I SA 2583/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2004-04-02
NSAnieruchomościWysokawsa
nieruchomościprawo własnościgminasamorządowe kolegium odwoławczelegitymacja procesowapostępowanie sądowoadministracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę Gminy Miejskiej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą prawa własności nieruchomości, uznając brak legitymacji procesowej gminy.

Gmina Miejska wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu I instancji i orzekła o nieodpłatnym nabyciu nieruchomości przez osoby trzecie. Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, wskazując na brak legitymacji procesowej gminy. Sąd podzielił to stanowisko, uznając, że gmina nie jest stroną w indywidualnej sprawie administracyjnej, w której organ tej gminy wydał decyzję, i dlatego nie jest uprawniona do jej zaskarżenia.

Sprawa dotyczyła skargi Gminy Miejskiej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która uchyliła decyzję organu I instancji i orzekła o nieodpłatnym nabyciu we współwłasności nieruchomości gruntowej przez osoby fizyczne. Gmina Miejska wniosła skargę, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, argumentując, że gmina nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi w indywidualnej sprawie dotyczącej osób trzecich, w której organ tej gminy wydał decyzję administracyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podzielił to stanowisko, powołując się na utrwalone orzecznictwo sądowe, w tym uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego. Sąd wskazał, że gmina, której organ wydał decyzję administracyjną, nie jest stroną postępowania i nie jest uprawniona do zaskarżania decyzji. W związku z tym, skarga Gminy Miejskiej została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, gmina nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi w indywidualnej sprawie administracyjnej, w której organ tej gminy wydał decyzję.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym organ jednostki samorządu terytorialnego, wykonując funkcję organu administracji publicznej, nie jest uprawniony do reprezentowania interesu prawnego gminy jako osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym decyzji wydanej przez ten organ. Gmina nie jest stroną w takiej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (2)

Główne

p.p.s.a. art. 50 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga podlega odrzuceniu, gdy wnoszącym skargę nie jest uprawniony podmiot.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gmina Miejska S. nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, ponieważ nie jest stroną w indywidualnej sprawie administracyjnej, w której organ tej gminy wydał decyzję.

Godne uwagi sformułowania

gmina nie jest stroną w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, w której decyzję wydaje organ tej gminy i w związku z tym nie jest uprawniona do wniesienia skargi na decyzję organu drugiej instancji. powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej [...] wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy sądowoadministracyjnego. organ, który wydał w sprawie decyzję, nie jest i nie może w tej samej sprawie być stroną postępowania.

Skład orzekający

Zbigniew Ślusarczyk

przewodniczący sprawozdawca

Beata Jezielska

członek

Hanna Raszkowska

członek

Marzenna Glabas

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowana zasada braku legitymacji procesowej gminy do zaskarżania decyzji wydanych przez jej własne organy w indywidualnych sprawach administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ gminy działa jako organ administracji publicznej w indywidualnej sprawie, a nie w obronie własnych interesów prawnych przed innym organem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową dotyczącą legitymacji stron w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy gmina może skarżyć własne decyzje? Sąd rozwiewa wątpliwości.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 2583/02 - Postanowienie WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2004-04-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-10-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
A. Beata Jezielska
Hanna Raszkowska
Marzenna Glabas
Zbigniew Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk (sprawozdawca) Sędzia WSA Asesor WSA Protokolant Hanna Raszkowska Beata Jezielska Renata Hermanowska po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2004 r., na rozprawie, sprawy ze skargi Gminy Miejskiej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r., Nr "[...]" w przedmiocie prawa własności nieruchomości postanawia - odrzucić skargę.
Uzasadnienie
I SA 2583/02
Uzasadnienie
Decyzją Nr "[...]" z dnia 7 sierpnia 2002r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. uchyliło w całości decyzję Nr "[...]" z dnia 7 maja 2002r. wydaną przez Przewodniczącego Zarządu Miasta S. i orzekło o nieodpłatnym nabyciu we współwłasności nieruchomości gruntowej położonej w S. przy ul. "[...]", oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 227, o powierzchni 0,1237 ha, przez: H. S. i A. S. udziału wynoszącego 1/3 części, na prawach wspólności ustawowej, H. T. udziału wynoszącego 1/3 części, J. B. udziału wynoszącego 1/3 części. Wskazaną decyzją z dnia 7 maja 2002r. organ I instancji odmówił dotychczasowym użytkownikom wieczystym nabycia nieodpłatnego udziału we współwłasności tejże nieruchomości.
W dniu 16 października 2002r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę wniosła Gmina Miejska S.
Podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej odrzucenie. Uzasadniając to stanowisko organ II instancji wskazał, że Gmina Miejska S. nie ma legitymacji procesowej do wniesienia skargi sądowej w sprawie indywidualnej dotyczącej osoby trzeciej, w której organ tej gminy wydał decyzję administracyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 50 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ), Sąd wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przed uprawniony podmiot. W niniejszej sprawie należy podzielić stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę, zgodnie z którym gmina nie jest stroną w sprawie indywidualnej z zakresu administracji publicznej, w której decyzję wydaje organ tej gminy i w związku z tym nie jest uprawniona do wniesienia skargi na decyzję organu drugiej instancji. Jest to pogląd utrwalony w orzecznictwie sądowym.
I tak w uzasadnieniu uchwały z 19 maja 2003 r. ( sygn. akt OPS 1/03, ONSA Nr 4 z 2003 r. póz. 124 ) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło
to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do NSA, ani też legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego. Widać z tego niezbicie, że włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. Co więcej, w zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej nie jest on ( ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki ) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej".
Z kolei w uzasadnieniu uchwały z 27 lipca 1993r. ( sygn. akt III AZP 8/93 OSNCAP 1994 zeszyt nr l póz. 3) Sąd Najwyższy stwierdził, iż "nie budzi wątpliwości w doktrynie i w orzecznictwie sądu administracyjnego pogląd, według którego organ, który wydał w sprawie decyzję, nie jest i nie może w tej samej sprawie być stroną postępowania. Pogląd ten nie budzi wątpliwości w odniesieniu do organów administracji rządowej, a także w odniesieniu do organów samorządu terytorialnego oraz samorządu zawodowego. Organy administracji publicznej w wypadkach określonych przepisami prawa mogą być stronami postępowania administracyjnego, które dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku, co odnosi się również do organów samorządu, jednakże ma to miejsce tylko w postępowaniu przed innym organem administracji publicznej, właściwym w innej sprawie. W tej sprawie, w której z mocy przepisów prawa organ administracji publicznej jest powołany do wydania decyzji w zakresie swej właściwości, nie będzie on stroną postępowania i nie mogą mu przysługiwać żadne jej uprawnienia, bo korzysta on z uprawnień władczych, opatrzonych sankcją przymusu państwowego".
Podobnie w uzasadnieniu uchwały z 9 października 2000r. (sygn. akt OPK 14/00, ONSA z 2001 r., Nr l, póz. 17) Naczelny Sąd Administracyjny -w odniesieniu do powierzenia w ustawie z 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. Nr 120 póz. 1299 ze zm.), wydawania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego na nieruchomości będącej własnością gminy jej wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) - wskazał, że mimo, iż sprawa dotyczy prawa
własności przysługującego gminie i decyzja wywrze określone skutki cywilnoprawne dla tej gminy jako właściciela, to nie jest ona stroną tego postępowania, gdyż obowiązujące prawo powierza jednostce samorządu terytorialnego kompetencję do rozstrzygania w drodze decyzji o prawach i obowiązkach podmiotu pozostającego poza systemem organów administracji publicznej.
Przywołana argumentacja nie straciła na aktualności po reformie sądownictwa administracyjnego. Z tych względów przyjąć należy, że Gmina Miejska S. nie była legitymowana do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. w sprawie nabycia prawa własności nieruchomości przez jej dotychczasowych użytkowników wieczystych. W tym stanie rzeczy skarga ta podlegała odrzuceniu z mocy art. 58 § l pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI