Orzeczenie · 1984-10-10

I SA 523/84Odmowa zezwolenia na przyjęcie darowizny nieruchomości przez kościół

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
1984-10-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
nieruchomościdarowiznaKościółjednostka niepaństwowazezwolenie administracyjneuznanie administracyjneKpaKc

Sprawa dotyczyła skargi Archidiecezji K-wskiej na decyzję Ministra - Kierownika Urzędu do Spraw Wyznań, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. odmawiającą zezwolenia na przyjęcie darowizny nieruchomości. Archidiecezja chciała nabyć budynki na cele Krajowego Duszpasterstwa Służby Liturgicznej, argumentując potrzebę uregulowania spornych spraw i stworzenia ośrodka duszpasterskiego. Organy administracji odmówiły, wskazując na mieszkalny charakter nieruchomości i brak wykazania, że stanowią one niezbędną bazę dla potrzeb religijnych. Naczelny Sąd Administracyjny rozważył kwestię swojej właściwości, uznając, że sprawy dotyczące zezwoleń na obrót nieruchomościami, nawet jeśli są fazą wstępną, podlegają jego kognicji na podstawie art. 196 par. 2 pkt 12 Kpa. Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów procesowych ani materialnych. Podkreślono, że art. 888 par. 2 Kc uzależnia przyjęcie darowizny od zezwolenia, ale pozostawia decyzję w sferze uznania administracyjnego. Organy prawidłowo uzasadniły odmowę względami polityki lokalowej i brakiem wykazania przez stronę skarżącą niezbędności nieruchomości dla potrzeb religijnych, a także sprzecznością między deklarowanym zachowaniem mieszkalnego charakteru a planowanym utworzeniem bazy koncepcyjno-wychowawczej. Wobec braku skutecznego podważenia stanowiska organów i braku naruszeń prawa, Sąd oddalił skargę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uznanie sądu administracyjnego za właściwego do kontroli decyzji o zezwoleniu na przyjęcie darowizny przez jednostkę niepaństwową oraz zasady stosowania uznania administracyjnego w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego z lat 80. XX wieku i konkretnego stanu faktycznego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania sprawy dotyczącej odmowy udzielenia zezwolenia na przyjęcie darowizny przez jednostkę organizacyjną niepaństwową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, NSA jest właściwy, ponieważ udzielenie zezwolenia jest fazą wstępną dla obrotu nieruchomościami, co mieści się w zakresie art. 196 par. 2 pkt 12 Kpa.

Uzasadnienie

Choć sprawy zezwoleń na darowizny nie są wprost wymienione w katalogu spraw podlegających kognicji NSA, to stanowią one obligatoryjną fazę wstępną dla obrotu nieruchomościami, który jest objęty kontrolą sądu administracyjnego.

Czy odmowa udzielenia zezwolenia na przyjęcie darowizny nieruchomości przez jednostkę niepaństwową, oparta na przesłankach polityki lokalowej i braku wykazania niezbędności dla potrzeb religijnych, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli decyzja została wydana w ramach uznania administracyjnego i została przekonująco uzasadniona.

Uzasadnienie

Decyzja w przedmiocie zezwolenia na przyjęcie darowizny przez niepaństwową jednostkę organizacyjną, na podstawie art. 888 par. 2 Kc, pozostaje w sferze uznania administracyjnego. Organy prawidłowo uzasadniły odmowę względami polityki lokalowej i brakiem wykazania przez stronę skarżącą niezbędności nieruchomości dla potrzeb religijnych, a zarzuty skargi nie podważyły tego stanowiska.

Czy pismo Ministra - Kierownika Urzędu do Spraw Wyznań z dnia 16 lutego 1981 r. może stanowić podstawę do oceny legalności decyzji administracyjnej?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie spełnia kryteriów aktu normatywnego rangi ustawy lub aktu wykonawczego.

Uzasadnienie

Powołane pismo nie odpowiada kryteriom aktu normatywnego, na podstawie którego można oceniać legalność decyzji administracyjnej, dlatego Sąd nie dokonywał oceny decyzji w świetle jego ustaleń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalenie skargi Archidiecezji K-wskiej na decyzję odmawiającą zezwolenia na przyjęcie darowizny nieruchomości.

Przepisy (4)

Główne

Kc art. 888 § 2

Kodeks cywilny

Uzasadnia wymóg uzyskania zezwolenia organu państwowego na przyjęcie darowizny przez niepaństwową jednostkę organizacyjną, pozostawiając decyzję w sferze uznania administracyjnego.

Pomocnicze

Kpa art. 196 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa zakres przedmiotowy kontroli sądowej decyzji administracyjnych, w tym pkt 12 dotyczący obrotu nieruchomościami.

Kpa art. 207 § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do oddalenia skargi.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 grudnia 1980 r. art. par. 1 § 1

Określa organy właściwe do udzielania zezwoleń na przyjęcie darowizny przez jednostkę organizacyjną niepaństwową.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organów administracji została wydana w ramach uznania administracyjnego. • Organy prawidłowo uzasadniły odmowę względami polityki lokalowej. • Strona skarżąca nie wykazała, że nieruchomości stanowią niezbędną bazę lokalową dla potrzeb religijnych. • Zamiar utworzenia bazy koncepcyjno-wychowawczej jest sprzeczny z mieszkalnym charakterem budynków.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów Kpa dotyczących zakresu kontroli sądowej (art. 196 par. 2 pkt 7, 12, 14, 17, 19 i 20 Kpa) jako podstawa do udowodnienia naruszenia prawa materialnego. • Okoliczności, które wyszły na jaw (art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa) - strona mogła ujawnić, ale nie uznała tego za właściwe. • Niezgodność decyzji z pismem Ministra - Kierownika Urzędu do Spraw Wyznań z dnia 16 lutego 1981 r.

Godne uwagi sformułowania

Udzielenie takiego zezwolenia jest fazą wstępną dla dokonania przeniesienia własności nieruchomości, a w związku z tym mieści się w zakresie art. 196 par. 2 pkt 12 Kpa, traktującego ogólnie o obrocie nieruchomościami. • Działanie w ramach uznania administracyjnego nie oznacza dowolności po stronie organów orzekających. • Obowiązkiem organów orzekających w ramach uznania administracyjnego jest przekonujące uzasadnienie dokonanego przez nie wyboru skutku prawnego. • Sąd ma uprawnienia jedynie w zakresie oceny zgodności decyzji administracyjnych z przepisami prawa, natomiast nie ma kompetencji w zakresie oceny słuszności gospodarczej lub społecznej, bądź też celowości takich decyzji.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uznanie sądu administracyjnego za właściwego do kontroli decyzji o zezwoleniu na przyjęcie darowizny przez jednostkę niepaństwową oraz zasady stosowania uznania administracyjnego w takich sprawach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego z lat 80. XX wieku i konkretnego stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy interpretacji przepisów dotyczących obrotu nieruchomościami przez instytucje kościelne w specyficznym kontekście prawnym PRL, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.

“NSA: Kontrola nad darowiznami dla Kościoła – kiedy administracja może odmówić?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst