I SA/Bd 386/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2025-09-09
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościzwolnienie podatkowecele oświatoweorgan prowadzącysystem oświatypostępowanie podatkowezasada dwuinstancyjnościuzasadnienie decyzjiWSASKO

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości, uznając, że organ nie zbadał prawidłowo przesłanek zwolnienia podatkowego dla placówki oświatowej.

Skarżący J. U. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta dotyczącą podatku od nieruchomości za 2025 r. Skarżący zarzucił błędną wykładnię art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, twierdząc, że nieruchomość powinna być zwolniona z podatku jako zajęta na cele oświatowe. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez SKO, które nie zbadało wyczerpująco stanu faktycznego i prawnego w zakresie zwolnienia podatkowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę J. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta ustalającą podatek od nieruchomości za 2025 r. Skarżący kwestionował zastosowaną stawkę podatku i domagał się zwolnienia na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (u.p.o.l.), argumentując, że jest organem prowadzącym placówkę artystyczną należącą do systemu oświaty, a cała nieruchomość jest zajęta na cele oświatowe. SKO utrzymało decyzję organu pierwszej instancji, wskazując m.in. na brak złożenia korekty informacji o nieruchomościach i brak dowodów na zmianę stanu faktycznego, a także na fakt, że to rada gminy, a nie Minister Finansów, określa stawki podatku. Sąd administracyjny uznał, że SKO naruszyło przepisy postępowania, w szczególności zasadę dwuinstancyjności i przekonywania, nie przeprowadzając ponownego, merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Sąd podkreślił, że zwolnienie z art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. ma charakter podmiotowo-przedmiotowy i dotyczy nieruchomości faktycznie zajętych na działalność oświatową. W ocenie Sądu, SKO nie poczyniło niezbędnych ustaleń faktycznych ani nie przedstawiło rozważań prawnych na tle tego przepisu, ograniczając się do odniesienia się do zarzutów odwołania i historii sporu z lat wcześniejszych. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od SKO na rzecz J. U. zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli spełnione są przesłanki podmiotowe i przedmiotowe określone w przepisie, a nieruchomość jest faktycznie zajęta na działalność oświatową.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zwolnienie ma charakter podmiotowo-przedmiotowy i wymaga faktycznego zajęcia nieruchomości na cele oświatowe. Podkreślił, że organ odwoławczy nie zbadał wyczerpująco stanu faktycznego i prawnego w tym zakresie, naruszając przepisy postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (19)

Główne

u.p.o.l. art. 7 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Zwolnienie obejmuje publiczne i niepubliczne jednostki organizacyjne objęte systemem oświaty oraz prowadzące je organy, w zakresie nieruchomości zajętych na działalność oświatową. Kluczowe jest faktyczne zajęcie nieruchomości na cele oświatowe, a nie tylko jej związek z działalnością.

Pomocnicze

O.p. art. 165 § § 5 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.o. art. 2

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 20a § ust. 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

O.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieruchomość zajęta na działalność oświatową przez organ prowadzący placówkę artystyczną należącą do systemu oświaty powinna być zwolniona z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, nie przeprowadzając ponownego, merytorycznego rozpatrzenia sprawy i nie badając wyczerpująco stanu faktycznego i prawnego.

Godne uwagi sformułowania

zwolnienie podatkowe określone w art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. ma charakter podmiotowo-przedmiotowy odróżnia się pojęcie 'związany z daną działalnością' od pojęcia 'zajęty na prowadzenie danej działalności' pojęcie 'zajęty na prowadzenie danej działalności' zakłada, że dana działalność jest wykonywana w sposób ciągły i nie jest współdzielona z innym rodzajem działalności standardy wykładni prawa podatkowego wskazują na pierwszeństwo wykładni językowej zasada dwuinstancyjności postępowania oznacza obowiązek organu odwoławczego ponownego rozpatrzenia sprawy podatkowej, nie zaś weryfikacja decyzji organu pierwszej instancji uzasadnienie decyzji musi zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa oraz wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione

Skład orzekający

Leszek Kleczkowski

przewodniczący

Joanna Ziołek

sprawozdawca

Urszula Wiśniewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. w kontekście zwolnienia nieruchomości zajętych na działalność oświatową przez organy prowadzące placówki, a także obowiązki organu odwoławczego w zakresie ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji organu prowadzącego placówkę oświatową i wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych związanych z zajęciem nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zwolnienia podatkowego związanego z edukacją i pokazuje, jak istotne jest prawidłowe postępowanie organów administracji, zwłaszcza w kontekście zasady dwuinstancyjności.

Czy placówka oświatowa zawsze może liczyć na zwolnienie z podatku od nieruchomości? WSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bd 386/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2025-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Joanna Ziołek /sprawozdawca/
Leszek Kleczkowski /przewodniczący/
Urszula Wiśniewska
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 70
art. 7 ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Asesor WSA Joanna Ziołek (spr.) Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2025r. sprawy ze skargi J. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia 22 maja 2025 r. nr KO.411.522.2025 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2025r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku na rzecz J. U. kwotę 562 zł (pięćset sześćdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] stycznia 2025 r., wydaną w trybie art. 165 § 5 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111; dalej także jako: "O.p.", "Ordynacja podatkowa"), Prezydent Miasta [...] ustalił J. U. (dalej także jako: "Skarżący", "Podatnik") wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2025 r. w kwocie [...]płatne w czterech ratach.
W złożonym odwołaniu Skarżący wskazał, że w treści decyzji zastosowano niewłaściwą stawkę podatku: zamiast [...] zł zastosowano [...] zł. Stawka niższa jest, zdaniem Skarżącego, zgodna z interpretacją Ministra Finansów z dnia 13 stycznia 2005 r. Skarżący podniósł również, że decyzja została doręczona mu z opóźnieniem. Mając na uwadze powyższe wniósł o zmianę decyzji lub jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Decyzją z [...] maja 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej także jako: "SKO", "Kolegium", "organ") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że spór co do istnienia obowiązku podatkowego istniał pomiędzy Skarżącym a organem w 2020 r. W tym roku organ prowadził postępowanie, którego efektem była decyzja z dnia [...] listopada 2020 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2020. Po przeprowadzeniu postępowania, przy udziale Podatnika, organ przyjął jako podstawę opodatkowania budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. użytkowej 570 m2 oraz grunty pozostałe o pow. 773 m2 i pozostałe budynki o pow. użytkowej 861,87 m2 - zwolnione na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 70 ze zm.; dalej także jako: "u.p.o.l."). Od decyzji Podatnik nie wniósł odwołania. Organ zauważył, że do chwili wydania przez organ pierwszej instancji zaskarżonej w niniejszym postępowaniu decyzji, Podatnik nie złożył ani korekty informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, ani nie przedstawił żadnych dokumentów (dowodów) potwierdzających zmianę stanu faktycznego na nieruchomości. Wniósł wprawdzie odwołanie od decyzji z [...] stycznia 2021 r. ustalającej podatek od nieruchomości za rok 2021 z wykorzystaniem materiału dowodowego, stanowiącego podstawę dla wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2020 oraz zebranego w postępowaniach za lata wcześniejsze, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] maja 2021 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, zatem stała się ona ostateczna. Kolejno wydawane przez organ decyzje nie były przez Podatnika skarżone.
Odnosząc się do twierdzeń Podatnika, że w sprawie powinna zostać zastosowana stawka [...] zł, która jest zgodna z interpretacją Ministra Finansów z 13 stycznia 2005 r. organ zauważył, że Podatnik nie załączył do odwołania interpretacji, ani nie wskazał również na jej treść. Organ podał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.o.l. to rada gminy w drodze uchwały, a nie Minister Finansów w interpretacji, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości. W treści ustawy wskazano stawki maksymalne, które nie mogą zostać przekroczone. Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o uchwałę nr XI/104/2024 Rady Miasta Włocławek z dnia 3 grudnia 2024 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Kuj-Pom z 2024 r. poz. 7223), co jest zgodne z art. 20a ust. 1 u.p.o.l., który stanowi, iż w przypadku nieuchwalenia stawek podatków lub opłat lokalnych, o których mowa w art.5 ust. 1, art. 10 ust. 1 oraz art. 19 pkt 1 lit. a-d, stosuje się stawki obowiązujące w roku poprzedzającym rok podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2. Zastosowane w decyzji stawki są, zdaniem organu, zgodne ze stawkami wskazanymi w treści uchwały.
Odnosząc się do okoliczności związanej z terminem doręczenia zaskarżonej decyzji organ wskazał, że nie stanowi ona podstawy dla wzruszenia zaskarżonej decyzji. Kolegium nie dopatrzyło się jakichkolwiek zaniedbań w tym względzie ze strony organu.
W złożonej do tut. Sądu skardze Skarżący zarzucił naruszenie:
a) przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nie zostały spełnione warunki uzasadniające zastosowanie zwolnienia podatkowego wynikającego z treści tego przepisu w stosunku do Skarżącego pomimo, że Skarżący jest organem prowadzącym placówkę artystyczną należącą do systemu oświaty, a cała nieruchomość objęta opodatkowaniem zajęta jest na cele oświatowe;
b) naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.: art. 120, art. 121 § 1 O.p. przez naruszenie zasad: praworządności, zaufania, proporcjonalności i pewności prawa, polegające na wydaniu decyzji w sprawie wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości pomimo ustalenia przez organ, iż nieruchomość podlegająca opodatkowaniu jest w całości zajęta na cele działalności oświatowej, a Skarżący jest organem prowadzącym placówkę artystyczną należącą do systemu oświaty prowadzącą działalność w tejże nieruchomości, a tym samym nieuzasadnione odstąpienie od ugruntowanej linii orzeczniczej sądów administracyjnych i wykładni językowej przepisu.
Mając na uwadze powyższe Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...].
W uzasadnieniu skargi Skarżący podkreślił, że spełnia on przesłanki objęcia zwolnieniem z art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l., albowiem jest organem prowadzącym dla [...], będącego placówką artystyczną wpisaną do ewidencji szkół i placówek oświatowych oraz na terenie nieruchomości przy ul. [...] we [...] prowadzona jest działalność oświatowa - zarówno przez [...], dla którego organem prowadzącym jest Skarżący, jak również [...]. Organ podatkowy powinien, zdaniem Skarżącego, poprzestać na wyniku wykładni językowej przepisu art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. Bez znaczenia zatem w świetle stanu faktycznego, są jakiekolwiek wywody organu podatkowego oraz organu drugiej instancji, iż Skarżący prowadzi działalność gospodarczą w zakresie najmu powierzchni i osiąga z tego tytułu dochód. Nie mają one bowiem żadnego znaczenia w świetle jednoznacznych kryteriów zwolnienia podatkowego.
Nie do przyjęcia są również, zdaniem Skarżącego, uwagi organu, że "nie złożył ani korekty informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, ani nie przedstawił żadnych dokumentów (dowodów) potwierdzających zmianę stanu faktycznego na nieruchomości". Skarżący wyjaśnił, że składał korektę informacji za lata 2017-2019, jednak organ uznał korekty za "bezskuteczne", wskazując, że wymiar podatku następuje w drodze decyzji a nie samoobliczenia. Skarżący podał, że w związku z tym, działając w zaufaniu do organu zaniechał dalszego wykazywania w informacji zwolnienia podatkowego w zakresie gruntów i budynków zajętych przez [...]. Obecnie, organ podatkowy używa tego argumentu na niekorzyść Skarżącego. Ponadto stanowisko Skarżącego jest doskonale znane organowi, o czym świadczą chociażby inne sprawy sądowoadministracyjne z udziałem Skarżącego. Organy podatkowe mają wiedzę, że Skarżący nie zgadza się z kwalifikowaniem części nieruchomości wynajmowanej i zajętej przez [...] jako związanej z działalnością gospodarczą.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Podczas rozprawy w dniu [...] września 2025 r. Skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje.
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej także jako: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W razie zaś stwierdzenia, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, sąd oddala skargę (art. 151 p.p.s.a.).
W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że narusza ona prawo.
Przedmiotem sporu między organem podatkowym a Skarżącym jest zasadność zastosowania w odniesieniu do obiektów podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości położonych we [...] przy ul. [...] ([...] – K.), zwolnienia podatkowego unormowanego w przepisie art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l.
Zgodnie z treścią art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l., od podatku od nieruchomości zwalnia się również publiczne i niepubliczne jednostki organizacyjne objęte systemem oświaty oraz prowadzące je organy, w zakresie nieruchomości zajętych na działalność oświatową.
Zwolnienie podatkowe określone w art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. ma charakter podmiotowo-przedmiotowy, co oznacza, że zwolnieniu podlegają tylko ściśle określone podmioty i tylko w zakresie ściśle określonych przedmiotów opodatkowania. Omawiane zwolnienie: 1) obejmuje zarówno publiczne, jak i niepubliczne jednostki organizacyjne, wchodzące w skład systemu oświaty, a także organy je prowadzące; i 2) dotyczy nieruchomości wykorzystywanych na cele działalności oświatowej. Aby określić zakres tego zwolnienia, należy odwołać się do odpowiednich przepisów regulujących system oświaty. Art. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2024 poz. 737 ze zm.), obowiązujący w tym zakresie od 1 września 2017 r., szczegółowo wymienia elementy wchodzące w skład systemu oświaty. W związku z tym zarówno publiczne, jak i niepubliczne jednostki objęte systemem oświaty należy identyfikować na gruncie tej ustawy. Dotyczy to m.in. przedszkoli (w tym specjalnych i innych), szkół podstawowych, ponadpodstawowych, artystycznych, placówek oświatowo-wychowawczych, placówek kształcenia ustawicznego i praktycznego, ośrodków dokształcania i doskonalenia zawodowego oraz placówek artystycznych i innych. Zwolnienie z podatku obejmuje zarówno jednostki organizacyjne wchodzące w system oświaty, jak i organy je prowadzące, pod warunkiem, że nieruchomości są wykorzystywane na działalność oświatową. Ustawodawca posługuje się ogólnym pojęciem nieruchomości, które muszą być bezpośrednio związane z prowadzeniem działalności oświatowej (por. P. Borszowski, K. Stelmaszczyk, Art. 7 [w:] P. Borszowski, K. Stelmaszczyk, Komentarz do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych [w:] Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, Warszawa 2016).
Jak wyżej wskazano, zwolnieniem z art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. objęte są nie wszystkie nieruchomości podmiotu objętego systemem oświaty, ale tylko te, które zostały faktycznie zajęte na działalność oświatową. W orzecznictwie sądów administracyjnych odróżnia się pojęcie "związany z daną działalnością" od pojęcia "zajęty na prowadzenie danej działalności", przy czym przyjmuje się, że pojęcie "związany z daną działalnością" jest pojęciem szerszym, obejmującym także przypadki, gdy dana działalność nie jest wykonywana w sposób ciągły, czy też jest współdzielona z innym rodzajem działalności, a nawet nie jest w ogóle wykonywana, natomiast pojęcie "zajęty na prowadzenie danej działalności" zakłada, że dana działalność jest wykonywana w sposób ciągły i nie jest współdzielona z innym rodzajem działalności. W doktrynie wskazuje się, że "zajęcie" nie może być czynnością jednorazową o krótkim okresie trwania, lecz ma charakteryzować pewną trwałością i nieprzerwalnością (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 20 listopada 2024 r., sygn. akt III FSK 244/23; z 20 listopada 2024 r., sygn. akt III FSK 1598/23).
Standardy wykładni prawa podatkowego wskazują na pierwszeństwo wykładni językowej oraz subsydiarność pozostałych zasad wykładni prawa: systemowej i funkcjonalnej. Punktem wyjścia w procesie wykładni jest zatem warstwa językowa interpretowanego przepisu prawa, ponieważ wykorzystanie reguł budowy zdań oraz znaczenie poszczególnych wyrazów czy zwrotów, a w konsekwencji zastosowanie reguł semantyki i syntaktyki, pozwala na ustalenie w pewnym stopniu znaczenia tekstu prawnego (por. B. Brzeziński: Podstawy wykładni prawa podatkowego, Gdańsk 2008, str. 10-14). W ocenie Sądu, w świetle ścisłej, językowej wykładni art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. brak jest podstaw do przyjęcia, że zwolnienie wynikające z tego przepisu może mieć zastosowanie tylko wówczas, gdy dane nieruchomości zajęte są na działalność oświatową prowadzoną przez podmiot będący podatnikiem podatku od nieruchomości w odniesieniu do tych konkretnie nieruchomości.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w zaskarżonej decyzji Kolegium nie przedstawiło żadnych ustaleń faktycznych w powyższym zakresie a jedynie odwołało się do sporu co do istnienia obowiązku podatkowego pomiędzy Skarżącym a organem w 2020 r. i sposobu jego rozstrzygnięcia, bez wskazywania szczegółowo, czego ten spór dotyczył mimo, że w aktach administracyjnych organu I instancji znajduje się decyzja z [...] listopada 2020 r. (k. 14). Ponadto zaskarżona do tut. Sądu decyzja Kolegium w ogóle nie zawiera rozważań organu na temat tego jakie są przesłanki zastosowania zwolnienia podatkowego uregulowanego w art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. Nadmienić należy, że akta sprawy przedłożone Sądowi wraz ze skargą nie zawierają dokumentów, z których wynikałyby informacje dotyczące aktualnego statusu Skarżącego, aktualnego stanu nieruchomości oraz statusu prowadzonej tam działalności, a więc informacji istotnych celem stwierdzenia występowania przesłanek zwolnienia z art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. Zaświadczenie na k. 7 akt adm. organu I instancji dotyczące Skarżącego jest z 2018 r. a protokół oględzin nieruchomości na k. 4 akt adm. organu I instancji jest z 2017 r.
W ocenie Sądu powyższe okoliczności powodują, że zaskarżona decyzja została uchylona z powodu naruszenia przez Kolegium przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego jest sformułowana w art. 127 O.p. zasada dwuinstancyjności postępowania. Istotą wyrażonej w powyższym przepisie zasady dwuinstancyjności jest prawo strony postępowania do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Dwukrotne rozpatrzenie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego - pierwszy raz przez organ pierwszej instancji i drugi raz przez organ odwoławczy. Konsekwencją tej zasady jest obowiązek organu odwoławczego ponownego rozpatrzenia sprawy podatkowej, nie zaś weryfikacja decyzji organu pierwszej instancji. Po skutecznym złożeniu przez stronę odwołania sprawę podatkową, w granicach jej podmiotowego i przedmiotowego rozstrzygnięcia, organ musi w sposób kompleksowy przeanalizować i dać wyraz tej analizy w swojej decyzji, której niezbędnymi elementami są m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne. Stosownie do treści art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym organ dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Tego rodzaju wymogi formalne stawiane uzasadnieniu decyzji mają na celu realizację również innej ogólnej zasady postępowania podatkowego, a mianowicie wyrażonej w art. 124 Ordynacji podatkowej zasady przekonywania. Zgodnie z tym ostatnim przepisem prawa organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez zastosowania środków przymusu. Nadto prawidłowo sporządzone uzasadnienie decyzji, które można uznać za spełniające wymogi art. 210 § 4 O.p. realizuje również zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej). Zatem w uzasadnieniu decyzji powinien znaleźć odzwierciedlenie proces rozumowania organu, wnioski dotyczące oceny dowodów, argumenty przemawiające za dokonanymi przez organ ustaleniami, odniesienie się do zarzutów odwołania. Wyczerpujące uzasadnienie decyzji pozwala nie tylko stronie na zapoznanie się z procesem decyzyjnym organu, ale również umożliwia sądowi administracyjnemu ocenę prawidłowości prowadzenia tego procesu. Z uzasadnienia decyzji muszą wynikać poczynione przez organ podatkowy ustalenia stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia oraz ocena tych ustaleń z punktu widzenia zastosowanych przepisów prawa materialnego.
Obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy powoduje, że organ odwoławczy jest zobowiązany stwierdzić, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny do jej rozstrzygnięcia, a zatem wiążą go również regulacje zawarte w art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 122 O.p. organy podatkowe w toku postępowania podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Stosownie do art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek przeprowadzenia dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego tak z urzędu, jak na wniosek wynika z art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 191 O.p.) zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1 O.p.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Wyrażone w powyżej wskazanych przepisach Ordynacji podatkowej gwarancje procesowe strony naruszyło SKO, albowiem rozpatrzyło odwołanie Podatnika (tj. odniosło się do poniesionych w odwołaniu argumentów), ale nie dokonało ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Kolegium nie poczyniło niezbędnych ustaleń faktycznych i nie zaprezentowało rozważań prawnych na tle art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l. a jedynie odniosło się do zarzutów odwołania i przywołało historię sporu pomiędzy stronami z 2020 r. W zaskarżonej decyzji zabrakło jednak odniesienia się do okoliczności mających wpływ na wysokość podatku od nieruchomości Skarżącego w roku 2025.
Tymczasem Skarżący prezentuje stanowisko, że spełnia przesłanki objęcia zwolnieniem z art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l., albowiem jest organem prowadzącym dla [...] będącego placówką artystyczną wpisaną do ewidencji szkół i placówek oświatowych oraz na terenie nieruchomości przy ul. [...] we [...] prowadzona jest działalność oświatowa - zarówno przez [...], dla którego organem prowadzącym jest Skarżący, jak również [...]. Powyższe okoliczności były już przywołane w decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości za 2020 r. (k. 14 akt adm. organu I instancji), jednak nie zostały w żaden sposób zweryfikowane w toku postępowania dotyczącego podatku od nieruchomości za rok 2025, do czego organ był zobowiązany mając na uwadze nie tylko upływ czasu, ale również poglądy wyrażone w najnowszym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 15 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Lu 627/23; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2025 r., sygn. akt III FSK 491/24).
Mając powyższe na uwadze, w świetle językowej wykładni art. 7 ust. 2 pkt 2 u.p.o.l., w ponownie prowadzonym postępowaniu organ zbada czy spełnione zostały warunki – podmiotowy i przedmiotowy – uzasadniające zastosowanie zwolnienia podatkowego wynikającego z treści powołanego przepisu względem Skarżącego. Prowadząc ponownie postępowanie SKO uwzględni ocenę Sądu wyrażoną w niniejszym orzeczeniu także w zakresie przestrzegania gwarancji procesowych strony wynikających z Ordynacji podatkowej.
W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Rozstrzygnięcie w sprawie zwrotu kosztów postępowania obejmujących uiszczony wpis w kwocie [...]zł znajduje podstawę w treści art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.
Orzeczenia, których sygnatury przywołano w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI