I SA/Bd 236/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2004-07-27
NSApodatkoweWysokawsa
opłata skarbowabiegłyrzeczoznawca majątkowywycena nieruchomościkoszty postępowaniaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizwiązanie wyrokiem sąduorgan podatkowyskarżący

WSA w Bydgoszczy uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące obciążenia skarżącego kosztami opinii biegłych, uznając, że nie można obciążać strony kosztami wadliwych wycen.

Sprawa dotyczyła obciążenia skarżącego kosztami opinii biegłych rzeczoznawców majątkowych, które miały ustalić wartość udziału w nieruchomości. Po kilku próbach wyceny i kwestionowaniu ich przez skarżącego, organ podatkowy ostatecznie obciążył go kosztami. WSA w Bydgoszczy uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując, że skarżący nie może być obciążany kosztami opinii sporządzonych w wyniku błędnych zleceń organów podatkowych, a jedynie kosztami opinii wykonanej zgodnie z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. dotyczące obciążenia skarżącego kosztami sporządzenia opinii przez biegłych rzeczoznawców majątkowych. Sprawa wywodziła się z konieczności ustalenia wartości rynkowej udziału w nieruchomości, która zdaniem organu podatkowego nie odpowiadała wartości wskazanej w akcie notarialnym. Po powołaniu kilku biegłych i zakwestionowaniu ich wycen przez skarżącego, organ podatkowy uznał, że kosztami wyceny należy obciążyć stronę, ponieważ wartość ustalona przez biegłych była znacząco wyższa od podanej w akcie. WSA uchylił zaskarżone postanowienie, opierając się na wcześniejszym wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku (sygn. akt SA/Gd 477/95 oraz SA/GD 930/00). Sąd podkreślił, że organ administracji jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego i nie może polemizować z jego ustaleniami. WSA stwierdził, że skarżący nie może być obciążany kosztami opinii opracowanych w wyniku nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych, a jedynie kosztami opinii wykonanej zgodnie z wytycznymi. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, zasądzając jednocześnie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, strona może być obciążona jedynie kosztami opinii wykonanej zgodnie z prawem i wytycznymi.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego. Organ administracji nie może polemizować z ustaleniami sądu i musi rozpatrzyć sprawę ponownie, stosownie do oceny prawnej sądu. Kosztem uzasadnionym jest tylko koszt opinii wykonanej zgodnie z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Organ administracji jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego.

przepisy wprowadzające p.u.s.a. i p.p.s.a. art. 99

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pomocnicze

u.o.s. art. 10 § ust. 2

Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej

Definicja wartości rynkowej.

u.o.s. art. 10 § ust. 3

Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej

Podstawa do obciążenia strony kosztami wyceny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ II instancji nie zastosował się do wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku. Nie można obciążać strony kosztami opinii opracowanych w wykonaniu nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych. Błędne przyznanie biegłym wynagrodzenia pomimo braku rachunku za wykonany operat. Koszty opinii wykonanej zgodnie z wytycznymi Izby Skarbowej są jedynymi uzasadnionymi kosztami.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu podatkowego o konieczności obciążenia strony kosztami wyceny, ponieważ wartość ustalona przez biegłych była wyższa od podanej w akcie notarialnym o 33%.

Godne uwagi sformułowania

nie można obciążać strony kosztami opinii opracowanych w wyniku nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych tylko opinia wykonana zgodnie z wytycznymi Izby Skarbowej jest kosztem tego postępowania podatkowego Ocena prawna wyrażona w sprawie wiążę Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ administracji Odmienna ocena stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego

Skład orzekający

Izabela Najda-Ossowska

przewodniczący

Teresa Liwacz

sprawozdawca

Grzegorz Saniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Związanie organów administracji oceną prawną wyrażoną w prawomocnych wyrokach sądów administracyjnych oraz zasady obciążania stron kosztami postępowań."

Ograniczenia: Dotyczy spraw administracyjnych, w których sąd administracyjny wydał prawomocny wyrok wiążący dla organu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą związania organów administracji wyrokami sądów, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Organ administracji nie może ignorować wyroków sądów – WSA w Bydgoszczy przypomina o związaniu oceną prawną.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bd 236/04 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2004-07-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Grzegorz Saniewski
Izabela Najda-Ossowska /przewodniczący/
Teresa Liwacz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
art. 99
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska, Sędziowie Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.), Asesor sądowy Grzegorz Saniewski, Protokolant Joanna Szklarska, po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie obciążenia stron postępowania kosztami sporządzenia opinii przez biegłych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w B. z dnia (...) Nr (...), 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego kwotę 100,00 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) Dyrektor Izby Skarbowej w B. Nr (...) po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego S.A. na postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w B. z dnia (...) Nr (...) w sprawie obciążenia stron postępowania kosztami sporządzenia opinii przez biegłych w kwocie (...) – utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Dnia (...) skarżący, aktem notarialnym Rep. (...) dokonał kupna udziału w nieruchomości położonej w B. przy ul. (...).
Wartość przedmiotu sprzedaży strony określiły w kwocie (...).
Wartość ta zdaniem organu podatkowego, nie odpowiadała pojęciu wartości rynkowej zdefiniowanej w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej ( Dz. U. Nr 14, poz. 23 ze zm. ) dlatego zgodnie z cyt. wyżej przepisem powołano biegłego rzeczoznawcę majątkowego, który wycenił wartość nieruchomości na (...).
Skarżący nie zgodził się z wyceną nieruchomości dokonanej przez biegłego, twierdząc, iż z uwagi na jej stan techniczny wartość przedmiotowej nieruchomości winna być określona w liczbie ujemnej.
W tej sytuacji organ podatkowy powołał kolejnego rzeczoznawcę, który wartość nieruchomości określił na kwotę (...).
Również ta wycena została zakwestionowana przez skarżącego. Skarżący po raz kolejny podnosił, iż wartością nieruchomości jest kwota podana przez strony przy zawieraniu aktu sprzedaży udziału w nieruchomości.
Następnie organ podatkowy przesłuchał obu biegłych w obecności nabywców udziałów. W wyniku dokonanych ustaleń obaj biegli określili wartość przedmiotowej nieruchomości na kwotę (...).
Ta wycena również nie znalazła akceptacji u skarżących.
W tej sytuacji urząd podatkowy uznał ,w oparciu o art. 10 ust. 3 cyt. ustawy, że kosztami dokonanej wyceny należy obciążyć stronę z uwagi na fakt, iż wartość ustalona przez biegłych jest wyższa od podanej w akcie notarialnym o 33%.
W związku z tym, (...) Urząd Skarbowy w B. postanowieniem z dnia (...) obciążył skarżącego kosztami sporządzenia operatów w kwocie (...).
W tym samym dniu (...) Urząd Skarbowy w B. decyzją Nr (...) określił opłatę skarbową w kwocie (...).
Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie, argumentując, iż wartość udziału nie odpowiada wartości określonej stosownym ułamkiem całej nieruchomości, powołując się na orzecznictwo w tym zakresie ( wyrok Sądu NSA O/Z w Gdańsku sygn. akt SA/Gd 477/95).
Izba Skarbowa w B. w dniu (...) opierając się na wyżej wskazanym wyroku uchyliła decyzję (...) Urzędu Skarbowego w B., stwierdzając, iż nabywając nie wyodrębniony udział we własności nie nabywa się określony przedmiot a zatem wartość takiego udziału jest niższa aniżeli rachunkowy ułamek wartości nieruchomości.
W wyniku uchylenia decyzji sprawa została ponownie rozpatrzona przez organ I instancji. Sporządzono trzeci operat szacunkowy nieruchomości i wyliczono wartość udziału w kwocie (...).
W dniu (...) (...) Urząd Skarbowy w B. wydał postanowienie Nr (...) obciążające stronę kosztami dokonanych opinii w kwocie (...).
Strona, nie zgadzając się z obciążeniem za opinię ponownie złożyła odwołanie
do organu II instancji.
Izba Skarbowa w dniu (...) wydała postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji.
W tej sytuacji strona skarżąca złożyła skargę do NSA O/Z w Gdańsku, który w dniu 23 lipca 2003 r. wydał wyrok sygn. akt SA/GD 930/00 uchylający postanowienie Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia (...) (...) w zakresie obciążenia kosztami dokonanych ekspertyz, wskazując, że tylko opinia wykonana zgodnie z wytycznymi Izby Skarbowej, która stanowiła podstawę określenia opłaty skarbowej jest kosztem tego postępowania podatkowego.
W dniu (...) postanowieniem (...) Dyrektor Izby Skarbowej w B. orzekł o uchyleniu postanowienia organu I instancji z (...) i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W dniu (...) Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego wydał postanowienie Nr (...) obciążające skarżącego kosztami dokonanych opinii w kwocie (...).
Ponownie strona złożyła odwołanie do organu II instancji, powtarzając poprzednią argumentację i powołując się na wyrok NSA w Gdańsku.
Izba Skarbowa w B. w dniu (...) wydała postanowienie Nr (...) utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu Izba Skarbowa wskazała, iż biegli uzupełnili swoje poprzednie opinie na podstawie umów z roku 1998 i 1999, nie pobierając za powyższe żadnego wynagrodzenia.
Zdaniem Izby Skarbowej obciążenie strony skarżącej jest w pełni uzasadnione, gdyż kwota (...) stanowi wartość faktycznie wypłaconych wynagrodzeń biegłych za dokonane przez nich operaty.
Dyrektor podniósł, że aby ustalić wartość udziału niezbędne było wyliczenie wartości całej nieruchomości.
Zdaniem organu podatkowego opracowanie dokonane przez biegłych w dniu 23 listopada 1999 nie było samodzielnym a jedynie uzupełnieniem poprzednich ekspertyz.
Dlatego w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, zarówno wysokość jak i konieczność poniesienia kosztów opinii biegłych w sprawie na tle zaistniałego stanu faktycznego nie budzi wątpliwości.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu wydanej decyzji.
Od wydanego postanowienia strona złożyła skargę do WSA zarzucając, iż organ II instancji nie zastosował się do wydanego w tej sprawie wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku, pomijając stwierdzenie Sądu, iż nie można obciążać strony kosztami opinii opracowanych w wykonaniu nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych.
Ponadto strona zarzuciła organom podatkowym naruszenie przepisów postępowania polegające na błędnym przyznaniu biegłym wynagrodzenia pomimo, że biegli nie wystawili rachunku za wykonany operat.
Zdaniem skarżącego nie można go obciążać kosztami za poprzednie błędne operaty a jedynie za trzecie poprawne sporządzone, za które nie wystawiono rachunku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga jest zasadna.
Sąd administracyjny kontroluje zaskarżone akty administracji publicznej tylko w zakresie ich zgodności z prawem przy zastosowaniu środków prawnych określonych w ustawie. Kontrola sądów ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie uzasadnionym kosztem opinii biegłego może być tylko koszt opinii wykonanej zgodnie z wytycznymi Izby Skarbowej. Nie może obciążać stronę koszt opinii opracowanej w wyniku nieprawidłowego zlecenia organów podatkowych.
Taki pogląd został wyrażony w ocenie prawnej orzeczenia NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku sygn. akt I SA/GD 930/00 wydanym przed 1 stycznia 2004 r.
Pogląd ten nie został zaskarżony ani w drodze rewizji nadzwyczajnej ani na skutek skargi kasacyjnej.
Ocena prawna wyrażona w sprawie wiążę Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ administracji, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.
Oznacza to, że organ administracji obowiązany był rozpatrzyć sprawę ponownie i stosownie do oceny prawnej zawartej w wyroku.
Odmienna ocena stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego.
Skoro opracowanie dokonane przez biegłych w dniu 23 listopada 1999 roku stanowiło jedynie uzupełnienie wcześniejszych opinii a Izba Skarbowa nie poniosła z tego tytułu żadnych kosztów to tym samym nie była uprawniona do obciążania skarżących z tytułu poniesionych kosztów z poprzednich, zakwestionowanych ekspertyz.
W związku z tym skarżone postanowienie na mocy art. 145 § 1 pkt 1 należy uchylić jako wydane z naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) i art. 99 ustawy przepisów z dnia 30 sierpnia 2002 r. wprowadzających ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
Wobec powyższego należało orzec, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI