I SA 30/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-08-27
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nieruchomościpodział nieruchomościdecyzja administracyjnastwierdzenie nieważnościprawo procesoweudział stronSKOWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje stwierdzające nieważność zatwierdzenia podziału nieruchomości z powodu naruszenia prawa procesowego, w szczególności braku udziału wszystkich stron w postępowaniu.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która stwierdziła nieważność decyzji Burmistrza zatwierdzającej podział nieruchomości. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje, stwierdzając rażące naruszenie prawa procesowego. Kluczowym błędem było nieustalenie i niezapewnienie udziału wszystkim stronom postępowania, które nabyły prawa do działek po pierwotnym podziale.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła wcześniejszą decyzję SKO i stwierdziła nieważność decyzji Burmistrza Dzielnicy z 1992 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości. Sąd uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję SKO. Podstawą uchylenia było stwierdzenie rażącego naruszenia prawa procesowego, polegającego na braku zapewnienia udziału wszystkim stronom postępowania. Sąd podkreślił, że w postępowaniu nadzorczym dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej kluczowe jest ustalenie kręgu wszystkich podmiotów posiadających przymiot strony i umożliwienie im udziału w postępowaniu. W tej sprawie nie wszyscy właściciele działek powstałych w wyniku podziału zostali prawidłowo zawiadomieni i nie brali udziału w postępowaniu, co stanowiło naruszenie art. 10 § 1 kpa. W związku z tym, Sąd uchylił obie kwestionowane decyzje.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie ustalił prawidłowo kręgu stron postępowania.

Uzasadnienie

Organ nie zapewnił udziału wszystkim podmiotom, które nabyły prawa do działek powstałych w wyniku podziału, a które powinny brać udział w postępowaniu nadzorczym jako strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 10 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy rozstrzygnięć organu odwoławczego, w tym uchylenia decyzji.

k.p.a. art. 28

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 157 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przekazania sprawy do rozpatrzenia innemu organowi.

k.p.a. art. 17 § 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy organu wyższego stopnia.

u.g.g.i.w.n. art. 10 § 1

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

Podstawa zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości.

u.g.g.i.w.n. art. 10 § 3

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

Podstawa zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości.

u.s.t. art. 8 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. – o samorządzie terytorialnym

Podstawa prawna.

Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przejście spraw do właściwości WSA po reformie sądownictwa administracyjnego.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy proceduralne stosowane przez WSA.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 10 § 1 kpa poprzez brak zapewnienia udziału wszystkim stronom w postępowaniu nadzorczym.

Godne uwagi sformułowania

Stwierdzenie nieważności jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest weryfikacja decyzji administracyjnej, wydanej w postępowaniu zwykłym. Konieczne jest by w postępowaniu nadzorczym brały udział wszystkie podmioty, którym w tym postępowaniu przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa. Organ więc powinien stworzyć stronie warunki do skorzystania z przysługujących jej uprawnień, z których strona może, chociaż nie musi korzystać.

Skład orzekający

Cezary Pryca

przewodniczący

Joanna Banasiewicz

członek

Anna Tarnowska-Mieliwodzka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów k.p.a. dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji, w szczególności zasady czynnego udziału stron w postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości i stwierdzenia nieważności decyzji w tym zakresie. Kluczowe jest ustalenie kręgu stron.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje fundamentalne zasady postępowania administracyjnego, takie jak prawo do bycia wysłuchanym. Jest to ważna lekcja dla prawników procesowych, choć fakty są dość typowe dla spraw administracyjnych.

Naruszenie prawa procesowego: dlaczego brak udziału wszystkich stron może unieważnić decyzję administracyjną?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 30/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-08-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-01-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Tarnowska-Mieliwodzka /sprawozdawca/
Cezary Pryca /przewodniczący/
Joanna Banasiewicz
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz A WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka /spr./ Protokolant Anna Fijałkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2004 r. sprawy ze skarg J., M. i M. B., D. R., E. M., W. i R. J., E. i K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2001 r., Nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
I SA 30/03
Uzasadnienie
Burmistrz Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1992 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 10 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127) oraz art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. – o samorządzie terytorialnym ( Dz. U. Nr 16, poz. 95) zatwierdził projekt podziału nieruchomości KW [...] stanowiącej w ewidencji gruntów działkę nr [...] w obrębie nr [...] na projektowane działki nr [...], nr [...], [...], [...], [...] i nr [...] przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową z usługami oraz działki nr [...] i nr [...] przeznaczone pod dojazd i pozostające nadal własnością dotychczasowego właściciela ze służebnością przejścia i przejazdu do wszystkich powstałych w wyniku podziału działek. W uzasadnieniu podano, że podział ten dokonany został zgodnie z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego terenu W. zatwierdzonym uchwałą [...] Rady W. z dnia [...] września 1992 r.- omawiana nieruchomość znajduje się na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniowo-uslugową i dojazd. Wydział Architektury w swoim piśmie z dnia [...] grudnia 1992 r. pozytywnie zaopiniował projekt podziału ww. nieruchomości z zastrzeżeniem, że granice działki mogą ulec zmianie po zatwierdzeniu planu szczegółowego os. "R.".
H. i M. R. wystąpili do Wojewody [...] wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 1992 r.
Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. na podstawie art. 19 kpa ustalił niewłaściwość Wojewody [...] do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzających projekty podziału nieruchomości i na podstawie art. 157§ 1 w związku z art. 17 ust. 1 kpa przekazał sprawę do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W.. W uzasadnieniu podał, że Wojewoda nie jest organem wyższego stopnia w sprawach z zakresu podziałów nieruchomości, bowiem żadne przepisy szczególne nie wskazują na jego właściwość do rozpatrywania spraw z tego zakresu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2001 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 156 § 1 kpa - stwierdziło nieważność decyzji z dnia [...] grudnia 1992 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...] po rozpatrzeniu wniosku J., M. i M. B., D. R., E. M., W. i R. J. oraz E. i K. Z. o ponowne rozpatrzenie sprawy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło:1. o stwierdzeniu nieważności decyzji Burmistrza Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] grudnia 1992 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w obrębie [...] w części dotyczącej działek nr [...] i nr [...] przeznaczonych pod dojazd oraz części, w której orzeczono, iż granice działki mogą ulec zmianie po zatwierdzeniu planu szczegółowego osiedla "R." jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. 2. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] grudnia 1992 r. w pozostałym zakresie.
J., M. i M. B., D. R., E. M., W. i R. J., E. i K. Z. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...], zarzucając naruszenie prawa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Po wprowadzeniu z dniem 1 stycznia 2004 r. reformy sądownictwa administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stał się w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., Sąd stwierdził naruszenie prawa, wobec którego uznał skargę za zasadną.
Stwierdzenie nieważności jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest weryfikacja decyzji administracyjnej, wydanej w postępowaniu zwykłym. Celem instytucji stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest eliminacja z obrotu prawnego decyzji obarczonej ciężkimi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 kpa, natomiast przedmiotem postępowania, w takiej sprawie jest ustalenie istnienia tych wad. W tym stanie rzeczy zadaniem administracji publicznej jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego, w celu ustalenia, czy decyzja objęta postępowaniem nadzorczym posiada jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa oraz czy nie zachodzą przesłanki negatywne występujące w art. 156 § 2 kpa.
Organ administracji publicznej winien dokonać oceny, czy decyzja Burmistrza Dzielnicy W. z dnia [...] grudnia 1992 r., nr: [...] zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] – (działka nr [...]) jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa.
Podkreślić należy, że konieczne jest by w postępowaniu nadzorczym brały udział wszystkie podmioty, którym w tym postępowaniu przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa.
Z dokumentów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wynika, że działki powstałe w wyniku zatwierdzenia projektu podziału ww. nieruchomości zostały zbyte przez H. R. aktami notarialnymi i obecnie stanowią odrębne nieruchomości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wszczynając na wniosek H. i M. R. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] grudnia 1992 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], nie dokonało ustalenia kręgu osób, które powinny brać udział w toczącym się postępowaniu.
Z akt sprawy wynika, że nie wszyscy właściciele działek brali udział w postępowaniu. Uczestnik postępowania M. R. na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2004 r. oświadczył, że działki oznaczone nr geodezyjnym [...] [...] i [...] zostały sprzedane w formie aktów notarialnych, działka nr [...] jest własnością K. M., a działki nr [...] i [...] są własnością firmy "K.". Natomiast z decyzji organu I instancji nie wynika, aby brali udział w postępowaniu wszyscy właściciele działek, a z decyzji II instancji wynika, że firma K. nie brała udziału w postępowaniu.
Stosownie do treści art. 10 § 1 zawartego w zasadach ogólnych kpa organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ więc powinien stworzyć stronie warunki do skorzystania z przysługujących jej uprawnień, z których strona może, chociaż nie musi korzystać.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że nie wszystkie podmioty posiadające przymiot strony brały udział w postępowaniu nadzorczym dotyczącym powołanej decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, bowiem z akt sprawy nie wynika, aby decyzja była doręczona wszystkim właścicielom działek powstałych w wyniku wydania decyzji zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...].
Należy więc stwierdzić, że organ nie ustalił kręgu podmiotów posiadających przymiot strony, które powinny brać udział w toczącym się postępowaniu i z tego powodu koniecznym stało się uchylenie obu kwestionowanych decyzji.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI