I SA/BD 251/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę Przedsiębiorstwa Wielobranżowego I. s.c. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która zakwestionowała prawo spółki do odliczenia podatku naliczonego VAT za okres od stycznia do listopada 2010 r. Organy podatkowe stwierdziły, że faktury dokumentujące obrót mieszanką spożywczą (mieszanką cukru) wystawione przez spółki M. Sp. z o.o. i A. Sp. z o.o. nie potwierdzają rzeczywistych transakcji gospodarczych, a spółka I. świadomie uczestniczyła w oszustwie podatkowym typu karuzelowego. Sąd administracyjny, po analizie zebranego materiału dowodowego, w pełni podzielił stanowisko organów podatkowych. Ustalono, że towar o nazwie "mieszanka cukru" w rzeczywistości nie istnieje, a spółka I. nabywała zwykły cukier, wykorzystując faktury z wyższą stawką VAT dla celów odliczenia podatku naliczonego. Sąd podkreślił, że spółka miała świadomość udziału w procederze, co potwierdzają m.in. pośrednictwo osoby nieupoważnionej, brak zainteresowania pochodzeniem towaru i jego składem, oraz nietypowe terminy płatności. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając, że zakwestionowane faktury nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasad dotyczących prawa do odliczenia VAT w przypadku oszustw karuzelowych i pustych faktur, znaczenie świadomości podatnika.
Dotyczy specyficznego przypadku fikcyjnego obrotu towarem, który nie istnieje.
Zagadnienia prawne (3)
Czy faktury dokumentujące transakcje, które nie miały faktycznie miejsca, mogą stanowić podstawę do odliczenia podatku naliczonego VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT, faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, nie dają prawa do odliczenia podatku naliczonego. W przypadku oszustwa karuzelowego, gdzie transakcje są fikcyjne, prawo do odliczenia jest wyłączone, nawet jeśli formalne przesłanki są spełnione, gdy podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o udziale w oszustwie.
Czy świadomość podatnika o udziale w oszustwie podatkowym jest wystarczającą przesłanką do odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć, że nabywając towar lub usługę uczestniczy w transakcji stanowiącej element przestępstwa w dziedzinie podatku VAT, należy mu odmówić prawa do odliczenia.
Uzasadnienie
Zgodnie z orzecznictwem TSUE, podatnik, który wiedział lub powinien był wiedzieć o tym, że uczestniczy w transakcji wykorzystywanej do popełnienia oszustwa VAT, jest uznawany za współsprawcę i należy mu odmówić prawa do odliczenia. W niniejszej sprawie sąd uznał, że spółka miała świadomość udziału w fikcyjnym obrocie mieszanką cukru.
Czy naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego następuje, gdy organ odwoławczy rozbudowuje argumentację uzasadnienia, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji?
Odpowiedź sądu
Nie, rozbudowanie argumentacji przez organ odwoławczy nie narusza zasady dwuinstancyjności, jeśli sprawa jest ponownie merytorycznie rozpoznawana.
Uzasadnienie
Zasada dwuinstancyjności wymaga ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ drugiej instancji. Rozbudowanie uzasadnienia przez organ odwoławczy, przy jednoczesnym utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, nie narusza tej zasady, o ile organ odwoławczy ponownie merytorycznie rozpoznał sprawę.
Przepisy (17)
Główne
u.p.t.u. art. 88 § 3a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 86 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
u.p.t.u. art. 108 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Podmiot wystawiający fakturę, który nie ma prawa do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego, jest obowiązany do zapłaty kwoty podatku wynikającej z tej faktury.
Pomocnicze
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa.
O.p. art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 123 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe obowiązane są zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania.
O.p. art. 127
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada dwuinstancyjności postępowania.
O.p. art. 180 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dowodem jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem.
O.p. art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
O.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy nie może odmówić przeprowadzenia dowodu.
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Swobodna ocena dowodów przez organ podatkowy.
O.p. art. 210 § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozstrzygnięcie o podstawie prawnej i faktycznej.
u.p.t.u. art. 86 § 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Określenie kwoty podatku naliczonego.
u.p.t.u. art. 5 § 4
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepis nie miał zastosowania w okresie objętym postępowaniem.
u.p.t.u. art. 5 § 5
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepis nie miał zastosowania w okresie objętym postępowaniem.
u.p.t.u. art. 42 § 13
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepis został uchylony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktury dokumentujące fikcyjny obrót nie dają prawa do odliczenia VAT. • Świadomość podatnika o udziale w oszustwie podatkowym jest podstawą do odmowy odliczenia. • Towar "mieszanka cukru" nie istnieje, a spółka świadomie uczestniczyła w karuzeli podatkowej.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym zasady dwuinstancyjności. • Zarzuty dotyczące wadliwej konstrukcji uzasadnienia decyzji. • Zarzuty dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego i oceny dowodów. • Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (VAT).
Godne uwagi sformułowania
"puste faktury" • "oszustwo podatkowe typu karuzelowego" • "towar taki nie istnieje" • "świadomie uczestniczyła w oszukańczym procederze" • "prawo do odliczenia podatku naliczonego stanowi integralną część mechanizmu podatku VAT"
Skład orzekający
Leszek Kleczkowski
przewodniczący
Ewa Kruppik-Świetlicka
członek
Urszula Wiśniewska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad dotyczących prawa do odliczenia VAT w przypadku oszustw karuzelowych i pustych faktur, znaczenie świadomości podatnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przypadku fikcyjnego obrotu towarem, który nie istnieje.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy złożonego oszustwa podatkowego (karuzela VAT) z wykorzystaniem fikcyjnych faktur i nieistniejącego towaru, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na skalę i mechanizm działania.
“Fikcyjna "mieszanka cukru" i VAT-owska karuzela: Sąd potwierdza brak prawa do odliczenia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.