I SA/Bd 419/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2024-10-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Joanna Ziołek
Tomasz Wójcik /przewodniczący/
Urszula Wiśniewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6560
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 361
art 43 ust 10 i 11 art 86 ust 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant: Starszy asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2024 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. w B. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz P. sp. z o.o. w B. kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
W dniu [...]. do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wpłynął wniosek P. o. ("Spółka", "Skarżąca") z dnia [...]. (uzupełniony pismem z [...].) o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczący uznania, że na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 10 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2024 r. poz. 361, dalej: "ustawa o VAT", "u.p.t.u.") zostało złożone w akcie notarialnym oświadczenie o rezygnacji ze zwolnienia od podatku VAT sprzedaży zabudowanej nieruchomości stanowiącej działki nr [...], a w konsekwencji opodatkowania ww. transakcji sprzedaży podatkiem VAT według właściwej stawki oraz prawa do odliczenia VAT z opisanej transakcji. We wniosku podano, że Spółka zajmuje się produkcją kominków gazowych, biokominków, wkładów kominkowych. Wnioskodawca w dniu [...] r. zawarł warunkową umowę sprzedaży w formie aktu notarialnego, której przedmiotem było [...] nabycie od spółki [...] Sp.k. z siedzibą w B. zabudowanej nieruchomości położonej w B.. Umówiona cena sprzedaży stanowiła kwotę [...]zł brutto, z czego kwota [...]zł stanowiła podatek VAT naliczony według stawki 23% i miała zostać w całości przez kupującą Spółkę zapłacona w kwocie [...]Euro przelewem na rachunek Sprzedającej Spółki w walucie w zakresie ceny sprzedaży netto oraz VAT w wysokości [...] zł na rachunek Sprzedającej Spółki w terminie 14-stu dni licząc od dnia zawarcia umowy o przeniesienie prawa własności. Wydanie przedmiotu w posiadanie nabywczyni miało nastąpić w dniu zawarcia umowy o przeniesienie prawa własności. W dniu [...]. B. [...] złożył oświadczenie o niewykonaniu prawa pierwokupu, w związku z czym tego samego dnia Wnioskodawca (nabywca) zawarł ze spółką [...] w formie aktu notarialnego umowę o przeniesienie prawa własności wskazanej nieruchomości, w której J. D. w imieniu spółki [...] Sp. k. z siedzibą w B. oświadczył, iż przedmiotowa sprzedaż podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT według stawki 23% zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. Ponadto zgodnie z par. 10 ust. 1 ww. aktu notarialnego notariusz nie pobrał podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 2 lit. a) ustawy podatku od czynności cywilnoprawnych w związku ze złożonym w par. 7 tego aktu oświadczeniem. W dniu [...] r. spółka [...] wystawiła fakturę nr [...] opiewającą na kwotę netto [...] EUR wraz z kwotą VAT w wysokości [...] EUR ([...] zł) – razem kwota brutto (z VAT) [...] EUR. Cena sprzedaży wraz podatkiem VAT została zapłacona w całości przez Wnioskodawcę (nabywca). W dniu [...] r. aktem notarialnym Rep. A [...] nastąpiło sprostowanie § 7 umowy o przeniesienie prawa własności, w którym J. D. w imieniu spółki [...] Sp.k. z siedzibą w B. oświadczył, iż reprezentowana przez niego spółka jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny, a przedmiotowa sprzedaż podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT według stawki 23% zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. [...] w imieniu Spółki P. o. z siedzibą w B. oświadczyła, iż reprezentowana przez nią spółka również jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny. Strony oświadczyły, że na podstawie art. 43 ust. 10 pkt 2 ustawy o VAT, wybierają opodatkowanie podatkiem od towarów i usług nabycie własności wskazanej nieruchomości. Ponadto jako strony umowy o przeniesienie prawa własności sporządzonej w formie aktu notarialnego zarejestrowanego dnia [...] r. oświadczyli oni, iż w powyższym akcie nie zawarli jednoznacznego oświadczenia o wyborze opodatkowania podatkiem o towarów i usług nabycia przedmiotu umowy, pomimo, iż zgodnym zamiarem strony wyrażony w sposobie określenia ceny było opodatkowanie tej czynności.
Wnioskodawca jest spółką powiązaną osobowo ze spółką [...] Sp. k. z siedzibą w B., gdyż wspólnikiem obu spółek jest J. D.. Strony opisanej wyżej transakcji łączyła od 2020 r. do dnia transakcji sprzedaży umowa najmu hali produkcyjno-magazynowej będącej przedmiotem opisanej transakcji na mocy której Wnioskodawca jako najemca korzystał z przedmiotowej nieruchomości oraz dokonywał na niej za zgodą Sprzedawcy nakładów. Dodatkowo Wnioskodawca przed nabyciem przedmiotowej nieruchomości dzierżawił od sprzedającego, przedmiotową nieruchomość na podstawie umowy dzierżawy z opcją wykupu na własność z dnia [...] r.
W uzupełnieniu stanu faktycznego Spółka wskazała:
1) Wnioskodawca w dniu zawierania umowy o przeniesieniu prawa własności zabudowanej nieruchomości stanowiącej działki nr [...], tj. [...] r., posiadał wiedzę, że dostawa tej nieruchomości może korzystać ze zwolnienia od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 u.p.t.u. Świadczą o tym zapisy aktu notarialnego z dnia [...] r.
2) W akcie notarialnym z [...] r. potwierdzającym przeniesienie prawa własności ww. zabudowanej nieruchomości znajdują się zapisy, z których wynika jednoznacznie, że Sprzedający jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. Biorąc pod uwagę, iż wskazane sprostowanie stanowi integralną część aktu notarialnego w treści aktu notarialnego z [...] r. znalazł się zapis: Sprzedający oraz Wnioskodawca, tj. Kupujący są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni. W akcie notarialnym z [...]. znajdują się numery identyfikacji podatkowej Sprzedającego oraz Wnioskodawcy, tj. Kupującego oraz adresy budynków, budowli lub ich części będących przedmiotem dostawy.
3) Wnioskodawca oświadczył, iż nieruchomość zabudowana, którą Wnioskodawca nabył od Spółki, jest i będzie przez Wnioskodawcę wykorzystywana do czynności opodatkowanych podatkiem VAT niekorzystających ze zwolnienia od tego podatku. Wnioskodawca na ww. zabudowanej nieruchomości prowadzi i będzie prowadził działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.
W związku z powyższym stanem faktycznym Wnioskodawca zadał pytania:
1. Czy prawidłowe jest stanowisko, zgodnie z którym w ramach stanu faktycznego opisanego we wniosku na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 10 ustawy o VAT zostało złożone w akcie notarialnym oświadczenie o rezygnacji ze zwolnienia z VAT sprzedaży zabudowanej nieruchomości wskazanej w stanie faktycznym i związku z czym ww. transakcja sprzedaży zabudowanej nieruchomości jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług? (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku)
2. Czy w świetle opisanego stanu faktycznego Wnioskodawca ma prawo do odliczenia VAT z opisanej transakcji (zakładając, iż faktura spełnia wszystkie wymogi formalne)?
W ocenie Wnioskodawcy w ramach stanu faktycznego opisanego we wniosku i zgodnie z dyspozycją art. 43 ust. 2 pkt 10 lit. b) ustawy o VAT doszło w akcie notarialnym do skutecznego oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia z VAT sprzedaży zabudowanej nieruchomości wskazanej w stanie faktycznym, a w konsekwencji transakcja sprzedaży zabudowanej nieruchomości jest, zgodnie z wolą Stron umowy, opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Sprzedaż zabudowanej nieruchomości opisanej w stanie faktycznym spełniała przesłanki zwolnienia tej transakcji z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT. Zatem w odniesieniu do pytania drugiego, zdaniem Wnioskodawcy nie budzi wątpliwości, iż skoro doszło do skutecznego wyboru opodatkowania dostawy nieruchomości podatkiem VAT w akcie notarialnym dokumentującym sprzedaż, a w konsekwencji Wnioskodawca zobowiązany był do zapłaty kwoty podatku VAT naliczonego w związku z realizacją dostawy, to zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT przysługuje mu prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu dokonanej dostawy nieruchomości, w zakresie w jakim będzie wykorzystywał przedmiot dostawy do czynności opodatkowanych.
W interpretacji indywidualnej z dnia [...] r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu organ podał, że Spółka [...] jako Sprzedający oraz Wnioskodawca jako Kupujący w akcie notarialnym Rep. A [...] z [...] r. potwierdzającym przeniesienie prawa własności przedmiotowej nieruchomości nie zawarli jednoznacznego oświadczenia o wyborze opodatkowania podatkiem od towarów i usług nabycia przedmiotu umowy. W ww. akcie notarialnym brak jest również informacji czy Strony są zarejestrowane jako podatnicy VAT czynni. Organ wskazał, że samo podanie w treści aktu notarialnego ceny netto, stawki i kwoty podatku VAT, nie spełnia warunku złożenia zgodnego oświadczenia stron "że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części". Rozstrzygnięcia tego nie zmienia fakt wskazania, że:
- przedmiotowa sprzedaż podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT według stawki 23% zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług,
- zgodnie z § 10 ust. 1 ww. aktu notarialnego notariusz nie pobrał podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 2 lit. a) ustawy podatku od czynności cywilnoprawnych,
- umówiona cena sprzedaży stanowi kwotę [...]zł brutto, z czego kwota [...]zł stanowi cenę sprzedaży nieruchomości, zaś kwota [...]zł stanowi podatek VAT naliczony według stawki 23% i zostanie w całości przez kupującą Spółkę zapłacona.
Takie zapisy w akcie notarialnym nie wypełniają wymogów wskazanych w art. 43 ust. 10 i 11 ustawy o VAT, przewidzianych dla skutecznego złożenia oświadczenia o wyborze opodatkowania. Są to bowiem wyłącznie informacje o opodatkowaniu dostawy VAT, co może równoznacznie wskazywać, że sprzedaż z mocy ustawy o VAT jest objęta opodatkowaniem, a nie zwolnieniem. Treść ta nie potwierdza, że nabywca miał świadomość ustawowego zwolnienia dostawy z podatku VAT i z tego zwolnienia świadomie zrezygnował. Trzeba mieć bowiem na uwadze, że w przypadku tej regulacji prawnej brak zgody nabywcy na opodatkowanie transakcji skutkuje tym, że dostawca musi zastosować ustawowe zwolnienie od podatku. Zgodne oświadczenie stron transakcji (dostawcy i nabywcy) o wyborze opodatkowania VAT dostawy budynku, budowli lub ich części nie może zostać zastąpione treścią aktu notarialnego prezentującą dane takie jak: wartość netto nieruchomości, podatek VAT oraz wartość brutto nieruchomości. Odpowiednikiem ww. zgodnego oświadczenia stron transakcji złożonego w akcie notarialnym nie jest także faktura podająca dane takie jak wartość netto nieruchomości, podatek VAT oraz wartość brutto nieruchomości, jak również okoliczność dokonania zapłaty przez Państwa (nabywcę) ceny sprzedaży w całości, tj. wraz podatkiem VAT.
Odnosząc się do dokonanej zmiany ww. umowy i sporządzenia [...] r. kolejnego, odrębnego aktu notarialnego, w którym to sprostowano § 7 ww. umowy o przeniesienie prawa własności nieruchomości, organ wskazał, że podpisanie odrębnego aktu notarialnego sporządzonego dopiero [...] r., w którym to akcie zostało zawarte oświadczenie, o którym mowa w art. 43 ust. 10 i 11 u.p.t.u. nie oznacza skutecznego złożenia tego oświadczenia, powodującego możliwość rezygnacji ze zwolnienia od podatku tej transakcji i wyboru jej opodatkowania. Zgodnie z art. 43 ust. 10 pkt 2 lit. b ustawy o VAT, oświadczenie o wyborze opodatkowania dostawy budynku, budowli lub ich części może zostać złożone przez dokonującego dostawy i nabywcę w akcie notarialnym, do zawarcia którego dochodzi w związku z dostawą tych obiektów. Oświadczenie takie musi zatem znaleźć się w akcie notarialnym, do zawarcia którego doszło w związku z dostawą budynku, budowli lub ich części.
W okolicznościach niniejszej sprawy dostawa nieruchomości nastąpiła w dniu [...] r. W tym dniu doszło do wydania ww. nieruchomości w posiadanie Wnioskodawcy. Natomiast strony transakcji oświadczenie o wyborze opodatkowania dostawy ww. nieruchomości złożyły dopiero w akcie notarialnym w dniu [...] r. Organ stwierdził, że Sprzedający oraz Nabywca nieruchomości nie złożyli skutecznie zgodnego oświadczenia woli, że wybierają opodatkowanie tej transakcji. Tym samym sprzedaż nieruchomości nie skutkuje uznaniem omawianej sprzedaży nieruchomości za czynność opodatkowaną podatkiem VAT według właściwej stawki. Zatem stanowisko Wnioskodawcy odnoszące się do pytania nr [...] jest nieprawidłowe.
Z uwagi na powyższe w sprawie znajdzie zastosowanie art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego faktury w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku. W konsekwencji Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury dokumentującej zakup przedmiotowej nieruchomości. Zatem stanowisko Wnioskodawcy odnoszące się do pytania nr [...] jest w ocenie organu nieprawidłowe.
W skardze wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji podatkowej zarzucając naruszenie:
- art. 120 ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm., dalej: "O.p.") skutkujące niewłaściwym zastosowaniem art. 43 ust. 10 i ust 11 ustawy o VAT, gdyż wydana interpretacja nie znajduje oparcia w powołanych przepisach prawa, przez co narusza zasadę legalizmu,
- art. 14c § 2 i art. 121 § 1 O.p. skutkujące niewłaściwym zastosowaniem art. 43 ust. 10 i ust 11 ustawy o VAT, gdyż wydana interpretacja nie odnosi się do stanu faktycznego wskazanego przez Skarżącego we wniosku, nie zawiera całościowej oceny stanowiska Skarżącego, ani uzasadnienia prawnego w tym zakresie,
- art. 14c § 2 i art. 121 § 1 O.p. skutkujące niewłaściwym zastosowaniem art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, gdyż wydana interpretacja nie odnosi się do stanu faktycznego wskazanego przez Skarżącego we wniosku, nie zawiera całościowej oceny stanowiska Skarżącego, ani uzasadnienia prawnego w tym zakresie,
- art. 43 ust. 10 i ust 11 ustawy o VAT przez błędne uznanie, iż strony transakcji nabycia zabudowanej nieruchomości stanowiącej działki nr [...] nie złożyły w akcie notarialnym oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia z VAT,
- art. 86 ust. 1 ustawy o VAT przez błędne uznanie, iż Skarżący jako nabywca w/w nieruchomości nie ma prawa do odliczenia VAT.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zsadna.
Zgodnie z art. 146 § 1 i przy odpowiednim zastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), sąd uchyla zaskarżoną interpretację w razie stwierdzenia, że narusza ona przepisy prawa materialnego lub procesowego w sposób - odpowiednio - mający lub mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania. W myśl natomiast art. 57a p.p.s.a., skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczenia się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny, co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest przy tym związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy w opisanym we wniosku o interpretację stanie faktycznym strony zawarły oświadczenie o wyborze opodatkowania dostawy zabudowanej nieruchomości. A w konsekwencji czy Wnioskodawcy przysługiwało prawa do odliczenia podatku VAT z faktury dokumentującej zawartą transakcję. Skarżąca stoi na stanowisku, że w ramach stanu faktycznego opisanego we wniosku doszło w akcie notarialnym do skutecznego oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia a w konsekwencji transakcja sprzedaży zabudowanej nieruchomości jest zgodnie z wolą stron umowy opodatkowana podatkiem od towarów i usług. W ocenie organu, samo podanie w treści aktu notarialnego ceny netto, stawki i kwoty podatku VAT nie spełnia warunku złożenia zgodnego oświadczenia stron, że "wybierają opodatkowanie dostawy budynku budowli lub ich części".
W sporze tym Sąd za zasadne uznaje stanowisko Skarżącej.
Na wstępie należy zaznaczyć, że z istoty postępowania dotyczącego udzielenia indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 14b i art. 14c O.p.) wynika, że organ interpretujący, a następnie także sąd administracyjny w ramach kontroli zaskarżonej interpretacji, są związani przedstawionym we wniosku opisem stanu faktycznego. Specyfika postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej polega, bowiem przede wszystkim na tym, że organ wydający interpretację "porusza się" niejako tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej. Zakreślając natomiast ramy prawne sprawy wskazać należy na art. 43 ust. 10 u.p.t.u. zgodnie z którym podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, i wybrać opodatkowanie dostawy budynków, budowli lub ich części, pod warunkiem że dokonujący dostawy i nabywca budynku, budowli lub ich części:
1) są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni;
2) złożą:
a) przed dniem dokonania dostawy tych obiektów właściwemu dla ich nabywcy naczelnikowi urzędu skarbowego lub
b) w akcie notarialnym, do zawarcia którego dochodzi w związku z dostawą tych obiektów
- zgodne oświadczenie, że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części.
W art. 43 ust. 11 u.p.t.u. zawarte zostały wymogi oświadczenia, o którym mowa w ust. 10 pkt 2, stosownie do treści tego przepisu musi ono również zawierać:
1) imiona i nazwiska lub nazwę, adresy oraz numery identyfikacji podatkowej dokonującego dostawy oraz nabywcy;
2) planowaną datę zawarcia umowy dostawy budynku, budowli lub ich części w przypadku o którym mowa w ust. 10 pkt 2 lit. a;
3) adres budynku, budowli lub ich części.
Wyjaśnić jeszcze wypada, że przywołana treść art. 43 ust. 10 i 11 obowiązuje od dnia [...]. na podstawie art. 1 pkt 6 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy Prawo bankowe (Dz. U. z 2021r., poz. 1626).
Podkreślić należy, że dla skutecznego przeniesienia własności nieruchomości wymagana jest forma aktu notarialnego, który oprócz treści mających zasadnicze znaczenie dla danej czynności prawnej zawiera również oświadczenia stron regulujące ich prawa i obowiązki, w tym dotyczące terminu wydania nieruchomości i objęcia jej w posiadanie przez kupującego. Zgodnie z art. 60 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1360 z późn. zm.) z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny, w tym również przez ujawnienie tej woli w postaci elektronicznej (oświadczenie woli). Dla oceny sprawy istotne jest, że przywołany art. 43 ust. 10 i 11 u.p.t.u. (w brzmieniu obecnie obowiązującym jak i w poprzedniej treści tego przepisu) nie nakłada innych (poza wskazanymi w ich treści) warunków formalnych które regulowałyby formę lub treść oświadczenia o wyborze opodatkowania dostawy. W szczególności z treści tych przepisów nie wynika aby oświadczenie obejmowało wprost wskazanie że strony umowy "rezygnują ze zwolnienia" i "wybierają opodatkowanie" w rozumieniu art. 43 ust. 10 pkt 2 lit. b ustawy o VAT. Sąd akceptuje zatem stanowisko Skarżącej, iż dla oceny skuteczności oświadczenia decydujące jest czy strony w treści aktu notarialnego w sposób wystarczający wyraziły wolę opodatkowania dostawy przedmiotowo zwolnionej.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że zgodnie z § 3 aktu notarialnego z dnia [...] października 2023r.: "Umówiona cena sprzedaży stanowi kwotę [...]zł ([...]) brutto, z czego kwota [...]zł ([...]) stanowi cenę sprzedaży nieruchomości, zaś kwota [...]zł ([...]) stanowi podatek VAT naliczony według stawki 23% i zostanie w całości przez kupującą Spółkę zapłacona w następujący sposób (...)". Stosownie zaś do § 4 w/w aktu notarialnego: "Wydanie przedmiotu w posiadanie kupującej Spółki nastąpiło w dniu dzisiejszym ([...].10.2023 r.).’’ W § 7wskazano: "[...] w imieniu spółki pod firmą: [...] Spółka - komandytowa z siedzibą w B. oświadczył, iż przedmiotowa sprzedaż podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT według stawki 23% zgodnie z przepisami ustawy o podatku od towarów i usług". Ponadto zgodnie z § 10 ust. 1 aktu notarialnego notariusz nie pobrał podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w związku ze złożonym w § 7 tego aktu oświadczeniem". Jak wskazano w treści wniosku o interpretację, w dniu [...]. spółka [...] spółka komandytowa wystawiła fakturę nr [...] opiewającą na kwotę netto [...] EUR wraz z kwotą VAT w wysokości [...] EUR ([...] zł) -.razem kwota brutto (z VAT) [...] EUR. Cena sprzedaży wraz podatkiem VAT została zapłacona w całości przez Wnioskodawcę (nabywca).
Zdaniem Sądu stan faktyczny opisany we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej ponad wszelką wątpliwość wskazuje, że wolą stron umowy z dnia [...]. było skorzystanie z prawa do rezygnacji ze zwolnienia od opodatkowania dostawy nieruchomości. Służyło temu wskazanie w treści aktu notarialnego ceny towaru łącznie z podatkiem od towarów i usług, bezpośrednie oświadczenie sprzedającego o opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług VAT według stawki 23%, informacja o nie pobraniu podatku od czynności cywilnoprawnych przez notariusza a następnie wystawienie faktury dokumentującej dokonaną dostawę. Przyjęcie w tej sytuacji że strony nie zrezygnowały ze zwolnienia od opodatkowania dostawy pozostaje w sprzeczności z tymi wyrazami woli stron, które wskazano powyżej (i opisano w stanie faktycznym wniosku o interpretację). Taka ocena przedstawionego przez Spółkę stanu faktycznego jakiej dokonał organ, stanowi przedłożenie kwestii formalnych ponad istotę i treść zamierzonej przez podatników transakcji, które zdaniem Sądu zostały dostatecznie jasno wyrażone. Powyższe stanowi o naruszeniu art. 43 ust. 10 i ust. 11 u.p.t.u. poprzez jego błędną wykładnię.
Tym samym w niniejszej sprawie, spełnione zostały warunki, o których mowa w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Skarżąca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT, nabyła nieruchomość na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT. Ponadto sprzedaż nieruchomości stanowiła czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, przy spełnieniu warunków, o których mowa w art. 43 ust. 10 i ust. 11 u.p.t.u. zarówno sprzedający jak i Strona wybrali opcję rezygnacji z tego zwolnienia. Zatem skoro Strony transakcji zrezygnowały z ww. zwolnienia, to art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT, zgodnie z którym nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego faktury w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku, nie znajdzie zastosowania w analizowanej sprawie. Wbrew stanowisku wyrażonemu przez organ, Skarżącej będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturze dokumentującej dokonaną dostawę nieruchomości. Odmienna ocena narusza art. 86 ust. 1 u.p.t.u.
Końcowo już Sąd zwraca również uwagę, że treść przepisów art. 43 ust. 10 i 11 zmieniły się w 2021r. tylko w zakresie dodania możliwości złożenia oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia w akcie notarialnym do zawarcia którego dochodzi w związku z dostawą. Na tle poprzedniej treści tego artykułu sądy administracyjne przyjmowały prawidłowość złożonego w akcie notarialnym oświadczenia co do wyboru opodatkowania w sytuacjach zbliżonych jak w niniejszej sprawie tzn. gdy wola stron co do opodatkowania transakcji nie została wyrażona poprzez zawarcie w tym dokumencie sformułowania "wybieram opodatkowanie", czy też "rezygnuję ze zwolnienia" ale strony wywodziły ją z zapisów aktu notarialnego dotyczących wskazania ceny wraz z podatkiem VAT czy wystawienia faktury czy też nie pobrania podatku od czynności cywilnoprawnych przez notariusza (zob. wyrok z dnia 10 sierpnia 2018r sygn. akt I FSK 1208/15, wyrok z dnia 20 sierpnia 2020r. sygn. akt I SA/Ke 15/20, wyrok z dnia 16 grudnia 2021r. sygn. akt I SA/Sz 761/21, wyrok z dnia 14 kwietnia 2023r. sygn. akt I SA/Wr 456/22, wyrok z dnia 21 kwietnia 2023r. sygn. akt I FSK 404/20). Zatem przywołanie przez Skarżącą wskazanych orzeczeń w uzasadnieniu wniosku o interpretację było zasadne. Natomiast wyroki na które powołał się organ w zaskarżonej interpretacji w stanach faktycznych odbiegają od niniejszej sprawy na tyle, że nie mogą stanowić uzasadnienia na poparcie stanowiska organu. W wyroku z dnia 05 lipca 2023r. sygn. akt I SA/Gd 173/23 ze stanu faktycznego wynika, iż transakcja dotycząca dostawy m.in. nieruchomości została opodatkowana podatkiem VAT, z uwagi na chęć jej szybkiego sfinalizowania oraz stanowiska notariusz sporządzającej umowę sprzedaży nieruchomości, chociaż od samego początku były wątpliwości w tej kwestii. Sąd dokonując oceny stanu faktycznego w kontekście art. 43 ust. 10 u.p.t.u. wskazał: " W ocenie Sądu brak podstaw do przyjęcia, że strony oświadczyły o wyborze opodatkowania. Należy stwierdzić, że nie jest tożsame z oświadczeniem o rezygnacji ze zwolnienia z opodatkowania oświadczenie stron, że transakcja podlega VAT. Należy zauważyć zgodność zeznań na okoliczność prawnego stanowiska sprzedawcy działającego pod presją stanowiska notariusza. Sprzedawca złożył oświadczenie w akcie notarialnym dotyczące ceny, w której uwzględniono podatek VAT, jednocześnie niezwłocznie strony umowy podpisały dokument porozumienia potwierdzający zamiar skarżącej weryfikacji stanowiska prawnego. W akcie notarialnym nie został zawarty zapis odzwierciedlający zgodny zamiar stron rezygnacji ze zwolnienia od podatku VAT. Niepewność co do prawa i stanowcze wskazanie notariusza nie mogą kształtować prawnopodatkowej sytuacji stron. Oświadczenie o rezygnacji ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT nie może mieć charakteru domniemania." Natomiast w wyroku z dnia 09 maja 2023r. sygn. akt I SA/Ol 88/23 sąd wyjaśnił: "Sąd (jak i wcześniej organ) jest związany stanem faktycznym wniosku. Z jego treści zaś wynika, że: "(...) ani W. K. G. ani spółka nie złożyli przed zawarciem umowy przenoszącej prawo użytkowania wieczystego nieruchomości i prawo własności znajdujących się na nich budynków do spółki oświadczenia w Urzędzie Skarbowym o rezygnacji ze zwolnienia z podatku VAT. Takie oświadczenia zostały złożone w dniu 1 września br. (...) w treści aktu notarialnego zawierającego umowę wniesienia aportów również nie powołano się na zamiar rezygnacji ze zwolnienia z podatku VAT (s. 3 wniosku). Czy też: "Jedyną przyczyną braku złożenia wymaganych ustawą oświadczeń było przeoczenie konieczności wykonania tej czynności." (s. 4 wniosku). Mając to na względzie wnioskodawca jak i wnoszący aport nie wypełnili dyspozycji art. 43 ust. 10 pkt 2 ustawy o VAT.".
Ponownie rozpatrując sprawę organ interpretacyjny obowiązany będzie uwzględnić dokonaną przez Sąd wykładnię wskazanych wyżej przepisów ustawy o VAT.
Uznając zatem, że w badanej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego - w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, Sąd na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił skarżoną interpretację. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania sądowego składa się wpis od skargi w kwocie [...]zł, opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie [...]zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika Skarżącej w kwocie [...]zł – zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...]. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1687 ze zm.).Pełny tekst orzeczenia
I SA/Bd 419/24
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.