I SA 2118/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
uwłaszczenieużytkowanie wieczysteopłata rocznak.p.a.zmiana decyzjisłuszny interes stronynieruchomościgospodarka nieruchomościami

WSA w Warszawie uchylił decyzje administracyjne dotyczące uwłaszczenia i opłat rocznych, uznając naruszenie przepisów k.p.a. i potrzebę zbadania słusznego interesu strony.

Sprawa dotyczyła skargi C. S.A. na decyzję Ministra Budownictwa utrzymującą w mocy odmowę zmiany decyzji uwłaszczeniowej z 1998 r. w zakresie ustalenia opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. Sąd uchylił obie decyzje administracyjne, stwierdzając, że organy nie zbadały należycie przesłanek zmiany decyzji ostatecznej z art. 155 k.p.a., w tym słusznego interesu strony, co stanowi naruszenie przepisów k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę C. S.A. w K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2003 r., która utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2003 r. Odmawiając zmiany decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1998 r. stwierdzającej nabycie przez C. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa oraz prawa własności budynków, organy administracji uznały, że nie ma podstaw do zmiany decyzji w zakresie ustalenia opłaty rocznej, ponieważ pierwotna decyzja jedynie zobowiązywała do jej ustalenia, a nie ją określała. Skarżąca domagała się zmiany decyzji również w zakresie zwolnienia z opłat. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Wskazał, że decyzja Wojewody z 1998 r. przesądziła o obowiązku ustalenia opłaty rocznej i organie właściwym, co oznacza, że istnieje przedmiot orzekania do zmiany. Ponadto, organy administracji nie zbadały należycie przesłanek z art. 155 k.p.a. do zmiany decyzji ostatecznej, tj. zgody strony, braku sprzeciwu przepisów szczególnych oraz istnienia interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Brak analizy materiału dowodowego w tym zakresie oraz wskazania przepisów sprzeciwiających się zmianie, stanowiło naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, stwierdził jej niewykonalność i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieje możliwość zmiany takiej decyzji, jeśli spełnione są przesłanki z art. 155 k.p.a., a organy administracji mają obowiązek zbadać te przesłanki, w tym słuszny interes strony.

Uzasadnienie

Decyzja stwierdzająca nabycie prawa użytkowania wieczystego i zobowiązująca do ustalenia opłaty rocznej ma przedmiot orzekania, który może podlegać zmianie na podstawie art. 155 k.p.a. Organy administracji nie zbadały należycie przesłanek z art. 155 k.p.a., w tym interesu strony, co stanowi naruszenie przepisów proceduralnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Umożliwia zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej, jeśli strona wyraziła zgodę, przepisy szczególne się nie sprzeciwiają, a przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia organu w całości lub w części, jeżeli naruszają prawo materialne lub procesowe.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej i dążenia do załatwienia sprawy zgodnie z prawem i interesem społecznym.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają wydanie decyzji zgodnej z żądaniem strony.

u.g.n. art. 23

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 67-81

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 221

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji nie zbadały należycie przesłanek z art. 155 k.p.a. do zmiany decyzji ostatecznej, w tym słusznego interesu strony. Decyzja stwierdzająca nabycie prawa użytkowania wieczystego i zobowiązująca do ustalenia opłaty rocznej ma przedmiot orzekania, który może podlegać zmianie.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji, że brak jest przedmiotu orzekania do zmiany decyzji, ponieważ nie ustalono w niej opłaty rocznej.

Godne uwagi sformułowania

nie istnieje możliwość zmiany tej decyzji z uwagi na brak przedmiotu orzekania Postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej (art. 155 k.p.a.) jest więc samodzielnym postępowaniem administracyjnym Badanie interesu społecznego i słusznego interesu strony nie może polegać tylko na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przy wydawaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] 11.1998 r.

Skład orzekający

Monika Nowicka

przewodniczący

Elżbieta Sobielarska

członek

Jerzy Siegień

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 k.p.a. w kontekście zmiany decyzji uwłaszczeniowych i innych decyzji ostatecznych, gdzie organy muszą badać interes strony, nawet jeśli pierwotna decyzja jedynie zobowiązywała do ustalenia pewnych elementów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji uwłaszczeniowej, ale zasady dotyczące art. 155 k.p.a. są ogólne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące zmiany decyzji ostatecznych na gruncie k.p.a., co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy można zmienić decyzję ostateczną? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady k.p.a.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 2118/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-09-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Sobielarska
Jerzy Siegień /sprawozdawca/
Monika Nowicka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska asesor WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi C. S.A. w K. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] sierpnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie uwłaszczenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2003 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz C. S.A. w K. kwotę 30 (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA 2118/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]05.2003 r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 155 k.p.a., odmówił zmiany decyzji Wojewody [...] z dnia [...]11.1998 r., Nr [...], stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez C. w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa, położonego w S. w obrębie [...] oraz prawa własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie, w części dotyczącej zobowiązania Kierownika Urzędu Rejonowego w O. do ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego tego gruntu.
C. w K. żądanie zmiany decyzji z dnia [...]11.1998 r. wywodzi z decyzji Naczelnika Miasta S. z dnia [...] stycznia 1977 r. Nr [...] dotyczącej zmiany wymiaru opłaty rocznej z tytułu użytkowania terenu położonego w S. o łącznej powierzchni [...] ha z jednoczesnym ustaleniem, że czynsz roczny został wpłacony na [...] lata z góry, biorąc pod uwagę własne środki finansowe Centrali wydatkowane na nabycie w 1975 r. gruntu położonego w S. o powierzchni [...] ha.
Wojewoda [...] odmawiając zmiany decyzji z dnia [...]11.1998 r. stwierdził, że nie ustalono w niej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, a jedynie zobowiązano do jej ustalenia organ właściwy, tj. Kierownika Urzędu Rejonowego w O., zgodnie z przepisami art. 23, art. 67-81 i art. 221 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741). Skoro w decyzji tej nie naliczono opłaty rocznej to nie ma, zdaniem organu I instancji, możliwości jej zmiany w tym zakresie. Ponadto wniosek o zwolnienie z obowiązku ponoszenia opłat z tytułu użytkowania wieczystego nie mógł być uwzględniony, bowiem nie znajduje on podstawy w przepisach prawnych.
W odwołaniu od powyższej decyzji C. w K. podniosła, że oświadczenie Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z dnia [...]02.1992 r. w sprawie aktualizacji opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego, wydane w wykonaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...]11.1998 r., narusza prawo ponieważ nie uwzględnia faktu istnienia w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o zwolnieniu z opłat oraz praw słusznie nabytych na jej podstawie.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, po rozpatrzeniu odwołania C. S.A. w K. decyzją z dnia[...] 08.2003 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 05.2003 r., stwierdzając w uzasadnieniu, że skoro decyzja Wojewody [...] z dnia [...]11.1998 r. dotyczyła nabycia z mocy prawa przez C. W K. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w S. i nie określała opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, to nie istnieje możliwość zmiany tej decyzji z uwagi na brak przedmiotu orzekania.
W skardze na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]08.2003 r. C. S.A. w K. wniosła o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych, zarzucając organom I i II instancji bezpodstawne nieuwzględnienie w prowadzonym przez nie postępowaniu zgłoszonych przez C. S.A. w K. wniosków.
W odpowiedzi na skargę C. S.A. w K. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę C. S.A. w K. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] 08.2003 r. należy uwzględnić, bowiem nie są trafne argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewoda [...] w decyzji z dnia [...]11.1998 r. stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez C. w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa oraz prawa własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie zobowiązał właściwy organ, tj. Kierownika Urzędu Rejonowego w O. do ustalenia opłaty rocznej, zgodnie z przepisami art. 23, art. 67-81 i art. 221 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741). Powyższym stwierdzeniem Wojewoda [...] przesądził tym samym o obowiązku ustalenia przedmiotowej opłaty rocznej oraz o organie właściwym w tej sprawie. Nie można więc podzielić poglądu Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, że nie istnieje możliwość zmiany tej decyzji z uwagi na brak przedmiotu orzekania. Należy mieć przy tym na uwadze, że C. w K. wnosiła o zmianę decyzji nie tylko w części dotyczącej zobowiązania Kierownika Urzędu Rejonowego w O. do ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego tego gruntu, ale również domagała się zwolnienia w tej decyzji z obowiązku ponoszenia opłat z tytułu użytkowania wieczystego.
Z przepisu art. 155 k.p.a. wynika, że organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję ostateczną, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki: a) strona wyraziła zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji, b) przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie lub uchyleniu takiej decyzji, c) za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej (art. 155 k.p.a.) jest więc samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy zachodzą przesłanki do uchylenia lub zmiany takiej decyzji ze względu na interes społeczny i słuszny interes strony, i czy ewentualnemu uchyleniu lub zmianie nie sprzeciwiają się przepisy szczególne.
Organy administracji I i II instancji przed wydaniem zaskarżonych decyzji odmawiających zmiany decyzji Wojewody [...] z dnia [...]11.1998 r. nie ustaliły przepisu, który sprzeciwiałby się zmianie tej decyzji i nie wskazały go w uzasadnieniu wydanych przez siebie decyzji. Organy obu instancji nie dokonały również analizy zgromadzonego w aktach materiału dowodowego w zakresie wystąpienia przesłanek do zmiany przedmiotowej decyzji ze względu na interes społeczny i słuszny interes strony. Badanie interesu społecznego i słusznego interesu strony nie może polegać tylko na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przy wydawaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] 11.1998 r. Przedmiotowa sprawa nie została więc należycie wyjaśniona, a zaskarżone decyzje wydano z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.
Mając powyższe na względzie Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) oraz art. 200 tej ustawy w części dotyczącej kosztów postępowania, orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI