I SA/BD 191/25

I SA/Bd 191/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2025-06-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Halina Adamczewska-Wasilewicz /sprawozdawca/
Joanna Ziołek
Mirella Łent /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1539
art. 92 a ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirella Łent Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 czerwca 2025r. sprawy ze skargi R. A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 13 lutego 2025r. nr 0401-IOA.4802.76.2024.6 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu [...] maja 2023 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości S. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. poddali kontroli pojazd silnikowy marki S. nr rej. [...] wraz z naczepą marki H. nr rej. [...], którym kierował S. N.. W trakcie kontroli drogowej stwierdzono, że transportujący przewoził odpady, które były niewłaściwie oznaczone w karcie przekazania odpadów. Kierowca skontrolowanego pojazdu wyposażony był w dwie papierowe karty przekazania odpadów, z czego kartę o numerze [...] wygenerowano z systemu BDO dnia [...] maja 2024 r. o godz.: 12:38. Wynikało z niej, że transport obejmuje odpady o kodzie 16 02 14, tj. zużyte urządzenia inne niż wymienione
w 16 02 09 do 16 02 13, w ilości 860 kg. Natomiast kartę o numerze [...] wygenerowano z systemu BDO [...] maja 2024 r.
o godz.: 12:46. Z tej karty wynikało, że transport obejmuje odpady o kodzie 15 01 04, tj. opakowania z metali w ilości 9280 kg.
W trakcie kontroli, po częściowej rewizji przestrzeni ładunkowej oraz konsultacji
z Dyżurnym Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w B. stwierdzono, że odpad o kodzie 15 01 04 został niewłaściwie zaklasyfikowany. Stwierdzono, że opakowania metalowe znajdujące się w przestrzeni ładunkowej są znacznie zabrudzone pozostałościami środków chemicznych, a w przypadku takich odpadów prawidłowy kod to 15 01 10* - opakowania zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone. W trakcie trwania kontroli, kierujący przedstawił kartę BDO nr [...] w formie elektronicznej prawidłowo wypełnioną i wygenerowaną z systemu [...] maja 2023 r.
o godz.: 16:38 przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Produkcyjne P. O.. Przebieg i wyniki kontroli zawarte zostały w protokole kontroli drogowej sporządzonym w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, z których jeden po przeczytaniu i podpisaniu przekazano kierowcy. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych stwierdzono naruszenie polegające na braku dokumentu potwierdzającego rodzaj transportowanych odpadów w postaci karty przekazania odpadów zawierających prawidłowy kod transportowanych odpadów.
Mając powyższe na względzie, Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w T. decyzją z [...] listopada 2024 r. nałożył - na podstawie art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f ustawy 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2024 r. poz. 1539 ze zm.; dalej "u.t.d.") oraz lp. 4.7. załącznika nr 3 tej ustawy - na R. A. prowadzącego działalność P.W. A.-D. R. A. (skarżący) karę pieniężną w wysokości [...] zł, z uwagi na wykonywanie przewozu drogowego przez transportującego odpady bez dokumentu potwierdzającego rodzaj transportowanych odpadów, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy
z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 699 – dalej: "ustawa
o odpadach").
Rozpoznając wniesione odwołanie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
w B. decyzją z dnia [...] lutego 2025 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Na wstępie - odnosząc się do pierwszego zarzutu odwołania, tj. skierowania decyzji do firmy będącej oznaczeniem przedsiębiorcy, która per se nie może być stroną postępowania administracyjnego, a w konsekwencji wydanie decyzji obarczonej skutkiem nieważności - organ wyjaśnił, że Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego określając stronę postępowania użył nazwy firmy, której właścicielem jest osoba fizyczna, tj. R. A.. Firma w swojej nazwie zawiera imię i nazwisko właściciela, tj. R. A.. Także pełnomocnictwo
z [...] listopada 2024 r. zostało udzielone przez P.W. A.-D. R. A..
Zdaniem organu, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje, że kierowca
w czasie kontroli nie posiadał wymaganego dokumentu. Fakt ten został potwierdzony adnotacją, że kierowca nie wniósł uwag do protokołu kontroli. Jak wynika z akt sprawy, klasyfikacja przedmiotowych odpadów została przez kontrolujących dokonana w sposób prawidłowy, gdzie po konsultacji z Wojewódzkim Inspektorem Ochrony Środowiska
w B. stwierdzono, że przewożone odpady zostały źle sklasyfikowane,
a właściwą klasyfikacją dla przewożonego odpadu powinien być kod 15 01 10* - opakowania zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone. W związku z powyższym organ uznał, że podczas kontroli, kierujący nie okazał odpowiednio wypełnionej karty przekazania odpadów BDO dotyczącej przewożonego towaru, co skutkuje brakiem dokumentu potwierdzającego przewożony towar. Ponadto firma Przedsiębiorstwo Handlowo-Produkcyjne P. O., nie kwestionowała błędu i wystawiła nową kartę BDO nr [...] z prawidłowym kodem transportowanego towaru.
Organ podkreślił, że karta przekazania odpadów musi odzwierciedlać rodzaj przewożonych odpadów i nie może być to karta, w której ujęto jakiekolwiek odpady. Przewożenie odpadów z kartą, która obejmuje inny rodzaj odpadów, jest równoznaczne z przewożeniem odpadów bez żadnej karty przekazania odpadów. Wadliwe zaklasyfikowanie odpadu przez zlecającego, nie może stanowić samo w sobie usprawiedliwienia dla przewozu odpadów innego rodzaju, bowiem zgodnie
z uprawnieniami wynikającymi z Prawa przewozowego oraz obowiązkami wynikającymi z przepisów dotyczących przewozu odpadów, skarżący osobiście, za pośrednictwem kierowcy lub innej osoby, powinien zadbać o to, żeby towar przekazany do transportu był zgodny z kartą przekazania odpadów, nie zadawalając się jedynie tym, że jako transportujący, otrzymał dokumenty niezbędne do przewozu. Po dokonaniu oględzin odpadu przed rozpoczęciem przewozu, kierowca mógł zweryfikować treść otrzymanych dokumentów. W konsekwencji skarżący mógł odpowiednio zareagować i wyjaśnić wątpliwości przed rozpoczęciem przewozu i dopiero wtedy przystąpić do jego przewozu, czego nie uczynił. Skarżący, jako transportujący odpad, mógł także zażądać zmiany karty przekazania odpadów lub nawet odstąpić od świadczenia usługi przewozu odpadów.
W związku z powyższym organ stwierdził, że nałożona zaskarżoną decyzją kara pieniężna związana jest z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu, które
w niniejszej sprawie bezspornie miało miejsce, tj. niedopełnienie wynikającego z art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f u.t.d. obowiązku posiadania dokumentu wymaganego przy przewozie odpadów. Dokumentem tym w świetle § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z 7 października 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów (Dz.U. z 2016 r., poz. 1742 - dalej rozporządzenie w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów), jest karta przekazania odpadów, o której mowa
w art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o odpadach.
Podmiot zajmujący się przemieszczaniem odpadów, w świetle przepisu § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia nie odpowiada na zasadzie winy, ale za fakt naruszenia prawa, w tym przypadku brak stosownego dokumentu podczas wykonywania transportu drogowego, gdyż odpowiedzialność przewidziana przepisem art. 92a ust. 2 u.t.d. ma charakter obiektywny. Oznacza to, że dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Określona w tym przepisie kara nie jest zatem konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem.
Organ wskazał, że regulacja prawna zawarta w art. 92c ust. 1 pkt 1) u.t.d., ma wyjątkowy charakter i znajduje zastosowanie jedynie w takim przypadku, gdy okoliczności sprawy i dowody wyraźnie wskazują, że przedsiębiorca nie miał jakiegokolwiek wpływu na powstanie naruszenia, a samo naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, które nie są typowe i których przedsiębiorca przy dołożeniu należytej staranności w zakresie organizacji pracy przedsiębiorstwa nie mógł przewidzieć. Przepis ten, zdaniem organu, nie może być interpretowany w taki sposób, który dopuszczałby zwolnienie podmiotu wykonującego przewóz drogowy
z obowiązków określonych prawem, nawet w przypadku jego niedbalstwa. Zatem okolicznościami, o których mowa w ww. przepisie mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych. Wyłączeniu karania w świetle przepisu art. 92c ust. 1 u.t.d., podlegają tylko czyny popełnione
w nadzwyczajnych, nietypowych sytuacjach, mieszczących się poza granicami doświadczenia życiowego, takich jak siła wyższa, klęska żywiołowa czy katastrofa.
W ocenie organu, wyjaśnienia zawarte w odwołaniu w żaden sposób nie dowodzą, że skarżący nie miał wpływu na powstałe naruszenie. Błędny załadunek czy wystawienie błędnej karty przekazania odpadów przez przekazującego odpady, nie jest okolicznością zwalniającą transportującego odpady od odpowiedzialności. Dla uwolnienia się podmiotu wykonującego przewóz drogowy od odpowiedzialności, wymagane jest kumulatywne spełnienie dwóch przesłanek, tj. brak wpływu tego podmiotu na powstałe naruszenie oraz niemożność przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, które do powstania tego naruszenia doprowadziły. W opinii organu odwoławczego rodzaj i wygląd odpadów otrzymanych do przewozu wyraźnie wskazywał, że nie odpowiada on odpadom zadeklarowanym w karcie przekazania odpadów, co powinno stanowić dla przewoźnika podstawę do powzięcia wątpliwości
i poczynienia ustaleń, co do poprawności dokumentów otrzymanych do ich transportu. Takie działanie nie wymaga specjalistycznej wiedzy czy dokonywania załadunku przez kierowcę lub obecności kierowcy w czasie załadunku, a jedynie odpowiedniej dbałości
o wykonywanie obowiązków i przestrzeganie obowiązującego prawa. Już same oględziny odpadu powinny dać odpowiednio przeszkolonemu kierowcy, za co jako podmiot wykonujący przewóz drogowy odpowiada skarżący, podstawę do powzięcia wątpliwości co do prawidłowych kodów odpadu i poczynienia ustaleń co do poprawności dokumentów wymaganych przy jego transporcie. Działania takie mieszczą się bowiem w zakresie pojęcia szczególnej staranności.
Skoro skarżący działając osobiście, czy to przez swojego kierowcę, nie dołożył należytej staranności przy ustalaniu charakteru przewożonego ładunku, nie można mówić o braku jego odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia, a przede wszystkim nie można w niniejszej sprawie twierdzić, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których wykonujący przewóz nie mógł przewidzieć. Okoliczność błędnego załadunku lub wystawienia błędnej karty przekazania odpadów, nie wyłącza odpowiedzialności przewoźnika z tytułu stwierdzonego podczas kontroli jej braku, gdyż nie stanowi nadzwyczajnej okoliczności, na którą przewoźnik nie miał wpływu lub której nie mógł przewidzieć. Skarżący, jako profesjonalista świadczący usługi przewozu rzeczy, powinien zadbać o to, aby do transportu odpadów został przekazany właściwy dokument. Na żadnym etapie postępowania skarżący nie przedstawił dowodów na to, że po otrzymaniu ładunku do przewozu w jakikolwiek sposób zareagował w celu sprawdzenia czy upewnienia się, że posiada wszystkie dokumenty wymagane do realizacji transportu odpadów.
W złożonej skardze skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji:
1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia, tj.:
- art. 156 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 107 § 1 pkt 3
i art. 29 k.p.a. poprzez rozpatrzenie odwołania od decyzji skierowanej do firmy będącej oznaczeniem przedsiębiorcy, która to w świetle obowiązujących przepisów nie jest stroną postępowania, w konsekwencji rozpatrzenie odwołania od decyzji obarczonej skutkiem nieważności;
- art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez wybiórczą i dowolną ocenę dowodów zgromadzonych w postępowaniu, a przede wszystkim poprzez nieuwzględnienie wyjaśnień złożonych przez skarżącego w toku postępowania kontrolnego
i administracyjnego, zwłaszcza dotyczących faktu, że nie miał wpływu na wystawienie karty przekazania odpadów, a tym samym prawidłowość danych w niej zawartych,
z uwagi na to, że obowiązek jej wystawienia ciąży na przekazującym;
- art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez sformułowanie rozstrzygnięcia w taki sposób, że nie wskazano przepisu, który naruszono przez popełnienie deliktu administracyjnego, podczas gdy prawidłowo sformułowane rozstrzygnięcie powinno odnosić się do naruszenia konkretnej normy prawa materialnego, w tym przypadku art. 24 ust. 1 ustawy o odpadach;
- art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego
i prawnego,
a w szczególności wskazanie w uzasadnieniu, że nie przedstawiono faktów, które stanowiłyby podstawę uwolnienia się przedsiębiorcy od odpowiedzialności, podczas gdy już w trakcie kontroli przedstawiono prawidłowy dokument o odpadach w systemie BDO, a ponadto w toku postępowania administracyjnego wskazano, że to nie osoba odbierająca jest odpowiedzialna za sporządzenie karty przekazania odpadów;
2) naruszenie prawa materialnego, tj.:
- art. 69 ustawy o odpadach poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy to ten przepis jasno wskazuje, iż obowiązek sporządzenia karty przekazania odpadów ciąży wyłącznie na przekazującym odpady, co w konsekwencji doprowadziło do wydania wadliwego aktu;
- art. 93 ust. 3 u.t.d. w zw. z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie
w sytuacji, gdy zmaterializowały się przesłanki do umorzenia postępowania, ponieważ to nie przedsiębiorca wykonujący transport odpadów odpowiada za wydanie karty przekazania odpadów, a ponadto dokument ten został skorygowany i wystawiony prawidłowo jeszcze w czasie trwania kontroli, a zatem nie było podstaw do wszczęcia postępowania w tej materii.
Wobec powyższego, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania, względnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem skarżącego w toku prowadzonego postępowania żaden
z organów nie zważył na fakt, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki wyłączające odpowiedzialność za naruszenie. Zgodnie z art. 93 ust. 3 u.t.d. wyłączenie odpowiedzialności prowadzi jednoznacznie do tego, że wszczęte postępowanie wobec podmiotu zajmującego się jedynie przewozem odpadów i niemającego wpływu na przygotowaną dokumentację przez posiadacza odpadów, należy umorzyć wobec podmiotu transportującego. Jeżeli podmiot transportujący miałby w jakikolwiek sposób odpowiadać w przedmiocie naruszeń związanych z gospodarką odpadami, to byłoby to naruszenie normy art. 24 ustawy o odpadach, z którego wynika, że podmiot zajmujący się transportem odpadów winien transportować odpady zgodnie z wymaganiami
w zakresie ochrony środowiska oraz bezpieczeństwa życia i zdrowia ludzi. Naruszenia tego obowiązku nie stwierdzono wobec podmiotu transportującego odpady, natomiast nałożono na podmiot transportujący odpady administracyjną karę pieniężną wobec naruszenia, które jest następstwem popełnienia błędu przez podmiot zobligowany do wystawienia prawidłowej karty przewozu odpadów. Zdaniem skarżącego, organy dokonały błędnej oceny i wykładni przepisów wszczynając postępowania
i w konsekwencji nakładając sankcję na niewłaściwy podmiot.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego
z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W razie zaś stwierdzenia, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, sąd oddala skargę.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa w stopniu, który nakazywałby wyeliminować ją z obrotu prawnego. Spór w sprawie sprowadza się do oceny zgodności z prawem nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] zł, z uwagi na wykonywanie przewozu drogowego przez transportującego odpady bez dokumentu potwierdzającego rodzaj faktycznie transportowanych odpadów (tj. powinien być wskazany kod 15 01 10*), a nie innych (został wskazany kod 15 01 04) nie będących odpadami transportowanymi.
Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] maja 2023 r. w miejscowości S. funkcjonariusze służby celno-skarbowej zatrzymali pojazd marki S. wraz
z naczepą, którym kierował S. N.. Przewoźnikiem była firma P.W. A.-D. R. A.. W trakcie kontroli kierowca pojazdu okazał m. in. kartę przekazania odpadów, z której wynikało, że transport obejmuje odpady o kodzie 15 01 04 – opakowania z metali. Po rewizji przestrzeni ładunkowej oraz konsultacji
z Dyżurnym Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w B. stwierdzono, że odpad został niewłaściwie zaklasyfikowany w karcie przekazania odpadów do kodu 15 01 04. Stwierdzono, że opakowania metalowe znajdujące się
w przestrzeni ładunkowej są znacznie zabrudzone pozostałościami środków chemicznych, a w przypadku takich odpadów prawidłowy kod to 15 01 10* - opakowania zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone. Wnioskiem kontroli było stwierdzenie braku karty przekazania odpadów. Powyższe znalazło wyraz w treści sporządzonego na miejscu kontroli protokołu kontroli drogowej, załączniku nr [...], fotografiach oraz opinii Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B.. W trakcie transportu posiadacz odpadów – Przedsiębiorstwo Handlowo-Produkcyjne P. O. wystawił kolejną kartę przekazania odpadów, w której zmieniono kod odpadów na właściwy, tj. 15 01 10*. Ww. protokół został sporządzony w obecności kierowcy, który tych okoliczności nie kwestionował (k. 2-15 akt administracyjnych organu pierwszej instancji).
Z powyższego protokołu z dnia [...] maja 2023 r. wyraźnie zatem wynika, że były to odpady znacznie zabrudzone pozostałościami środków chemicznych, a w przypadku takich odpadów prawidłowy jest kod to 15 01 10*, a nie 15 01 04. Zmiana karty przekazania odpadów w trakcie kontroli na prawidłowy kod potwierdza dokonane ustalenia.
Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowym akcentuje się walor dowodowy protokołu z kontroli, a mianowicie, że ma on walor dokumentu urzędowego (por. wyrok NSA z 3 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 997/15). W wyroku z dnia 7 marca 2017 r.
w sprawie o sygn. akt II GSK 1416/15 NSA stwierdził, że dowód z dokumentu urzędowego – jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli – ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. Protokół ten podpisany przez osoby uczestniczące w kontroli, to jest funkcjonariuszy i kierowcę, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone.
W konsekwencji w niniejszej sprawie w wyniku kontroli drogowej zostało zatem stwierdzone, że zatrzymanym do kontroli pojazdem przewożone były odpady, którym powinien być przypisany kod 15 01 10*, zgodnie z klasyfikacją w katalogu odpadów, zawartą w rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. z 2020 r., poz. 10).
W konsekwencji organ wymierzył skarżącemu, na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d.
i pozycji 4.7. załącznika nr 3 do tej ustawy, karę pieniężną w wysokości [...] zł,
w związku z faktycznym przewożeniem odpadów o innym kodzie niż wskazany w karcie przekazania odpadów.
Kwestionując rozstrzygnięcie organu, strona podnosi m.in., że postępowanie obarczone jest wadą nieważności ze względu na skierowanie decyzji organu pierwszej instancji do firmy przedsiębiorcy, a nie jego samego. Odnosząc się do tego zarzutu podać należy, że myśl art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. a u.t.d., odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego ponosi podmiot wykonując przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem. W przedmiotowej sprawie zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego w zakresie rzeczy zostało wystawione dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą. Nie budzi zatem wątpliwości, że stroną postepowania jest osoba fizyczna. Zgodnie z wypisem nr [...]
z zaświadczenia numer [...], z [...] kwietnia 2023 r. na przewozy drogowe, wydanego firmie P.W. A.-D. R. A., K. Z. [...],[...] I., przez Starostę I. , należało uznać skarżącego za podmiot wykonujący przewóz drogowy. W decyzji organu pierwszej instancji Naczelnik Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego określając stronę postępowania użył nazwy firmy, której właścicielem jest osoba fizyczna, tj. R. A.. Zasadnie organ odwoławczy podnosi, że wskazane przedsiębiorstwo w swojej nazwie zawiera także imię i nazwisko właściciela, tj. R. A.. Decyzję doręczono ustanowionemu Pełnomocnikowi. Nie budzi zatem wątpliwości, że osoba fizyczna
w decyzji została wskazana z imienia i nazwiska. Okoliczność zatem, że podano nazwę przedsiębiorstwa zawierającego imię i nazwisko osoby fizycznej, nie może stanowić podstawy do uwzględnienia skargi. Nie jest to wadliwość, która czyniłaby decyzje organu pierwszej lub drugiej instancji nieważnymi (w rozumieniu wskazanego w skardze art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.) albo stanowiła inne naruszenie prawa, które miało wpływ na wynik sprawy. Istotne jest, że nie budziło wątpliwości skierowanie decyzji do podmiotu wskazanego z imienia i nazwiska. Ponadto nie doręczono decyzji innemu podmiotowi nie będącemu stroną postępowania administracyjnego. Zbędne zatem było podanie na str. 1 decyzji organu pierwszej instancji nazwy przedsiębiorstwa (obejmującego także imię i nazwisko), zamiast wyłącznie samego imienia i nazwiska. Nie stanowi to jednak nieważności postępowania ani podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Na marginesie można jeszcze zauważyć, że pełnomocnictwo z [...] listopada 2024 r. zostało udzielone przez PW A.-D. R. A., K. Z. [...], [...] I. (k. 65 akt administracyjnych i k. 8 akt sądowych) i nie budziło ono wątpliwości co do jego istoty.
Przechodząc do oceny pozostałych zarzutów skargi - zdaniem tut. Sądu - są one także nieuprawnione. Podać należy, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy u.t.d. Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. f u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców,
a ponadto, wykonując przewóz drogowy rzeczy, dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także dokumenty wymagane przy przewozie odpadów. W myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 7 października 2016 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla transportu odpadów (Dz.U. z 2016 r. poz. 1742), wydanego na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2021 r. o odpadach, odpady transportuje się wraz z dokumentem potwierdzającym rodzaj transportowanych odpadów oraz dane zlecającego transport odpadów. Stosownie do § 8 ust. 2 powyższego rozporządzenia dokumentem, o którym mowa w ust. 1, jest:
1) karta przekazania odpadów, o której mowa w art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;
2) faktura sprzedaży odpadów;
3) podstawowa charakterystyka odpadów, o której mowa w art. 67 ust. 2 pkt 1 ustawy
z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;
4) dokument dotyczący transgranicznego przemieszczania odpadów, o którym mowa
w załączniku IB lub załączniku VII do rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z 12.07.2006, str. 1, z późn. zm.);
5) inny dokument potwierdzający rodzaj transportowanych odpadów oraz dane zlecającego transport odpadów, jeżeli transportujący odpady nie posiada dokumentów, o których mowa w pkt 1-4.
W rozpatrywanej sprawie z uwagi na rodzaj wykonywanego przez stronę przewozu, właściwym dokumentem była karta przekazania odpadów, o której mowa
w art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o odpadach. Karta taka powinna zawierać m.in. kod
i rodzaj odpadów. Art. 69 ust. 1 ustawy o odpadach stanowi, że kartę przekazania odpadów sporządza posiadacz odpadów, który przekazuje odpady do następnego posiadacza odpadów albo do prowadzonych przez siebie miejsc zbierania odpadów lub miejsc przetwarzania odpadów, przed rozpoczęciem ich transportu. Stosownie natomiast do art. 69 ust. 1a ustawy o odpadach: kierujący środkiem transportu, którym są transportowane odpady, jest obowiązany posiadać w trakcie transportu potwierdzenie wygenerowane z Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz
o gospodarce odpadami, umożliwiające weryfikację informacji zawartych w karcie przekazania odpadów ze stanem rzeczywistym.
Nie budzi zatem wątpliwości, że obowiązkiem strony skarżącej było posiadanie dokumentu ze wskazaniem właściwego kodu transportowanych odpadów, czego nie dopełniono.
Wobec tego w sprawie miał zastosowanie art. 92a ust. 1 u.t.d., na podstawie którego podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych za każde naruszenie. Stosownie do art. 92 ust. 3 tej ustawy, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty [...]złotych. Zgodnie natomiast z pozycją [...] załącznika nr [...] do u.t.d. wysokość kary za wykonywanie przewozu drogowego odpadów przez transportującego odpady bez dokumentu potwierdzającego rodzaj transportowanych odpadów, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 24 ust. 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, wynosi [...] zł.
Jak to już wyżej podkreślono w rozpatrywanej sprawie, dokumentem potwierdzającym rodzaj transportowanych odpadów była karta odpadów, przy czym jako rodzaj odpadów – znajdujących się w pojeździe – w karcie tej powinny być wskazane odpady o kodzie 15 01 10* - opakowania zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone, skoro takie były przewożone. Nie budzi wątpliwości, że kierowca nie miał takiej karty, lecz kartę z kodem 15 01 04 – opakowania z metali, czyli z kodem nie odpowiadającym faktycznie transportowanym odpadom.
W judykaturze podkreśla się, z czym należy się zgodzić, że podmiot wykonujący transport odpadów obowiązany jest dysponować dokumentami potwierdzającymi rzeczywisty rodzaj transportowanych odpadów i żądać od podmiotu zlecającego przemieszczanie odpadów, odpowiednich dokumentów odpowiadających rodzajowi odpadów oraz prawidłowego sklasyfikowania według kodów (por. wyrok NSA z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II GSK 611/21).
W konsekwencji, biorąc pod uwagę wskazane regulacje prawne oraz ustalenia faktyczne, organ zasadnie wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości
[...] zł.
Podkreślić trzeba, że opis odpadów przewożonych przez skarżącego znajduje się nie tylko w protokole kontroli, lecz odzwierciedlony jest na zdjęciach i znalazł aprobatę w konsultacji z Dyżurnym Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w B.. Zatem okoliczność, że transportowi nie towarzyszył dokument w postaci karty przekazania odpadów, zawierający prawidłowy kod odpadów 15 01 10* potwierdzają: 1) protokół z kontroli drogowej, w którym wskazano, że znajdują się te odpady, 2) dokumentacja fotograficzna załączona do protokołu kontroli obrazująca rodzaj przewożonych odpadów, 3) wystawienie przez przekazującego odpady nowej karty odpadów (w formie elektronicznej), podającej prawidłowy kod, 4) opinia Dyżurnego Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w B..
Strona natomiast nie przedstawiła dowodów podważających w tym względzie ustalenia organu.
Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, okolicznością zwalniającą stronę od odpowiedzialności nie jest wadliwie sklasyfikowanie odpadów przez nadawcę (posiadacza odpadów). Jak wynika z akt sprawy, skarżący zawodowo świadczy usługi transportowe, a to nakłada na niego pełną odpowiedzialność za wykonywany transport. Niewątpliwie do jego obowiązków należało posiadanie wszystkich dokumentów potrzebnych do wykonania przewozu odpadów.
Wbrew też stanowisku skarżącego, nie było podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń
i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Nie można jednak nie zauważyć, że odpowiedzialność administracyjna podmiotu wykonującego przewóz drogowy ma charakter odpowiedzialności obiektywnej i jako taka obciąża podmiot wykonujący ten przewóz, w sytuacji gdy wystąpił zakazany przez prawo skutek, a jedynie na zasadzie wyjątku ustawodawca przewidział sytuacje, w których odpowiedzialność ta zostaje wyłączona (art. 92b i art. 92c u.t.d.). Skoro wymieniony przepis ma charakter wyjątkowy, nie powinien podlegać interpretacji rozszerzającej (por. wyrok NSA z dnia 27 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 485/20). Analizując treść 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. stwierdzić należy, że dla uwolnienia się podmiotu wykonującego przewóz drogowy od odpowiedzialności, wymagane jest kumulatywne spełnienie dwóch przesłanek: brak wpływu tego podmiotu na powstałe naruszenie oraz niemożność przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, które do powstania tegoż naruszenia doprowadziły. Niezbędne jest łączne wystąpienie tych dwóch przesłanek, aby postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej nie zostało wszczęte, a wszczęte umorzone. Jak już wskazano przepis ten odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności
i przezorności, nie był w stanie przewidzieć (por. wyrok NSA z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II GSK 611/21).
Skarżący natomiast nie wykazał, aby okoliczności te wystąpiły w rozpatrywanej sprawie. Podać trzeba, że rodzaj przewożonych odpadów był wyraźnie inny niż zadeklarowany w karcie przekazania odpadów, co powinno stanowić dla przewoźnika podstawę do podjęcia działań w celu wystawienia poprawnych dokumentów wymaganych przy transporcie. W konsekwencji rację ma organ, że wadliwe zaklasyfikowanie odpadu przez zlecającego, nie może stanowić usprawiedliwienia do przewozu odpadów innego rodzaju. Zgodnie bowiem z uprawnieniami wynikającymi
z Prawa przewozowego oraz obowiązkami wynikającymi z przepisów dotyczących przewozu odpadów, strona osobiście lub za pośrednictwem innej osoby, powinna zadbać o to, żeby towar przekazany do transportu był zgodny z kartą przekazania odpadów, nie zadawalając się jedynie tym, że jako transportujący otrzymała dokumenty niezbędne do przewozu i ich nie konfrontowała z rzeczywistością. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że błędny załadunek lub wystawienie błędnej karty przekazania odpadów nie może obciążać firmy transportującej z tego powodu, że nie ona wystawiała kartę przekazania odpadów i nie mogła zadecydować jakie dane w tym dokumencie zostaną ujęte.
Warto w tym miejscu przywołać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2021 r. sygn. akt II GSK 611/21, w którym wyrażono następujący pogląd: "Podkreślić należy, że okolicznością, którą można byłoby kwalifikować jako zwalniającą przewoźnika od odpowiedzialności za nielegalny wwóz na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie jest wadliwie sklasyfikowanie odpadów przez podmioty organizujące przemieszczania odpadów. Zadaniem przedsiębiorcy (przewoźnika) jest wprowadzenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą umożliwiały dokonanie sprawdzenia przewożonych odpadów i dokumentów. Przewoźnik nie może wykluczyć tego że odpady, które ma transportować, mogą być wadliwie sklasyfikowane. Dlatego też podmiot wykonujący transport odpadów powinien w drodze umowy z podmiotami dokonującymi przemieszczanie odpadów zagwarantować sobie możliwość sprawdzenia odpadów z otrzymanymi dokumentami. Przyjęcie stanowiska, że transport odpadów wadliwie sklasyfikowanych może powodować wyłączenie odpowiedzialności przewoźnika z uwagi na to, że został wyposażony w niewłaściwe dokumenty, mogłoby prowadzić do daleko idących, wprost niebezpiecznych skutków. Przewoźnik mógłby zawsze zasłaniać się tym, że skoro to nadawca dokonał załadowania niewłaściwego towaru, to bez jakichkolwiek konsekwencji może taki przewóz wykonać."
Sąd w tut. składzie podziela ww. stanowisko i uznaje je za adekwatne do oceny niniejszej sprawy.
Reasumując zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza wskazanych
w skardze przepisów k.p.a. Organ zgromadził w sprawie obszerny i wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia materiał dowodowy, który poddał wyczerpującej ocenie. Za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy argumentacji, organ wykazał
w decyzji bezpodstawność twierdzeń strony. Okoliczność, że ocena zebranego
w sprawie materiału dowodowego jest dla skarżącego niekorzystna, nie oznacza, że decyzja będąca przedmiotem skargi jest nieprawidłowa. Zarzut przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów byłby uzasadniony, gdyby organ rzeczywiście pominął istotne dowody dla rozstrzygnięcia sprawy, włączył do podstawy ustaleń dowody nieujawnione, naruszył reguły prawidłowego logicznego rozumowania, uchybił wskazaniom wiedzy lub życiowego doświadczenia. W ocenie Sądu, żadnym regułom czy wskazaniom w tym względzie organ nie uchybił. Dokonana w zaskarżonej decyzji ocena dowodów nie wykracza poza granice swobodnej oceny dowodów. Organ wskazał przy tym na przyczynę odmiennej od strony oceny zgromadzonych dowodów. Nadto,
w uzasadnieniu decyzji przytoczył zarówno zastosowane przepisy prawne, jak
i wskazując na ich treść odwołał się do konkretnych elementów stanu faktycznego sprawy. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji nie naruszył także art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
W konsekwencji nie można zgodzić się ze Skarżącym, że organ naruszył wskazane w skardze przepisy k.p.a. oraz prawa materialnego (w tym art. 69 ustawy
o odpadach i art. 93 ust. 3 u.t.d.), ponieważ nałożył karę na podmiot, który nie wystawiał karty przekazania odpadów.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.