upoważnienia Prezydenta M. T. - Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T., decyzją z dnia [...] marca 2023 r. ponownie odmówił A. S. potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, powtórnie uzasadniając to faktem przekroczenia przez jego rodzinę kryterium dochodowego uprawniającego do powyższego uprawnienia.
W złożonym odwołaniu Skarżący wskazał m.in., że organ pomocy społecznej, będąc zobowiązany decyzją z dnia [...] listopada 2022 r., ponownie nie przestrzegając procedur prawnych, wydał decyzję z naruszeniem wskazań organu odwoławczego. Skarżący podał, że organ pierwszej instancji nie przystąpił do procedowania według wskazań Samorządowego Kolegium Odwoławczego, lecz w pierwszej kolejności do przeprowadzania wywiadu środowiskowego. Wnoszący odwołanie wyjaśnił, że stara się przywrócić porządek prawny - proceduralny, co nie powiodło się
z przyczyn leżących po stronie urzędu - Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie
w T., co było także powodem, że odmówił udziału w takiej bezprawnej procedurze.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2023 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta M. T. z dnia [...] marca 2023 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia [...] października 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 344/23 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2023 r. stwierdzając zaistnienie uchybień procesowych przy wydawaniu zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy. Jak wynika z uzasadnienia tego wyroku, zarządzeniem z dnia [...] maja 2023 r. Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego wyznaczył 3-osobowy skład orzekający Kolegium. Z posiedzenia niejawnego Kolegium w dniu [...] maja 2023 r. sporządzono protokół, który został podpisany jedynie przez dwóch z trojga członków wyznaczonego składu orzekającego. Tym samym Sąd uznał, że niepodpisanie tego protokołu przez jednego z członków składu orzekającego wzbudzało wątpliwość co do zachowania reguł orzeczniczych przez organ odwoławczy.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] marca 2024 r. utrzymało w mocy ww. decyzję.
W złożonej na powyższą decyzję skardze, Skarżący w pełni podtrzymując wcześniejsze zarzuty przedstawione w piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2023 r., wniósł o rozstrzygnięcie sądowe nieważności decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T. z dnia [...] marca 2023 r. oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2024 r.
Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia [...] września 2024 r. sygn. akt I SA/Bd 293/24 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2024 r. Powodem uchylenia decyzji był brak pełnego materiału dowodowego. Sąd wskazał, że wobec niekompletności akt administracyjnych, nie jest w stanie ustalić nawet daty złożenia wniosku, miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, dowodów doręczenia wezwania do udziału w wywiadzie środowiskowym. Akta zatem mają charakter wybiórczy. Takie braki w aktach administracyjnych powodują, że zaskarżona decyzja
w zasadzie nie poddaje się kontroli sądowej.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2025 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] marca 2024 r. Organ podał, że materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia [...] sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 146; dalej też: "ustawa o świadczeniach"). Organ wskazał, że Dyrektor Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T. wnioskiem z dnia [...] lipca 2022 r. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie
w T. o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych, nieubezpieczonemu - A. S., przyjętemu w trybie nagłym w dniu [...] lipca 2022 r. do Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T., w którym przebywał do dnia [...] lipca 2022 r. Tym samym Prezydent M. T., na mocy art. 54 ust. 4 ustawy o świadczeniach, był uprawniony do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, wszczętej na wniosek świadczeniodawcy udzielającego świadczenia opieki zdrowotnej - Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T..
Organ podniósł, że jak wynika z dokumentacji znajdującej się w dyspozycji MOPR, Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką A. S.. Nie osiąga dochodów i pozostaje na utrzymaniu matki. Dochód rodziny uzyskany
w czerwcu 2022 r. stanowiły otrzymywane przez A. S.: emerytura ([...] zł), dodatek pielęgnacyjny ([...] zł), świadczenie uzupełniające ([...] zł) oraz dodatek mieszkaniowy ([...] zł). Dochód rodziny wyniósł zatem [...] zł, tj. [...] zł na osobę w rodzinie i przekroczył obowiązujące kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, wynoszące 600 zł na osobę w rodzinie - czego nie kwestionuje Skarżący. Zatem
w ocenie Kolegium, organ pomocy społecznej w świetle poczynionych ustaleń,
w sposób prawidłowy uznał, że w przedmiotowej sprawie zaistniała negatywna przesłanka określona w art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 54 ust. 3 pkt 3 ustawy
o świadczeniach, wyłączająca możliwość potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Odnosząc się do zarzutów przywołanych przez Skarżącego w odwołaniu, dotyczących nieopublikowania w Biuletynie Informacji Publicznej MOPR zarówno dokumentu powołującego Dyrektora na to stanowisko, jak też zakresu udzielonych dla tego stanowiska pełnomocnictw, organ wyjaśnił, że wnioskowane przez Skarżącego informacje dotyczące: dokumentu powołującego urzędnika na stanowisko, jak też zakresu udzielonych dla jego stanowiska pełnomocnictw, nie należą do informacji publicznych obowiązkowo publikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej. Stąd też
w ocenie organu odwoławczego, w sposób prawidłowy organ pierwszej instancji poinformował Skarżącego pismem z dnia [...] lutego 2023 r., że żądana informacja może zostać udostępniona na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w trybie art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zgodnie z którym informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek.
W sprawie rozpatrzenia skargi z dnia [...] października 2022 r. na Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w T., Kolegium wyjaśniło, że z uwagi na zasadę pierwszeństwa postępowania jurysdykcyjnego przed skargowym, skarga złożona
w czasie toczącego się postępowania jest rozpatrywana zgodnie z przepisami kodeksowymi właściwymi dla administracyjnego postępowania jurysdykcyjnego. Oznacza to obowiązek organu prowadzącego postępowanie administracyjne do nadania danej czynności charakteru procesowego, określonego przepisami w Kodeksie postępowania administracyjnego, mimo nadania jej przez stronę postaci skargi. Jak wynika natomiast z akt przekazanej sprawy, organ pomocy społecznej w toku ponownego rozpoznania sprawy spełnił żądanie strony będące podstawą do wniesienia skargi, bowiem wydał uwierzytelnioną kopię żądanego dokumentu - wniosku Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T. z dnia [...] lipca 2022 r.
W złożonej do tut. Sądu skardze, Skarżący podał, że decyzja i jej uzasadnienie nie uwzględnia wyroku Sądu. Podniósł, że po przeczytaniu decyzji, nie znajduje naprawienia wad zarzucanych przez Sąd wyrokiem z [...] września 2024 r. Uzasadnienie decyzji jest jedynie "relacją" z procesu decyzyjnego MOPR w T., SKO w T.
i WSA w Bydgoszczy. Decyzja i jej uzasadnienie praktycznie nie uwzględnia – przez SKO – wyroku Sądu. Organ administracji nie przestrzega wezwań Sądu do uzupełnienia dokumentacji. Skarżący wskazał, że zna decyzję o podanej przez organ sygnaturze, jednakże nie z [...] marca 2024 r., lecz [...] marca 2024 r. Podniósł, że nie przypomina sobie faktu, aby w piśmie do Sądu wskazywał na podejmowanie działań wobec Dyrektora MOPR w T., w trybie art. 231 § 1 Kodeksu karnego. Skarżący uważa, że jego sprawa ciągle nie jest załatwiona zgodnie z prawem. Już to naraziło Go na poważne konsekwencje zdrowotne i zagrożenie utraty życia. Wniósł o uchylenie decyzji SKO jako niedopuszczalnej z punktu widzenia prawa i norm współżycia społecznego. Wniósł o uznanie jego prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Uważa, że obywatel nie może ponosić skutków niezgodnych z prawem decyzji organów władzy publicznej. W takiej sytuacji należy rozstrzygać na korzyść obywatela.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że
w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu
z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania
i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie budzi zatem wątpliwości, że Sąd administracyjny nie kontroli zaskarżonej decyzji z punktu widzenia zgodności jej z zasadami współżycia społecznego, o co wnosi Skarżący.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja nie naruszają przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie została objęta decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] marca 2023 r. odmawiającą potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Na wstępie zastrzec należy, że sprawa była już przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokami z dnia 17 października 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 344/23 i 17 września 2024 r. sygn. akt I SA/Bd 293/24 uchylił poprzednie decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w T..
Kontrola zaskarżonej decyzji wymaga zatem zbadania czy organ wykonał zalecenia zawarte w powołanych wyrokach. Zgodnie bowiem z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna
i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą
w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ponadto art. 170 p.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, że w pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku
w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wywiera skutki
w dwóch płaszczyznach, mianowicie ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże je w sprawie. Jedynie w przypadku, gdy ulegnie zmianie podstawa prawna danego stosunku prawnego lub gdy zmienią się okoliczności faktyczne, będziemy mieli do czynienia z nową sprawą, do której zasada z art. 153 p.p.s.a. nie będzie miała już zastosowania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 września 2022 r., II OSK 2780/19, z 10 stycznia 2023 r., III OSK 6503/21).
Reasumując, ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny obejmuje ustalenie, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte
w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Te natomiast kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu
i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, nie mogą podlegać ponownej ocenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 17 października 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 344/23 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2023 r. stwierdzając zaistnienie uchybień procesowych przy wydawaniu zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy. Jak wynika z uzasadnienia tego wyroku, zarządzeniem z dnia [...] maja 2023 r. Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego wyznaczył 3-osobowy skład orzekający Kolegium. Z posiedzenia niejawnego Kolegium w dniu [...] maja 2023 r. sporządzono protokół, który został podpisany jedynie przez dwóch z trojga członków wyznaczonego składu orzekającego. Tym samym Sąd uznał, że niepodpisanie tego protokołu przez jednego z członków składu orzekającego wzbudzało wątpliwość co do zachowania reguł orzeczniczych przez organ odwoławczy. Obecnie należy stwierdzić, że takich naruszeń nie stwierdzono, co potwierdza analiza zarządzenia Prezesa Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] września 2025 r., protokół z posiedzenia SKO w T. z dnia [...] września 2025 r. i podpisy składu złożone w decyzji (k. 18-23 akt administracyjnych organu II instancji).
Z kolei w wyroku 17 września 2024 r. sygn. akt I SA/Bd 293/24 WSA
w B. stwierdził, że analiza procesu decyzyjnego Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazuje, iż naruszone zostały przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, co uzasadnia wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Sąd rozpoznający sprawę stwierdził bowiem, że w przedłożonych Sądowi wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę aktach administracyjnych brak jest całego materiału dowodowego, w tym w szczególności:
1) kopii wniosku Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T. z dnia [...] lipca 2022 r. w przedmiocie potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wraz z dokumentem (adnotacją) potwierdzającym wpływ tego wniosku do organu pierwszej instancji;
2) kopię decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] uchylającą w całości decyzję Prezydenta M. T. z dnia [...] września 2022 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji;
3) kopie pism/wezwań kierowanych do skarżącego A. S. w celu przeprowadzenia z jego udziałem rodzinnego wywiadu środowiskowego, wraz
z dowodami potwierdzającymi doręczenie tych pism/wezwań skarżącemu.
Zdaniem Sądu ponownie rozpatrując odwołanie organ odwoławczy usunął ww. naruszenia prawa procesowego. Akta administracyjne zawierają dokumentację
w sprawie Skarżącego, w tym brakujące poprzednio dowody, tj.:
1) wniosek Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w T. z dnia [...] lipca 2022 r. w przedmiocie potwierdzenia prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych wraz z pieczęcią i adnotacją potwierdzającą wpływ tego wniosku do organu pierwszej instancji (k. 80 akta administracyjne organu I instancji);
2) kopię decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2022 r. nr [...] uchylającą w całości decyzję Prezydenta M. T. z dnia [...] września 2022 r. i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji (k. 57 akta administracyjne organu I instancji);
3) kopie pism kierowanych do Skarżącego oraz notatki służbowe z tym związane (akta administracyjne organu I instancji).
Podać należy, że na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych na zasadach określonych w ustawie mają prawo inne niż ubezpieczeni osoby posiadające miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które posiadają obywatelstwo polskie lub uzyskały w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą, lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2018 r. poz. 2094 i 2399 oraz z 2019 r. poz. 577 i 622), spełniające kryterium dochodowe,
o którym mowa w art. 8 ustawy o pomocy społecznej, co do których nie stwierdzono okoliczności, o której mowa w art. 12 tej ustawy, na zasadach i w zakresie określonych dla ubezpieczonych.
Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o świadczeniach dokumentem potwierdzającym prawo do świadczeń opieki zdrowotnej świadczeniobiorcy, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2, jest decyzja wójta (burmistrza, prezydenta) gminy właściwej ze względu na miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy, potwierdzająca to prawo.
Art. 54 ust. 3 ustawy o świadczeniach przewiduje, że decyzję, o której mowa w ust.1, wydaje się po:
1) przedłożeniu przez świadczeniobiorcę, o którym mowa w ust. 1, dokumentów potwierdzających zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz dokumentów potwierdzających:
a) posiadanie obywatelstwa polskiego lub
b) posiadanie statusu uchodźcy, lub
c) objęcie ochroną uzupełniającą, lub
d) posiadanie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznością,
o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r.
o cudzoziemcach;
2) przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego;
3) stwierdzeniu spełniania kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ustawy
o pomocy społecznej;
4) stwierdzeniu braku okoliczności, o której mowa w art. 12 ustawy o pomocy społecznej, w wyniku przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w pkt 2.
Z treści zaś art. 54 ust. 4 ustawy o świadczeniach wynika, że decyzję potwierdzającą prawo do świadczeń opieki zdrowotnej wydaje się na wniosek świadczeniobiorcy,
a w przypadku stanu nagłego na wniosek świadczeniodawcy udzielającego świadczenia opieki zdrowotnej, złożony niezwłocznie po udzieleniu świadczenia.
Z kolei art. 54 ust. 7 ustawy o świadczeniach przewiduje, że prawo do świadczeń opieki zdrowotnej na podstawie ww. decyzji przysługuje przez okres 90 dni od dnia określonego w decyzji, którym jest:
1) dzień złożenia wniosku,
2) w przypadku udzielania świadczeń w stanie nagłym - dzień udzielenia świadczenia, chyba że w tym okresie świadczeniobiorca zostanie objęty ubezpieczeniem zdrowotnym.
Podnieść należy, że decyzja, o której mowa w art. 54 ust. 1 ustawy
o świadczeniach, ma charakter deklaratoryjny i wobec spełnienia przesłanek określonych w art. 54 ust. 3 tej ustawy właściwy organ nie może odmówić potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej świadczeniobiorcy wymienionemu w art. 2 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Niemniej warunkiem koniecznym takiej decyzji jest pozytywne ustalenie w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym przesłanek warunkujących jej wydanie. Zauważyć też trzeba, że postępowanie poprzedzające wydanie decyzji na wniosek świadczeniodawcy, podlega takim samym wymogom jak postępowanie poprzedzające wydanie decyzji na wniosek świadczeniobiorcy. Również decyzja wydana na wniosek świadczeniodawcy może być wydana tylko wobec takiego świadczeniobiorcy, który spełnia wymogi określone w art. 54 ust. 3 ustawy
o świadczeniach.
Przywołane powyżej przepisy prawa jednoznacznie wskazują jakie przesłanki muszą być przez Skarżącego spełnione, aby mógł on otrzymać prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. W art. 54 ust. 3 pkt 4 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych jest odesłanie do ustawy o pomocy społecznej. Należy zatem odwołać się do ustawy o pomocy społecznej. I tak stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 2268 ze zm.), w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91 tejże ustawy, przysługuje:
1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 776 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej",
2) osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 600 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie",
3) rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dalej "kryterium dochodowym rodziny".
Należy też mieć na uwadze, że przepis art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej stanowi o dochodzie "z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony (...).".
Skoro zatem wniosek w przedmiotowej sprawie został złożony w lipcu 2022 r., to miesiącem, za który powinien być ustalany dochód był czerwiec 2022 r. Organ pierwszej instancji częściowo błędnie wyliczył dochód, jednakże błąd ten został skorygowany przez organ odwoławczy w oparciu o dokumentację znajdującą się
w aktach administracyjnych. Zasadnie organ odwoławczy wskazuje, że z dokumentacji znajdującej się w dyspozycji MOPR wynika, że Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką A. S. (emerytką). Wnoszący odwołanie (ur. w 1962 r.). nie osiągał dochodów w czerwcu 2022 r., nie był zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, nie wykonywał pracy i pozostawał na utrzymaniu matki (ur. w 1941 r.), z którą zamieszkuje. Dochód rodziny uzyskany w czerwcu 2022 r. stanowiły otrzymywane przez matkę: emerytura (1.450,67 zł), dodatek pielęgnacyjny (256,44 zł), świadczenie uzupełniające (301,99 zł) oraz dodatek mieszkaniowy (382,21 zł).
Łącznie zatem dochód rodziny wyniósł [...] zł, a zatem na osobę w rodzinie – przypadało [...] zł (a nie jak przyjął organ I instancji – [...] zł) i tym samym przekroczył obowiązujące kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy
o pomocy społecznej wynoszące w miesiącu czerwcu 2022 r. [...] zł na osobę
w rodzinie.
Organ prawidłowo zastosował art. 54 ust. 3 ustawy o świadczeniach, który nie pozostawia wątpliwości, że organy mają obowiązek ustalić czy świadczeniobiorca spełnia warunki w tym przepisie określone i jedynie w takiej sytuacji wydać decyzję zgodną z wnioskiem. Wynika z tego przepisu prawa, że jedną z podstawowych czynności poprzedzających wydanie decyzji w przedmiocie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jest obligatoryjne przeprowadzenie przez organ pierwszej instancji rodzinnego wywiadu środowiskowego. Wywiad taki, zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 8 kwietnia 2021 r. w sprawie rodzinnego wywiadu środowiskowego (Dz.U. z 2021 r., poz. 893) przeprowadza się z osobą lub rodziną w miejscu zamieszkania lub pobytu,
w dniach roboczych, w godzinach pracy podmiotu uprawnionego, albo w innym terminie uzgodnionym z osobą lub rodziną, za zgodą kierownika jednostki organizacyjnej pomocy społecznej. Zgodnie z § 3 ust. 2 tego rozporządzenia, wywiad przeprowadza się w terminie 14 dni roboczych od dnia powzięcia wiadomości o konieczności jego przeprowadzenia.
Z powyższego wynika jednoznacznie, że organ ma nie tylko prawo, ale i obowiązek przeprowadzić wywiad środowiskowy. W aktach sprawy organu pierwszej instancji znajduje się kwestionariusz z rodzinnego wywiadu środowiskowego, przeprowadzonego [...] sierpnia 2022 r., podpisany przez Skarżącego (k. 74). Ponadto znajdują się oświadczenia z tego samego dnia podpisane przez Skarżącego i jego matkę. Skarżący natomiast odmówił udziału w przeprowadzeniu ponownego wywiadu środowiskowego. Podkreślić należy, że jeżeli organ zwraca się o udział w przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego, to osoba, która ma skorzystać ze świadczenia, obowiązana jest współpracować z organem i reagować na wezwania oraz na próby skontaktowania się nią.
W ocenie Sądu, na gruncie rozpoznawanej sprawy, organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie, prawidłowo zastosowały i zinterpretowały obowiązujące przepisy prawa. Nie naruszyły zatem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W aktach administracyjnych znajdują się dokumenty, zawiadomienia, wezwania i notatki służbowe, z których wynika, że organ pierwszej instancji podejmował szereg czynności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego w zakresie osiąganego dochodu i tym samym w celu wyliczenia jego wysokości. Dokumenty, które pozyskał organ uprawniały do wyliczenia wyżej wskazanej wysokości dochodu.
Prawidłowo też zostało sporządzone uzasadnienie zaskarżonej decyzji stosownie do art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. Organ odwoławczy podał stan prawny obowiązujący
w sprawie oraz odniósł go do ustalonego stanu faktycznego, który pozyskał w wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego. Zaś okoliczność, że z pozyskanych dowodów wywiódł inne wnioski niż oczekiwał tego Skarżący nie powoduje, że można organowi czynić zarzuty. Rację ma Skarżący, że decyzja o numerze [...] jest
z [...] marca 2024 r. (k. 4 akt administracyjnych organu pierwszej instancji), a nie z [...] marca 2024 r., jednakże ta omyłka w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, nie ma wpływu na wynik sprawy i nie może stanowić podstawy do uwzględnienia skargi.
Organy orzekające w przedmiotowej sprawie nie mogą działać na zasadzie uznania administracyjnego (jak np. w przedmiocie umorzenia należności), bowiem decyzja ta ma charakter tzw. decyzji związanej.
Nie można też zarzucić organowi pierwszej instancji niewykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2022 r., skoro kopie pism stanowiące załączniki do pisma z dnia [...] stycznia 2023 r. zostały przesłane Skarżącemu, co wynika z akt administracyjnych (k. 34 wraz z potwierdzeniem odbioru - akta organu pierwszej instancji).
Zgodnie z art. 68 ust. 1 Konstytucji RP, każdy ma prawo do ochrony zdrowia.
Z kolei art. 68 ust. 2 Konstytucji RP stanowi, że: "Obywatelom, niezależnie od ich sytuacji materialnej, władze publiczne zapewniają równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Warunki i zakres udzielania świadczeń określa ustawa". Z treści tego przepisu Konstytucji RP wynika, że każdy obywatel ma prawo do ochrony zdrowia, ale nie każdy obywatel ma prawo do bezpłatnej opieki zdrowotnej. Prawo do bezpłatnej opieki zdrowotnej uregulowane jest w ustawie. Aktem takim jest ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W związku z tym nie ma podstaw do kwestionowania zaskarżonej decyzji, która odpowiada wymogom z ustawy o świadczeniach.
Sąd zauważa, że w wyroku z dnia 17 września 2024 r. sygn. akt I SA/Bd 293/24 została przesądzona kwestia dotycząca oceny zarzutów w zakresie nieopublikowania
w Biuletynie Informacji Publicznej MOPR zarówno dokumentu powołującego Dyrektora na to stanowisko, jak też zakresu udzielonych dla tego stanowiska pełnomocnictw. Wówczas Sąd stwierdził, że rację ma organ, iż z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika jednoznacznie, że wnioskowane przez Skarżącego informacje dotyczące: dokumentu powołującego urzędnika na stanowisko, jak też zakresu udzielonych dla jego stanowiska pełnomocnictw, nie należą do informacji publicznych obowiązkowo publikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej. W związku z tym, zasadnie podniesiono, że żądana informacja może zostać udzielona na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w trybie art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Obecnie tut. Sąd jest tym stanowiskiem związany.
Poza granicami niniejszej sprawy jest natomiast kwestia podejmowania bądź niepodejmowania (podnoszenia bądź niepodnoszenia) przez Skarżącego działań
dotyczących kwestii związanych z art. 231 § 1 Kodeksu karnego.
Resumując, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak
w sentencji.