I SA/Bd 543/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2005-12-08
NSApodatkoweŚredniawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyzwolnienie podmiotowespis z naturytermin złożeniautrata zwolnieniarozpoczęcie działalnościwartość sprzedażyproporcjonalne wyliczenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatniczki w sprawie prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, uznając, że spis z natury został złożony po terminie.

Skarga dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy odmowę uwzględnienia wniosku o obniżenie podatku należnego o podatek naliczony. Problem sprowadzał się do terminu złożenia spisu z natury, który miał być sporządzony w dniu utraty zwolnienia od VAT. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły moment utraty zwolnienia poprzez proporcjonalne wyliczenie wartości sprzedaży w stosunku dziennym, a tym samym spis został złożony po wymaganym 14-dniowym terminie od dnia utraty zwolnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę Marioli S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą uwzględnienia wniosku o obniżenie podatku należnego o podatek naliczony. Sprawa dotyczyła podatniczki, która rozpoczęła działalność gospodarczą w trakcie roku podatkowego i korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie momentu utraty tego zwolnienia, co z kolei wpływało na terminowość złożenia spisu z natury, wymaganego do skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupów dokonanych przed utratą zwolnienia. Organy podatkowe uznały, że wartość sprzedaży przekroczyła proporcjonalnie limit zwolnienia w określonym dniu, a spis z natury został złożony po upływie 14 dni od tego dnia. Sąd administracyjny zgodził się z organami, podkreślając, że "prowadzenie sprzedaży" nie jest tożsame z "rozpoczęciem wykonywania opodatkowanych czynności", a obrót jest kluczowy. Sąd uznał za prawidłowe zastosowanie proporcji w rozliczeniu dziennym do ustalenia momentu przekroczenia limitu zwolnienia, co skutkowało uznaniem spisu za złożony po terminie i oddaleniem skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spis z natury nie został złożony w terminie, ponieważ organ prawidłowo ustalił dzień utraty zwolnienia poprzez proporcjonalne wyliczenie wartości sprzedaży w stosunku dziennym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że "prowadzenie sprzedaży" (generowanie obrotu) jest kluczowe dla ustalenia momentu utraty zwolnienia, a nie samo rozpoczęcie działalności. Zastosowanie proporcji dziennej do wyliczenia wartości sprzedaży było prawidłowe, co skutkowało uznaniem spisu za złożony po terminie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.p.t.u. art. 113 § ust. 5 zd. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

Za zgodą naczelnika urzędu skarbowego, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającą z faktur dokumentujących zakupy dokonane przed dniem utraty zwolnienia, pod warunkiem sporządzenia spisu z natury zapasów tych towarów posiadanych w dniu, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty, o której mowa w ust. 1, oraz przedłożenia go w urzędzie skarbowym w terminie 14 dni, licząc od dnia utraty zwolnienia.

u.p.t.u. art. 113 § ust. 10

Ustawa o podatku od towarów i usług

Jeżeli faktyczna wartość sprzedaży, w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży, przekroczy w trakcie roku podatkowego kwotę uprawniającą do zwolnienia, zwolnienie od podatku podatnika rozpoczynającego wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu traci moc z momentem przekroczenia.

p.p.s.a. art. 145

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd ocenia zaskarżoną decyzję według kryterium zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd orzeka o jej oddaleniu.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 113 § ust. 9

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podatnik rozpoczynający wykonywanie czynności określonych w art. 5 w trakcie roku podatkowego jest zwolniony od podatku, jeżeli przewidywana przez podatnika wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży, kwoty określonej w ust. 1.

u.p.t.u. art. 168 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

W 2004 r. kwotę uprawniającą do zwolnienia przyjmuje się w wysokości określonej przepisem wykonawczym wydanym na podstawie art. 14 ust. 11 pkt 1) ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 7 listopada 2003r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia od podatku od towarów i usług § § 1

Kwota uprawniająca do zwolnienia w 2004r. wynosiła 45.700,00 zł.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2004 r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia od podatku od towarów i usług § § 1

Od 1 stycznia 2005r. kwota uprawniająca do zwolnienia wynosiła 43.800 zł.

k.c. art. 535

Kodeks cywilny

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy podatkowe prawidłowo ustaliły moment utraty zwolnienia od VAT poprzez proporcjonalne wyliczenie wartości sprzedaży w stosunku dziennym. Spis z natury został złożony po terminie 14 dni od dnia utraty zwolnienia. Prowadzenie sprzedaży (generowanie obrotu) jest kluczowe dla ustalenia momentu utraty zwolnienia, a nie samo rozpoczęcie działalności.

Odrzucone argumenty

Data rozpoczęcia sprzedaży powinna być liczona od dnia przyjęcia samochodu do naprawy, a nie od dnia wystawienia faktury. Proporcje przy wyliczaniu limitu zwolnienia powinny być liczone według miesięcy, a nie dni. Rozpoczęcie działalności w dniu [...] 2004r. i złożenie zgłoszenia rejestracyjnego VAT-R w dniu [...] 2005r. oznaczało rozpoczęcie sprzedaży od [...] 2005r.

Godne uwagi sformułowania

"prowadzenie sprzedaży" nie jest równoznaczne z "rozpoczęciem wykonywania opodatkowanych czynności" zasadnym jest stanowisko, co do tego, że prawidłowym jest rozliczenie prowadzonej sprzedaży w stosunku dziennym, a nie miesięcznym

Skład orzekający

Leszek Kleczkowski

przewodniczący

Dariusz Dudra

członek

Mirella Łent

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących utraty zwolnienia od VAT w przypadku rozpoczęcia działalności w trakcie roku podatkowego, w szczególności w kontekście terminu złożenia spisu z natury i sposobu obliczania proporcjonalnego limitu zwolnienia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika rozpoczynającego działalność w trakcie roku podatkowego i korzystającego ze zwolnienia podmiotowego, a także interpretacji przepisów obowiązujących w 2004/2005 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu VAT – prawa do odliczenia podatku naliczonego przy utracie zwolnienia. Choć dotyczy przepisów sprzed lat, mechanizm proporcjonalnego wyliczania i znaczenie terminu złożenia dokumentów są nadal aktualne dla praktyków.

VAT: Kiedy tracisz zwolnienie i jak nie przegapić terminu na odliczenie podatku naliczonego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bd 543/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2005-12-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Dariusz Dudra
Leszek Kleczkowski /przewodniczący/
Mirella Łent /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
art. 113 ust. 10
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: sędzia WSA Dariusz Dudra asesor sądowy Mirella Łent (spr.) Protokolant: asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w dniu 08 grudnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Marioli S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na obniżenie podatku należnego o podatek naliczony oddala skargę
Uzasadnienie
I SA/Bd 543/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] 2005r., Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. [...] 2005r., którą nie uwzględniono wniosku Marioli S. o obniżenie podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach dokumentujących zakupy dokonane przed dniem rezygnacji ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.
Organy uznały, że przedłożony wraz z wnioskiem, spis z natury został złożony po upływie terminu określonego w ustawie. Powoławszy się na art. 113 ust. 9 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535) oraz rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 7 listopada 2003r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 202, poz. 1962), organ stwierdził, że podatnik rozpoczynający wykonywanie czynności określonych w art. 5 ustawy VAT w trakcie roku podatkowego był zwolniony od podatku, jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży nie przekroczyła w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży kwoty 45.700 zł. Natomiast zgodnie z art. 113 ust. 5 ustawy, zwolnienie traciło moc z momentem przekroczenia tej kwoty i opodatkowaniu podlegała nadwyżka sprzedaży ponad tę kwotę. Jednakże za zgodą naczelnika urzędu skarbowego można było pomniejszyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, między innymi, pod warunkiem przedłożenia spisu z natury określonych towarów w terminie 14 dni, licząc od dnia utraty zwolnienia.
Organ przyjął, że rezygnacja ze zwolnienia nastąpiła w dniu [...] 2005r., gdyż w tym dniu zostało złożone zgłoszenie rejestracyjne VAT-R. W dniu [...] 2005r. został złożony wniosek o wyrażenie zgody na pomniejszenie podatku wraz ze spisem z natury sporządzonym na dzień [...] 2005r. Wyliczywszy wysokość kwoty uprawniającej do zwolnienia w wysokości 17.231,15 zł, organ stwierdził, że została ona przekroczona [...] 2004r. Ustalono, bowiem, że do końca 2004r. sprzedano za 18.969,00 zł, a kwotę wyliczono w proporcji iloczynu kwoty 45.700zł i 138 dni prowadzenia sprzedaży do końca 2004r., do 366 dni roku. Czyli, zdaniem organu, spis powinien być sporządzony na dzień [...] 2004r. i przedłożony do dnia [...] 2005r.
Organ odwoławczy ustosunkował się również do zarzutów odwołania i wskazując na art. 535 k.c., stanął na stanowisku, że datą rozpoczęcia sprzedaży był dzień wystawienia faktury za naprawę samochodu, tj. [...] 2004r., a nie [...] 2004r. – podana przez podatnika data przyjęcia samochodu do naprawy. Również, nie podzielił stanowiska podatnika, iż wyliczenie powinno ująć okres prowadzenia sprzedaży w miesiącach a nie dniach. Organ wskazał, że w ustawie mowa jest o wygaśnięciu zwolnienia z dniem przekroczenia kwoty, co daje podstawy by przyjąć za prawidłowe wyliczenie długości okresu według ilości dni a nie miesięcy.
W skardze zarzucono naruszenie art. 113 ust. 10 ustawy VAT poprzez błędna wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej.
Skarżąca wskazała, że rozpoczęła działalność 1 sierpnia 2004r., gdyż w tym dniu przyjęła pierwszy samochód do naprawy, a przed tą datą zarejestrowała się oraz złożyła oświadczenie o wyborze zwolnienia. W przeciwnym wypadku, jej zdaniem, zgodnie z art. 96 ustawy z chwilą przystąpienia do sprzedaży stałaby się podatnikiem VAT. Dokonanie czynności nie jest równoznaczne z wystawieniem dokumentu sprzedaży. Dodatkowo, w jej mniemaniu, proporcje można obliczać zarówno według dni jak i miesięcy.
W odpowiedzi na skargę, wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie została uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie naruszała prawa w stopniu, o jakim mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd ocenia według kryterium zgodności z prawem, jak wymaga tego przepis art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269).
Podstawę prawną do wydania decyzji w niniejszej sprawie stanowił art. 113 ust. 5 zd. 3 w zw. z art. 113 ust. 10 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz.535 ze zm.), zgodnie z którym, za zgodą naczelnika urzędu skarbowego, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającą z dokumentów celnych oraz o kwotę podatku zapłaconą od wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, a także o kwoty podatku naliczonego wynikające z faktur dokumentujących zakupy dokonane przed dniem utraty zwolnienia, pod warunkiem: 1) sporządzenia spisu z natury zapasów tych towarów posiadanych w dniu, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty, o której mowa w ust. 1, oraz 2) przedłożenia w urzędzie skarbowym spisu, o którym mowa w pkt 1, w terminie 14 dni, licząc od dnia utraty zwolnienia. Łączy się to z zapisem ust. 9, gdzie jest mowa o tym, że podatnik rozpoczynający wykonywanie czynności określonych w art. 5 w trakcie roku podatkowego jest zwolniony od podatku, jeżeli przewidywana przez podatnika wartość sprzedaży nie przekroczy, w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży, kwoty określonej w ust. 1 lub w ust. 8. Przy czym ust. 8 nie ma zastosowania w sprawie. Wysokość wskazanej kwoty określana jest przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, w drodze rozporządzenia (ust. 14). Od 1 stycznia 2005r. kwota ta wynosi 43.800 zł, o czym stanowi § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2004 r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 253, poz. 2528).
Zgodnie z art. 168 ust. 1 cyt. ustawy VAT, w 2004 r. kwotę przyjmuje się w wysokości określonej przepisem wykonawczym wydanym na podstawie art. 14 ust. 11 pkt 1) ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.). Chodzi tu o rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 7 listopada 2003r. w sprawie określenia kwoty uprawniającej do zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 202, poz. 1962). Stosownie do § 1 tego aktu, była to kwota wyższa niż w 2005r. i wynosiła 45.700, 00 zł.
W sprawie spór sprowadza się do określenia, z jakim dniem skarżąca utraciła prawo do zwolnienia od podatku VAT, gdyż to od tego zależy czy spis z natury został złożony w terminie, co kwestionuje organ i jednocześnie stanowi podstawę odmowy udzielenia żądanej przez podatnika zgody.
Dla prawidłowej oceny tego faktu, istotnym jest zapis art. 113 ust. 10 zd. 1 cyt. ustawy VAT. Zgodnie z nim, jeżeli faktyczna wartość sprzedaży, w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży, przekroczy w trakcie roku podatkowego kwotę uprawniającą do zwolnienia, zwolnienie od podatku podatnika rozpoczynającego wykonywanie czynności podlegających opodatkowaniu traci moc z momentem przekroczenia.
Tym sposobem, ustawodawca połączył moment utraty zwolnienia z momentem przekroczenia w trakcie roku podatkowego kwoty, której wysokość zależy od dwóch wartości: faktycznej wartości sprzedaży oraz okresu prowadzonej sprzedaży.
Zauważyć należy, że "prowadzenie sprzedaży" nie jest równoznaczne z "rozpoczęciem wykonywania opodatkowanych czynności". Już w samym przepisie te dwa pojęcia występują obok siebie, czyli zostały rozróżnione.
Natomiast stosownie do art. 2 pkt 22) ustawy VAT, pod pojęciem sprzedaży rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.
Zatem, w sprawie, organ trafnie uznał, że prowadzenie sprzedaży należy łączyć nie z początkiem wykonywania działalności, ale z uzyskiwaniem ze sprzedaży wartości – obrotem.
Równie trafnym było zastosowanie proporcji w rozliczeniu dziennym, co zostało prawidłowo oparte na tym, że skoro ustawa VAT traktuje o wygaśnięciu zwolnienia z momentem przekroczenia kwoty dającej podstawę do korzystania ze zwolnienia i stanowi, że obowiązek podatkowy powstaje z momentem przekroczenia wartości, to zasadnym jest stanowisko, co do tego, że prawidłowym jest rozliczenie prowadzonej sprzedaży w stosunku dziennym, a nie miesięcznym. (v.: A. Bartosiewicz, R. Kubacki, VAT. Komentarze Zakamycza, Zakamycze 2004, s. 1203).
Mając na względzie powyższe okoliczności oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI