I SA 666/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-10-27
NSAnieruchomościWysokawsa
nieruchomościprawo wieczystego użytkowaniadecyzje administracyjnepostępowanie administracyjneskarżącySKOWSAWarszawadekret warszawski

WSA w Warszawie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. dotyczącą odmowy stwierdzenia nieważności decyzji z 1996 r. w sprawie prawa użytkowania wieczystego gruntu, wskazując na naruszenie przepisów o udziale stron w postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lutego 2002 r. w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji z 1996 r. dotyczącej prawa użytkowania wieczystego gruntu. Sąd uznał, że postępowanie było prowadzone z naruszeniem przepisów o udziale stron, w szczególności nie zapewniono czynnego udziału wszystkim zainteresowanym, w tym następcom prawnym zmarłej strony. Wskazano również na konieczność uwzględnienia praw właścicieli wykupionych lokali.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę J. S. i innych na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2003 r. utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z 1996 r. odmawiającej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lutego 2002 r. Sąd stwierdził, że obie decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Głównym zarzutem było nieustalenie przez Kolegium kręgu stron postępowania i brak zapewnienia im czynnego udziału, zgodnie z art. 10 § 1 kpa. W szczególności nie uwzględniono praw właścicieli lokali w budynku, którzy powinni być uznani za strony postępowania. Ponadto, postępowanie powinno być prowadzone z udziałem następców prawnych zmarłego I. G., co również nie zostało należycie uwzględnione. Sąd podkreślił, że uchybienia te stanowią podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazano również na konieczność ponownego ustalenia stron postępowania i ewentualnego udziału prokuratora. Sąd nie rozważał pozostałych zarzutów skargi ze względu na konieczność przeprowadzenia postępowania od początku. Zasądzone koszty postępowania zostały ustalone z urzędu z uwagi na brak możliwości oceny zasadności żądania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie przepisów o zapewnieniu stronom czynnego udziału w postępowaniu, w tym nieustalenie kręgu stron i brak ich zawiadomienia, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że niezapewnienie czynnego udziału wszystkim stronom postępowania, w tym następcom prawnym zmarłych stron oraz właścicielom lokali, stanowi rażące naruszenie przepisów k.p.a. i jest podstawą do uchylenia decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (29)

Główne

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...] W. art. 7 § ust. 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § 1

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m. [...] W. art. 3 § § 3

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych art. 21 § ust. 1

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 marca 1928 r. art. 41

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 marca 1928 r. art. 42

Ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz o zmianie ustawy kodeks postępowania administracyjnego art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 200

k.p.a. art. 10 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 64 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 133 § 1

Ustawa o własności lokali art. 6

EKPC art. 13

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 8

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 9

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 91

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 241 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Protokół nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności art. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów o udziale stron w postępowaniu administracyjnym, w tym brak zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom. Nieustalenie przez organ administracji pełnego kręgu stron postępowania. Niezapewnienie udziału w postępowaniu właścicielom lokali, którzy powinni być uznani za strony. Prowadzenie postępowania z udziałem następców prawnych zmarłej strony.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt. 5 kpa poprzez udział w składzie orzekającym urzędnika, który uczestniczył w orzekaniu poprzedniej decyzji administracyjnej. Zarzut naruszenia art. 28, 29 i art. 109 kpa w związku z art. 6 ustawy o własności lokali poprzez potraktowanie jako strony W. I. – przedstawiciela Wspólnoty Mieszkańców Budynku przy ul. [...], która nie ma przymiotu strony oraz potraktowanie jako strony Prokuratury Okręgowej w W. Zarzut naruszenia art. 6, 7, 8, 11, 12 § 1, 77 § 1 80 kpa poprzez orzekanie w sposób sprzeczny z treścią zasad postępowania administracyjnego. Zarzut naruszenia art. 15 i 16 § 1 kpa w związku z art. 13 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz art. 78 Konstytucji RP poprzez wielokrotne orzekanie przez ten sam organ w tej samej sprawie, nadużywanie trybów nadzwyczajnych. Zarzut naruszenia art. 2, 7, 8, 9, 21, 64, 91, 241 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 1 protokołu nr 1 do konwencji o ochronie prawa człowieka i podstawowych wolności poprzez zastosowanie art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. Zarzut naruszenia art. 97 § 1 ust. 1 i 4 kpa poprzez wydanie decyzji mimo istnienia przesłanek w tym przepisie wymienionych, w tym wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie tożsamej oraz wydanie decyzji mimo śmierci I. G. Zarzut naruszenia art. 107 § 1 i 3 kpa poprzez wadliwe określenie w uzasadnieniu decyzji, której decyzji dotyczyło postępowanie. Zarzut naruszenia art. 6 kpa, art. 21 i 22 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz art. 7 Konstytucji RP przez orzekanie wbrew własnemu przekonaniu składu orzekającego o niekonstytucyjności przepisów dekretu o gruntach warszawskich. Zarzut odmowy stwierdzenia nieważności dwóch decyzji, z których decyzja pierwszoinstancyjna wydana została na podstawie kpa zamiast w oparciu o rpa, z obrazą art. 41 i 42 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 22 marca 1928 r. z rażącym naruszeniem art. 191 § 1 kpa oraz art. 13 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Zarzut, że decyzja drugoinstancyjna obraziła wyżej wymienione przepisy międzyczasowe utrzymując w mocy decyzję pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd uznał, że naruszenie przepisów o udziale stron stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji winny brać udział wszystkie osoby, będące stronami postępowania zakończonego ocenianą w postępowaniu nadzorczym decyzją (bądź następcy prawni tych osób), a także inne podmioty, których praw dotyczy to postępowanie. Uchybienie przepisom o zapewnieniu stronom czynnego udziału stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Wobec tego, że w dniu [...] września 2002 r. zmarł będący stroną postępowania I. G. postępowanie z wniosku o ponownie rozpatrzenie sprawy winno być prowadzone z udziałem jego następców prawnych.

Skład orzekający

Anna Lech

przewodniczący

Elżbieta Lenart

członek

Joanna Banasiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących udziału stron w postępowaniu administracyjnym, w szczególności w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji, a także kwestie związane z prawem użytkowania wieczystego gruntu w Warszawie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z dekretem warszawskim i może wymagać uwzględnienia późniejszych zmian legislacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy długotrwałego sporu o prawo do gruntu w Warszawie, ujawniając złożoność postępowań administracyjnych i znaczenie prawidłowego ustalenia stron. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet po latach.

Długi bój o grunt w Warszawie: Sąd uchyla decyzję po latach błędów proceduralnych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 666/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-03-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Lech /przewodniczący/
Elżbieta Lenart
Joanna Banasiewicz /sprawozdawca/
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech Sędziowie WSA Joanna Banasiewicz (spr.) WSA Elżbieta Lenart Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2004 r. sprawy ze skarg J. S., M. S., K. G., M. C., W. C., J. Z., M. B., A.G., I.G., J. Ł., A. J., E. R., Z. G., H. L., A. Ł., H. Ś., Z. T., Z. T., A. Z., W. Z,, M. M., Z. R. i J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W, z dnia [...] stycznia 2003 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżących J. S., M.S., K. G., M. C., W. C., J. Z., M. B., A. G., Z. G., H. L., A.Ł., H. Ś., Z. T., Z. T., A.Z, W. Z., M. M., Z. R. i J.G. kwoty po [...] ([...]) zł oraz na rzecz I. G., J. Ł., A. J. i E. R. solidarnie kwotę po [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r., nr [...] (sprostowana postanowieniem z dnia [...] maja 2003 r., nr [...]) po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] lutego 2002 r., nr [....] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...] W. (Dz. U. Nr. 50, poz.279) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m. [...] W. (Dz. U. Nr. 6, poz. 43) utrzymało w mocy zaskarżona decyzję.
W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan sprawy:
Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 1996 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa w związku z art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...] W. (Dz. U. Nr. 50, poz. 279) utrzymało w mocy decyzję nr [...] Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] stycznia 1996 r. odmawiającą ustanowienia na rzecz następców prawnych W. i T.G. prawa użytkowania wieczystego gruntu [...] położonego przy ul. [...] w W. Decyzja ta stała się ostateczna i po postanowieniu sygn. akt IV SA 246/97 Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 1999 r. – prawomocna.
Decyzją nr [....] z dnia [...] lutego 2001 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 kpa w związku z art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...] W. stwierdziło nieważność decyzji nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 1996 r. i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] stycznia 1996 r.
Właściciele mieszkań w budynku przy ul. [...] w W. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia[...] lutego 2001 r. Kolegium decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r., nr [...] odmówiło wznowienia postępowania w tej sprawie.
W dniu [...] października 2001 r. Kolegium wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia [...] lutego 2001 r., nr [...].
Decyzją nr [...], z dnia [...] listopada 2001 r. Kolegium na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w związku z art. 77 § 1 kpa oraz § 3 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m. [...] W. (Dz. U. Nr. 6, poz. 43) i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stwierdziło nieważność decyzji nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2001 r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła pełnomocnik następców prawnych poprzednich właścicieli nieruchomości [...]. Kolegium po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżona decyzję.
Po stwierdzeniu nieważności decyzji nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2001 r. odnowiony został wniosek pełnomocnika następców prawnych poprzednich właścicieli gruntu [...] o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 1996 r. i poprzedzającej ją decyzji nr [...] Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] stycznia 1996 r. Po rozpatrzeniu sprawy Kolegium decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. odmówiło stwierdzenia nieważności obu wymienionych decyzji.
Pismem z dnia [...] marca 2002 r. pełnomocnik następców prawny dawnych właścicieli wystąpił o ponowne rozpatrzenie tej sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po ponownym rozpatrzeniu sprawy uznało powyższy wniosek za niezasadny, podzielając stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, iż nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta m. [...] W., nr [...] z dnia [...] stycznia 1996 r.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez pełnomocnika skarżących we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzono, że Kolegium poprzez wydanie zaskarżonej decyzji nie dopuściło się naruszenia art. 97 § 1 pkt. 4 kpa, bowiem sprawa, która zawisła przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pod sygn. akt I SA 795/02 i I SA 944-962/02 ze skarg na decyzję z dnia [...] lutego 2002 r. nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego mogłoby zależeć rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.
Przepisy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...] W. i przepisy wydanego na jego podstawie powołanego wcześniej rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. stanowią przepisy prawa powszechnie obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej i jako takie obowiązują Kolegium, zgodnie z zapisem art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (jt. Dz. U. z 2001 r., Nr. 79, poz. 856) i art. 7 Konstytucji RP, jak również organ pierwszej instancji przy rozpoznawaniu spraw dekretowych. Nadto podniesiono, iż w niniejszej sprawie organy orzekające wiąże również opublikowane w dniu 19 kwietnia 1948 r. zarządzenie Prezydenta m. [...] W. – ogłoszenie o objęciu m.in. gruntu położonego przy ul. Nowogrodzkiej 48 w W., w posiadanie przez Gminę m. [...] W. (DZ. Urz. Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m. [...] W. nr [...]).
Jak wynika z akt sprawy wniosek dawnych właścicieli nieruchomości przy ul. [...] został złożony z uchybieniem terminu, co przesądza o tym, iż wniosek nie mógł być rozpatrzony merytorycznie, bowiem nie zachowano terminu prawa materialnego, który jest terminem nieprzywracalnym. Przywrócenie terminu zawitego jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin. W dekrecie natomiast nie ma przepisu zawierającego taką regulację. Zatem złożenie wniosku o przyznanie własności czasowej po terminie określonym w art. 7 dekretu stanowi zdaniem Kolegium okoliczność wystarczającą do wydania decyzji odmownej, niezależnie od przyczyn (także usprawiedliwionych) uchybienia tego terminu. Zatem brak jest podstaw do uznania, iż wyżej wskazane decyzje, o których stwierdzenie nieważności wniósł pełnomocnik następców prawnych dawnych właścicieli były wydane z rażącym naruszeniem wyżej wymienionych artykułów dekretu.
Niezasadny jest również zarzut rażącego naruszenia przepisów art. 41 i 42 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 marca 1928 r., bowiem w dniu orzekania przez organ pierwszej instancji o odmowie przyznania prawa własności czasowej (użytkowania wieczystego) przepisy te nie obowiązywały. Decyzje o których stwierdzenie nieważności wystąpił pełnomocnik skarżących wydane bowiem zostały w roku 1996. Zgodnie z ogólną zasadą organ działa na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dacie wydania orzeczenia. Wobec tego przy wydaniu orzeczeń w 1996 r. zarówno przez organ pierwszej, jak i drugiej instancji organy te mogły zastosować wyłącznie przepisy obowiązującego wówczas kodeksu postępowania administracyjnego.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2003 r., nr [...] zaskarżona została do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez pełnomocnika J. S., M. S., K. G., M. C., W.C., J. Z., M.B., A. G., Z. G., H. L., A. Ł., H. Ś., Z. T., Z.T., A.Z., W. Z., M. M., Z. R., J. G. oraz I. G., J. Ł., A. J. i E. R., które wstąpiły do sprawy jako następczynie prawne zmarłego I.G..
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności lub uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. z dnia [...] stycznia 2003 r. i z dnia [...] lutego 2002 r. oraz stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 1996 r., nr [...] oraz decyzji Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] stycznia 1996 r., nr [...]. Ponadto wnieśli o zwrócenie się przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Konstytucyjnego o stwierdzenie, czy art. 7 i 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r. jest zgodny z art. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r.
Zaskarżonym decyzjom zarzucono:
1) obrazę art. 24 § 1 pkt 5 kpa poprzez udział w składzie orzekającym urzędnika, który uczestniczył w orzekaniu poprzedniej decyzji administracyjnej tożsamej co do stron, stanu faktycznego i prawnego;
2) obrazę art. 28 kpa, 29 i art. 109 kpa w związku z art. 6 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tj. Dz. U. z 2000 r., nr 80, poz. 903 ze zm.) poprzez potraktowanie jako strony W. I. – przedstawiciela Wspólnoty Mieszkańców Budynku przy ul. [...], która nie ma przymiotu strony postępowania administracyjnego w sprawie o własność budynku oraz potraktowanie jako strony Prokuratury Okręgowej w W. z obrazą art. 28, 29 i 109, 186 i 188 kpa;
3) obrazę art. 6, 7, 8, 11, 12 § 1, 77 § 1 80 kpa poprzez orzekanie w sposób sprzeczny z treścią zasad postępowania administracyjnego;
4) obrazę art. 15 i 16 § 1 kpa w związku z art. 13 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1995 r., Nr. 36, poz. 175) i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wielokrotne orzekanie przez ten sam organ w tej samej sprawie, nadużywanie trybów nadzwyczajnych;
5) obrazę art. 2, 7, 8, 9, 21, 64, 91, 241 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z art. 1 protokołu nr 1 do konwencji o ochronie prawa człowieka i podstawowych wolności z 4 listopada 1950 r., które to ratyfikowane przez Rzeczypospolitą Polskę w roku 1994 obowiązują wprost organy administracyjne stosujące prawo – zamiast zastosowanego w skarżonych decyzjach art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. [...] W. (Dz. U. Nr. 50, poz. 279).
Ponadto decyzji drugiej instancji zarzucono, że została wydana z obrazą art. 97 § 1 ust. 1 i 4 kpa mimo istnienia przesłanek w tym przepisie wymienionych, gdyż w sprawie zaskarżonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I SA 944-962/02 i ISA 795/02 z mocy prawa w lipcu 2002 r. wstrzymano wykonanie decyzji w sprawie tożsamej z niniejszą, a której rozstrzygnięcie będzie miało zdecydowany wpływ na zasadność orzekania w sprawie niniejszej, wydanie decyzji skarżonej mimo śmierci I. G. – strony niniejszego postępowania. Ponadto zarzucono, że decyzja narusza art. 107 § 1 i 3 kpa poprzez wadliwe określenie w uzasadnieniu decyzji, której decyzji dotyczyło postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym (powołanie się na decyzję Kolegium z [...] czerwca 1999 r. sygn. akt [...] dotyczącą innej sprawy i innych stron) oraz art. 6 kpa, art. 21 i 22 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 122, poz. 593 ze zm.) oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. przez orzekanie wbrew własnemu przekonaniu składu orzekającego o niekonstytucyjności przepisów dekretu o gruntach warszawskich.
Decyzji pierwszoinstancyjnej zarzucono ponadto odmowę stwierdzenia nieważności dwóch decyzji, z których decyzja pierwszoinstancyjna wydana została na podstawie kpa zamiast w oparciu o rpa, z obrazą art. 41 i 42 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z 22 marca 1928 r. (Dz. U. Nr. 36, poz. 341 ze zm.) z rażącym naruszeniem art. 191 § 1 kpa oraz art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz o zmianie ustawy kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr. 4, poz. 8), a decyzja drugoinstancyjna obraziła wyżej wymienione przepisy międzyczasowe utrzymując w mocy decyzję pierwszej instancji. Obie decyzje uznając za zgodne z obowiązującym prawem, stosowanie współczesnej procedury administracyjnej do rozpoznania w pierwszej instancji wniosku z 11 listopada 1948 r. doprowadziły do negatywnego orzeczenia tylko z tego właśnie powodu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargi wniosło o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W piśmie tym stwierdzono, iż zarzut naruszenia art. 97 § 1 pkt. 1 kpa poprzez wydanie decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. mimo śmierci I. G. jest uzasadniony, chociaż podkreślono, że pełnomocnik o śmierci strony nie powiadomiła organu, który informację tę uzyskał dopiero [...] kwietnia 2003 r. Przyznano także, że na str. 3 w pierwszym akapicie uzasadnienia zaskarżonej decyzji błędnie podano sygnaturę i datę decyzji, co było wynikiem oczywistej omyłki, którą sprostowano postanowieniem z dnia [...] maja 2003 r., [...].
Zdaniem Kolegium zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt. 5 kpa jest niezasadny, gdyż przepis ten nie dotyczy sytuacji, gdy decyzja wydana została w trybie art. 127 § 3 kpa, a niezależnie od tego zauważono, że decyzje z dnia [...] stycznia 2003 r. i [...] lutego 2002 r. wydane były w innych składach.
Organ podnosił ponadto, że część zarzutów skargi odnosi się do decyzji, które zostały zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego i toczy się w tych sprawach odrębne postępowanie pod sygn. akt I SA 795/02 i I SA 944-962/02.
Wacław Idzikowski wnosił o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który z dniem 1 stycznia 2004 r. na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1271 ze zm.) stał się właściwy do rozpoznania sprawy zważył, co następuje:
Skargi zasługują na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2003 r. i poprzedzająca ją decyzja tego organu z dnia [...] lutego 2002 r. wydane zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Przystępując po raz drugi do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2000 r. (data wpływu) złożonego przez pełnomocnika następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 1996 r., nr [...] oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] stycznia 1996 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie dokonało obowiązku ustalenia kręgu osób, którym przysługiwał przymiot strony tego postępowania.
Zgodnie z ustalonym w orzecznictwie sądowym poglądem w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji winny brać udział wszystkie osoby, będące stronami postępowania zakończonego ocenianą w postępowaniu nadzorczym decyzją (bądź następcy prawni tych osób), a także inne podmioty, których praw dotyczy to postępowanie.
Art. 10 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organy administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, zaś przed wydaniem decyzji strony winny mieć możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dokumentów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zgodnie z art. 64 § 4 kpa o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron, należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w danej sprawie.
Uchybienie powyższym przepisom stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego dotkniętego omawianą wadą. Sąd administracyjny badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji obowiązany jest ją uchylić, gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Z opisanej wyżej przyczyny koniecznym stało się uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...].
W postępowaniu zakończonym decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...], podobnie jak i w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia[...] stycznia 2003 r., nr [...] nie brali udziału w charakterze strony właściciele lokali wykupionych w tym budynku wraz z udziałami w częściach wspólnych i użytkowaniu wieczystym, mimo, że w świetle art. 28 kpa osoby te winny być uznane za strony tego postępowania.
Zgodnie z art. 133 § 1 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy przekazanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę. W świetle zgromadzonych w tych aktach dokumentów brak podstaw, by można było uznać, iż W. I., określony w decyzjach jako przedstawiciel Wspólnoty Mieszkańców Budynku przy ul. [...] reprezentuje w sprawie właścicieli wszystkich wykupionych lokali. Wątpliwości podnoszone w tym względzie przez pełnomocnika skarżących winny zostać wyjaśnione.
Wobec tego, że w dniu [...] września 2002 r. zmarł będący stroną postępowania I. G. postępowanie z wniosku o ponownie rozpatrzenie sprawy winno być prowadzone z udziałem jego następców prawnych. Okoliczność, że pełnomocnik nie powiadomił o śmierci reprezentowanej przez niego strony organu administracji rozpatrującego ten wniosek pozostaje bez wpływu na ocenę, iż również z tej przyczyny doszło w sprawie do naruszenia przepisów dającego podstawy do wznowienia postępowania.
Podniesione wyżej względy przesądziły o konieczności uchylenia obydwu wskazanych w sentencji wyroku decyzji.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. winno w pierwszym względzie ustalić pełen krąg stron postępowania. Niezależnie od podniesionych wcześniej uwag podzielić należy wątpliwości wyrażone przez pełnomocnika skarżących, że z akt sprawy nie wynika, by prokurator zgłosił swój udział w postępowaniu.
Z uwagi na przyczyny uchylenia obu decyzji, które nastąpiło ze względu na przesłanki wznowieniowe i fakt, że organ winien przeprowadzić od początku postępowanie w sprawie z udziałem wszystkich stron, niecelowym stało się rozważanie pozostałych zarzutów podniesionych w skardze. Zauważyć jedynie należy, co podniesiono w odpowiedzi na skargę, że obydwie decyzje Kolegium (z dnia [...] lutego 2002 r. i [...] stycznia 2003 r.) wydane zostały w różnych składach osobowych, a nie jak twierdzi pełnomocnik skarżących przez te same osoby. Niezależnie od tego Sąd podziela stanowisko organu, że w postępowaniu toczącym się w trybie art. 127 § 3 kpa nie ma zastosowania art. 24 § 1 pkt. 5 kpa (takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny m. in. w wyroku z dnia 22 listopada 1999 r., sygn. akt II SA 699/99, Lex nr 46260).
Podkreślić należy, że rozpatrując sprawę niniejszą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. winno mieć na uwadze treść prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2004 r., sygn. akt I SA 795/02, którym uchylono decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] i z dnia [...] listopada 2001 r., nr [...].
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b, art. 152 i art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Zasądzone koszty postępowania zostały ustalone z urzędu, bowiem ze złożonej przy piśmie J. S. z dnia [...] stycznia 2004 r. kserokopii faktury VAT, nr [...] wystawionej przez Kancelarię Adwokacką [...] w dniu [...] stycznia 2004 r. dla nabywcy "B" Sp. z o.o. na kwotę [...] nie wynika, czy kwota ta została zapłacona, brak też zlecenia nr [...] wskazanego jako usługa objęta fakturą, co uniemożliwiało ocenę zasadności żądania zasądzenie wymienionej w fakturze kwoty.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI