I SA/Bd 592/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że spółka ma prawo do odliczenia VAT mimo braku faktury od sprzedawcy, jeśli spełnione są przesłanki materialne.
Spółka nabyła nieruchomości i chciała odliczyć VAT, jednak sprzedawca odmówił wystawienia faktury VAT, dokumentując transakcję jedynie aktem notarialnym. Dyrektor KIS odmówił prawa do odliczenia, powołując się na brak faktury. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację, stwierdzając, że prawo do odliczenia VAT przysługuje, jeśli spełnione są przesłanki materialne, nawet przy braku faktury, zgodnie z zasadą neutralności VAT i orzecznictwem TSUE.
Sprawa dotyczyła prawa spółki do odliczenia podatku VAT od nabycia nieruchomości, które zostało udokumentowane aktem notarialnym, ponieważ sprzedawca odmówił wystawienia faktury VAT. Spółka, będąca czynnym podatnikiem VAT, nabyła nieruchomości w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i zamierzała je wykorzystać do czynności opodatkowanych. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, argumentując, że prawo do odliczenia VAT jest ściśle związane z posiadaniem faktury VAT, a akt notarialny nie jest wystarczającym dokumentem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że kluczowe są przesłanki materialne prawa do odliczenia, a nie tylko formalne wymogi. Powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, sąd podkreślił zasadę neutralności VAT, która wymaga przyznania prawa do odliczenia, jeśli spełnione są materialne przesłanki, nawet w przypadku braku niektórych wymogów formalnych, takich jak faktura, pod warunkiem, że organy podatkowe dysponują informacjami pozwalającymi na ustalenie tych przesłanek. Sąd stwierdził, że w analizowanym przypadku, mimo braku faktury, spółka powinna mieć prawo do odliczenia VAT, ponieważ nabycie nieruchomości było związane z działalnością opodatkowaną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego, jeśli spełnione są materialne przesłanki prawa do odliczenia, nawet w przypadku braku faktury VAT, pod warunkiem, że organy podatkowe dysponują informacjami pozwalającymi na ustalenie tych przesłanek.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na zasadzie neutralności VAT i orzecznictwie TSUE, które podkreślają prymat materialnych przesłanek prawa do odliczenia nad wymogami formalnymi. Brak faktury nie może pozbawić podatnika prawa do odliczenia, jeśli transakcja faktycznie miała miejsce i jest związana z działalnością opodatkowaną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 86 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
u.p.t.u. art. 106b
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatnicy podatku od towarów i usług są obowiązani wystawiać faktury dokumentujące sprzedaż.
Ordynacja podatkowa art. 14b § 3
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Składający wniosek o interpretację jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego.
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego.
p.p.s.a. art. 57a
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 146 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla zaskarżoną interpretację, jeśli stwierdzi naruszenie prawa.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla zaskarżoną interpretację w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do odliczenia VAT powinno być przyznane, jeśli spełnione są materialne przesłanki, nawet przy braku faktury VAT, zgodnie z zasadą neutralności VAT i orzecznictwem TSUE. Akt notarialny, zawierający wszystkie niezbędne informacje, może być podstawą do odliczenia VAT, jeśli organy podatkowe dysponują danymi pozwalającymi na ustalenie spełnienia przesłanek materialnych.
Odrzucone argumenty
Prawo do odliczenia VAT jest bezwzględnie uzależnione od posiadania faktury VAT, a akt notarialny nie może jej zastąpić (stanowisko organu).
Godne uwagi sformułowania
zasada neutralności podatku VAT wskazać należy na prymat warunków materialnoprawnych przy realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego nad wymogami formalnymi. podstawowa zasada neutralności wymaga, aby prawo do odliczenia naliczonego VAT zostało przyznane w razie spełnienia podstawowych wymagań, nawet jeśli podatnicy nie spełnili niektórych wymagań formalnych. akt notarialny można uznać za fakturę w rozumieniu tego przepisu, w przypadku gdy umowa ta zawiera wszystkie informacje niezbędne do tego, by organ podatkowy państwa członkowskiego mógł ustalić, czy materialne przesłanki prawa do odliczenia podatku od wartości dodanej zostały w danym wypadku spełnione.
Skład orzekający
Urszula Wiśniewska
przewodniczący
Tomasz Wójcik
sprawozdawca
Halina Adamczewska-Wasilewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do odliczenia VAT w sytuacji braku faktury, gdy transakcja jest udokumentowana aktem notarialnym i spełnione są przesłanki materialne."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów VAT w kontekście orzecznictwa TSUE i może być stosowane w podobnych przypadkach, gdzie organy podatkowe kwestionują prawo do odliczenia z powodu braku faktury.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatników VAT - prawa do odliczenia podatku przy braku formalnego dokumentu (faktury), co ma duże znaczenie praktyczne. Wyrok podkreśla prymat treści nad formą w prawie podatkowym.
“Czy brak faktury VAT pozbawia Cię prawa do odliczenia? WSA: Niekoniecznie, liczy się treść transakcji!”
Dane finansowe
WPS: 786 598,1 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bd 592/22 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2023-01-10 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2022-10-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Halina Adamczewska-Wasilewicz Tomasz Wójcik /sprawozdawca/ Urszula Wiśniewska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6560 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Interpretacje podatkowe Sygn. powiązane I FSK 949/23 - Wyrok NSA z 2026-02-13 Skarżony organ Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej Treść wyniku uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 685 art. 86 § 1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2023r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. w T. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 26 sierpnia 2022 r. nr 0111-KDIB3-2.4012.384.2022.1.MGO w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz P. sp. z o.o. w T. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego P. sp. z o.o. w T. (dalej Skarżąca, Strona, Spółka, Wnioskodawca) przedstawiła następujący stan faktyczny. Umową z dnia [...] września 2020 r. (zawartą w formie aktu notarialnego Rep. A Nr [...]) Wnioskodawca – funkcjonujący w dniu zawarcia umowy pod firmą B. C. T. Sp. z o.o. nabył na własność: 1) nieruchomość gruntową (niezabudowaną) o łącznej powierzchni 1.2766 ha; 2) udział (2/3) we współwłasności nieruchomości gruntowej (niezabudowanej) o łącznej powierzchni 0/1419 ha; 3) udział (2/3) we współwłasności nieruchomości gruntowej (niezabudowanej) o łącznej powierzchni 0,4707 ha. Nabyte nieruchomości zlokalizowane są w miejscowości Ł. na działkach odpowiednio dla ww. nieruchomości: 1) Nr [...] i [...], dla której Sąd Rejonowy w T. Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi KW o numerze [...]; 2) Nr [...], dla której Sąd Rejonowy w T. Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi KW o numerze [...]; 3) Nr [...], dla której Sąd Rejonowy w T. Wydział V Ksiąg Wieczystych prowadzi KW o numerze [...]. W dniu nabycia ww. nieruchomości dla powyższych terenów obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego według którego grunty wymienione w pkt. 1 – przeznaczone są pod budownictwo mieszkaniowe, zaś grunty wskazane w pkt. 2 i 3 – przeznaczone są pod budowę ciągów komunikacyjnych. Z uzyskanych - na podstawie zamieszczonych w księgach wieczystych – przez Wnioskodawcę informacji o stanie nabytych nieruchomości, Podatnik ustalił następujący stan faktyczny. Nieruchomości wymienione w pkt 1 oraz 3 oznaczone były uprzednio (w ewidencji gruntów gm. Ł.) jako działka Nr [...] (łączna powierzchnia: 2.5849 ha), a dopiero następnie dokonano podziału. Nieruchomość wymieniona w pkt 2 od początku oznaczona była jako działka Nr [...] (łączna powierzchnia: 0.1419 ha). Nieruchomości stanowiły współwłasność majątkową małżonków pozostających we wspólności ustawowej. Wskazane powyżej nieruchomości stanowiły początkowo grunty rolne, ale zgodnie z obowiązującym stadium uwarunkować i kierunków zagospodarowania przestrzennego, obowiązujących na danym terenie - działka Nr [...] była przeznaczona na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, zaś działka Nr [...] na budowę ciągów komunikacyjnych (drogi). Wobec ww. terenów toczyła się procedura ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który został przyjęty w dniu [...] listopada 2009 r. Uchwałą Rady Gminy Ł. Nr [...] (wejście w życie - [...] maja 2010 r.) przyjęła, iż działka Nr [...] została formalnie przeznaczona do zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, a działka Nr [...] pod budowę dróg wewnętrznych. Ówcześni właściciele (Sprzedawcy) skierowali wniosek o zaopiniowanie wstępnego projektu podziału działki Nr [...], a następnie w dniu [...] maja 2010 r. - właściwy wniosek o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału. Wniosek został zaakceptowany przez Wójta Gminy Ł., który decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. dokonał podziału działki Nr [...] na działki Nr: [...] (dalej jako działki: [...]). Sprzedawcy – M. R.-G. i M. G. uzyskali na własność działki Nr [...]. Pozostałe ([...]) w wyniku zniesienia współwłasności ułamkowej przypadły innym współwłaścicielom. Przeznaczenie ww. działek (po podziale) zostało utrzymane zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przy czym dla działek Nr [...] oraz [...] określonych jako rodzaj użytku, wskazano drogi. W dniu [...] listopada 2010 r. ówcześni właściciele zawarli z Gminą [...] (Gmina) umowę w celu współrealizacji sieci wodociągowej. Gmina pokryła koszty projektu technicznego i jego opracowania, a właściciele zobowiązali się do wykonania (rozbudowy) sieci wodociągowej na własny koszt. Dla działek powstałych w wyniku podziału działki Nr [...] została wykonana sieć wodociągowa w 2011 r. Wykonano także przyłącza elektryczne oraz odpowiednie okablowanie (zapasy) do planowanych przyszłych skrzynek elektrycznych. W inwestycjach zmierzających do zaopatrzenia nieruchomości w dostęp do energii elektrycznej Gmina Ł. nie brała udziału analogicznie, jak w przypadku wykonania sieci wodociągowej. Co więcej, Gmina nie posiada w tym zakresie informacji, tj. co do sposobu oraz daty realizacji sieci energetycznej na ww. gruntach. Po dokonaniu dozbrojenia (zapewnienia sieci wodociągowej, przyłączy elektrycznych oraz zapasów okablowania) na terenie ww. nieruchomości, ówcześni właściciele podjęli działania zmierzające do sprzedaży ww. gruntów. Ówcześni właściciele za pośrednictwem osoby ze swojej rodziny przedstawili ofertę sprzedaży działek nieruchomości i zaprezentowali te nieruchomości członkom rodziny osób wchodzących w skład zarządu Wnioskodawcy – M. M. – siostrze obecnego prezesa zarządu oraz H. i J. M. – obecnemu prokurentowi Spółki. W ten właśnie sposób oferta sprzedaży nieruchomości (w pełni uzbrojonych) przeznaczonych pod budownictwo rodzinne dotarła do Wnioskodawcy. W ramach dostosowania nieruchomości do sprzedaży na wolnym rynku Sprzedawcy podjęli zatem następujące czynności: 1. znieśli współwłasność ułamkową 2. wystąpili z wnioskiem o akceptację planu podziału gruntu 3. podzielili grunt na atrakcyjne działki 4. uzbroili działki w sieć wodociągową, przyłącza elektryczne, zapasy okablowania 5. wyodrębnili drogi dojazdowe. Jednocześnie Sprzedawcy nie ujawnili Wnioskodawcy jakichkolwiek informacji dotyczących sprzedawanych nieruchomości (działek gruntu), jak również podejmowanych działań, w wyniku których ostatecznie doszło do transakcji zakupu udokumentowanej aktem notarialnym z dnia [...] września 2020 r. Rep. A nr [...]. Opisując dokładniej na podstawie dokumentacji znajdującej się w księgach wieczystych, w tym, zapisów aktów notarialnych oraz informacji, które udało się zgromadzić. Wnioskodawca ustalił następujący stan faktyczny. Nieruchomości gruntowe, tj. działki nieruchomości wymienione w pkt a) i c), wniosku, oznaczone były w ewidencji gruntów gminy Ł. jako działka nr [...] (przed jej podziałem). Pierwotnie, działkę nr [...] (o pow. 2,5849 ha) oraz działkę nr [...] (o pow. 0,1419 ha) Sprzedawcy, tj. M. R.-G. oraz M. G., nabyli do majątku wspólnego pozostającego w ustroju wspólności ustawowej rozszerzonej, na podstawie warunkowej umowy sprzedaży z dnia [...] czerwca 2008 r. (Rep. A nr [...]) oraz umowy przeniesienia własności z dnia [...] września 2008 r. (Rep. A nr [...]). Ww. działki stanowiły grunty rolne, ale zgodnie z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Ł., działka nr [...] przeznaczona była na cele zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, natomiast działka nr [...] na drogę. Według zaświadczenia Wójta Gminy Ł. z dnia [...] września 2008 r., wobec ww. gruntów toczyła się procedura ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zmierzająca do zmiany przeznaczenia z terenów rolnych na tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W dniu [...] listopada 2009 r. Rada Gminy Ł. na mocy uchwały nr [...] przyjęła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy Ł. (który wszedł w życie w dniu [...] maja 2010 r.), według którego: - działka nr [...] (położenie F.08.MN) - została przeznaczona do zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, - działka nr [...] (położenie [...]) - została przeznaczona na tereny komunikacji - tereny dróg wewnętrznych. Po ww. uchwaleniu planu, Sprzedawcy (tj. M. G. działając we własnym imieniu oraz na mocy pełnomocnictwa w imieniu swojej żony), na podstawie warunkowej umowy sprzedaży z dnia [...] stycznia 2010 r. (Rep. A nr [...]) oraz na podstawie umowy przeniesienia własności z dnia [...] lutego 2010 r. (Rep. A nr [...]) sprzedali oraz przenieśli własność: - udziału (1/3) części niezabudowanej nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] udziału (1/3) części niezabudowanej nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] na rzecz nabywców, E. F.-B. i A. B.. W dniu [...] kwietnia 2010 r. Sprzedawcy (tj. M. R.-G. oraz M. G.) złożyli wniosek o zaopiniowanie wstępnego projektu podziału nieruchomości nr [...], a następnie, w dniu [...] maja 2010 r. (po wyjściu w życie ww. planu) wniosek o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt podziału tej nieruchomości (por. odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr: [...]). Wójt Gminy Ł. na podstawie decyzji z [...] czerwca 2010 r. dokonał podziału działki ewidencyjnej nr [...] na działki nr: [...], na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod budownictwo mieszkaniowe i komunikację, przy czym, dla działek nr [...], nr [...] oraz nr [...] jako rodzaje użytków wskazano drogi. W dacie [...] sierpnia 2010 r. M. R.-G. i M. G. oraz E. F.-B. i A. B. wystąpili do Urzędu Gminy w [...] o przeprowadzenie wspólnego przedsięwzięcia polegającego na wybudowaniu wodociągu do działki nr [...], a następnie w dniu [...] listopada 2010 r. zawarli z Gminą umowę w sprawie współrealizacji sieci wodociągowej (gmina pokryła koszty projektu technicznego i jego opracowania, a ww. osoby fizyczne zobowiązały się do wykonania z materiałów własnych rozbudowy sieci wodociągowej (por. odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...]). W dniu [...] stycznia 2011 r. na mocy umowy częściowego zniesienia współwłasności (Rep. A nr [...]), Sprzedawcy (M. R.-G. i M. G.) oraz E. F.-B. i A. B., dokonali częściowego zniesienia współwłasności, bez spłat i dopłat w stosunku do wielkości przypadających udziałów, w wyniku czego: - Sprzedawcy (M. R.-G. i M. G.), nabyli działki od nr [...] - do nr [...], - E. F.-B. i A. B. nabyli własność działek od nr [...] – do nr [...] oraz działkę nr [...]. Bezpośrednio po zniesieniu współwłasności ww. gruntów, Sprzedawcy (M. R.-G. i M. G.), na mocy umowy sprzedaży i ustanowienia służebności gruntowej z dnia [...] lutego 2011 r. (Rep. A nr [...]), dokonali transakcji sprzedaży działki ewidencyjnej nr [...], na rzecz nabywców, B. i J. M.. Następnie, Sprzedawcy oraz współwłaściciele kontynuowali inwestycję rozbudowy sieci wodociągowej. W 2011 r. została wykonana dokumentacja i zatwierdzona pozwoleniem na budowę z dnia [...] lipca 2011 r. oraz w tym samym roku wykonano sieć wodociągową dla działek powstałych z podziału działki nr [...], tj. działek od nr [...] do nr [...] (por. ww. odpowiedź z dnia [...] sierpnia 2021 r.). Po wykonaniu ww. inwestycji, sprzedawcy, M. R.-G. i M. G., podejmowali dalsze działania mające na celu sprzedaż posiadanych działek gruntu. Sprzedawcy (tj. M. R.-G. oraz M. G.), przed zawarciem ww. aktu notarialnego Rep. A nr [...] z dnia [...] września 2020 r., na ww. nieruchomościach musieli również wykonać: - przyłącze energetyczne, które w dacie ich nabycia znajdowało się na styku działek gruntu nr [...] i nr [...], oraz - położyli zapasy kablowe do planowanych w tym miejscu przyszłych skrzynek elektrycznych, które w dacie ich nabycia znajdowały się na styku działek gruntu nr [...] i nr [...] oraz nr [...] i nr [...]. W powyższym zakresie Wnioskodawcy nie udało się ustalić innych szczegółowych danych, poza informacją, że Gmina Ł. nie uczestniczyła w zaopatrzeniu w energię działek powstałych z podziału działki nr [...] (tj. nr [...]) oraz, że nie posiada informacji o sposobie i o dacie realizacji sieci energetycznej na przedmiotowych działkach (por. ww. odpowiedź z dnia [...] sierpnia 2021 r.). Wnioskodawca jest w posiadaniu informacji, że Sprzedawcy aktywnie poszukiwali nabywców działek i w tym celu przedstawiali oferty sprzedaży różnym osobom fizycznym. Sprzedawcy za pośrednictwem osoby ze swojej rodziny przedstawili ofertę sprzedaży działek gruntu oraz zaprezentowali te nieruchomości członkom rodziny Zarządu Wnioskodawcy, tj. siostrze jednego z Prezesów Zarządu (M. M.) oraz następnie również Jego rodzicom (H. i J. M.). W ten sposób oferta sprzedaży ww. nieruchomości (w postaci uzbrojonych i przygotowanych do sprzedaży działek gruntu) przeznaczonych pod budownictwo jednorodzinne dotarła również do Wnioskodawcy, której podstawowy przedmiot prowadzonej działalności gospodarczej stanowi budowa nowoczesnych domów jedno i wielorodzinnych, w specjalnej technologii, z gotowych, prefabrykowanych ścian z keramzytu. Jak ustalił również Wnioskodawca, w dniu [...] sierpnia 2019 r. sprzedawcy, tj. M. R.-G. i M. G. zawarli umowę o ustanowieniu rozdzielności majątkowej (Rep. A nr [...]), na mocy której nie dokonali podziału majątku oraz postanowili, że przysługują im równe udziały we współwłasności nieruchomości, które zostały sprzedane Wnioskodawcy. Do dnia złożenia niniejszego wniosku o interpretację, Sprzedawcy nie wystawili faktury VAT z tytułu dokonania opisanej transakcji, w związku z czym, Wnioskodawca nie może odliczyć podatku naliczonego VAT, pomimo, iż jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT, dokonał nabycia ww. nieruchomości w ramach prowadzonej działalności gospodarczej oraz wyłącznie na potrzeby wykonywania czynności opodatkowanych. Wnioskodawca jest osobą prawną (spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, tj. spółką kapitałową, o której mowa w ustawie z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1526 ze zm.), której głównym przedmiotem wykonywanej działalności jest budownictwo mieszkaniowe, polegające na wznoszeniu budynków jedno i wielorodzinnych w specjalnej technologii, tj. z gotowych, prefabrykowanych ścian z keramzytu (PKD. 41,20 Z. oraz 74,10-Z). Wnioskodawca jest oraz w momencie zawarcia umowy (dokonania transakcji opisanej we wstępie opisu stanu faktycznego) był czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a w przedstawionej we wniosku transakcji nabycia gruntów. Wnioskodawca działał w charakterze podatnika podatku VAT, dokonując nabycia nieruchomości w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej, które to czynności pozostawały w ścisłym związku z tą działalnością. Wymienione powyżej nieruchomości zostały nabyte przez Podatnika za łączną kwotę 786.598,10 zł brutto, z czego nieruchomość oznaczona pkt 1. została nabyta za kwotę 706.598,10 zł brutto, a nieruchomości (udziały we współwłasności) oznaczone w pkt 2. oraz 3. zostały nabyte za łączną kwotę 80.000,00 zł brutto. Jednocześnie w § 4 ust. 1 aktu notarialnego stwierdza, że: "Strony oświadczyły, że łączna cena netto wynosi 639.510,65 zł, zaś VAT 147.087,45 zł. Strony oświadczyły, że cena netto przedmiotów niniejszej umowy, według ich uznania, odpowiadają ich wartościom rynkowym. Spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (podatku VAT), a niniejsza sprzedaż jest dostawą towaru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług, opodatkowaną podatkiem VAT, według stawki 23% i nie jest z tego podatku zwolniona". Notariusz, przed którym Spółka nabyła ww. nieruchomości od Sprzedawcy –M. R.-G. oraz M. G., nie pobrał podatku od czynności cywilnoprawnych w myśl art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2020 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2022 r.. poz. 111 ze zm.) – co wskazał w akcie notarialnym w § 12 aktu notarialnego. Jednocześnie co istotne, należy wskazać, że strony, tj. Sprzedawcy – M. R.-G. oraz M. G. oraz Spółka – Wnioskodawca złożyli przed Naczelnikiem Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. w dniu [...] września 2020 r. oświadczenie o wyborze opodatkowania podatkiem od towarów i usług dostawy budynków, budowli lub ich części, co zostało wskazane także w § 4 pkt 1 aktu notarialnego. Tym samym nie może budzić wątpliwości, że zamiarem stron było opodatkowanie transakcji zbycia nieruchomości podatek od towarów i usług – albowiem wszystkie strony stwierdziły, że; (...) działając na podstawie art. 43 ust. 10 oraz ust. 11 w zw. z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 o podatku od towarów i usług, Dostawcy i Nabywca niniejszym oświadczają, że dokonują wyboru opodatkowania podatkiem od towarów i usług dostawy Przedmiotu Dostawy przez Dostawcę na rzecz Nabywcy (...). Ponadto Dostawcy (M. R.-G. oraz M. G.) oświadczyli, że nie są zarejestrowani jako podatnik VAT czynny; Nabywca oświadczył, że jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Czynności zostały opodatkowane podatkiem, o którym mowa w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2021 r., poz. 685 ze zm.) – dalej: "u.p.t.u.". W dniu zawarcia umowy (bezpośrednio przez notariuszem) M. G. (Sprzedawca) zapewniał (złożył oświadczenie) Wnioskodawcę, że możliwe jest odliczenie podatku naliczonego na podstawie aktu notarialnego. Pismem z dnia [...] października 2020 r. Sprzedawca - M. G. poinformował Wnioskodawcą, iż w jego ocenie brak jest podstaw prawnych do wystawienia faktury VAT, dokumentującą opisaną wyżej transakcję. Wobec powyższego Sprzedawca odmówił udokumentowania transakcji, co doprowadziło do wymiany korespondencji między Stronami. W konsekwencji Sprzedawca skierował do Wnioskodawcy pismo (sporządzone odręcznie i opatrzone nieczytelnym podpisem), w którym wskazano, że omówiona transakcja nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, albowiem Sprzedawca nie jest podatnikiem w myśl przepisu art. 15 ust. 1 u.p.t.u. Do dnia złożenia niniejszego wniosku, Sprzedawca nie wystawił – wbrew takiemu obowiązkowi wynikającego z ustawy o podatku od towarów i usług (art. 106b u.p.t.u.) oraz ustawy Ordynacja podatkowa – faktury VAT z tytułu dokonania opisanej transakcji wobec czego Wnioskodawca nie skorzystał z odliczenia podatku naliczonego, co kształtuje jego obowiązek prawnopodatkowy. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym Wnioskodawca zadał pytanie czy jest uprawniony do odliczenia podatku od towarów i usług dla dostawy działek Nr [...], którego wysokość została określona w umowie z dnia [...] września 2020 r. zawartej w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...], mimo odmowy wystawienia przez Sprzedawcę dokumentu F_VAT? W ocenie Wnioskodawcy jest on uprawniony do odliczenia podatku od towarów i usług dla dostawy działek Nr [...], którego wysokość została określona w umowie z dnia [...] września 2020 r. zawartej w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...], mimo odmowy wystawienia przez Sprzedawcę dokumentu faktury VAT. W interpretacji indywidualnej z dnia [...] sierpnia 2022 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (Dyrektor) uznał stanowisko Wnioskodawcy zawarte we wniosku za nieprawidłowe. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 u.p.t.u. oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 u.p.t.u. Dyrektor powołując się na art. 88 ust. 3a pkt 2 oraz art. 88 ust. 4 u.p.t.u. wskazał, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Organ zauważył, że wątpliwości w sprawie dotyczą prawa do odliczenia podatku od towarów i usług dla dostawy działek nr [...] i [...], którego wysokość została określona w umowie z dnia [...] września 2020 r. zawartej w formie aktu notarialnego mimo braku faktury dokumentującej ww. transakcję. Rozpatrując powyższą kwestię przy uwzględnieniu powołanych przepisów prawa oraz przedstawionego we wniosku opisu sprawy organ stwierdził, że Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT z tytułu nabycia działek nr [...] i [...]. Dyrektor wyjaśnił, że zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 u.p.t.u. kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług oraz dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi. Zatem jednym z warunków podstawowych umożliwiających odliczenie podatku w związku z nabyciem nieruchomości jest otrzymanie przez Wnioskodawcę faktury zawierającej podatek VAT dokumentującej ww. nabycie. Ponadto z analizy zarówno przywołanych regulacji prawnych, jak i całokształtu przepisów ustawy wynika, że podatek od towarów i usług ze względu na jego konstrukcję, tzn. opodatkowanie wartości dodanej na poszczególnych etapach obrotu gospodarczego, jest podatkiem sformalizowanym i prawo do odliczenia podatku naliczonego jest ograniczone. Podstawę do odliczenia podatku naliczonego mogą stanowić bowiem wyłącznie dokumenty wymienione w ustawie, przy czym dokumenty te muszą spełniać wymogi określone w ustawie i rozporządzeniu wykonawczym do niej. Podstawowym dokumentem wystawianym, zgodnie z art. 106b u.p.t.u., przez podatników podatku od towarów i usług są faktury VAT. Są one dokumentami, którymi czynni podatnicy tego podatku dokumentują swoją sprzedaż, przez którą stosownie do art. 2 pkt 22 u.p.t.u. rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów. Prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony nie jest jednak związane tylko z otrzymaniem faktury, choćby od strony formalnej poprawnej, bowiem przysługuje ono w związku z nabyciem towarów i usług. Uprawnienie to może dotyczyć wyłącznie tych czynności, które faktycznie zostały dokonane. Samo posiadanie faktury nie tworzy bowiem prawa do odliczenia podatku na niej wykazanego. Przysługuje ono wyłącznie wówczas, gdy doszło do rzeczywistego nabycia towaru/wyświadczenia usługi oraz gdy podatek naliczony związany jest z faktycznie dokonanymi czynnościami opodatkowanymi. Dyrektor powołując się na art. 86 ust. 10, art. 86 ust. 10b pkt 1 u.p.t.u. podkreślił, że z odliczenia podatku na podstawie tych przepisów, można skorzystać dopiero w rozliczeniu za okres, w którym spełnione są łącznie trzy przesłanki: powstał obowiązek podatkowy w odniesieniu do nabywanych towarów i usług, doszło do faktycznego nabycia tych towarów i usług oraz podatnik jest w posiadaniu faktury dokumentującej tę transakcję. Odnosząc powyższe uregulowania prawne do przedstawionego stanu faktycznego organ stwierdził, że nabycie przez Wnioskodawcę wskazanych działek nastąpiło w celu wykorzystania ich do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Jednakże z uwagi na okoliczność, że sprzedaż ww. działek udokumentowana jest jedynie aktem notarialnym, a nie fakturą, Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego, którego wysokość została w nim określona. Przepisy prawa nie dopuszczają możliwości zastąpienia faktury innym dokumentem np. aktem notarialnym. W związku z brakiem faktury dokumentującej nabycie nieruchomości należy stwierdzić, że zgodnie z art. 86 ust. 1 w związku z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.t.u., Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z tego tytułu. Tym samym stanowisko Strony zawarte we wniosku, jest w ocenie organu, nieprawidłowe, bowiem w okolicznościach niniejszej sprawy, Sprzedawcy nie wystawili faktury VAT z tytułu dokonania opisanej transakcji. Inny dokument – akt notarialny nie stanowi dokumentu wymienionego w przepisach ustawy o podatku od towarów i usług, dającego podstawę do dokonania odliczenia podatku naliczonego. Zatem z aktu notarialnego Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, gdyż dokument ten nie jest fakturą. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Strona złożyła skargę do tut. Sądu. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy, poprzez: 1) błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 86 ust. 1 w zw. z art. 86 ust. 10 u.p.t.u. poprzez przyjęcie, że Podatnikowi - ze względu na niespełnienie wymogów formalnych odliczenia podatku (brak faktury VAT od kontrahenta) - nie przysługuje prawo do odliczenia podatku za nabycie nieruchomości, podczas gdy w niniejszej sprawie wystąpienie przesłanek materialnych nie budzi wątpliwości, tj. doszło do nabycia, które zostało udokumentowane aktem notarialnym oraz oświadczeniem Stron transakcji o wyborze formy opodatkowania, co winno prowadzić do wniosku, iż mimo braku faktury VAT dokumentującej nabycie spornych nieruchomości, Podatnikowi przysługuje prawo do skorzystania z odliczenia podatku na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego; 2) błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 86 ust. 10 u.p.t.u. poprzez przyjęcie, że prawo do odliczenia podatku należnego o kwotę naliczonego powstaje dopiero w momencie otrzymania faktury VAT podczas, gdy naruszony przepis stanowi o tym, że momentem zaktualizowania się prawa do skorzystania z odliczenia jest moment powstania obowiązku podatkowego, co w konsekwencji winno prowadzić do wniosku, iż mimo braku faktury VAT dokumentującej nabycie spornych nieruchomości, Podatnikowi - ze względu na powstanie obowiązku podatkowego (w chwili nabycia) - przysługuje prawo do skorzystania z odliczenia podatku należnego od kwoty naliczonego. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu Skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisów prawa procesowego, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez: 1) naruszenie art. 14h w zw. z art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.) poprzez wydanie interpretacji indywidualnej stwierdzającej nieprawidłowość stanowiska i wskazanie, iż Podatnikowi - ze względu na niespełnienie wymogów formalnych odliczenia podatku (brak faktury VAT od kontrahenta) - nie przysługuje prawo do odliczenia podatku za nabycie nieruchomości, podczas gdy w niniejszej sprawie wystąpienie przesłanek materialnych nie budzi wątpliwości, tj. doszło do nabycia, które zostało udokumentowane aktem notarialnym oraz oświadczeniem Stron transakcji o wyborze formy opodatkowania, co w konsekwencji skutkuje tym, iż postępowanie było tendencyjne (pro fisco), prowadzone w sposób godzący w regułę budowania zaufania do organów podatkowych; 2) naruszenie art. 14c § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez wybiórcze jedynie uzasadnienie prawne stanowiska i nieustosunkowanie się w żadnym aspekcie do uzasadnienia stanowiska Wnioskodawcy, tj. pominięcie w interpretacji indywidualnej szeroko omówionej we wniosku zasady formalizmu i zakazu nadmiernego formalizmu w postępowaniach podatkowych, co w konsekwencji skutkuje tym, iż postępowanie w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej należy uznać za tendencyjne, prowadzone pro fisco. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w interpretacji z [...] sierpnia 2022 r. W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2022 r. Skarżąca podtrzymując wnioski sformułowane w skardze przedstawiła dodatkową argumentację na poparcie prezentowanego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast w myśl art. 57a p.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na zdalnej rozprawie. Obydwie strony wyraziły zgodę na przeprowadzenie takiej rozprawy. Oceniając zaskarżoną interpretację z punktu widzenia jej zgodności z prawem Sąd uznał, że narusza ona prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej składający wniosek o interpretację jest obowiązany m.in. do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Podany we wniosku stan faktyczny stanowi jedyną podstawę faktyczną wydanej interpretacji i tym samym wyznacza granice, w jakich interpretacja będzie mogła wywołać określone w ustawie skutki prawne (por. A. Kabat [w:] S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, wyd. 11, Warszawa 2019, s. 141 i nast.). W rezultacie ani organ wydający interpretację, ani sąd administracyjny ją kontrolujący, nie mogą przyjmować własnych ustaleń faktycznych, odmiennych od okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę. Jednocześnie jak konsekwentnie podkreśla się w orzecznictwie zarówno organ interpretacyjny, jak i Sąd związane są zakresem pytania sformułowanego przez wnioskodawcę w relacji do podanego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Interpretacje przepisów prawa podatkowego zgodnie z prawem wydaje się wyłącznie w stosunku do określonego - przedstawionego we wniosku - stanu faktycznego; w granicach rzeczonego stanu faktycznego podatkowy organ interpretacyjny dokonuje oceny możliwości zastosowania przepisów materialnego prawa podatkowego (por. wyroki NSA z dnia: 9 września 2022 r., sygn. akt II FSK 1474/21, 31 marca 2022 r., sygn. akt I FSK 1716/18, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – podobnie jak pozostałe wyroki sądów administracyjnych powołane w dalszej części uzasadnienia). Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia prawa do odliczenia naliczonego podatku od towarów i usług w odniesieniu do transakcji nabycia nieruchomości udokumentowanej aktem notarialnym w sytuacji, gdy sprzedawca odmawia wystawienia faktury VAT. Z zawartego we wniosku o wydanie interpretacji opisu stanu faktycznego wynika, że Skarżąca w ramach prowadzonej działalności gospodarczej nabyła działki gruntu przeznaczone pod zabudowę jednorodzinną oraz budowę dróg wewnętrznych. Spółka uznała, że w sytuacji, gdy doszło do transakcji, to pomimo tego, że sprzedający nie wystawili dokumentującej ją faktury VAT, Skarżącej przysługuje jej prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w umowie sprzedaży sporządzonej w formie aktu notarialnego. Z poglądem tym nie zgadza się organ wskazując, że prawo do odliczenia podatku naliczonego uzależnione jest od posiadania przez Skarżącą faktury VAT, co wynika z art. 106b u.p.t.u. W efekcie powyższy sposób udokumentowania nabycia działek gruntu, mimo że nastąpiło w celu wykorzystania ich do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, oznacza, że Skarżącej nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z tego tytułu. W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę należy podzielić pogląd prezentowany przez Spółkę. Biorąc pod uwagę treść zarzutów skargi, w kontekście przywołanego wyżej art. 57a p.p.s.a. w pierwszym rzędzie należy odnieść się do wykładni i zastosowania art. 86 ust. 1 u.p.t.u. Zgodnie z art. 86 ust. 1 u.p.t.u. w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Skarżąca wskazała, że głównym przedmiotem prowadzonej przez nią działalności jest budownictwo mieszkaniowe, polegające na wznoszeniu budynków jedno i wielorodzinnych w specjalnej technologii, tj. z gotowych, prefabrykowanych ścian z keramzytu. Prezentując okoliczności stanu faktycznego Spółka podała m.in., że w umowie sprzedaży z dnia [...] września 2020 r. strony umowy oświadczyły, że łączna cena netto wynosi 639.510,65 zł, zaś VAT 147.087,45 zł. Ponadto oświadczyły, że cena netto przedmiotów umowy według uznania, odpowiadają ich wartościom rynkowym. Spółka jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a sprzedaż stanowi dostawę towaru w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług, opodatkowaną tym podatkiem, według stawki 23% i nie jest z tego podatku zwolniona. Jednocześnie sprzedawcy złożyli – co wynika z treści aktu notarialnego – właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego oświadczenie o wyborze opodatkowania podatkiem od towarów i usług. W dniu zawarcia umowy sprzedawca zapewnił Spółkę, że możliwe jest odliczenie podatku naliczonego na podstawie aktu notarialnego, po czym w piśmie skierowanym do Skarżącej wskazał, że w jego ocenie brak jest podstaw prawnych do wystawienia faktury VAT, dokumentującej powyższą transakcję i w konsekwencji odmówił udokumentowania transakcji w ten sposób. Sprzedawca poinformował również, że nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Spółka powołując się na poglądy prezentowane w orzecznictwie podkreśliła, że faktura jest zasadniczym dokumentem na gruncie podatku VAT, który służy do wypełnienia określonych zadań. Z jednej strony faktura ma zapewnić prawidłowy pobór podatku oraz umożliwić weryfikację przez organy podatkowe prawidłowości realizacji przez podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego. Z drugiej strony wymagania odnoszące się do niej, w tym przede wszystkim wymagania formalne, nie mogą prowadzić do pozbawienia podatnika prawa do odliczenia podatku lub jego ograniczenia. Skarżąca akcentuje, że spełnione zostały materialne przesłanki odliczenia, a w umowie (akcie notarialnym) wszelkie informacje potwierdzające ten fakt oraz niezbędne informacje jak: kwoty brutto, netto oraz podatku VAT. Z kolei organ przyjął nabycie nieruchomości nastąpiło wprawdzie w celu wykorzystania ich do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, to na przeszkodzie do skorzystania z prawa do odliczenia stoi brak udokumentowania transakcji w postaci faktury VAT. Zagadnienie udokumentowania prawa do odliczenia podatku naliczonego w przypadku braku dokumentów źródłowych warunkujących skorzystanie z tego prawa było już przedmiotem analizy w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 5 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Bd 44/21 oraz aprobujący wyrażone w nim stanowisko wyrok NSA z dnia 29 października 2021 r., sygn. akt I FSK 1656/21). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę pogląd tam wyrażony podziela i prezentując swoje stanowisko odwoła się do tez zaprezentowanych w powołanych orzeczeniach. Przy interpretacji przepisów art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) u.p.t.u. nie można pominąć przepisów dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej oraz ich wykładni przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (Trybunał, TSUE). Należy zauważyć, że system odliczeń ma na celu całkowite uwolnienie przedsiębiorcy od ciężaru VAT należnego lub zapłaconego w ramach całej działalności gospodarczej tego przedsiębiorcy. Wspólny system VAT zapewnia zatem całkowitą neutralność obciążeń podatkowych działalności gospodarczej, bez względu na cel, czy rezultaty tej działalności, pod warunkiem że działalność ta co do zasady sama podlega opodatkowaniu VAT (por. wyroki TSUE z dnia: 15 września 2016 r. Barlis 06 - lnvestimentos Imobiliarios e Turisticos, C-516/14: 19 października 2017 r. Paper Consult, C-101/16). Odliczenie podatku naliczonego wymaga spełnienia materialnych i formalnych przesłanek, uregulowanych odpowiednio w art. 168 lit a) i art. 178 lit. a) dyrektywy Rady 2006/112/WE. W odniesieniu do przesłanek materialnych wymaganych do powstania prawa do odliczenia art. 168 lit. a) dyrektywy stanowi, że w celu skorzystania z omawianego prawa, po pierwsze - dany podmiot musi być podatnikiem w rozumieniu tejże dyrektywy, oraz po drugie - towary i usługi, które mają być podstawą tego prawa, powinny być wykorzystywane przez podatnika na późniejszym etapie obrotu na potrzeby jego własnych opodatkowanych transakcji, a owe towary i usługi powinny być dostarczone przez innego podatnika znajdującego się na wcześniejszym etapie obrotu. W odniesieniu do przesłanek formalnych dotyczących tego prawa z art. 178 lit. a) dyrektywy Rady 2006/112/WE wynika, że jego wykonanie jest uzależnione od posiadania faktury sporządzonej zgodnie z art. 226 tej dyrektywy (por. wyroki TSUE z dnia: 1 marca 2012 r. Kopalnia Odkrywkowa Polski Trawertyn P. Granatowicz, M. Wąsiewicz, C-280/10; 22 października 2015 r., PPUH Stehcemp, C-277/14; 15 września 2016 r. Senatex, C-518/14; 21 listopada 2018 r. Vadan, C-664/16). Trybunał orzekł jednocześnie, że podstawowa zasada neutralności wymaga, by prawo do odliczenia naliczonego VAT zostało przyznane w razie spełnienia podstawowych wymagań, nawet jeśli podatnicy nie spełnili niektórych wymagań formalnych. W konsekwencji, jeżeli organy podatkowe posiadają informacje niezbędne do ustalenia, że spełnione są przesłanki materialne, to nie mogą one wprowadzać dodatkowych warunków w zakresie przysługującego podatnikowi prawa do odliczenia tego podatku, które to warunki mogłyby w efekcie praktycznie uniemożliwić wykonanie tego prawa (por. wyroki TSUE z dnia: 21 października 2010 r. Nidera Handelscompagnie, C-385/09; 9 lipca 2015 r. Salomie i Oltean, C-183/14). Mając na względzie zasadę neutralności podatku VAT wskazać należy na prymat warunków materialnoprawnych przy realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego nad wymogami formalnymi. Trybunał podkreśla, że ta podstawowa zasada wymaga, aby prawo do odliczenia podatku naliczonego zostało przyznane w razie spełnienia przesłanek materialnych, nawet jeśli podatnicy nie spełnili niektórych wymagań formalnych, w szczególności jeśli organy dysponują informacjami, że spełnione są materialne przesłanki do realizacji tego prawa. Ograniczenie prawa do odliczenia, o którym mowa w art. 86 ust. 1 u.p.t.u. gdy podatnik naruszył wymogi formalne, wynikające z przepisów tej ustawy, może wystąpić wówczas gdy te naruszenia uniemożliwiają dostarczenie dowodów na spełnienie wymagań materialnych do przyznania prawa do odliczenia. Nie może natomiast stanowić dodatkowej sankcji w sytuacji gdy organy nie negują wystąpienia transakcji opodatkowanych u kontrahentów podatnika, ani nie stawiają podatnikowi zarzutów uczestniczenia w oszustwie, czy nadużyciu prawa. Powyższe znajduje potwierdzenie w poglądzie wyrażonym przez TSUE znajdującym zastosowanie w stanie faktycznym przedstawionym przez Spółkę, zgodnie z którym art. 203 dyrektywy Rady 2006/112/WE należy interpretować w ten sposób, że umowę zbycia i leasingu zwrotnego, po zawarciu której strony nie wystawiły faktury, można uznać za fakturę w rozumieniu tego przepisu, w przypadku gdy umowa ta zawiera wszystkie informacje niezbędne do tego, by organ podatkowy państwa członkowskiego mógł ustalić, czy materialne przesłanki prawa do odliczenia podatku od wartości dodanej zostały w danym wypadku spełnione (por. wyrok TSUE z dnia 29 września 2022 r. Raiffeisen Leasing, C-235/21). W świetle powyższego organ naruszył art. 86 ust. 1 u.p.t.u. przyjmując, że brak faktury VAT dokumentującej nabycie nieruchomości pozbawia nabywcę prawa do odliczenia podatku naliczonego, w sytuacji, gdy z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że spełnione zostały materialne przesłanki prawa do odliczenia podatku naliczonego, w szczególności przyjęcia przez organ w interpretacji, że nabycie działek nastąpiło w celu wykorzystania ich do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Następstwem powyższego jest błędne stanowisko wyrażone na tle art. 86 ust. 10 oraz ust. 10b pkt 1 u.p.t.u. W części zaskarżonej interpretacji poświęconej uzasadnieniu stanowiska organu w zasadzie przytoczono tylko treść tego przepisu bez szerszego odniesienia do stanu faktycznego (podobnie zresztą jak to miało miejsce w odniesieniu do art. 86 ust. 10b pkt 1 u.p.t.u.). Niemniej jednak należy zauważyć, że sformułowane we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej pytanie, którego zakresem organ był związany, dotyczyło prawa do odliczenia podatku naliczonego określonego w treści umowy, w przypadku braku wystawienia faktury VAT, a nie określenia od kiedy prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje, co jest przedmiotem regulacji art. 86 ust. 10 u.p.t.u. W ocenie Sądu uchybienie to w istocie rzeczy pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, w sprawie nie zostały też naruszone wskazane w skardze przepisy postępowania tj. art. 14h w zw. z art. 121 § 1 oraz art. 14c § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, ponieważ organ w wydanej interpretacji odniósł się do istoty spornego w sprawie zagadnienia, zawarł w niej ocenę stanowiska Wnioskodawczyni, podał przyczyny dla których uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe i jednocześnie przedstawił własne stanowisko w sprawie wraz z uzasadnieniem prawnym. Organ wydający interpretację ma prawo do samodzielnej oceny zdarzeń i wykładni przepisów. Brak akceptacji stanowiska Spółki powołującego się na korzystne dla niego orzeczenia sądów administracyjnych i jednocześnie przedstawienie własnego wraz z jego uzasadnieniem, niezależnie od jego merytorycznej poprawności, nie narusza wskazanych przepisów postępowania. Odmienne, aniżeli prezentowane przez Skarżącą, stanowisko co do wpływu powołanych interpretacji i orzeczeń na wydanie zaskarżonej interpretacji indywidulanej nie uzasadnia zarzutu braku odniesienia się do nich. Wobec powyższego, rozpoznając ponownie sprawę organ wyda interpretację, z uwzględnieniem wskazań i ocen prawnych wyrażonych przez Sąd w niniejszym wyroku. Sąd zauważa jednocześnie, że w niniejszej sprawie nie jest możliwe prowadzenie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do zbadania materialnych przesłanek prawa do odliczenia podatku naliczonego, podmiotowości prawnopodatkowej kontrahentów Skarżącej na gruncie podatku od towarów i usług, a tym bardziej spowodowania efektu w postaci "przymuszenia" ich do wystawienia faktury VAT, do czego swoimi działaniami zmierza Skarżąca, co wynika także ze stanowiska przedstawionego w trakcie rozprawy. Zagadnienia te mogą być przedmiotem analizy w ramach ewentualnego postępowania podatkowego. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 146 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację. O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2, art. 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI