I SA 2193/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-12-07
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościdrogi publiczneodszkodowaniewłasnośćadministracja publicznak.p.a.przejęcie gruntudecyzja administracyjna

WSA w Warszawie uchylił decyzję Wojewody i Prezydenta Miasta O. odmawiającą odszkodowania za grunty przejęte pod drogi publiczne, wskazując na błędy proceduralne organów w ustalaniu stanu faktycznego.

Sprawa dotyczyła odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunty przejęte pod drogi publiczne. Skarżąca C. M. nie udowodniła, że była właścicielką działek w dniu 31 grudnia 1998 r., co było podstawą odmowy przez Prezydenta Miasta O. i Wojewodę. WSA w Warszawie uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie przez organy przepisów k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i brak podjęcia działań w celu uzyskania dokumentów potwierdzających własność.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę C. M. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. odmawiającą ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunty przejęte pod drogi publiczne. Organy administracji odmówiły odszkodowania, argumentując, że skarżąca nie udowodniła swojego prawa własności do działek na dzień 1 stycznia 1999 r., co było warunkiem wynikającym z art. 73 ust. 4 ustawy wprowadzającej reformę administracyjną. Skarżąca wskazywała na dokumenty, w tym akt notarialny jej matki z 1937 r. i postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, które miały potwierdzać jej prawo własności. WSA uznał skargę za uzasadnioną, stwierdzając, że organy naruszyły przepisy k.p.a. (art. 7 i 77) poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego. Sąd wskazał, że organy powinny podjąć działania w celu uzyskania dokumentów, na które powoływała się skarżąca, takich jak akt notarialny czy dane geodezyjne, a także rozważyć uzyskanie orzeczenia sądu cywilnego w tej sprawie. W konsekwencji, WSA uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta O., zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy administracji publicznej naruszyły przepisy k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i brak podjęcia niezbędnych czynności do uzyskania dokumentów potwierdzających prawo własności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy powinny podjąć aktywne działania w celu uzyskania dokumentów (np. aktu notarialnego, danych geodezyjnych) wskazanych przez stronę jako dowód własności, zamiast jedynie opierać się na braku przedstawienia ich przez stronę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

Dz.U. Nr 133 poz. 872 art. 73 § 1 i 4

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną

Ust. 1 stanowił o przejściu dróg z mocy prawa na własność gminy. Ust. 4 stanowił o prawie właściciela do żądania odszkodowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Dz.U. Nr 153 poz. 1271 art. 97 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa właściwość sądu po reformie sądownictwa administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji nie podjęły czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Organy powinny podjąć działania w celu uzyskania dokumentów potwierdzających prawo własności, na które powoływała się strona.

Godne uwagi sformułowania

Organy administracji publicznej zarówno pierwszej jak i drugiej instancji nie podjęły czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy czym naruszyły przepisy art. 7 i 77 kpa. Wskazanie przez zainteresowaną źródła dowodów przy dokumentach wynikających z zapisów w rejestrach gruntowych, nakazywało organowi podjęcie działań w kierunku uzyskania dokumentów, na które C. M. powoływała się.

Skład orzekający

Anna Łukaszewska-Macioch

przewodniczący

Cezary Pryca

członek

Krystyna Kleiber

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykładnia obowiązków organów administracji w zakresie ustalania stanu faktycznego i dowodowego w sprawach o odszkodowanie za przejęte nieruchomości, zwłaszcza gdy strona wskazuje na istnienie dowodów, ale sama ich nie przedkłada w sposób kompletny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejęcia gruntów pod drogi publiczne na podstawie przepisów wprowadzających reformę administracyjną z 1998 r. oraz interpretacji art. 73 tej ustawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem proceduralny w administracji dotyczący ciężaru dowodu i obowiązków organu w wyjaśnianiu stanu faktycznego, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Brak dowodów własności? Sąd przypomina organom o obowiązku aktywnego wyjaśniania stanu faktycznego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 2193/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Łukaszewska-Macioch /przewodniczący/
Cezary Pryca
Krystyna Kleiber /sprawozdawca/
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie NSA Cezary Pryca WSA Krystyna Kleiber (spr.) Protokolant Nina Beczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi C. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt przejęty pod drogę publiczną – działki nr [...] o łącznej powierzchni [....] m2 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta O. z dnia [....] czerwca 2003 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz C. M. kwotę 85,- (osiemdziesiąt pięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA 2193/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [..] czerwca 2003 r. nr [...] Prezydent Miasta O. odmówił C. M. ustalenia i wypłaty odszkodowania za działki nr [....] o pow. [...] m² i nr [...] o pow. [...] m² zajęte pod drogi publiczne, stanowiące drogi gminne w pasie drogowym ulic [...], które z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przeszła na własność miasta.
W uzasadnieniu wskazał, że nabycie dróg z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. nastąpiło w oparciu o decyzję Wojewody [....] z dnia [...] lutego 2002 r. nr [...] w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133 poz. 872). Zgodnie z brzmieniem ustępu 4-tego tegoż przepisu właściciel nieruchomości ma prawo do żądania ustalenia i wypłaty odszkodowania za zajętą nieruchomość. Z takim wnioskiem wystąpiła C. M.. C. M. jednak nie udowodniła, że w dniu 31 grudnia 1998 r. była właścicielką tych działek, a wykazała jedynie że pozostawała posiadaczem samoistnym. W aktach brak jest dokumentów wskazujących na przeprowadzenie przez organ postępowania administracyjnego.
Odwołanie od tej decyzji złożyła C. M., żądając przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dokumentów.
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewoda stwierdził, że C. M. nie przedłożyła żadnych dokumentów, z których wynikałoby że pozostawała w dniu 31 grudnia 1998 r. właścicielką nieruchomości. Ponieważ przepis będący podstawą żądania wymaga udowodnienia tej okoliczności prawnej, przy nie spełnieniu tego warunku wniosek i odwołanie są bezzasadne.
C. M. złożyła wniosek o uzupełnienie decyzji załączając decyzję z dnia [...] sierpnia 1973 r. o zmianach w rejestrze gruntów i wykaz zmian gruntowych nieruchomości, z których wynika, że w rubryce właściciel/władający znajduje się imię i nazwisko jej matki K. i J. Złożyła też opinię biegłego sądowego S. M. wydaną w sprawie podziału działki nr [...] toczącej się przed Sądem Rejonowym w O. z wniosku C. M., a jak wynika z opisu z udziałem Miasta O.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2003 r. Wojewoda [...] odmówił uzupełnienia decyzji.
C. M . złożyła w dniu 6 października 2003 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze wnosiła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji albo o uchylenie jak też i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta O. W uzasadnieniu wyjaśniła, że wskazała organowi źródła dowodów świadczących, że właścicielką działki był K. J., która zakupiła je aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1937 r., a ona, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] września 1980 r. sygn. akt [...], jest jej spadkobierczynią. Wyjaśniła też, że, sprawa działek pod drogę była przedmiotem sprawy Sądu Rejonowego w O. sygn. akt [...], z której pochodziła sprawa biegłego M.
Wojewoda [...] wnosił o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Wobec reformy sądownictwa administracyjnego właściwym organem do rozpoznania niniejszej skargi, na zasadzie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271) – jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Skarga jest uzasadniona.
Organy administracji publicznej zarówno pierwszej jak i drugiej instancji nie podjęły czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy czym naruszyły przepisy art. 7 i 77 kpa. Aczkolwiek do jej rozpoznania, na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., niezbędny jest wniosek właściciela to wskazanie przez zainteresowaną źródła dowodów przy dokumentach wynikających z zapisów w rejestrach gruntowych, nakazywało organowi podjęcie działań w kierunku uzyskania dokumentów, na które C. M. powoływała się. Do nich należą: akt notarialny zakupu nieruchomości przez jej matkę K. J. w roku [...], dane geodezyjne o granicach nieruchomości wskazane w akcie notarialnym; dane geodezyjne o granicach nieruchomości odnotowane w zasobach dokumentów miasta, przed dniem 31 grudnia 1998 r. jak też i obecnie, o ile granice czy oznaczenia jednostek ewidencyjnych uległy zmianie.
W ponownym postępowaniu celowym jest też uzyskanie orzeczenia Sądu Rejonowego w O. sygn. akt [...] z uzasadnieniem, o ile uzasadnienie sporządzono.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI