I SA 425/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-03-31
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościdzierżawasamorząd gminnyuchwałasąd administracyjnydopuszczalność skargiprawo cywilnekompetencje organów gminy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę na uchwałę Zarządu Gminy dotyczącą dzierżawy nieruchomości, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ nie była aktem z zakresu administracji publicznej.

Sprawa dotyczyła skargi N. Spółka z o.o. na uchwałę Zarządu Gminy W. w sprawie wydzierżawienia nieruchomości. Sąd uznał, że uchwała ta, będąca aktem indywidualnym i mająca na celu wywołanie skutków cywilnoprawnych w ramach umowy dzierżawy, nie jest uchwałą z zakresu administracji publicznej. W związku z tym, skarga była niedopuszczalna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi N. Spółka z o.o. na uchwałę Zarządu Gminy W. z dnia [...] czerwca 2002 r. w przedmiocie wydzierżawienia nieruchomości na okres 20 lat. Skarżąca spółka zarzucała naruszenie prawa i domagała się uchylenia uchwały. Pełnomocnicy Prezydenta Miasta oraz uczestnika postępowania (Wojskowego Przedsiębiorstwa Handlowego) wnosili o oddalenie skargi, wskazując na brak interesu prawnego spółki. Sąd, powołując się na ustawę o samorządzie gminnym, wyjaśnił, że skargę do sądu administracyjnego można wnieść tylko na uchwały organów gminy z zakresu administracji publicznej, których interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Sąd podkreślił, że nie wszystkie uchwały organów gminy mają charakter spraw z zakresu administracji publicznej. Uchwały podejmowane w ramach sfery prawa cywilnego, mające na celu wywołanie skutków cywilnoprawnych (jak umowa dzierżawy), nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Zaskarżona uchwała została uznana za akt indywidualny, adresowany do konkretnego podmiotu i mający wywołać skutki cywilnoprawne, co potwierdziła zawarta umowa dzierżawy. W związku z tym, skarga została uznana za niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała organu gminy, która nie zawiera elementów władztwa publicznego i ma w zamierzeniu wywołać skutki cywilnoprawne, nie jest uchwałą z zakresu administracji publicznej i nie podlega kontroli sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że gmina działa zarówno w sferze prawa cywilnego, jak i publicznego. Uchwała ma charakter administracyjnoprawny tylko wtedy, gdy gmina wykorzystuje swoje kompetencje władzy publicznej. Uchwały realizujące zadania gminy środkami niewładczymi, mające skutki cywilnoprawne, podlegają kontroli sądów powszechnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Skargę do sądu administracyjnego można wnieść na uchwałę organu gminy, której naruszono interes prawny lub uprawnienie, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, przy czym zaskarżone mogą być tylko uchwały z zakresu administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn skarga wniesiona została z naruszeniem przepisów

Pomocnicze

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § 1

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.

u.s.g.

Ustawa o samorządzie gminnym

Przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwał organów gminy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Zarządu Gminy W. w sprawie wydzierżawienia nieruchomości nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, lecz ma charakter cywilnoprawny. Skarga na uchwałę o charakterze cywilnoprawnym jest niedopuszczalna do rozpoznania przez sąd administracyjny.

Godne uwagi sformułowania

nie wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, załatwiane uchwałami organów gminy mają charakter spraw z zakresu administracji publicznej gmina korzystająca ze swej podmiotowości prawnej zarówno w sferze prawa cywilnego jak i publicznego podejmuje uchwałę w sprawie z zakresu administracji publicznej tylko wtedy, gdy wykorzystuje swoje kompetencje władzy publicznej Nie są, zatem objęte tym trybem kontroli sądowej uchwały organów gminy w sprawach, w których działania gminy nie mają charakteru władczego. Uchwały, w których organy gminy realizują jej zadania za pomocą środków niewładczych podlegają kontroli w postępowaniu przed sądami powszechnymi, gdyż są to sprawy z zakresu stosunków cywilnoprawnych. Uchwała nie zawierająca elementów władztwa publicznego i mająca w zamierzeniu wywołać skutki cywilnoprawne nie jest w swym charakterze uchwałą z zakresu administracji publicznej.

Skład orzekający

Joanna Banasiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Anna Łukaszewska-Macioch

członek

Emilia Lewandowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że uchwały organów gminy dotyczące umów cywilnoprawnych (np. dzierżawy) nie podlegają kognicji sądów administracyjnych, a jedynie sądów powszechnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy uchwała organu gminy ma charakter czysto cywilnoprawny i nie zawiera elementów władztwa publicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną granicę między prawem administracyjnym a cywilnym w działaniach samorządu, co jest kluczowe dla praktyków prawa nieruchomości i administracyjnego.

Kiedy uchwała gminy nie jest sprawą administracyjną? Sąd wyjaśnia granicę między prawem publicznym a cywilnym.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 425/03 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-02-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Łukaszewska-Macioch
Emilia Lewandowska
Joanna Banasiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) Sędziowie NSA Anna Łukaszewska – Macioch WSA Emilia Lewandowska Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2004 r. sprawy ze skargi N. Spółka z o. o. z siedzibą w W. na uchwałę nr [...] Zarządu Gminy W. z dnia [...] czerwca 2002 r. w przedmiocie w sprawie wydzierżawienia na okres 20 lat nieruchomości zabudowanej położonej przy ul. [...] postanawia odrzucić skargę
Uzasadnienie
I SA 425/03
UZASADNIENIE
W dniu [...] lutego 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga N. Spółka z o. o. z siedzibą w W. na uchwałę Zarządu Gminy W. z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...] w sprawie wydzierżawienia na okres 20 lat nieruchomości zabudowanej położonej przy ul. [...]. Strona skarżąca zarzucając, że uchwała ta narusza prawo, domagała się jej uchylenia.
Pełnomocnik Prezydenta m.[...] W. wnosił o oddalenie skargi z uwagi na brak interesu prawnego Spółki, który dawałby legitymację do zaskarżenia uchwały. Takie samo stanowisko zajął pełnomocnik uczestnika Wojskowego Przedsiębiorstwa Handlowego w W.
Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie przepisy reformujące sądownictwo administracyjne. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 Nr 142, poz. 1591 ze zm.) przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwał organów gminy. O tym kto i na jakich warunkach może wnieść skargę do sądu oraz jakiego rodzaju uchwały mogą podlegać zaskarżeniu rozstrzyga art. 101 ust. 1 powołanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem skargę, o której mowa może wnieść każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą organu gminy, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, przy czym zaskarżone mogą być tylko uchwały z zakresu administracji publicznej. Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała nie ma takiego charakteru.
I SA 425/03
Odnosząc się do niezdefiniowanego w powołanej ustawie pojęcia " sprawa z zakresu administracji publicznej" podnieść należy, iż nie wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, załatwiane uchwałami organów gminy mają charakter spraw z zakresu administracji publicznej. Zauważyć bowiem trzeba, że gmina korzystająca ze swej podmiotowości prawnej zarówno w sferze prawa cywilnego jak i publicznego podejmuje uchwałę w sprawie z zakresu administracji publicznej tylko wtedy, gdy wykorzystuje swoje kompetencje władzy publicznej. Nie są, zatem objęte tym trybem kontroli sądowej uchwały organów gminy w sprawach, w których działania gminy nie mają charakteru władczego. Uchwały, w których organy gminy realizują jej zadania za pomocą środków niewładczych podlegają kontroli w postępowaniu przed sądami powszechnymi, gdyż są to sprawy z zakresu stosunków cywilnoprawnych. O dopuszczalności skargi na uchwałę organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym decyduje przedmiot (treść) tej uchwały. Uchwała nie zawierająca elementów władztwa publicznego i mająca w zamierzeniu wywołać skutki cywilnoprawne nie jest w swym charakterze uchwałą z zakresu administracji publicznej.
Taki właśnie charakter ma zaskarżona uchwała, która podjęta została przez Zarząd Gminy W. w ramach realizacji postanowień zawartych w § 6 ust. 6 uchwały Rady Gminy W. z dnia 15 stycznia 1998 r. w sprawie określenia zasad nabycia, zbycia i obciążania nieruchomości stanowiących własność Gminy W. oraz zasad ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż 3 lata (w brzmieniu ustalonym uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2002 r.)
Z treści tej uchwały wynika, że jest to akt indywidualny, adresowany do Wojskowego Przedsiębiorstwa Handlowego w W. i zawierający oświadczenie woli Gminy – jako właściciela mienia komunalnego, mające wywołać określone skutki cywilnoprawne. Skutki te nastąpiły w wyniku umowy dzierżawy zawartej w dniu [...] października 2002 r. (vide akt notarialny zawarty w Kancelarii Notarialnej R. B., rep. [...] – k.127, tom V akt nieruchomości ul. [...]).
Mając powyższe na uwadze uznano skargę za niedopuszczalną i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI