I SA 3071/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-08-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nieruchomościuwłaszczenieprawo administracyjneinteres prawnystrona postępowaniaKPAWSA

WSA w Warszawie uchylił decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając, że skarżący posiadał interes prawny w sprawie uwłaszczeniowej.

Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie uwłaszczeniowej. Organ odwoławczy uznał, że skarżący nie miał interesu prawnego, ponieważ nie był stroną postępowania przed Wojewodą S. i nie udowodnił swojego prawa do gruntu. WSA uchylił tę decyzję, stwierdzając, że skarżący powinien był być stroną postępowania, ponieważ złożył własny wniosek uwłaszczeniowy, który był w toku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę P. S.A. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r., która umorzyła postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody S. z dnia [...] lipca 2002 r. Decyzja Wojewody S. dotyczyła nabycia z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo "P." prawa użytkowania wieczystego gruntu. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że P. S.A. nie było stroną postępowania przed Wojewodą S. ani nie posiadało interesu prawnego, ponieważ umowa z 1986 r. sprzedaży części bocznicy kolejowej nie stanowiła dowodu legitymowania się interesem prawnym, a ponadto nie miała formy aktu notarialnego. WSA uchylił decyzję Prezesa Urzędu, stwierdzając, że P. S.A. powinno być wezwane do udziału w postępowaniu przed Wojewodą S. jako strona, ponieważ złożyło własny wniosek uwłaszczeniowy w 1995 r. i wniosek o zmianę trybu w 2002 r. Sąd uznał, że toczące się postępowanie uwłaszczeniowe z wniosku P. S.A. dawało mu interes prawny, a organ odwoławczy niesłusznie odmówił mu legitymacji czynnej. Sąd wskazał, że organ mógłby stwierdzić brak interesu prawnego dopiero po zakończeniu postępowania uwłaszczeniowego z wniosku P. S.A., zgodnie z art. 34 Ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P.". WSA stwierdził naruszenie przez organ II instancji art. 7, 77 § 1 i 80 KPA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, spółka posiadała interes prawny, ponieważ toczące się postępowanie uwłaszczeniowe z jej wniosku dawało jej uprawnienie do domagania się stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka powinna być stroną postępowania, gdyż złożyła własny wniosek uwłaszczeniowy, co dawało jej interes prawny w sprawie. Organ odwoławczy niesłusznie umorzył postępowanie, nie rozpatrując tego faktu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

KPA art. 28

Kodeks Postępowania Administracyjnego

Stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

PPSA art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

PPSA art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." art. 34

Przepis dający prawo do ubiegania się o przyznanie użytkowania wieczystego nieruchomości na szczególnych zasadach, sankcjonujący stan faktyczny posiadania bez przewidzianych prawem dokumentów.

Pomocnicze

KPA art. 7

Kodeks Postępowania Administracyjnego

Organ obowiązany jest podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

KPA art. 77 § 1

Kodeks Postępowania Administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

KPA art. 80

Kodeks Postępowania Administracyjnego

Organ ocenia na podstawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Sprawy wniesione do NSA przed 01.01.2004 r. podlegają rozpoznaniu przez właściwe WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący posiadał interes prawny w postępowaniu uwłaszczeniowym, ponieważ złożył własny wniosek uwłaszczeniowy. Organ odwoławczy naruszył przepisy KPA, nie wyjaśniając stanu faktycznego i nie rozpatrując materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Argument organu odwoławczego, że umowa z 1986 r. nie stanowi dowodu interesu prawnego z powodu braku formy aktu notarialnego i nieprecyzyjności. Argument organu odwoławczego, że skarżący nie był stroną postępowania przed organem pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

każdego, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek P. S.A. powinno było być wezwane do udziału na prawach strony w postępowaniu uwłaszczeniowym Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast niesłusznie umorzył skarżącemu legitymacji czynnej i uznał, że nie posiada on interesu prawnego Organ mógłby stwierdzić brak podstaw do uznania interesu prawnego P. S.A. dopiero po zakończeniu postępowania uwłaszczeniowego wszczętego na wniosek skarżącego

Skład orzekający

Irena Kamińska

przewodniczący sprawozdawca

Anna Łukaszewska-Macioch

członek

Daniela Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron postępowania administracyjnego, znaczenie interesu prawnego, wpływ toczących się postępowań na legitymację czynną, interpretacja przepisów KPA dotyczących wyjaśniania stanu faktycznego i oceny dowodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami o komercjalizacji przedsiębiorstw państwowych i postępowaniami uwłaszczeniowymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania administracyjnego dotyczące legitymacji czynnej i interesu prawnego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy toczące się postępowanie daje prawo do bycia stroną? WSA wyjaśnia zasady interesu prawnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 3071/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-08-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-12-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Łukaszewska-Macioch
Daniela Kozłowska
Irena Kamińska /przewodniczący sprawozdawca/
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch WSA Daniela Kozłowska Protokolant Anna Fijałkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi P. S. A. [...] w K. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącego kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA 3071/02
UZASADNIENIE
W dniu [...] grudnia 2002 roku P. S.A., Oddział Geodezji, działając przez Wydział Geodezji w K., reprezentowany przez radcę prawnego K. M. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...].
Z dniem 1 stycznia 2004 r. sprawa została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ponieważ zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) -sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01.01.2004 r., w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Zaskarżoną decyzją organ umorzył toczące się przed nim postępowanie odwoławcze od decyzji Wojewody S. z dnia [...] lipca 2002 r., nr [...] stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Przedsiębiorstwo [...] "P." w C., z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w S. oznaczonego jako działki o numerach [...],[...] i [...] oraz prawa własności bocznicy kolejowej znajdującej się na tym gruncie.
W uzasadnieniu wydanej decyzji Wojewoda S. stwierdził, że z przedłożonych przez Przedsiębiorstwo "P." dokumentów oraz z wyjaśnień Prezydenta Miasta S. wynika, że grunt, o którym mowa pozostawał w dniu [...] grudnia 1990 r. w zarządzie tegoż Przedsiębiorstwa. Jak zauważa organ, dnia [...] grudnia 1986 r. Przedsiębiorstwo [...] "P." w C. sprzedało S. Dyrekcji Okręgowej P. w K. część bocznicy kolejowej, której dotyczy decyzja. W związku z tym P. S.A. w W. przysługuje roszczenie, którego może dochodzić od użytkownika wieczystego na drodze cywilnoprawnej, a nie w drodze postępowania administracyjnego.
W odwołaniu od decyzji Wojewody S., która wpłynęła do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w dniu [...] września 2002 r. pełnomocnik P. S.A. podniósł, że przedmiot decyzji uwłaszczeniowej Wojewody S. z
I SA 3071/02
dnia [...] lipca 2002 r. został w dniu [...] grudnia 1986 r. zbyty na rzecz P., a zatem w dniu [...] grudnia 1990 r. nie pozostawał w posiadaniu uwłaszczonego Przedsiębiorstwa [...] "P.". Ponadto P. S.A., działając przez S. Dyrekcję Okręgową P. w K. złożyły, już w dniu [...] grudnia 1995 roku wniosek uwłaszczeniowy i postępowanie w tej sprawie jest w toku, czego Wojewoda S. w swojej decyzji uwłaszczeniowej nie uwzględnił. W związku z powyższym pełnomocnik P. S.A. uznał że decyzję wydano z naruszeniem interesów osób trzecich i wniósł ojej uchylenie jako niezgodnej z prawem.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ podniósł, iż P. S.A. nie było stroną postępowania przed Wojewodą S. , ani nie posiada interesu prawnego ponieważ z akt sprawy nie wynika, aby P. S.A. przysługiwało uprawnienie prawnorzeczowe do przedmiotowej nieruchomości. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że umowa sprzedaży przedmiotowego gruntu zawarta przez Przedsiębiorstwo [...] "P." oraz P. w dniu [...] grudnia 1986 r. nie stanowi dowodu legitymowania się interesem prawnym w sprawie. Wspomniana umowa zdaniem organu określa jako przedmiot sprzedaży część bocznicy kolejowej, na którą składała się między innymi droga dojazdowa oraz place składowe, nie określa ona jednak jakich gruntów i gdzie położonych dotyczy. Nie wskazuje także jakie prawa do gruntu miały być przedmiotem sprzedaży. Kolejnym argumentem jaki podniósł organ jest fakt, że umowa nie posiada formy aktu notarialnego, a zatem jeżeli przyjąć, że w świetle § 3 i § 5 wspomnianej umowy jej przedmiotem jest własność gruntów, fakt ten przemawia za odmową uznania jej za dowód legitymowania się przez P. S.A. prawem do spornego gruntu.
Na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 14 listopada 2004 r. P. S.A. złożyły, w dniu [...] grudnia 2002 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż posiada w sprawie interes prawny ponieważ w 1986 roku Przedsiębiorstwo [...] "P." zbyło na jego rzecz przedmiotową nieruchomość i od tej pory znajduje się ona posiadaniu P. S.A.. Dowodem na istnienie interesu prawnego w sprawie jest także, zdaniem skarżącego, fakt doręczania mu niektórych dokumentów, w tym także decyzji Wojewody S. wraz z pouczeniem o odwołaniu. Mając na uwadze powyższe okoliczności P. S.A. stwierdziły, że powinny występować jako strona tego postępowania oraz wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2004 r., jako niezgodnej z prawem.
I SA 3071/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 28 Kodeksu Postępowania Administracyjnego (Dz. U. 00 Nr 98, poz. 1071) stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stroną w rozumieniu wspomnianego artykułu będzie osoba fizyczna lub prawna, która na podstawie obowiązującego prawa może lub powinna uzyskać konkretne korzyści bądź zostać obarczona powinnością konkretnego zachowania. Każda tak rozumiana strona musi być przez organ administracyjny wezwana do udziału w postępowaniu.
Z akt niniejszej sprawy wynika, iż P. S.A. złożyły, w dniu [...] grudnia 1995 r. do Wojewody K. wniosek o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie użytkowania wieczystego gruntu położonego w S., oznaczonego jako działki o numerach [...],[...] i [...], a w dniu [...] maja 2002 r. wniosły o zmianę trybu uwłaszczeniowego na tryb oparty na art. 34 Ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P." (Dz. U. Nr 84, poz. 984). W dacie wydania decyzji przez organ I instancji istniała zatem norma prawa materialnego dająca skarżącemu uprawnienie do domagania się stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego na nieruchomości będącej przedmiotem decyzji Wojewody S. Nadto nie zostało zakończone postępowanie administracyjne wszczęte wnioskiem skarżącego zmierzające do realizacji uprawnień wynikających z art. 34 wymienionej ustawy.
W związku z powyższym, należy stwierdzić, że P. S.A. powinno było być wezwane do udziału na prawach strony w postępowaniu uwłaszczeniowym toczącym się przed Wojewodą S. z wniosku Przedsiębiorstwa [...] "P.".
Ponieważ uznać należy, że P. S.A. posiadało interes prawny w postępowaniu przed organem I instancji, trzeba stwierdzić, że rozpatrujący odwołanie od decyzji Wojewody S., Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast niesłusznie omówił skarżącemu legitymacji czynnej i uznał, że nie posiada on interesu prawnego w toczącym się postępowaniu.
O istnieniu interesu prawnego w tym wypadku nie świadczy, jednak jak twierdzi strona w złożonej do sądu skardze ani fakt rzekomego nabycia przez P. w dniu [...] grudnia 1986 r. przedmiotowej nieruchomości od przedsiębiorstwa "P.", ani też fakt doręczania jej niektórych dokumentów przez organ I instancji, lecz wspomniany fakt toczącego się przed Wojewodą S. postępowania uwłaszczeniowego z wniosku P. S.A.
I SA 3071/02
Organ mógłby stwierdzić brak podstaw do uznania interesu prawnego P. S.A. dopiero po zakończeniu postępowania uwłaszczeniowego wszczętego na wniosek skarżącego bowiem w dniu wydawania przez Wojewodę S. decyzji uwłaszczeniowej w sprawie z wniosku przedsiębiorstwa "P." obowiązywała już Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P.", której art. 34 dał skarżącemu prawo do ubiegania się o przyznanie użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości na szczególnych zasadach. Przepis ten sankcjonował stan faktyczny posiadania bez przewidzianych prawem dokumentów jako źródło użytkowania wieczystego. A zatem dopiero po stwierdzeniu, na mocy ostatecznej decyzji, iż P. S.A. nie przysługuje prawo do nabycia użytkowania wieczystego gruntu, o którym mowa. na podstawie wspomnianej ustawy z dnia z dnia 8 września 2000 r., organ mógłby uznać, że skarżącemu nie przysługuje w postępowaniu przymiot strony ze względu na brak interesu prawnego.
Umarzając postępowanie odwoławcze organ II instancji uchybił art. 7 KPA ponieważ nie podjął wymaganych przez ten przepis wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nie rozpatrzył całego materiału dowodowego zebranego w sprawie i nie ocenił czy okoliczności sprawy przytaczane przez strony zostały udowodnione, naruszając tym samym art. 77 § 1 oraz art. 80 KPA.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c. oraz na mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02 Nr 153 poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI