I SA/Bd 153/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2024-03-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
sądy administracyjnewłaściwość sąduumowa o dofinansowanieprogram Czyste Powietrzecywilnoprawny charakterodrzucenie skargiWFOŚiGW

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę na oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie, uznając sprawę za cywilnoprawną i poza właściwością sądów administracyjnych.

Skarżący złożył skargę na oświadczenie Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie w ramach programu "Czyste Powietrze". Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że spory dotyczące dofinansowania należą do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych. Sąd przychylił się do tego stanowiska, odrzucając skargę jako niedopuszczalną, ponieważ czynność wypowiedzenia umowy ma charakter cywilnoprawny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę J. C. na oświadczenie Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu z dnia 10 stycznia 2024 r. dotyczące wypowiedzenia umowy o dofinansowanie w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze". Skarżący domagał się uchylenia oświadczenia. Organ skarżony wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego do rozstrzygania sporów cywilnoprawnych związanych z udzielaniem dofinansowania. Sąd uznał, że sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych, ponieważ oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie ma charakter cywilnoprawny, a nie władczy akt administracyjny. Zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargi dotyczące spraw spoza katalogu zamkniętego właściwości sądów administracyjnych podlegają odrzuceniu. Sąd powołał się na fakt, że Wojewódzki Fundusz działa na podstawie umów cywilnoprawnych, a warunki umowy przewidywały rozstrzyganie sporów przez sąd powszechny. W związku z tym, skarga została odrzucona jako niedopuszczalna, a skarżącemu zwrócono uiszczony wpis.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie ma charakter cywilnoprawny, a nie władczy akt administracyjny. Spory wynikające z takich umów należą do właściwości sądów powszechnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 232 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.o.ś. art. 411 § 8

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

p.o.ś. art. 400

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

u.f.p. art. 9 § 14

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

k.p.c.

Ustawa z dnia 17 listopada 1965 r. Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór związany z wypowiedzeniem umowy o dofinansowanie ma charakter cywilnoprawny i nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Oświadczenie o wypowiedzeniu umowy nie jest aktem władczym organu administracji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego oświadczenie nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych spór zainicjowany skargą ma charakter cywilnoprawny oświadczenie o wypowiedzeniu umowy, z uwagi na to, że ma charakter czynności cywilnoprawnej, to zalicza się do spraw cywilnych podlegających orzecznictwu sądów powszechnych

Skład orzekający

Joanna Ziołek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących umów o dofinansowanie z funduszy ochrony środowiska."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego typu umowy i programu, ale zasada właściwości sądu jest ogólna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię granic właściwości sądów administracyjnych i powszechnych w kontekście umów cywilnoprawnych zawieranych przez instytucje publiczne.

Czy spór o dofinansowanie z "Czystego Powietrza" trafi do sądu powszechnego, a nie administracyjnego?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bd 153/24 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2024-03-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-02-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Joanna Ziołek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 par. 1 pkt 1 i par. 3, art. 232 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. C. na oświadczenie Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu z dnia 10 stycznia 2024 r. nr DO.4301.08759.2022 w przedmiocie wypowiedzenia umowy o dofinansowanie postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić J. C. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy kwotę 100 (sto) zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Uzasadnienie
J. . Bydgoszczy skargę na oświadczenie Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu z dnia 10 stycznia 2024 r. w przedmiocie wypowiedzenia umowy o dofinansowanie. Wniosła o uchylenie zaskarżonego oświadczenia, wskazując, że nie zgadza się z jego uzasadnieniem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie złożonej skargi w związku z niedopuszczalnością rozstrzygania sporów związanych z udzieleniem dofinansowania w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze" przez sądy administracyjne, albowiem kwestie te pozostają w kompetencji sądów powszechnych, ewentualnie o oddalenie złożonej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu, gdyż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634: dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (§ 2a) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).
Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. W konsekwencji sprawy dotyczące aktów lub czynności w nim niewymienionych nie są objęte właściwością sądu administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. skargi w tym przedmiocie podlegają odrzuceniu.
Przedmiotowa skarga dotyczy oświadczenia Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie nr DDP220104/OA-cp zawartej w dniu 15 listopada 2022 r. oraz zmienionej aneksem z dnia 15 czerwca 2023 r. w ramach Programu Priorytetowego "Czyste Powietrze". Podstawą prawną przyznania tego dofinansowania w ramach ww. programu była ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2022 r. poz. 2556 ze zm.; dalej: "p.o.ś."). Zgodnie art. 411 ust. 8 p.o.ś. Narodowy Fundusz oraz wojewódzkie fundusze udzielają dotacji, pożyczek, poręczeń oraz przekazują środki finansowe na podstawie umów cywilnoprawnych. Natomiast stosownie do art. 400 p.o.ś. Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej działa jako samorządowa osoba prawna w rozumieniu art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1634 ze zm.), ale nie zaliczono go do organów ochrony środowiska, lecz do instytucji ochrony środowiska (art. 400 p.o.ś.). Należy także zauważyć, że sam fakt, że Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wykonuje zadania publiczne wynikające z p.o.ś. i dysponuje środkami publicznymi nie przesądza o administracyjnoprawnym charakterze czynności dokonywanych w ramach wykonywania tych zadań. Nie wszystkie bowiem zadania z zakresu tradycyjnie pojmowanej administracji publicznej muszą być wykonywane w formach władczych, gdyż dopuszcza się w tym zakresie także formy cywilnoprawne, jak np. umowa (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II OSK 390/09).
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie wydane przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu oświadczenie nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. Spór zainicjowany skargą J. C. ma charakter cywilnoprawny. Wydane przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu oświadczenie nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia organu administracji, czy też szeroko pojętego aktu administracyjnego w tym zakresie. Należy uznać, że oświadczenie o wypowiedzeniu umowy, z uwagi na to, że ma charakter czynności cywilnoprawnej, to zalicza się do spraw cywilnych podlegających orzecznictwu sądów powszechnych (art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1965 r. Kodeks postępowania cywilnego; Dz.U. z 2014 r. poz. 101 ze zm.). Powyższe stanowisko Sądu potwierdza również zawarcie w "Warunkach umowy dotacji z prefinansowaniem" w pkt 7 ust. 4 (k. 8 akt organu) informacji, że ewentualne spory powstałe w związku z umową będą rozpatrywane przez sąd powszechny właściwy dla siedziby Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu. "Warunki umowy dotacji z prefinansowaniem" stanowiły załącznik do wniosku z dnia 11 października 2022 r. o dofinansowanie złożonego przez Skarżącą.
W ocenie Sądu przyznane Wojewódzkiemu Funduszowi Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu kompetencje i ukształtowany ustrój tego podmiotu (jako instytucja a nie organ ochrony środowiska), a także sposób udzielania wsparcia finansowego (na podstawie umowy), świadczą o tym, że przedmiotowa sprawa nie stanowi sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżone oświadczenie nie jest przejawem działalności organu administracji publicznej w sferze stosunków administracyjnoprawnych i tym samym nie należy ono do właściwości sądu administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając skargę za niedopuszczalną, odrzucił ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. O zwrocie wpisu sądowego postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Orzeczenia, których sygnatury przywołano w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI