I SA/BD 129/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że składki na ubezpieczenie społeczne rolników opłacone do KRUS podlegają odliczeniu od dochodu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Sprawa dotyczyła możliwości odliczenia od dochodu składek na ubezpieczenie społeczne zapłaconych do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) przez małżonków G. za rok 2002. Organy podatkowe odmówiły odliczenia, interpretując przepis art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o PIT w sposób zawężający, wyłączając składki opłacane do KRUS. Sąd administracyjny uznał tę interpretację za błędną, stwierdzając, że przepis ten nie precyzował, o jaki system ubezpieczeń społecznych chodzi, a ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników również reguluje składki emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę małżonków I. i S.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok. Problem sprowadzał się do kwestii, czy składki na ubezpieczenie społeczne zapłacone do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) mogły zostać odliczone od dochodu na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organy podatkowe uznały, że przepis ten odnosi się wyłącznie do składek opłacanych w ramach systemu ubezpieczeń społecznych regulowanego ustawą z dnia 13 października 1998 r., a nie do składek opłacanych do KRUS na podstawie odrębnej ustawy. Powołały się również na pismo Ministra Finansów z 2000 r. Sąd administracyjny nie zgodził się z taką interpretacją. Stwierdził, że art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o PIT, w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku, nie precyzował, o jaki system ubezpieczeń społecznych chodzi, a ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników również reguluje składki emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe. Sąd uznał interpretację organów za zawężającą i nieznajdującą uzasadnienia w brzmieniu przepisu. Podzielił stanowisko wyrażone w wyroku NSA z 23 października 2002 r. w sprawie III SA 1143/01. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, składki te podlegają odliczeniu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o PIT, w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku, nie precyzował, o jaki system ubezpieczeń społecznych chodzi, a ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników również reguluje składki emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, co pozwala na ich odliczenie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (4)
Główne
u.p.d.o.f. art. 26 § 1 pkt 2a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym w 2002 r., pozwalał na odliczenie składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, nie precyzując jednak, o który system chodzi. W ocenie Sądu, obejmowało to również składki opłacone do KRUS.
Pomocnicze
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
ord. pod. art. 120
Ordynacja podatkowa
ord. pod. art. 122
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Składki na ubezpieczenie społeczne zapłacone do KRUS podlegają odliczeniu od dochodu na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o PIT, ponieważ przepis ten nie wyłączał składek opłacanych w ramach systemu ubezpieczeń społecznych rolników.
Odrzucone argumenty
Interpretacja organów podatkowych, zgodnie z którą art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o PIT odnosi się wyłącznie do składek opłacanych w ramach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z 1998 r., a nie do składek opłacanych do KRUS.
Godne uwagi sformułowania
nie precyzując, o jaki system ubezpieczeń społecznych chodzi nie można w ocenie Sądu, stosując wykładnię językową, uznać, że treść wskazanego przepisu pozwala na interpretację zaprezentowaną w wyjaśnieniu zawartym w piśmie Ministra Finansów z 24 lutego 2000r. Była to interpretacja zawężająca, nie znajdująca uzasadnienia w brzmieniu przepisu.
Skład orzekający
Halina Adamczewska-Wasilewicz
przewodniczący
Izabela Najda-Ossowska
sprawozdawca
Urszula Wiśniewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 26 ust. 1 pkt 2a ustawy o PIT w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2004 r. w kontekście odliczania składek opłacanych do KRUS."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2002 roku. Późniejsza nowelizacja ustawy o PIT (od 01.01.2004 r.) wprost odsyła do ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z odliczaniem składek, które może być interesujące dla podatników prowadzących działalność rolniczą lub powiązanych z sektorem rolnym.
“Czy składki do KRUS można odliczyć od podatku? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bd 129/04 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2004-06-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-03-29 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Halina Adamczewska-Wasilewicz /przewodniczący/ Izabela Najda-Ossowska /sprawozdawca/ Urszula Wiśniewska Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Powołane przepisy Dz.U. 1991 nr 80 poz 350 art. 26 ust. 1 pkt 2a Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz, Sędziowie WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.), Asesor sądowy Urszula Wiśniewska, Protokolant Sarah Sobecka - Kucharczyk, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. i S.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżących kwotę 280,00 zł (dwieście osiemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Syg. akt. I SA/Bd 129/04 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia (...) Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z (...) określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r I. i S. G. na kwotę (...). W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał się na następujące ustalenia faktyczne i prawne: organ pierwszej instancji ustalił, że małżonkowie G. w zeznaniu rocznym za 2002r bezpodstawnie odliczyli od dochodu składki na ubezpieczenie społeczne, wpłacone do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w łącznej wysokości (...). W efekcie tych ustaleń organ pierwszej instancji wydał (...) decyzję, w której określił wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie (...). Od tej decyzji wniesione zostało odwołanie, w którym strony domagały się uchylenia decyzji w całości zarzucając naruszenie art..26 ust.1 pkt.2 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zasad postępowania podatkowego tj. art.120, 122 ordynacji podatkowej. Odwołujący się dowodzili, że skoro ustawodawca w w.w. przepisie ustawy podatkowej wskazuje ogólnie na możliwość odliczenia od dochodu składek określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, to w ich ocenie, odliczeniu podlegają również mieszczące się w tym systemie składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, zapłacone do KRUS. Takie stanowisko podzielił NSA w wyroku z 02.10.2002r. Rozpoznając odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej w B. wskazał, że zgodnie z art.26 ust.1 pkt.2 lit.a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym w roku 2002) podstawę obliczenia podatku, z zastrzeżeniem art.24 ust.3 i art.28-30, stanowi dochód ustalony zgodnie z art.9, art.24 ust.1 i 2 oraz ust.4-6 i 8-12 lub art.24b ust.1 i 2 lub art.25, po odliczeniu składek, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, zapłaconych bezpośrednio na własne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. W ocenie organu odwoławczego użyty zwrot “..w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych .." należy odnieść wyłącznie do regulacji zawartych w ustawie z 13.10.1998r o systemie ubezpieczeń społecznych, której zakres podmiotowy nie obejmuje rolników, opłacających składkę w KRUS. Z art.5 ust.1 w.w ustawy wynika, że ubezpieczenie społeczne rolników, jeżeli nie podlegają oni obowiązkowi ubezpieczeń społecznych na podstawie ustawy, regulują odrębne przepisy. Zatem ubezpieczenie społeczne rolników - w tym również prowadzących działalność gospodarczą, decydujących się na odprowadzanie składki do KRUS regulowane jest odrębnie, poza ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych i podlega reżimowi prawnemu, zawartemu w ustawie z 20 grudnia 1990r o ubezpieczeniu społecznym rolników, do której przepis art..26 ust.1 pkt.2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie ma zastosowania. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że Minister Finansów w piśmie z 24 lutego 2000r wydanym w trybie art.14 par 1 pkt.2 ordynacji podatkowej uznał, że art.26 ust.1 pkt.2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stanowi podstawy do odliczenia od dochodu składek na ubezpieczenie wpłaconych do KRUS, na podstawie ustawy z 20 grudnia 1990r o ubezpieczeniu społecznym rolników. Odnosząc się natomiast do kwestii powołanego przez stronę wyroku NSA z 23.10.2002r (IIISA 1143/01) organ odwoławczy wskazał, że orzeczenia sądów wiążą jedynie strony w konkretnej sprawie, w której zapadły. Nie znajduje także potwierdzenia w aktach sprawy zarzut naruszenia przez organ podatkowy pierwszej instancji zasad postępowania podatkowego zawartych w art..122 i 120 ordynacji podatkowej. W skardze do Sądu, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. Wskazali ponownie na naruszenie art.26 ust.1 pkt.2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art..120 i 122 ordynacji podatkowej. Uzasadniając skargę podnieśli, że nie zgadzają się ze stanowiskiem organów co do możliwości odliczenia spornych składek od dochodu albowiem z przepisów wynika, że każda składka zapłacona na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe, jeśli mieści się w przepisach regulujących system ubezpieczeń społecznych, podlega odliczeniu od dochodu. Powołane przez organ pismo Ministra Finansów nie jest źródłem obowiązującego prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi powołując się na argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja narusza przepis art..26 ust.1 pkt.2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w roku, którego dotyczy zaskarżona decyzja. Stan faktyczny sprawy nie by sporny, natomiast problem sprowadzał się do oceny czy zapłacone przez skarżących składki na ubezpieczenie w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zasadnie zostały przez nich odliczone od dochodu. Cytowany przez strony art.26 ust.1 pkt.2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w istotnej dla rozstrzygnięcia kwestii stanowił o możliwości odliczania kwot zapłaconych przez podatnika składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe, określone w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, nie precyzując o jaki system ubezpieczeń społecznych chodzi. Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników z 20 grudnia 1990r (już w nazwie wskazująca na rodzaj systemu ubezpieczenia jako społecznego), podobnie jak ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, reguluje kwestie składek emerytalnych, rentowych, chorobowych, wypadkowych; nie można w ocenie Sądu, stosując wykładnię językową, uznać, że treść wskazanego przepisu pozwala na interpretację zaprezentowaną w wyjaśnieniu zawartym w piśmie Ministra Finansów z 24 lutego 2000r. Była to interpretacja zawężająca, nie znajdująca uzasadnienia w brzmieniu przepisu. Nowelizacją obowiązującą od 01 stycznia 2004r treść art.26 ust.1 pkt.2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uległa zmianie i obecnie przepis ten wprost odsyła do ustawy z 13 października 1998r o systemie ubezpieczeń społecznych; jednakże w roku, do którego odnosi się zaskarżona decyzja, zapisu takiego nie było. Stanowisko podobne zostało wyrażone w wyroku NSA z 23 października 2002r w sprawie III SA 1143/01; Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela to stanowisko. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał skargę za uzasadnioną i uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 par.1 pkt.1 a ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art.152 wskazanej ustawy orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, a na podstawie art.200 zasądził od organu na rzecz skarżących kwotę 280 zł ( 100zl wpisu sądowego i 180 zł wynagrodzenia doradcy podatkowego) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI