I SA/Bd 386/13

I SA/Bd 386/13 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2013-08-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-05-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Izabela Najda-Ossowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
I FSK 280/14 - Postanowienie NSA z 2014-06-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 58 par. 1 pkt 4, art. 57 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska po rozpoznaniu w dniu 01 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. Ł.-N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2008 r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia: odrzucić skargę
Uzasadnienie
Strona reprezentowana przez pełnomocnika, adwokata A. N. wniosła skargę z dnia [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2008 r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009 r.
W złożonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując,
że skarżąca, działając przez tego samego pełnomocnika złożyła na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] dwie skargi o tożsamej treści. Na skargę z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. udzielił odpowiedzi w piśmie o nr [...], które wraz z aktami sprawy przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy w dniu 15 maja 2013 r. Organ podniósł, że we wskazanej odpowiedzi na skargę w pełni ustosunkował się do wszystkich zarzutów podniesionych przez pełnomocnika i w pełni podtrzymał stanowisko prezentowane w sprawie.
Mając na uwadze okoliczność, że skarga z dnia [...] jest kolejną skargą na tę samą decyzję, tożsamą w treści ze skargą z [...], Dyrektor Izby Skarbowej wnioskował o jej odrzucenie, albowiem sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku.
Przedmiotowa skarga została zarejestrowana zgodnie z obowiązującymi przepisami, a pełnomocnik skarżącej, zarządzeniem z 3 czerwca 2013r został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi przez dołączenie pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącej w sprawie. Wezwanie doręczone zostało w dniu 10 czerwca 2013r. W odpowiedzi z dnia 17 czerwca 2013r pełnomocnik nadesłał pełnomocnictwo wraz z pismem, w którym oświadczył, że prostuje wniesioną skargę w ten sposób, że skarga z dnia [...] doręczona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w dniu 30 kwietnia 2013 r. dotyczy skargi na decyzję tego organu z dnia [...], nr [...], która została doręczona na adres Kancelarii pełnomocnika skarżącej 4 kwietnia 2013 r. Ponadto pełnomocnik wskazał, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy pod syg. akt I SA/Bd 332/13 toczy się równolegle sprawa ze skargi K. Ł. – N. z dnia [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] o nr [...], która została doręczona na adres Kancelarii pełnomocnika skarżącej w dniu 19 marca 2013 r., co spowodowało oczywistą omyłkę pisarską w przedmiotowej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Wskazany przepis stanowi jedną z negatywnych przesłanek procesowych, uniemożliwiających skuteczne zainicjowanie postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z niekwestionowanym stanowiskiem judykatury, stan sprawy w toku (lis pendens) oznacza, że w sprawie objętej skargą nie można wszcząć nowego postępowania między tymi samymi stronami (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 1043/08, LEX nr 537651). Warunkiem skutkującym powstanie stanu sprawy w toku jest tożsamość wcześniej wszczętej sprawy sądowoadministracyjnej z tą, w której wniesiono podlegającą odrzuceniu skargę. O tożsamości spraw administracyjnych można mówić wówczas, gdy występuje między nimi tożsamość elementów podmiotowych
i przedmiotowych. Tożsamość podmiotowa dotyczy podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków. Tożsamość przedmiotowa ma zaś miejsce, gdy identyczna jest treść tych praw i obowiązków oraz ich podstawa prawna i faktyczna (por. postanowienie NSA z dnia 13 września 2011 r., sygn. akt I GSK 1077/11, LEX nr 964643). Jeżeli zatem stan sprawy w toku uniemożliwia wszczęcie nowego postępowania,
to w rzeczywistości uniemożliwia skuteczne wniesienie skargi. To bowiem z tym momentem następuje wszczęcie postępowania. Miarodajnym zatem dla oceny stanu sprawy w toku jest dzień złożenia nowej skargi. Stan sprawy w toku trwa aż do momentu uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 763/13; postanowienie WSA w Bydgoszczy z dnia 10 czerwca 2013 r., sygn. akt I SO/Bd 7/13, dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe uwagi ogólne na grunt przedmiotowej sprawy należy wskazać, że skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła w dniu 30 kwietnia 2013 r. (data stempla pocztowego) skargę opatrzoną datą [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2008 r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009r. Z danych urządzeń ewidencyjnych Wydziału Finansowego WSA w Bydgoszczy wynika, że skarżąca wcześniej, w dniu 18 kwietnia 2013 r. (data stempla pocztowego) wniosła skargę na tę samą decyzję organu odwoławczego. Skarga ta została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Bd 332/13 i obecnie w jej ramach toczy się postępowanie z wniosku strony o przyznanie prawa pomocy. Obie skargi są tożsame w treści zarówno co do wniosków, zarzutów jak i uzasadnienia, zawierają identyczny układ graficzny. Obie skargi wyraźnie zaskarżają tę samą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2008r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...], nr [...].
Skargi różnią się od siebie jedynie datą ich sporządzenia i wniesienia. Treść skargi w niniejszej sprawie nie pozostawia żadnych wątpliwości w zakresie intencji autora co do przedmiotu zaskarżenia.
Z uwagi na powyższe ( co zostało dostrzeżone przez organ, który w odpowiedzi na skargę wnioskował o jej odrzucenie) uwzględniając że skarga opatrzona datą [...] została wniesiona w momencie, kiedy w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy toczyła się już sprawa zainicjowana skargą z [...] należało uznać, że pomiędzy obiema sprawami zaistniał stan tożsamości podmiotowej i przedmiotowej, który uzasadnia odrzucenie skargi wniesionej później na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a.
Odnosząc się do stanowiska zaprezentowanego przez pełnomocnika skarżącej
w piśmie z 17 czerwca 2013r. że treść skargi z dnia [...] błędnie zawiera numer i datę decyzji dotyczących skargi z dnia [...], co należy potraktować za oczywistą omyłkę pisarską, Sąd uznał je za nie zasługujące na uwzględnienie. Gdyby zaakceptować argumentację pełnomocnika, trzeba byłoby uznać, że cała skarga objęta jest omyłką pisarską. Nie chodzi bowiem o formalne dane przedmiotowej decyzji typu numer, data czy nawet jej przedmiot, lecz o całą argumentację uzasadnienia i zarzutów, które odnoszą się do rozliczenia w zakresie podatku od towarów i usług za konkretne okresy tj. poszczególne miesiące od listopada 2008r do grudnia 2009r. W istocie wiec uznając swój błąd za "oczywistą omyłkę pisarską" pełnomocnik zmierza do zachowania dla siebie terminu do złożenia całkiem innej skargi z pominięciem procedury obowiązującej w takim przypadku.
Należy zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz sądów powszechnych ugruntowany jest pogląd, że za błędy i zaniechania pełnomocnika odpowiedzialność ponosi jego mocodawca. Na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Dodatkowo, pełnomocnik profesjonalny, jakim jest adwokat lub radca prawny, podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną przez siebie wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej (por. postanowienie NSA z dnia 11 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 198/09; postanowienie NSA z dnia 23 maja 2013 r., sygn. akt II OZ 385/13; postanowienie NSA z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt II OZ 188/13; postanowienie NSA z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt I FZ 228/12; postanowienie NSA
z dnia 03 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 155/09; postanowienie NSA z dnia 09 maja 2006 r., sygn. akt II OZ 468/06; orzeczenie SN z dnia 27 września 1935 r., C.III 258/35, OSP 1936 p. 150, akceptowane przez J. Gudowskiego, Kodeks postępowania cywilnego. Tekst, orzecznictwo, piśmiennictwo, W. Pr. 1998 t. 1 s. 318 uw. 6; uzasadnienie uchwały SN z dnia 18 września 1992 r., sygn. akt III CZP 112/92, OSNC 5/93/75, akceptowanej przez J. Gudowskiego, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, W.Pr. 2006 t. 1 s. 240 uw. 8).
Wskazać dalej należy, że pełnomocnik, ma obowiązek działania w imieniu
i na rzecz mocodawcy z taką starannością, jak gdyby działał na własną rzecz. Powinien więc zadbać o to, aby skarga strony, którą reprezentuje została sporządzona we właściwy sposób. Należy zauważyć, że z treści art. 57 § 1 p.p.s.a. wynika, że skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; 2) oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy; oraz 3) określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Oznacza to, że prawidłowe wskazanie zaskarżonej decyzji poprzez określenie przynajmniej jej daty, numeru i organu, który ją wydał należy do obowiązków strony wnoszącej skargę. Skoro standardów tych należy wymagać od strony działającej bez pełnomocnika, miernik staranności względem profesjonalnego pełnomocnika, jakim jest niewątpliwie adwokat, jest wyższy i uwzględnia zawodowy charakter czynności. Oznacza to, że pełnomocnik taki powinien przedsięwziąć wszelkie działania,
aby składana przez niego skarga, która jest szczególnym pismem procesowym, spełniała nie tylko wymogi wskazane w ustawie, ale charakteryzowała się profesjonalizmem świadczącym o właściwym pojmowaniu zadania Adwokatury strzeżenia praw i wolności obywatelskich, w tym prawa obywatela do sądu.
W ocenie Sądu, wniosek pełnomocnika skarżącej z dnia 17 czerwca 2013 r.,
w którym został wskazany nowy numer i datę decyzji, jakiej ma dotyczyć złożona skarga z dnia [...]., nie może konwalidować, czy zmieniać wcześniej złożonej skargi. Skoro pismo w postępowaniu sądowym, stosownie do treści art. 45 p.p.s.a. obejmuje wnioski i oświadczenia stron, należy uznać, że pismo takie powinno być rozpoznane zgodnie z intencją strony, która wynika z jego treści (por. postanowienie NSA z dnia 28 września 2011r., sygn. akt II OZ 833/11, LEX nr 1069194). Należy jeszcze raz podkreślić, że z treści skargi z dnia [...] wyraźnie wynika, że strona skarży decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2008 r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009 r., Pełnomocnik przy tym wyraźnie wskazał, że decyzja ta utrzymuje w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...], nr [...]. Uzasadnienie skargi również odnosi się ściśle do wskazanej przez pełnomocnika decyzji. W konsekwencji, Sąd zgodnie z intencją strony, nie będąc uprawniony do zmiany przedmiotu zaskarżenia określonego przez stronę skarżącą. Wskazanie przez reprezentującego stronę pełnomocnika zaskarżonego aktu i organu, działania którego skarga dotyczy, wobec obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady skargowości, pozostają dla sądu wiążące. Jasne i klarowne wskazanie przedmiotu skargi przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącej wyklucza wątpliwości co do tego przedmiotu i wiąże sąd (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1523/10, LEX nr 741558). Jednoznacznie zostały także odczytane przez organ będący stroną postępowania.
Z tych samych względów, Sąd rozpatrując złożoną skargę nie miał podstaw do zastosowania art. 49 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym przewodniczący wzywa stronę
o uzupełnienie lub poprawienie pisma w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. W przedmiotowej sprawie złożona przez pełnomocnika skarżącej skarga z dnia [...] jednoznacznie określała zaskarżony akt poprzez wskazanie jego daty i numeru oraz organu, który go wydał, co skutkowało niezastosowaniem przez Sąd trybu wskazanego w tym przepisie (por. postanowienie NSA z dnia 04 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 1051/12, LEX nr 1225698).
Ponadto należy stwierdzić, że przychylenie się do stanowiska pełnomocnika skarżącej zawartego w piśmie z dnia 17 czerwca 2013 r. wskazującego całkiem nową decyzję, którą skarży, już po złożeniu skargi i udzieleniu na nią odpowiedzi przez organ,
czyli w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, spowodowałoby zakłócenie toku procedowania musiałoby bowiem skutkować ponownym przekazaniem skargi organowi w celu zrealizowania obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. Odpowiedź na skargę jest pismem procesowym w rozumieniu art. 45 p.p.s.a., a zatem powinna spełniać warunki formalne określone w art. 46 p.p.s.a. Z istoty tego pisma wynika, że powinna ona zawierać stanowisko organu wobec zarzutów i wniosków skargi. Zarzuty te i wnioski są zatem dla organu wiążące i w stosunku do nich organ udziela swojej odpowiedzi przy przekazaniu sprawy do sądu. W przedmiotowej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia 28 maja 2013 r. udzielił odpowiedzi na skargę, w której odniósł się do zaskarżonej przez stronę decyzji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2008 r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. Organ wskazując na stan sprawy w toku podał, że skarga z dnia [...] jest tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym z wniesioną wcześniej skargą z dnia
[...], co uzasadnia wniosek o jej odrzucenie. W takich okolicznościach stwierdzić należy, że tryb związany z wniesieniem skargi i przekazaniem sprawy przez organ sądowi administracyjnemu został wyczerpany i brak jest podstaw prawnych do jego dublowania.
Mając powyższe na uwadze przedstawione wyżej argumenty, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.