I SA/Bd 358/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2018-06-26
NSApodatkoweWysokawsa
egzekucja administracyjnaodsetki za zwłokęzaliczki na podatekOrdynacja podatkowastawka odsetekart. 56a O.p.dobrowolne uiszczeniesąd administracyjnyuchylenie postanowienia

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczące egzekucji odsetek za zwłokę, uznając prawo podatnika do zastosowania obniżonej stawki odsetek.

Sprawa dotyczyła egzekucji administracyjnej odsetek za zwłokę od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Skarżący zarzucił nieistnienie obowiązku, argumentując, że spełnił przesłanki do zastosowania 50% stawki odsetek zgodnie z art. 56a Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe naliczyły odsetki w pełnej wysokości. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że podatnik miał prawo do preferencyjnej stawki, a organ błędnie zinterpretował przepisy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę Ł. T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B., które utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego odrzucające zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Egzekucja dotyczyła odsetek za zwłokę od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2016 r. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące nieistnienia egzekwowanego obowiązku, niedopuszczalności egzekucji, braku doręczenia upomnienia oraz niespełnienia wymogów formalnych przez tytuły wykonawcze. Kluczowym zagadnieniem była możliwość zastosowania przez skarżącego obniżonej, 50% stawki odsetek za zwłokę na podstawie art. 56a Ordynacji podatkowej, w związku z dobrowolnym uiszczeniem zaległości wraz z odsetkami przed wszczęciem postępowania podatkowego. Organy podatkowe stały na stanowisku, że należą się odsetki w pełnej wysokości. Sąd, powołując się na wcześniejszy wyrok w podobnej sprawie (I SA/Bd 87/18), uznał, że skarżący miał prawo do zastosowania preferencyjnej stawki, a organy błędnie zinterpretowały art. 56a w związku z art. 62 Ordynacji podatkowej. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że nie było podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego obejmującego odsetki w 100% stawce.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, podatnik ma prawo do zastosowania obniżonej stawki odsetek za zwłokę w wysokości 50%, jeśli spełni przesłanki z art. 56a Ordynacji podatkowej, nawet jeśli zaległe zaliczki wykaże w zeznaniu rocznym i ureguluje je dobrowolnie wraz z odsetkami.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przekształcenie obowiązku uiszczenia zaliczek w obowiązek uiszczenia zobowiązania podatkowego za dany rok nie wyklucza możliwości zastosowania obniżonej stawki odsetek, gdy podatnik sam wykazuje zaliczki i uiszcza należne od nich odsetki dobrowolnie. Organy podatkowe błędnie zinterpretowały przepis, odmawiając prawa do preferencyjnej stawki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

O.p. art. 56a § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obniżona stawka odsetek za zwłokę w wysokości 50% stosuje się, gdy spełnione są łącznie warunki: złożenie skutecznej korekty deklaracji w terminie 6 miesięcy od upływu terminu jej złożenia oraz zapłata zaległości podatkowej w ciągu 7 dni od dnia złożenia korekty. Sąd uznał, że warunki te mogą być spełnione nawet jeśli zaległe zaliczki wykazano w zeznaniu rocznym i uregulowano dobrowolnie wraz z odsetkami.

Pomocnicze

O.p. art. 62 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 62 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 62 § 4a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.p.e.a. art. 15 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 27

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.d.o.f. art. 44 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 30c

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 45 § 4

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podatnik miał prawo do zastosowania 50% stawki odsetek za zwłokę na podstawie art. 56a Ordynacji podatkowej, ponieważ dobrowolnie wpłacił zaległe zaliczki wraz z odsetkami przed wszczęciem postępowania podatkowego, kontroli lub czynności kontrolnych, mimo że zaliczki te wykazał dopiero w zeznaniu rocznym.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe argumentowały, że odsetki za zwłokę od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy należą się w pełnej wysokości, a podatnik nie spełnił przesłanek do zastosowania obniżonej stawki. Organy podtrzymały stanowisko o prawidłowości wystawienia upomnienia i tytułów wykonawczych, wskazując na spełnienie wymogów formalnych.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w zacytowanym wyroku uznał, że skarżący miał prawo do zastosowania 50 % stawki przy wyliczeniu wysokości odsetek, a organ zdaniem sądu naruszył art. 56a w zw. z art. 62 § 1, art. 62 § 4 O.p. dokonując błędnej wykładni ww. przepisu. Przekształcenie istniejącego w trakcie roku podatkowego obowiązku uiszczenia zaliczek w obowiązek uiszczenia zobowiązania podatkowego za dany rok podatkowy nie wyklucza możliwości zastosowania obniżonej stawki odsetek, o której mowa w art. 56a § 1 O.p., także wówczas, gdy podatnik złoży zeznanie roczne i wykaże w nim zaliczki, które w roku podatkowym, mimo takiego obowiązku nie zostały zapłacone. brak jest podstaw do zakwestionowania możliwości skorzystania z obniżonej stawki podatku przez podatnika, który sam wykazuje zaliczki i należne od nich odsetki uiszcza dobrowolnie

Skład orzekający

Ewa Kruppik-Świetlicka

przewodniczący sprawozdawca

Leszek Kleczkowski

sędzia

Urszula Wiśniewska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 56a Ordynacji podatkowej w kontekście dobrowolnego uiszczania zaległych zaliczek na podatek dochodowy i prawa do obniżonej stawki odsetek, nawet jeśli zaległości wykazano w zeznaniu rocznym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie podatnik dobrowolnie uregulował zaległe zaliczki wraz z odsetkami. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy zaległości zostały wykryte w wyniku kontroli lub postępowania podatkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów dotyczących odsetek podatkowych i jak sądy administracyjne mogą chronić podatników przed błędnymi interpretacjami organów podatkowych, nawet w skomplikowanych sytuacjach rozliczeniowych.

Czy można zapłacić niższe odsetki od zaległych zaliczek na PIT? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bd 358/18 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2018-06-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-05-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Ewa Kruppik-Świetlicka /przewodniczący sprawozdawca/
Leszek Kleczkowski
Urszula Wiśniewska
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 3304/18 - Wyrok NSA z 2022-10-21
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 201
art. 56a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: Starszy asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2018r. sprawy ze skargi Ł. T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. na rzecz Ł.T. kwotę 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I SA/Bd 358/18
UZASADNIENIE
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. prowadził wobec majątku Skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie wystawionych przez siebie tytułów wykonawczych z dnia [...] października 2017 r. Tytuły te obejmowały odsetki za zwłokę w kwocie [...]zł od niezapłaconych w terminie zaliczek za czerwiec-wrzesień oraz listopad i grudzień 2016 r. na podatek dochodowy od osób fizycznych w wysokości 19% pobierany od dochodów, z pozarolniczej działalności gospodarczej za 2016 r.
Wcześniej Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. na podstawie art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji skierował do Skarżącego upomnienie z dnia [...] sierpnia 2017 r. wzywając go do uregulowania odsetek za zwłokę od zaliczek w podatku dochodowym od osób fizycznych w pełnej wysokości.
W dniu [...] września 2016 r. wierzyciel wydał również na podstawie art. 62 § 4 Ordynacji podatkowej postanowienie wskazując sposób rozliczenia wpłaty Skarżącego [...] zł z dnia [...] kwietnia 2017 r. na poczet należności głównej z tytułu PIT-36L za 2016 r. i odsetek za zwłokę od niezapłaconych zaliczek za styczeń oraz marzec-czerwiec 2016 r. Postanowienie to, w związku z zażaleniem Skarżącego z dnia [...] września 2017 r., zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy postanowieniem
z [...] grudnia 2017 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
w B. wskazał, że Skarżący nie odprowadzał w 2016 r. należnych zaliczek na podatek dochodowy i wykazał je dopiero w złożonym [...] kwietnia 2017 r. zeznaniu podatkowym PIT-36L. Podkreślił, że w myśl art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2032 ze zm.) podatnicy są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f-3h.
Ze złożonego [...] kwietnia 2017 r. zeznania PIT-36L za 2016 r. wynikało, że zaliczki
z prowadzonej działalności gospodarczej nie zostały przez Skarżącego uregulowane.
W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. zawiadomieniem z dnia [...] października 2017 r. zajął wierzytelności z rachunku bankowego w mBank S.A. Zawiadomienie to wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało Skarżącemu doręczone w dniu [...] listopada 2017 r., natomiast dłużnik zajętej wierzytelności zawiadomienie o zajęciu odebrał w dniu
[...] października 2017 r. Bank tego samego dnia w całości zrealizował dokonane zajęcie.
Skarżący w dniu [...] listopada 2017 r. złożył zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] października 2017 r.
Zarzucał nieistnienie egzekwowanego obowiązku, niedopuszczalność egzekucji, brak doręczenia upomnienia oraz niespełnienie w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W zakresie nieistnienia obowiązku wskazał, że do wpłat niezapłaconych
w terminie zaliczek za miesiące 2016 r. na podatek dochodowy od osób fizycznych powinna zostać zastosowana obniżona stawka odsetek za zwłokę w wysokości 50 %, gdyż spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 56a Ordynacji podatkowej,
tj. dobrowolnie dokonano uiszczenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami przed wszczęciem postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub czynności kontrolnych. Od wykazanych w zeznaniu PIT-36L za 2016 r. kwot należnych zaliczek zostały ustalone (według obniżonej stawki) i wpłacone odsetki, a w związku
z powyższym nie istnieje egzekwowany obowiązek. Podniósł również, że w zaistniałym stanie faktycznym nie można mówić o uchylaniu się od wykonania obowiązku,
tj. zapłaty odsetek od należnych a niezapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2016 r., ponieważ odsetki są należne, ale według stawki 50 %, a nie jak chce tego organ podatkowy według stawki 100 %. Odnośnie braku doręczenia upomnienia wskazał, że pismem z [...] września 2017 r. złożył wniosek o wydanie postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty oraz anulowania powyższego upomnienia Naczelnika z [...] sierpnia 2017 r.
Organ podatkowy w dniu [...] września 2017 r. wydał postanowienie w sprawie zaliczenia wpłaty. Do dnia otrzymania upomnienia Skarżący uważał, że wskazany przez niego sposób wyliczenia odsetek został zaakceptowany przez organ podatkowy, gdyż nikt się z nim nie kontaktował. W związku z powyższym twierdził, że upomnienie
z [...] sierpnia 2017 r. było nieuzasadnione i przedwczesne oraz pozbawione podstaw prawnych (art. 15 w związku z art. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji). W zakresie zarzutu niespełnienia przez tytuły wykonawcze wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Skarżący podniósł, że wolą Naczelnika było prowadzenie egzekucji odsetek od należnych
a niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.
W tytułach wykonawczych wskazano jako akty prawne: ogólnikowo ustawę – Ordynacja podatkowa (bez konkretnych artykułów) oraz art. 30c w zw. z art. 45 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powołane przepisy zdaniem Skarżącego miały się nijak do obowiązku zapłaty odsetek od należnych
a nieuiszczonych w terminie zaliczek na podatek.
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B., działający jako organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r. uznał zgłoszone zarzuty za niezasadne.
Na powyższe postanowienie Skarżący złożył zażalenie z dnia [...] lutego 2018 r., wnosząc o uznanie zarzutów za uzasadnione i umorzenie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu zażalenia sformułował zarzuty w sprawie egzekucji prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] października 2017 r. Podkreślił, że wniosek o wydanie postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty został złożony z uwagi na fakt naruszenia przez organ podatkowy zapisów art. 62 § 4
w związku z art. 62 § 4a Ordynacji podatkowej, tj. wydania postanowienia z urzędu
w sytuacji odmiennego stanowiska podatnika i organu, co do zastosowania obniżonej kwoty odsetek.
Rozpatrując zażalenie strony Dyrektor Administracji Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ przywołał stan faktyczny i wskazał, że w dniu [...] kwietnia 2017 r. Skarżący złożył zeznanie podatkowe PIT-36L za 2016 r., z którego wynikała kwota
do zapłaty w wysokości [...] zł. Wykazane w zeznaniu należne zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 2016 wynosiły [...] zł. Tego samego dnia złożył również wniosek zatytułowany "czynny żal, informacja o wysokości odsetek od zaliczek", w którym poinformował o przyczynach braku wpłaty zaliczek oraz załączył szczegółowe zestawienie kwot zaliczek za poszczególne miesiące 2016 r. Podatnik samodzielnie wyliczył odsetki od niezapłaconych zaliczek według obniżonej 50 % stawki i dokonał wpłaty [...] zł, tj. [...] zł, na poczet należności głównej i [...] zł na odsetki za zwłokę w wysokości 50 % stawki odsetek za zwłokę. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w dniu [...] września 2017 r. wydał postanowienie zaliczając powyższą wpłatę na należność główną w kwocie [...]zł i kwotę [...]zł na odsetki za zwłokę od zaliczek za miesiące: styczeń, marzec, kwiecień, maj i część czerwca 2016 r. uznając tym samym, że od niezapłaconych w terminie zaliczek
na podatek dochodowy za 2016 r. należne są odsetki za zwłokę w pełnej wysokości.
Na pozostałą kwotę odsetek za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy za 2016 r. (część czerwca, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad, grudzień) organ podatkowy wystawił w dniu [...] października 2017 r. tytuły wykonawcze.
Organ odnosząc się do ww. zarzutów w szczególności odnośnie niedopuszczalności egzekucji określonej w art. 33 § 1 pkt 6 O.p. wyjaśnił, że przyczyny tej niedopuszczalności mają charakter formalny – przedmiotowy lub podmiotowy. Niedopuszczalność musi więc wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej, bądź wyłączających prowadzenie egzekucji w stosunku do konkretnej osoby np. posiadającej immunitet. W niniejszej sprawie egzekwowany obowiązek dotyczy odsetek za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, a więc podlega egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem egzekucji administracyjnej podlegają podatki, opłaty i inne należności, do których stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. W zakresie podmiotowym Skarżący nie wskazał na jakiekolwiek okoliczności wykluczające możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na jego osobę. Dlatego słusznie organ egzekucyjny uznał za niezasadny zarzut
z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy.
W zakresie zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia (art. 33 § 1 pkt 7 ustawy) organ podał, że upomnienie z dnia [...] sierpnia 2017 r. wzywające do zapłaty odsetek za zwłokę w kwocie [...]zł od zaliczek na podatek dochodowy za 2016 r. zostało odebrane przez Skarżącego osobiście w dniu [...] września 2017 r., co wynika
z potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy.
Odnośnie wniosku z dnia [...] września 2017 r. o wydanie postanowienia
w sprawie zaliczenia wpłaty z dnia [...] kwietnia 2017 r. oraz anulowanie upomnienia organ wskazał, iż zdaniem wierzyciela, w związku z faktem, że Skarżący nie wywiązał się z obowiązku zapłaty zaległych odsetek za zwłokę, należało uznać, że upomnienie zostało wystawione prawidłowo i nie było podstaw do jego anulowania.
W kwestii spełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 ustawy, zauważyć należy, że w myśl art. 27 § 1 pkt 3 tytuł wykonawczy zawiera treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej – także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki
z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz rodzaju i stawki tych odsetek. Przedmiotem egzekucji były odsetki za zwłokę od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy za 2016 r. wykazanych przez Stronę w zeznaniu PIT-36L. Wskazana w tytułach wykonawczych podstawa prawna odnosi się do zobowiązania podatkowego, od którego należne są podlegające egzekucji odsetki za zwłokę. Dalej
w tytułach wykonawczych wskazano w pozycjach "kwota należności pieniężnej" zero
i następnie w pozycjach dotyczących odsetek właściwe kwoty podlegających egzekucji obowiązków w postaci odsetek za zwłokę od zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Wielkości przedstawione w przedmiotowych tytułach wykonawczych prawidłowo określają przedmiot egzekucji. Zaznaczyć również należy, że wcześniej Skarżący otrzymał postanowienie organu podatkowego o zaliczeniu wpłaty
z [...] kwietnia 2017 r. i upomnienie wzywające do zapłaty odsetek za zwłokę. Oznacza to, że nie można było mieć wątpliwości co do przedmiotu egzekucji.
W skardze do tut. Sądu Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię:
- art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 53 § 2 w zw. z art. 53 § 1 oraz art. 56a § 1 Ordynacji podatkowej,
- art. 33 § 1 pkt 6 w zw. art. 6 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,
- art. 33 § 1 pkt 7 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem.
Rozstrzygnięcia organów administracji publicznej podlegają uchyleniu wówczas, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] marca 2018r. nr [...] uznające za niezasadne zarzuty strony w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Egzekucja została wszczęta na podstawie trzech tytułów wykonawczych z dnia
[...] października 2017r. wystawionych przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B., obejmujących odsetki za zwłokę w kwocie [...]zł od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, od dochodów
z pozarolniczej działalności gospodarczej za: czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad oraz grudzień 2016 r. Przedmiotem egzekucji były brakujące odsetki
w wysokości pełnej stawki za zwłokę od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy za 2016 r. wykazanych przez Stronę w zeznaniu PIT-36L.
Skarżący zarzucił organowi: nieistnienie egzekwowanego obowiązku, niedopuszczalność egzekucji, brak doręczenia upomnienia oraz niespełnienie
w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Według strony do wpłat zaliczek, niezapłaconych w terminie na podatek dochodowy od osób fizycznych, za ww. miesiące 2016 r. powinna zostać zastosowana obniżona stawka odsetek za zwłokę w wysokości 50 %, gdyż spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 56a Ordynacji podatkowej, tj. dobrowolnie dokonano uiszczenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami przed wszczęciem postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub czynności kontrolnych.
Według skarżącego niezasadne było wysłanie upomnienia, gdyż pismem
z [...] września 2017 r. złożył wniosek o jego anulowanie i wydanie postanowienia
w sprawie zaliczenia wpłaty. Skarżący sądził, że organ zaakceptował jego wersję rozliczenia, wydając w dniu następnym tj. w dniu [...] września 2017r. postanowienie
o zaliczeniu wpłaty. W związku z powyższym skarżący stwierdził, że upomnienie
z [...] sierpnia 2017 r. było pozbawione podstaw prawnych, nieuzasadnione
i przedwczesne (art. 15 w związku z art. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji).
Odnośnie niespełnienia przez tytuły wykonawcze wymogów z art. 27 ustawy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Skarżący wskazał, że organ winien wskazać konkretny przepis ustawy a nie ogólnikowo wymieniać ustawę ordynacja podatkowa i art. 30c w zw. z art. 45 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skarżący w zażaleniu z [...] lutego 2018 r., powtórzył ww. zarzuty. Podkreślił,
że powodem złożenia wniosku o wydanie postanowienia w sprawie zaliczenia wpłaty było naruszenie art. 62 § 4 w związku z art. 62 § 4a Ordynacji podatkowej, tj. poprzez wydanie postanowienia z urzędu , w sytuacji sporu pomiędzy podatnikiem a organem, co do stawki procentowej, jaką należy zastosować przy liczeniu odsetek za zwłokę. Organ odwoławczy rozpoznając zażalenie uznał zarzuty strony za nieuzasadnione
i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. W skardze skarżący ponowił tożsame zarzuty i argumenty.
Dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdza,
że zaskarżone rozstrzygnięcie narusza prawo w stopniu uzasadniającym jego uchylenie, chociaż nie wszystkie zarzuty skargi zasługują na uznanie.
Kwestią sporną w sprawie jest zasadność zastosowania przez stronę przy liczeniu odsetek za zwłokę – preferencyjnej, bo 50 % stawki w stosunku do dobrowolnie wpłaconych odsetek za zwłokę od zaległych zaliczek na podatek dochodowy za rok 2016, które zostały uiszczone przez stronę w dniu [...] kwietnia
2017 r. Skarżący uznał, że skoro wypełnił przesłanki z art. 56a Ordynacji podatkowej to miał prawo do zastosowania preferencyjnej stawki. Organy natomiast przez cały czas postępowania prezentowały odmienne stanowisko i w konsekwencji wystawiły tytuły wykonawcze, żądając uiszczenia odsetek za zwłokę w pełnej wysokości.
Reasumując należy stwierdzić, że spór w niniejszej sprawie dotyczy odpowiedzi na pytanie, czy skarżący na tle przedstawionego stanu faktycznego - miał prawo do zastosowania preferencyjnej stawki w wysokości 50 % , przy regulowaniu odsetek od nieuregulowanych zaliczek na podatek dochodowy za rok 2016, wpłacając je dobrowolnie wraz z odsetkami, przed wszczęciem postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub czynności kontrolnych. Należy zauważyć, że przepis art. 56a § 1 O.p. stanowi, że obniżoną stawkę odsetek za zwłokę w wysokości 50% stawki odsetek za zwłokę stosuje się w przypadku spełnienia łącznie następujących warunków:
1) złożenia prawnie skutecznej korekty deklaracji, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia upływu terminu do złożenia deklaracji;
2) zapłaty zaległości podatkowej w ciągu 7 dni od dnia złożenia korekty.
Tym samym odpowiedzi wymaga to, czy podatnik spełnił przesłanki, o których mowa w art. 56a Ordynacji podatkowej, a w konsekwencji czy wszczęte postępowanie egzekucyjne miało prawnie uzasadnioną podstawę prawną.
Ta kwestia została już rozstrzygnięta wyrokiem tut. Sądu z dnia 28 lutego
2018 r. w sprawie o sygn. akt I SA/ Bd 87/18. W tym wyroku Sąd uchylił zarówno postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] grudnia 2017 r. jak i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] września 2017 r. w sprawie rozliczenia wpłaty strony z dnia
[...] kwietnia 2017r. w kwocie [...]zł. Ponownie więc wracamy do rozliczenia wpłaty.
Organ egzekucyjny pomijając ten wyrok (co prawda nieprawomocny) – wystawia kolejne tytuły wykonawcze domagając się uiszczenia odsetek w pełnej wysokości.
Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni zgadza się z przywołanym wyżej wyrokiem tut. Sądu z dnia [...] lutego 2018r. wraz z zawartym w nim uzasadnieniem. Sąd w zacytowanym wyroku uznał, że skarżący miał prawo do zastosowania 50 % stawki przy wyliczeniu wysokości odsetek, a organ zdaniem sądu naruszył art. 56a w zw. z art. 62 § 1, art. 62 § 4 O.p. dokonując błędnej wykładni ww. przepisu. Skład orzekający
w niniejszej sprawie w pełni popiera pogląd, że przekształcenie istniejącego w trakcie roku podatkowego obowiązku uiszczenia zaliczek w obowiązek uiszczenia zobowiązania podatkowego za dany rok podatkowy nie wyklucza możliwości zastosowania obniżonej stawki odsetek, o której mowa w art. 56a § 1 O.p., także wówczas, gdy podatnik złoży zeznanie roczne i wykaże w nim zaliczki, które w roku podatkowym, mimo takiego obowiązku nie zostały zapłacone. Skoro podatnik, jak wynika ze stanu faktycznego wykazał w zeznaniu rocznym nieuiszczone zaliczki i je uregulował, to jak wskazał sąd w ww. wyroku: "brak jest podstaw do zakwestionowania możliwości skorzystania z obniżonej stawki podatku przez podatnika, który sam wykazuje zaliczki i należne od nich odsetki uiszcza dobrowolnie".
Należy zatem stwierdzić, że organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni przepisu art. 56a § 1a O.p. przyjmując, że w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające zastosowanie obniżonej stawki do wyliczenia odsetek za zwłokę.W konsekwencji nie było podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego obejmującego odsetki w 100 % stawce.
Ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji zaliczy wpłatę dokonaną przez skarżącego, uwzględniając wyrażone w niniejszym wyroku oceny prawne.
Z podanych przyczyn Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) cyt. Ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI