I SA 1945/03

I SA 1945/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-08-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Sobielarska /sprawozdawca/
Jerzy Siegień
Monika Nowicka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2005 r. sprawy ze skarg J.K., E.S., R.S., T.S., M.S. oraz J.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu na nieruchomości [...] 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz M.S. i J.S. kwoty po 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA 1945/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r., nr [...] Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołań wniesionych przez następców prawnych J.S. i T.S. (J.K., E.S., R.S., T.S., M.S. , J.S.) współwłaścicieli nieruchomości położonej w W., przy ul. [...] oznaczonej hip. nr [...] od decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] Prezydenta W., odmawiającej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu wyżej wymienionej nieruchomości utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podniósł, że decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. organ pierwszej instancji, w wyniku rozpatrzenia wniosku złożonego w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) odmówił następcom prawnym byłych właścicieli nieruchomości przy ul. [...] w W., ustanowienia prawa użytkowania wieczystego wyżej wymienionego gruntu. Od tej decyzji strony odwołały się do Wojewody [...] wnosząc o jej uchylenie. Rozpatrując odwołanie w oparciu o dokumentację znajdującą się w aktach sprawy uznano, że organ pierwszej instancji w toku postępowania, w oparciu o art. 7 ust 2 powyższego dekretu dokonał prawidłowej oceny stanu prawnego i faktycznego na podstawie którego wydał decyzję. Obecnie działka przy ul. [...], znajduje się w obrębie [...] i stanowi część działki ewidencyjnej nr [...] zgodnie z wypisem i wyrysem z Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...], obowiązującym od dnia [...] marca 1993 r., zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady [...] z dnia [...] lutego 1993 r. Przedmiotowa nieruchomość leży w liniach rozgraniczających terenu oznaczonego symbolem [...]. Teren ten przeznaczony jest pod obsługę turystyki-hotel. Powyższa działka ewidencyjna, w skład której wchodzi między innymi grunt nieruchomości hip. nr [...] przy ul. [...], została zagospodarowana, bowiem znajduje się na niej wybudowany w latach powojennych hotel, a więc cel, na który nieruchomość ta została przeznaczona w planie zagospodarowania przestrzennego został już zrealizowany.
Działka ta (nr [...] obręb [...]) pozostaje aktualnie w użytkowaniu wieczystym ,,[...]" Spółka Akcyjna [...], co zostało ujawnione w KW nr [...]. Prawa te chronione są rękojmią wiary ksiąg wieczystych. Z tych względów nie może być pozytywnie rozpatrzony wniosek, złożony w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli J.K., E.S., R.S., T.S., M.S. , J.S., zarzucają decyzji Wojewody powierzchowność i nie przeanalizowanie zgromadzonego w sprawie materiału oraz naruszenie art. 7, ust 1 i 2 i art. 8 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu, oraz niezastosowanie art. 7 ust 4 i 5 tego dekretu oraz naruszenie art. 7, 77 § 1, 10 § 1, art. 8 i art. 107 § 3 kpa.
Skarżący w uzasadnieniu podnieśli, że po uchyleniu (stwierdzeniu nieważności) orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W., nr [...] z dnia [...] listopada 1951 r., odmawiającego dotychczasowym właścicielom przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości przy ul. [...], właściwy organ rozpatrując ponownie ten wniosek, powinien wziąć pod uwagę nadal obowiązujący dekret z dnia 26 października 1945 r. łącznie z obowiązującym wówczas planem zabudowania, zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w 1931 r. ponieważ do dnia 2 lipca 1956 r. innego planu nie było.
Natomiast Wojewoda [...], uzasadniając zaskarżoną decyzję wskazał na Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego [...] obowiązujący w dniu [...] lutego 2003 r. Wojewoda stwierdził ponadto, że działka nr [...], obręb [...] (w skład której wchodzi obecnie nieruchomość przy ul. [...]) jest aktualnie w użytkowaniu wieczystym "[...]" S.A. [...], co uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku. Takie stwierdzenie organu zdaniem skarżących jest błędne i bezpodstawne.
Ustalenie bowiem, czy w sprawie doszło do wywołania nieodwracalnych skutków prawnych możliwe jest jedynie w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej użytkowanie wieczyste i jako takie było przedmiotem analizy Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt I SA 326/01, który stwierdził, że "w rozpatrywanej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że nie ma możliwości prawnych odmiennego regulowania sytuacji prawnej ukształtowanej w drodze wadliwej decyzji".
Wydając decyzję organ powinien opierać się na stanie faktycznym i prawnym z tamtego dnia. Organ złamał zatem naczelną zasadę postępowania administracyjnego jaką jest zasada prawdy obiektywnej, a w przypadku nieuwzględnienia wniosku, gmina może zaoferować uprawnionemu inny grunt o równej wartości użytkowej lub zapłacić odszkodowanie.
Strona ma prawo do zajęcia stanowiska wobec całości dowodów zebranych w aktach sprawy, a organ powinien pouczyć ja o tym. Tymczasem brak jest w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ pouczył ją o tym prawie, pomimo uzupełnienia przez organ materiału dowodowego o okoliczności związane z dołączeniem planu zagospodarowania [...] z 1993 r. - stanowi to, zdaniem skarżących, kwalifikowaną wadę procesową, która może być podstawą wznowienia postępowania w sprawie.
Ponadto uznali, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wadliwe i nie zawiera uzasadnienia faktycznego w kształcie wymaganym przez art. 107 § 3 kpa i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji Prezydenta W.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i stwierdził, że wskazane w skardze zarzuty nie stanowią nowych, istotnych okoliczności w sprawie, lecz były znane organowi, a ustosunkował się do nich w sposób wyczerpujący w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i uniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroją sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze. zm.), sprawy w których skargi wpłynęły przed 1 stycznia 2004 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W ramach tej kontroli Sąd dokonuje oceny, czy organ administracji przy rozpoznaniu sprawy nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, przy czym oceny tej Sąd dokonuje wedle stanu prawego i na podstawie stanu faktycznego znajdującego odzwierciedlenie w aktach sprawy.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty w niej podniesione są zasadne. Jak wynika bowiem z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy rozpoznawaniu wniosków z dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) organ wydający orzeczenie obowiązany jest uwzględnić plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie orzekania.
Kwestie planów zagospodarowania przestrzennego regulowała ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994 r. (tj Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139 ze. zm.).
Ustawa ta została zmieniona ustawą z dnia 21 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2001 r., Nr 154, poz. 1804).
Zgodnie z treścią art. 1 powyżej ustawy, jeżeli w terminie 8 lat od dnia wejścia w życie ustawy z 7 lipca 1994 r., tj. od dnia 1 stycznia 1995 r. do końca roku 2002, Rada Miasta podejmuje dwie uchwały, jedną dotyczącą uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy i drugą o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo jego zmiany, to dotychczasowe plany zagospodarowania przestrzennego zachowują ważność w granicach objętych uchwałą, jednak nie dłużej niż 9 lat od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
W aktach niniejszej sprawy nie ma uchwał Rady W., dotyczących uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albo jego zmian, ani też żadnych innych dokumentów z których można by uzyskać takie informacje, a znajduje się tylko pismo z dnia [...] października 2002 r., nr [...] Urzędu [...], z którego arbitralnie wynika, że Plan Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego [...], zatwierdzony uchwałą Rady [...] z dnia [...] lutego 1993 r., nr [...] jest aktualnie obowiązującym dokumentem prawa miejscowego.
Sytuacja powyższa uniemożliwia stwierdzenie przez skład orzekający, czy zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 r., nr [...] wydana była na podstawie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a tym samym ustalenie, czy jest prawidłowa, czy też narusza obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa.
Należy także podnieść, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie badał kwestii nieodwracalnych skutków prawnych, zagadnienie to bowiem w stosunku do nieruchomości [...] położonej przy ul [...] rozstrzygnął wyrokiem z dnia 28 września 2002 r. (I SA 326/01) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art.145 § 1 lit. c oraz art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.