I SA 1512/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-12-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
wznowienie postępowanianieruchomościmienie poniemieckieprawo proceduralnenaruszenie prawadecyzja ostatecznaskarżącyorgan administracjisąd administracyjny

WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję o wznowieniu postępowania administracyjnego, uznając, że naruszenie procedury nie wpłynęło na istotę sprawy.

Skarżący M. C. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji dotyczących nieruchomości z 1971 r., kwestionując ich zgodność z prawem. Postępowanie zostało wznowione z powodu braku udziału spadkobiercy poprzedniej właścicielki. Organ administracji utrzymał w mocy własną decyzję, stwierdzając naruszenie procedury, ale nie uchylając jej, gdyż w wyniku wznowienia mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca dotychczasowej. Sąd administracyjny uznał, że naruszenie procedury nie miało wpływu na treść decyzji materialnoprawnej i oddalił skargę.

Sprawa dotyczyła skargi M. C. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję o stwierdzeniu naruszenia prawa proceduralnego przy wydaniu decyzji z 1971 r. dotyczącej nieruchomości uznanej za mienie poniemieckie. Postępowanie zostało wznowione na wniosek M. C., spadkobiercy byłej współwłaścicielki, który wykazał, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu nadzorczym. Organ administracji stwierdził naruszenie prawa proceduralnego (brak udziału strony), ale zgodnie z art. 146 § 2 k.p.a. nie uchylił decyzji, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca dotychczasowej. Sąd administracyjny w Warszawie uznał skargę za bezzasadną. Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania z powodu naruszenia procedury nie oznacza konieczności ponownego badania merytorycznej zasadności pierwotnej decyzji, jeśli naruszenie to nie wpłynęło na jej treść. W tym przypadku, mimo braku udziału strony, organ nadzoru dokonał wszechstronnej oceny legalności decyzji z 1971 r. i uznał, że nie ma podstaw do stwierdzenia jej nieważności. Sąd stwierdził, że obie zaskarżone decyzje są zgodne z prawem, a naruszenie procedury nie miało wpływu na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo zastosował art. 146 § 2 k.p.a., nie uchylając decyzji, mimo stwierdzenia naruszenia procedury, ponieważ naruszenie to nie wpłynęło na treść decyzji materialnoprawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania, gdy strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy.

k.p.a. art. 146 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 151 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Istotę sprawy stanowi decyzja administracyjna kończąca postępowanie, które następnie zostało wznowione, w kontekście przyczyny wznowienia.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania.

k.p.a. art. 148 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.

Dekret o mocy sądowej orzeczeń wydanych w czasie okupacji niemieckiej

Dekret o majątkach opuszczonych i poniemieckich

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie prawa proceduralnego (brak udziału strony) nie wpływa na treść decyzji merytorycznej, jeśli w wyniku wznowienia mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca dotychczasowej. Wznowienie postępowania z powodu naruszenia procedury nie wymaga ponownego badania przesłanek nieważności pierwotnej decyzji.

Odrzucone argumenty

Wszystkie wymienione decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa (argumentacja skarżącego).

Godne uwagi sformułowania

w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej brak udziału strony nie miał wpływu na prawidłowe zastosowanie w sprawie prawa materialnego wznowienie postępowania nadzorczego o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, z przyczyny określonej w art 145 § 1 pkt 4 kpa winno powodować prowadzenie postępowania nadzorczego o stwierdzenie nieważności decyzji niejako "od początku"

Skład orzekający

Emilia Lewandowska

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Sobielarska

sędzia

Krystyna Kleiber

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 146 § 2 k.p.a. w kontekście wznowienia postępowania administracyjnego, gdy naruszenie procedury nie wpływa na treść decyzji merytorycznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy naruszenie procedury nie wpływa na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą wznowienia postępowania administracyjnego i wpływu naruszeń proceduralnych na merytoryczne rozstrzygnięcie, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Naruszenie procedury nie zawsze oznacza uchylenie decyzji – kluczowa zasada z prawa administracyjnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 1512/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-12-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Elżbieta Sobielarska
Emilia Lewandowska /przewodniczący sprawozdawca/
Krystyna Kleiber
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska WSA Krystyna Kleiber Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] maja 2003 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
I SA 1512/03
UZASADNIENIE
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, decyzją z dnia [...] maja 2003 r., nr [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2003 r., nr [...], którą stwierdził, że decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2001 r., nr [...] została wydana z naruszeniem prawa proceduralnego, jednak nie uchylił jej, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.
Z ustaleń organy wynika, że decyzją z dnia [...] marca 2001 r., nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej w Mieście W. z dnia [...] sierpnia 1971 r., znak [...] wydanej w sprawie uznania, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...] o powierzchni [...] m2 pochodząca z osady zapisanej od nr [...] tabeli likwidacyjnej wsi M., stanowi mienie poniemieckie i z mocy samego prawa przeszła na własność Skarbu Państwa.
Pismem z dnia [...] grudnia 2002 r. M. C. złożył wniosek o wznowienie postępowania, bowiem jako następca prawny po byłej współwłaścicielce nieruchomości, bez własnej winy, nie brał udziału w postępowaniu nadzorczym.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postanowieniem z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] wznowił na wniosek M. C. - spadkobiercy byłej właścicielki nieruchomości - postępowanie zakończone ostateczną decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2001 r. nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że skoro wnioskodawca jako przyczynę wznowienia postępowania podał przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 kpa oraz udowodnił, że wniosek złożył w terminie miesiąca od dnia, kiedy dowiedział się o powołanej decyzji i wykazał swój interes prawny w sprawie, to należy uznać, że w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania.
W rozpatrywanej sprawie jest faktem bezspornym, że współwłaścicielką nieruchomości objętej decyzją z dnia [...] sierpnia 1971 r. była J. M., której spadkobiercą na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] maja 1989 r., sygn. akt [...] była - E. M. Natomiast w postępowaniu nadzorczym zakończonym ostateczną decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2001 r. nie brał udziału M. C. - spadkobierca E. M (postanowienie Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] lipca 1998 r., sygn. akt [...]).
Skoro zatem M. C. ma interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa do występowania jako strona w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1971 r., a ponadto wniosek został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 kpa, to tym samym spełnione zostały przesłanki do wznowienia postępowania i organ centralny miał obowiązek przeprowadzenia postępowania co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
W świetle powyższych ustaleń, organ uznał, że pomimo, iż postępowanie nadzorcze zakończone decyzją z dnia [...] marca 2001 r. zostało przeprowadzone bez udziału strony, to jednak organ nadzoru dokonał wszechstronnej oceny legalności zaskarżonej decyzji z dnia [...] sierpnia 1971 r.
Organ centralny nie tylko bowiem zbadał przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, ale ponadto ocenił decyzję z dnia [...] sierpnia 1971 r. w kontekście jej zgodności z przepisami dekretu z dnia 6 czerwca 1945 r. o mocy sądowej orzeczeń sądowych wydanych w czasie okupacji niemieckiej na terenie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 25, poz. 151 ze zm.) oraz przepisami dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13, poz. 87), które stanowiły podstawę wydania kwestionowanego orzeczenia.
Z akt sprawy wynika, że z wnioskiem o przeniesienie własności przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa wystąpił w dniu [...] września 1971 r. Wydział Finansowy Prezydium Rady Narodowej w Mieście W. Postanowieniem z dnia [...] listopada 1971 r. (Dz. Zd. [...]) Państwowe Biuro Notarialne w W. urządziło Zbiór Dokumentów Rep. Zd. nr [...] dla nieruchomości położonej w R. przy ul. [...], w którym wpisano informacje o przejęciu przedmiotowej nieruchomości na własność Skarbu Państwa.
W konsekwencji powyższych ustaleń należy stwierdzić, że skoro brak jest podstaw, aby stwierdzić, iż Prezydium Rady Narodowej w Mieście W. uznając przedmiotową nieruchomość za mienie poniemieckie dopuściło się rażącego naruszenia prawa, a z akt sprawy wynika, że organ nadzoru dokonał wszechstronnej oceny legalności zaskarżonej decyzji z dnia [...] sierpnia 1971 r., to tym samym jest bezspornym, że we wznowionym postępowaniu mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2001 r., a zatem o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej w Mieście W. z dnia [...] sierpnia 1971 r.
Zgodnie natomiast z treścią art. 146 § 2 kpa nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
W związku zatem z faktem, że w przedmiotowej sprawie brak udziału strony nie miał wpływu na prawidłowe zastosowanie w sprawie prawa materialnego, to należy stwierdzić, że organ nadzoru w decyzji z dnia [...] lutego 2003 r. prawidłowo stwierdził, że decyzja z dnia [...] marca 2001 r. nie była wadliwa materialnie (art. 146 § 2 kpa), ale została wydana z naruszeniem prawa proceduralnego - art 151 § 2 kpa - brak udziału w postępowaniu jednej ze stron.
W skardze M. C. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] maja 2003 r., z dnia [...] lutego 2003 r., z dnia [...] marca 2001 r. oraz decyzji Prezydium Rady Narodowej w Mieście W. z dnia [...] sierpnia 1971 r. W uzasadnieniu skargi zarzucono, że wszystkie wymienione decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] maja 2003 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna, gdyż zarówno decyzja z dnia [...] maja 2003 r. jak i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] lutego 2003 r. są zgodne z prawem.
Należy przede wszystkim zwrócić uwagę na fakt, że obie wyżej wymienione decyzje zapadły w wyniku wznowienia postępowania nadzorczego zakończonego decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2001 r. Przyczyną wznowienia postępowania była przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a mianowicie w postępowaniu nadzorczym nie brał udziału M. C. – następca prawny współwłaścicielki nieruchomości objętej kontrolowaną decyzją z dnia [...] sierpnia 1971 r.
Dla oceny prawidłowości zaskarżonych decyzji wydanych przez organ po wznowieniu postępowania administracyjnego jest ustalenie, co stanowi istotę postępowania wznowionego, a więc co podlega ocenie organu i rozstrzygnięciu o istocie sprawy. Treść art. 151 § 1 kpa wskazuję, że istotę sprawy stanowi decyzja administracyjna kończąca postępowanie, które następnie zostało wznowione i to w kontekście przyczyny wznowienia, a więc jeżeli w sprawie zachodzi przyczyna wznowienia z powodu, której wznowiono postępowanie administracyjne, to organ ocenia na ile ta przyczyna ma wpływ na treść decyzji kończącej wznowione postępowanie.
W rozpatrywanej sprawie organ, po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyny wznowienia uznał, że faktycznie ma miejsce przyczyna wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a więc decyzja nadzorcza z dnia [...] marca 2001 r. została wydana z naruszeniem prawa proceduralnego. Jednocześnie organ uznał, że to naruszenie procedury nie miało wpływu na treść decyzji z dnia [...] marca 2001 r., która sprowadza się do interpretacji prawa materialnego zastosowanego przy wydawaniu tej decyzji. Dlatego też organ stwierdził, że nie uchyla dotkniętej naruszeniem prawa proceduralnego decyzji, gdyż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej i takie rozstrzygnięcie przewidziane jest w art. 146 § 2 kpa.
Błędnie zaś skarżący uważa, że wznowienie postępowania nadzorczego o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, z przyczyny określonej w art 145 § 1 pkt 4 kpa winno powodować prowadzenie postępowania nadzorczego o stwierdzenie nieważności decyzji niejako "od początku", to jest od badania czy dokument wystawiony przez Prezydium Rady Narodowej w Mieście W. z dnia [...] sierpnia 1971 r., nazwany decyzją, jest dotknięty przesłanką nieważności, określoną w art. 156 § 1 kpa. Do analizy tego dokumentu w kontekście przesłanek nieważności z art. 156 § 1 kpa sprowadza się też treść uzasadnienia skargi. Okoliczności te, z przyczyn wyżej wskazanych, nie podlegają badaniu we wznowionym w niniejszej sprawie postępowaniu administracyjnym z przyczyny wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z tego też względu nie podlegają one ocenie sądowej.
Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI