I SA 789/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-04-19
NSAAdministracyjneŚredniawsa
drogi publicznezarząd nieruchomościPKPnieważność decyzjiadministracja państwowagospodarka gruntamiprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję stwierdzającą nieważność decyzji o przekazaniu w zarząd PKP gruntów zajętych pod drogi publiczne, uznając, że zarządcą takich dróg mógł być jedynie organ administracji państwowej.

Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji o przekazaniu w zarząd PKP gruntów położonych w K., zajętych pod drogi publiczne. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja była wadliwa, ponieważ zarządcą dróg publicznych (krajowych i wojewódzkich) mógł być wyłącznie organ administracji państwowej, a nie państwowa jednostka organizacyjna jak PKP.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2000 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji, Gospodarki Gruntami, Rolnictwa i Leśnictwa Urzędu Miejskiego w K. z dnia [...].09.1989 r. o przekazaniu w zarząd P. w G. gruntów położonych w K., zajętych pod drogi publiczne. Sąd uznał, że decyzja była wadliwa, ponieważ zgodnie z przepisami ustawy o drogach publicznych z 1985 r. oraz rozporządzenia Ministra Komunikacji z 1986 r., zarządcami dróg krajowych i wojewódzkich mogły być wyłącznie dyrekcje okręgowe dróg publicznych oraz terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego. Państwowa jednostka organizacyjna, jaką było Przedsiębiorstwo PKP, nie mogła być zarządcą dróg wojewódzkich. Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z 1990 r. stwierdzającą, że grunty państwowe zajęte pod drogi publiczne nie podlegają przekazaniu dyrekcjom okręgowym dróg publicznych w zarząd na podstawie przepisów ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. W związku z tym, decyzja o przekazaniu w zarząd P. nieruchomości stanowiącej drogę publiczną była dotknięta wadą kwalifikowaną z art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. Skarga została oddalona na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarządcą dróg publicznych (krajowych i wojewódzkich) mógł być wyłącznie organ administracji państwowej odpowiedniego stopnia.

Uzasadnienie

Ustawa o drogach publicznych z 1985 r. oraz rozporządzenie Ministra Komunikacji z 1986 r. jednoznacznie wskazywały, że zarządcami dróg krajowych i wojewódzkich były dyrekcje okręgowe dróg publicznych lub terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego. Państwowa jednostka organizacyjna, jaką było PKP, nie posiadała takiej legitymacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.d.p. art. 22

Ustawa o drogach publicznych

Siecią dróg publicznych zarządzają terenowe organy administracji państwowej o właściwości szczególnej: stopnia wojewódzkiego - w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich, stopnia podstawowego - w odniesieniu do dróg gminnych i lokalnych miejskich.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi.

k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa.

Pomocnicze

u.g.g.i.w.n. art. 1

Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

Ustawa ta określa zasady gospodarowania gruntami zabudowanymi i gruntami przeznaczonymi w planach zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane.

u.d.p.

Ustawa o drogach publicznych

Sformułowanie 'zarządca drogi' i zakres praw i obowiązków nie przesądza o tym, komu 'w zarząd' można było oddać drogę publiczną w rozumieniu formuły władania nieruchomością.

u.k.i.r.p.p.p. art. 37

Ustawa o komercjalizacji i restrukturyzacji prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

u.g.n. art. 200

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 97

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis regulujący przejęcie spraw przez sądy administracyjne po zmianie przepisów.

Ustawa o zmianie ustawy o gospodarce gruntami art. 4 i 87

Przepisy, na podstawie których mogło dojść do przekazania gruntów w zarząd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarządcą dróg publicznych (krajowych i wojewódzkich) mógł być wyłącznie organ administracji państwowej, a nie państwowa jednostka organizacyjna jak PKP. Decyzja o przekazaniu w zarząd P. gruntów zajętych pod drogi publiczne była wadliwa, ponieważ została wydana na podstawie niewłaściwych przepisów (ustawa o gospodarce gruntami zamiast ustawy o drogach publicznych).

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego, że sformułowanie 'zarządca drogi' nie przesądza o tym, komu można było oddać drogę publiczną w zarząd w rozumieniu władania nieruchomością. Argumentacja skarżącego dotycząca nabycia prawa wieczystego użytkowania gruntów przez zarządy rejonów dróg publicznych na podstawie ustawy z 1994 r.

Godne uwagi sformułowania

zarządcami dróg krajowych i wojewódzkich były wyłącznie dyrekcje okręgowe dróg publicznych oraz terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego nie mogła zostać zarządcą dróg wojewódzkich państwowa jednostka organizacyjna jaką było Przedsiębiorstwo PKP decyzja [...] jest dotknięta wadą kwalifikowaną wymienioną w art. 156 §1 pkt 2 k.p.a.

Skład orzekający

Ewa Dzbeńska

przewodniczący-sprawozdawca

Janina Antosiewicz

członek

Anna Tarnowska-Mieliwodzka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarządu drogami publicznymi i nieważności decyzji administracyjnych w kontekście podziału kompetencji między organy administracji a państwowe jednostki organizacyjne."

Ograniczenia: Orzeczenie wydane na podstawie przepisów z lat 80. i 90., które mogły ulec zmianie. Kontekst historyczny sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podziału kompetencji i prawidłowego stosowania przepisów dotyczących dróg publicznych, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami.

Kto mógł zarządzać drogami publicznymi? Sąd rozstrzyga spór o kompetencje między PKP a administracją państwową.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 789/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-04-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Tarnowska-Mieliwodzka
Ewa Dzbeńska /przewodniczący sprawozdawca/
Janina Antosiewicz
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Dzbeńska (spr.) Sędziowie NSA - Janina Antosiewicz A WSA - Anna Tarnowska-Mieliwodzka Protokolant - Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2000 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej -oddala skargę-
Uzasadnienie
Sygn. I SA 789/02
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2002r. znak [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 200lr. stwierdzającą nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji, Gospodarki Gruntami, Rolnictwa i Leśnictwa Urzędu Miejskiego w K. z dnia [...].09.1989 r. o przekazaniu w zarząd P. w G. gruntów położonych w K. w części dotyczącej dawnej działki nr [...] oznaczonej po podziale jako działka nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha.
W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. nr 22, póz. 99 ze zm.) oraz przepisów obowiązującej wówczas ustawy z dnia 21.marca.1985 r. o drogach publicznych oraz rozporządzenia Ministra Komunikacji z dnia 5 maja1986 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich... (Dz. U. z 1986 r. nr 24, poz. 117). Zgodnie z w/w przepisami zarządcami dróg krajowych i wojewódzkich były wyłącznie dyrekcje okręgowe dróg publicznych oraz terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego. A zatem nie mogła zostać zarządcą dróg wojewódzkich państwowa jednostka organizacyjna jaką było Przedsiębiorstwo PKP.
Na powyższą decyzję wniosły skargę P. S.A. Oddział nieruchomości Zakład w O. W skardze wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji zarzucając rażące naruszenie przepisu art.37 ustawy z 8 września 2000r. o komercjalizacji i restrukturyzacji prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego " Polskie Koleje Państwowe" / Dz. U. Nr 84 poz 948 ze zm. / oraz art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. Dz. U. 2000Nr 46 poz. 543 /.
Decyzja ta zdaniem skarżącego jest niezgodna z prawem. Sformułowanie "zarządca drogi" użyte w wymienionej ustawie o drogach publicznych, oraz zakres praw i obowiązków zarządcy nie świadczy o tym komu " w zarząd " w pojęciu formuły władania nieruchomością można było oddać drogę publiczną. Dotychczas żaden przepis prawny nie uwłaszczył dróg publicznych , które były w zarządzie PKP.
Zarządy rejonów dróg publicznych na podstawie ustawy z dnia 11 marca 1994 r. zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o gospodarce gruntami ( Dz. U. 51. poz.
201) nabyły z dniem wpisu do rejestru przedsiębiorstw państwowych, po przekształceniach, prawo wieczystego użytkowania gruntów oraz własność budynków i urządzeń będących w " zarządzie" rejonów dróg publicznych.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty podane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r r Przepisy wprowadzające Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zm. / ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004r. Stosownie do treści art 97 cytowanej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr153 poz 1270/
Skarga jest nie zasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest ustalenie w trybie nadzoru, czy kontrolowana decyzja ostateczna dotknięta jest wadami wyszczególnionymi w przepisie art.56 par. 1 k.p.a. i w razie stwierdzenia ich zaistnienia wyeliminowanie takiej decyzji z obrotu prawnego. Należy przede wszystkim zauważyć, iż zgodnie art. 22 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 ze zm. /, siecią dróg publicznych zarządzają terenowe organy administracji państwowej o właściwości szczególnej: stopnia
wojewódzkiego - w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich, stopnia
podstawowego - w odniesieniu do dróg gminnych i lokalnych miejskich.
Oznacza to , że zarządcą drogi publicznej z mocy cytowanej ustawy o drogach publicznych mógł być jedynie organ administracji państwowej odpowiedniego stopnia w zależności od charakteru drogi. Z wykazu dróg wojewódzkich stanowiącego załącznik nr 7 do rozporządzenia Ministra Komunikacji z dnia 5 maja 1986r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg wojewódzkich w
województwach: bialskopodlaskim, chełmskim, kaliskim, konińskim, koszalińskim, leszczyńskim, lubelskim, olsztyńskim, opolskim, słupskim, tarnobrzeskim i zamojskim / Dz. U. Nr 24 poz 117 / - wynika, że ulica Mickiewicza stanowi drogę wojewódzką. Ulica ta zajmuje działkę o aktualnym nr [...], stanowiącą w dniu wydania badanej decyzji część działki o nr [...]. Pozostałą cześć działki o poprzednim nr ew [...] a obecnym nr [...] zajmuje ul [...] zaliczona do kategorii dróg gminnych.
Zasadnie zatem organ wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości / Dz. U. Nr 22 poz 99 ze zm. / nie mogły stanowić podstawy materialnoprawnej badanej decyzji, bowiem z treści art.1 tego aktu wynika, że ustawa ta określa zasady gospodarowania gruntami zabudowanymi i gruntami przeznaczonymi w planach zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane. W tej sytuacji uzasadnione jest przyjęcie, że okręgowe dyrekcje dróg publicznych, sprawują zarząd gruntami zajętymi pod drogi publiczne przede wszystkim na podstawie ogólnej legitymacji przewidzianej ustawą o drogach publicznych. Z materiału aktowego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że w dniu wydania kontrolowanej decyzji działki nr [...] i [...] wchodziły w skład drogi krajowej i wojewódzkiej, co oznacza, że do tych gruntów miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych.
Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów z dnia 16 listopada 1990r. w sprawie III AZP 10/90 zajął następujące stanowisko " Grunty państwowe zajęte pod drogi publiczne nie podgalają przekazaniu dyrekcjom okręgowym dróg publicznych w zarząd na podstawie art. 4 i 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości".
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że organy prawidłowo wykazały w trybie postępowania nadzorczego, że badana decyzja Kierownika Wydziału Geodezji, Gospodarki Gruntami, Rolnictwa i Leśnictwa Urzędu Miejskiego w K. z dnia [...].09.1989r. wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, ustanawiająca odpłaty zarząd nieruchomością nr [...] w K., stanowiącą drogę publiczną, na rzecz P., jest dotknięta wadą kwalifikowaną wymienioną wart. 156 §1 pkt2kpa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI