I SA/Bd 176/24

I SA/Bd 176/24 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2024-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Jarosław Szulc /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art 58 par 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Jarosław Szulc po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. P. i M. G. na pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 2023 r. nr 0401-IWP.0270.221.2023 w przedmiocie potrącenia wzajemnych wierzytelności z tytułu kosztów postępowania sądowego postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić I. P. i M. G. ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy - kwotę 100 zł (sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Skarżący wnieśli do tut. Sądu skargę na pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 2023 r. w przedmiocie potrącenia wzajemnych wierzytelności z tytułu kosztów postępowania sądowego. Zarzucili naruszenie art. 513 § 2 kodeksu cywilnego w zw. z art. 62 ustawy z dnia 27 września 2009r. o finansach publicznych poprzez potrącenie przed Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy jako dłużnika wierzytelności z tytułu kosztów procesu zasądzonych z tytułu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13.12.2023 r. sygn. akt I FSK 1869/19 w wysokości 12.613 zł oraz wyrokiem NSA z dnia 8.02.2023 r. sygn. akt III FSK 731/22 w wysokości 240 zł, objętych cesją, o której Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy już w 2017 r. był powiadomiony, z zobowiązaniem dłużnika M. G. wynikającym z tytułu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego zasądzonych wyrokiem NSA z dnia 13.12.2023 r. sygn. akt I FSK 682/20 w wysokości 10.800 zł i wyrokiem NSA z dnia 26.04.2022 r. sygn. akt I FSK 1856/19 w wysokości 8.100 zł, w sytuacji gdy niewątpliwie zasądzone od M. G. kwoty, które stanowią jego zobowiązanie i stanowią dochód budżetu Państwa, a wobec tego potrącenie jest ograniczone do wyspecyfikowanych przypadków i następuje w określonym trybie, który tutaj nie miał zastosowania. Wskazano, że dokonanie czynności potrącenia w warunkach art. 62 ustawy o finansach publicznych stanowi czynność władczą oraz dokonywane jest postanowieniem, na które służy zażalenie. Mając na uwadze powyższe zarzuty, Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej skargą czynności w całości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, gdyż skarga dotyczy czynności cywilnoprawnej Skarbu Państwa, która nie podlega kontroli sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022., poz. 2492), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi, poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest bowiem dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia, uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2023., poz. 1634, dalej - p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z kolei treść § 2 ww. przepisu stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada
2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych
w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych
w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Przedmiotem skargi jest pismo Dyrektora Izby Administracji Skarbowej
w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 2023 r. stanowiące odpowiedź na pismo Skarżącej
z dnia 15 grudnia 2023 r. wzywające organ do zapłaty kosztów postępowania zasądzonych w wymienionych wyrokach sądów administracyjnych. Organ
w przedmiotowym piśmie wyjaśnił Skarżącej, że wszystkie objęte wezwaniem z dnia 15 grudnia 2023 r. kwoty zostały umorzone lub zapłacone.
Wyjaśnić należy, że należność z tytułu kosztów postępowania sądowego jest wierzytelnością stricte cywilnoprawną. Wyroki sądów administracyjnych, które zasądzają te należności stanowią tytuł egzekucyjny, którym w myśl art. 781 § 2 k.p.c. klauzulę wykonalności nadaje sąd powszechny - sąd rejonowy właściwości ogólnej dłużnika. Egzekucję tych tytułów przeprowadza komornik sądowy zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego na rzecz (lub przeciwko) Skarbowi Państwa.
Zgodzić się należy z organem, że powoływany przez stronę Skarżącą art. 62 ustawy z dnia 27 września 2009 r. o finansach publicznych nie ma zastosowania
w sprawie. Dotyczy on bowiem tylko potrąceń zobowiązań, o których mowa w art. 60 tejże ustawy (niepodatkowych należności budżetowych) oraz zobowiązań stanowiących dochód budżetu państwa (których katalog wyszczególniony jest w art. 111 ustawy
o finansach publicznych). Należności zasądzane wyrokami sądów administracyjnych
z tytułu kosztów postępowania nie znajdują się w żadnej z tych kategorii.
W ocenie Sądu wydane w niniejszej sprawie pismo organu, stanowiące odpowiedź na wniosek Strony w sprawie zapłaty kosztów postępowania sądowego nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych.
Nie ma wątpliwości, że w sprawie brak podstaw do wydania sformalizowanego aktu administracyjnego (np. decyzji lub postanowienia). Zaskarżone pismo nie stanowi również aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Akt lub czynność (podlegająca kognicji sądu administracyjnego), musi dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Konieczne więc jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienie lub obowiązek. W ocenie Sądu zaskarżone pismo ma charakter stricte wyjaśniający, informujący i jako takie nie posiada cech aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających
z przepisów prawa (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 18/16).
Stwierdzić należy, że przedmiot skargi nie dotyczy materii, w której organ byłby zobligowany na podstawie prawa materialnego do wydania jakiejkolwiek decyzji, czy postanowienia, czy też innego aktu lub podjęcia czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. To zaś oznacza, iż merytoryczne rozpoznanie skargi na pismo z 21 grudnia 2023 r. nie jest możliwe.
Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak
w pkt 1 sentencji. Nadto Sąd orzekł w pkt 2 sentencji postanowienia o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.