I SA/Bd 224/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę na czynność zajęcia wierzytelności przez ZUS, uznając ją za niedopuszczalną w postępowaniu administracyjnosądowym.
Skarżąca J. G. wniosła skargę na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zajęcia jej emerytury. Organ wniósł o odrzucenie skargi. Sąd administracyjny uznał, że skarga dotyczy czynności komornika sądowego w postępowaniu egzekucyjnym, a nie aktu lub czynności podlegającej kognicji sądów administracyjnych. W związku z tym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga została odrzucona. Sąd odmówił również przyznania zwrotu kosztów pomocy prawnej z urzędu z powodu braku wymaganego oświadczenia pełnomocnika.
Skarżąca J. G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą zajęcia jej wierzytelności pieniężnej z tytułu emerytury. Organ administracji publicznej wniósł o odrzucenie skargi. Sąd administracyjny, analizując przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), stwierdził, że kontrola sądów administracyjnych obejmuje ściśle określone akty i czynności, a sprawy egzekucyjne należą do właściwości sądów rejonowych i komorników sądowych. W rozpatrywanym przypadku czynność zajęcia wierzytelności była częścią postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika na podstawie tytułu wykonawczego. Zgodnie z art. 767 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.), na czynności komornika przysługuje skarga do sądu rejonowego. Ponieważ skarga dotyczyła czynności komornika sądowego, a nie aktu lub czynności podlegającej kognicji sądu administracyjnego, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Dodatkowo, Sąd odmówił przyznania zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, ponieważ ustanowiony pełnomocnik nie dołączył do wniosku wymaganego oświadczenia o nieotrzymaniu zapłaty za udzieloną pomoc prawną, co zgodnie z orzecznictwem i przepisami rozporządzenia, stanowi przesłankę materialnoprawną do utraty prawa do wynagrodzenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, czynność zajęcia wierzytelności pieniężnej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w ramach postępowania egzekucyjnego nie podlega kognicji sądów administracyjnych, lecz jest czynnością komornika sądowego podlegającą zaskarżeniu do sądu rejonowego.
Uzasadnienie
Sądy administracyjne orzekają w sprawach określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a., które nie obejmują czynności komornika sądowego w postępowaniu egzekucyjnym. Sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych i komorników sądowych, a skargę na czynności komornika rozpoznaje sąd rejonowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
o.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
u.k.a.s.
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
k.p.c. art. 758
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 767 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Na czynności komornika przysługuje skarga do sądu rejonowego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu art. 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga dotyczy czynności komornika sądowego w postępowaniu egzekucyjnym, a nie aktu lub czynności podlegającej kognicji sądów administracyjnych. Brak oświadczenia o nieotrzymaniu zapłaty za pomoc prawną z urzędu.
Godne uwagi sformułowania
Skarga podlega odrzuceniu. Sprawy egzekucyjne należą do właściwości sądów rejonowych i działających przy tych sądach komorników. Na czynności komornika przysługuje skarga do sądu rejonowego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Złożona skarga na dokonane zajęcie jest w istocie skargą na czynności komornika sądowego podejmowane w postępowaniu egzekucyjnym, co nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Brak oświadczenia, że żądane koszty nie zostały zapłacone nie stanowi uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie Sądu w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż nie jest pismem w rozumieniu art. 45-48 p.p.s.a. Oświadczenie, że opłaty z tytułu udzielenia pomocy prawnej nie zostały wypłacone w całości lub w części jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona.
Skład orzekający
Leszek Kleczkowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja zakresu kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących czynności komorniczych oraz wymogów formalnych wniosków o zwrot kosztów pomocy prawnej z urzędu."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego typu sprawy (zajęcie wierzytelności przez ZUS w ramach postępowania egzekucyjnego) i specyficznych wymogów formalnych wniosku o koszty pomocy prawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu i formalnymi wymogami wniosku o koszty pomocy prawnej, co jest istotne dla praktyków, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.
“Kiedy skarga na ZUS nie trafia do sądu administracyjnego? Kluczowa lekcja o właściwości sądu i błędach formalnych.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bd 224/22 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2022-10-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-04-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Leszek Kleczkowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a ustaw Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Inne Treść wyniku odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 58 par. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu w dniu 18 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zajęcia wierzytelności pieniężnej postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. odmówić przyznania zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Uzasadnienie J. G. wniosła do tut. Sądu skargę na czynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zajęcia wierzytelności pieniężnej (emerytury). Skargę uzupełniła pismami procesowymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Wynikający z powyższych przepisów zakres właściwości sądów administracyjnych powoduje, że sprawy inne niż w/w wymienione są sprawami nie należącymi do właściwości sądów administracyjnych. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której skarga dotyczy, w kognicji sądu administracyjnego. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia 16 czerwca 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. przyznał skarżącej emeryturę, która od 1 lipca 2020 r. wynosiła 1.521,99 zł brutto, a po odliczeniu zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, wysokość świadczenia do wypłaty wynosiła 1.288,01 zł. W dniu 18 listopada 2021 r. do Zakładu wpłynęło zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z tytułu emerytury należnej skarżącej, wystosowane przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. J. G. w sprawie egzekucyjnej z wniosku wierzyciela – E.-O. S.A., prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego – nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym. Z zawiadomienia o zajęciu wynika, że wysokość egzekwowanych należności wraz z kosztami wynosi łącznie 3.368,93 zł. W świetle powyższego złożona skarga dotyczy w istocie czynności komornika sądowego, podjętej w ramach postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie orzeczenia wydanego w sprawie cywilnej. Zgodnie z art. 758 k.p.c. sprawy egzekucyjne należą do właściwości sądów rejonowych i działających przy tych sądach komorników. W myśl art. 767 § 1 k.p.c. na czynności komornika przysługuje skarga do sądu rejonowego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Dotyczy to także zajęcia wierzytelności z tytułu emerytury. Skargę rozpoznaje sąd właściwy ze względu na siedzibę kancelarii komornika. W rezultacie złożona skarga na dokonane zajęcie jest w istocie skargą na czynności komornika sądowego podejmowane w postępowaniu egzekucyjnym, co nie podlega kognicji sądów administracyjnych. W rezultacie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd odrzucił skargę. Jednocześnie Sąd odmówił przyznania zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W tym względzie należy zauważyć, że w piśmie z dnia 14 września 2022 r. ustanowiony z urzędu pełnomocnik wniósł o rozważenie zasądzenia na jego rzecz kosztów z tytułu wykonywanych czynności. W istocie zatem pełnomocnik złożył wniosek o zwrot kosztów udzielonej pomocy prawnej. Stosownie do treści § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 18), wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Jak wynika z brzmienia powyższego przepisu, wskazane oświadczenie jest elementem obligatoryjnym każdego wniosku o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Brak tego oświadczenia nie ma charakteru formalnego, lecz materialny. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II FZ 90/09, stwierdzając, iż brak oświadczenia, że żądane koszty nie zostały zapłacone nie stanowi uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie Sądu w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż nie jest pismem w rozumieniu art. 45-48 p.p.s.a. Oświadczenie, że opłaty z tytułu udzielenia pomocy prawnej nie zostały wypłacone w całości lub w części jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona. Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia (podobnie w postanowieniach NSA z dnia: 25 marca 2014 r., sygn. akt I FZ 40/14, 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 759/14; 20 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 17/15). W rozpoznawanej sprawie, ustanowiony pełnomocnik z urzędu nie zawarł w piśmie z dnia 14 września 2022 r. oświadczenia, o którym mowa w § 3 powołanego wyżej rozporządzenia, tj. że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub w części. Wobec tego brak jest podstaw do przyznania temu pełnomocnikowi wynagrodzenia. Mając powyższe na uwadze postanowiono, jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI