I SA 1937/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-04-21
NSAnieruchomościŚredniawsa
komunalizacjanieruchomościgminalasy państwowesamorząd terytorialnyprawo administracyjnepostępowanie administracyjneprawo rzeczowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Gminy W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej dotyczącą komunalizacji nieruchomości, uznając, że sprawa wymaga dalszego wyjaśnienia.

Sprawa dotyczyła skargi Gminy W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej (KKU) w przedmiocie komunalizacji nieruchomości. Wojewoda pierwotnie orzekł o przekazaniu nieruchomości Gminie, jednak Prezydent W. odwołał się, podnosząc, że grunty te stanowią część lasów państwowych przekazanych w użytkowanie W. KKU uchyliła decyzję Wojewody, uznając potrzebę dalszego wyjaśnienia, czy nieruchomość nie była już skutecznie przekazana W. w użytkowanie na podstawie ustawy o lasach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Gminy, podzielając stanowisko KKU o konieczności dalszego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Gminy W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej (KKU) z dnia [...] maja 2002 r., która uchyliła decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. w przedmiocie komunalizacji nieruchomości o powierzchni 25 ha 2601 m². Decyzja Wojewody opierała się na uchwale Rady Gminy W. i przepisach wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym, wskazując na potrzebę zabezpieczenia potrzeb gminy w zakresie kultury fizycznej. Prezydent W. wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie zasad postępowania i przepisów prawa materialnego, twierdząc, że grunty te stanowią część dawnej działki ewidencyjnej nr [...], która została przekazana w bezterminowe i bezpłatne użytkowanie W. na potrzeby masowego wypoczynku ludności na podstawie decyzji Ministra Ochrony Środowiska. Prezydent W. podniósł, że nie został zawiadomiony o wszczęciu postępowania, co stanowi naruszenie art. 28, 61 § 4 oraz 77 § 1 k.p.a. KKU uchyliła decyzję Wojewody, uznając, że nie przeprowadzono wystarczającego postępowania wyjaśniającego, w szczególności nie ustalono, czy nieruchomość stanowiła grunty leśne i czy wchodziła w skład kompleksu "L.", co wyłączałoby możliwość komunalizacji. KKU powołała również orzecznictwo NSA wskazujące, że mienie może być przekazane gminie tylko wtedy, gdy jest aktualnie związane z realizacją jej zadań. Gmina W. wniosła skargę, argumentując, że art. 5 ust. 4 ustawy wprowadzającej ustawę o samorządzie terytorialnym uprawniał do przekazania nieruchomości na własność gminy, a fakt dysponowania nią przez W. nie uniemożliwiał tego. Sąd, rozpoznając sprawę na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podzielił stanowisko KKU, że w sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności, w szczególności czy art. 5 ust. 4 ustawy wprowadzającej ustawę o samorządzie terytorialnym uzasadnia przekazanie mienia Gminie oraz czy grunt nie był już skutecznie przekazany W. w użytkowanie na podstawie ustawy o lasach. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Wojewoda uwzględni, że stroną postępowania stało się W. na podstawie ustawy o ustroju miasta stołecznego Warszawy. W związku z tym Sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli grunt nie był już skutecznie przekazany W. w użytkowanie na podstawie ustawy o lasach, a także jeśli nie został wyjaśniony związek nieruchomości z realizacją zadań własnych gminy.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko KKU, że konieczne jest dalsze wyjaśnienie, czy nieruchomość nie była już skutecznie przekazana W. w użytkowanie na podstawie ustawy o lasach, co wyłączałoby możliwość komunalizacji. Ponadto, przekazanie mienia gminie musi być związane z aktualną realizacją jej zadań.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm. art. 18

Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych

Uprawniał do przekazania nieruchomości na własność gminy, jeśli jest ona związana z realizacją jej zadań.

Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm. art. 5 ust. 4

Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych

Dotyczy przekazania mienia ogólnonarodowego gminie, jeśli jest związane z realizacją jej zadań.

Dz. U. z 2000 r. Nr 56, poz. 679 art. 40 ust. 1

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach

Reguluje przekazanie lasów państwowych w użytkowanie na potrzeby masowego wypoczynku ludności, nauki i dydaktyki.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym art. 7 ust. 1 pkt 10

Określa zadania własne gminy, w tym zaspokajanie potrzeb mieszkańców w zakresie kultury fizycznej.

Dz. U. z 2000 r. Nr 56, poz. 679 art. 74

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy stron postępowania.

k.p.a. art. 61 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Reguluje przekazanie spraw do rozpoznania przez wojewódzkie sądy administracyjne.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

Określa zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Podstawa do orzekania przez sąd.

Ustawa z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy art. 26 ust. 1

Określa, kto staje się stroną postępowania w sprawach dotyczących nieruchomości w Warszawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieruchomość stanowi część lasów państwowych przekazanych w użytkowanie W. na podstawie ustawy o lasach, co wyłącza możliwość komunalizacji. Nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy, w tym związek nieruchomości z realizacją zadań własnych gminy. Naruszenie przepisów k.p.a. poprzez brak zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania.

Odrzucone argumenty

Art. 5 ust. 4 ustawy wprowadzającej ustawę o samorządzie terytorialnym uprawniał do przekazania nieruchomości na własność gminy. Okoliczność, że W. dysponuje nieruchomością, nie czyni niemożliwym przekazania jej własności Gminie.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem w sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy Orzekając ponownie w tej sprawie Wojewoda [...] uwzględni, że stosownie do art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 ze zm.) stroną tego postępowania stało się W.

Skład orzekający

Daniela Kozłowska

przewodniczący sprawozdawca

Emilia Lewandowska

członek

Marek Stojanowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących komunalizacji nieruchomości, w szczególności w kontekście lasów państwowych i ich użytkowania przez inne podmioty, a także znaczenie prawidłowego prowadzenia postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej z początku lat 90. i początku XXI wieku, a także specyfiki ustrojowej Warszawy. Może wymagać uwzględnienia zmian legislacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonego sporu o własność nieruchomości między gminą a Skarbem Państwa (reprezentowanym przez W.), z elementami proceduralnymi i materialnoprawnymi. Jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami.

Kto ma prawo do ziemi? Sąd rozstrzyga spór o komunalizację lasów państwowych.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 1937/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-04-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-08-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Daniela Kozłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Emilia Lewandowska
Marek Stojanowski
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w skaldzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Daniela Kozłowska (spr.) Sędziowie WSA - Emilia Lewandowska NSA - Marek Stojanowski Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Gminy W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] maja 2002 r. nr [...]2 w przedmiocie komunalizacji nieruchomości - oddala skargę -
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r., nr 61571, orzekł o przekazaniu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu [...], pow. 25 ha 2601 m- na własność Gminy W. na podstawie art. 18 w związku z art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 11 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). Uzasadniając to stanowisko Wojewoda podał, że Rada Gminy W. w uchwale z dnia [...] kwietnia 2001 r., podjętej na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, wyraziła zgodę na nabycie tej nieruchomości w celu realizacji zadań własnych polegających na zabezpieczeniu potrzeb zbiorowych w sferze kultury fizycznej. W myśl art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym do zadań własnych gminy należy zaspokojenie potrzeb mieszkańców w tym zakresie, a nieruchomość zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego znajduje się w strefie rekreacji miejskiej. Gminie na jej wniosek może być przekazane mienie ogólnonarodowe inne niż wymienione w art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., jeżeli jest ono związane z realizacją jej zadań.
Odwołanie od tej decyzji złożył Prezydent W. zarzucając jej naruszenie zasad postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego i podnosząc, że grunty te stanowią część dawnej działki ewidencyjnej nr [...], która jako część kompleksu "L." decyzją Ministra Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych z dnia [...] listopada 1996 r. została przekazana w bezterminowe i bezpłatne użytkowanie W. na potrzeby masowego wypoczynku ludności, nauki i dydaktyki. Zatem W. miało przymiot strony w postępowaniu z wniosku Gminy W.. Wojewoda nie zawiadomił Miasta o wszczęciu postępowania i nie umożliwił zaprezentowania stanowiska w sprawie. O postępowaniu nie był również poinformowany minister właściwy do spraw środowiska nadzorujący gospodarkę leśną w lasach Skarbu Państwa. Pozbawienie przez organ I instancji Miasta uczestnictwa w postępowaniu stanowi naruszenie art. 28, 61 § 4 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Decyzja Wojewody [...] pozostaje w sprzeczności z powołaną decyzją Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. O wyłączeniu spod komunalizacji lasów państwowych i gruntów leśnych wypowiadała się Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa. Niestosowanie przepisów komunalizacyjnych do państwowych lasów i terenów leśnych oparte było m. in. na przepisie art. 40 ust. 1 i art. 74 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2000 r. Nr56, poz. 679). Jedyną formą władztwa nad takimi terenami jest użytkowanie. Działka znajduje się na terenie obszaru chronionego krajobrazu.
Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] maja 2002 r., [...], uchyliła decyzję Wojewody [...] i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia uznając, że narusza ona art. 7 i 77 k.p.a. i art. 5 ust. 4 Przepisów wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego i nie ustalił, czy nieruchomość stanowiła grunty leśne i czy wchodziła w skład kompleksu L., stanowiącego własność Skarbu Państwa, przekazanego w użytkowanie W. na podstawie art. 40 ustawy o lasach. Jeżeli tak, to wyłącza to możliwość komunalizacji. Jeżeli nie, to trzeba zbadać, czy art. 5 ust. 4 może mieć zastosowanie w tej sprawie. KKU powołała orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadniające stanowisko, że gminie może być przekazane mienie, które jest aktualnie związane z realizacją jej zadań, a nie dopiero w przyszłości. Ponadto takie związanie musi wynikać z zadań gminy.
Skargę na powyższą decyzję wniosła Gmina W., w której podniosła, że art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych uprawniał do przekazania przedmiotowej nieruchomości jedynie na własność gminy. Okoliczność, że W. dysponuje nieruchomością nie czyni niemożliwym przekazania jej własności Gminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269).
Skarga nie mogła być uwzględniona, gdyż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. Sąd podzielił stanowisko Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, iż w sprawie nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy. Chodzi zwłaszcza o ustalenie, czy art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) uzasadnia przekazanie mienia Gminie oraz, czy wymieniony grunt nie był już skutecznie przekazany W. w użytkowanie na podstawie art. 40 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (DZ. U. z 2000 r. Nr 56, poz. 679 ze zm.), o czym orzeka decyzja Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] listopada 1996 r. Wskazane w tej decyzji potrzeby, na które grunt ten został przekazany są określone w art. 40 ust. 1 ustawy o lasach.
Orzekając ponownie w tej sprawie Wojewoda [...] uwzględni, że stosownie do art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 ze zm.) stroną tego postępowania stało się W.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.