I SA 123/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-09-28
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościuwłaszczeniePKPwspółwłasnośćroszczeniadecyzja administracyjnastwierdzenie nieważnościKPApostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej PKP, uznając, że roszczenia byłych współwłaścicieli nie zostały należycie rozpatrzone.

Sąd uchylił decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej Polskich Kolei Państwowych. Skarżący podnosili, że na dzień 5 grudnia 1990 r. istniały zgłoszone roszczenia majątkowe spadkobierców byłych współwłaścicieli do nieruchomości. Sąd uznał, że organ nadzoru nie rozpatrzył tej kwestii wystarczająco, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, naruszając przepisy KPA.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi D.B. i W.K. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowej Wojewody W. z 1997 r. na rzecz Polskich Kolei Państwowych. Sprawa dotyczyła nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna". Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając, że nie podlega ona wykonaniu i zasądzając zwrot kosztów postępowania. Uzasadnienie wskazuje, że kluczową kwestią było rozpatrzenie roszczeń byłych współwłaścicieli lub ich spadkobierców do nieruchomości na dzień 5 grudnia 1990 r., czyli daty uwłaszczenia. Organ nadzoru uznał, że takich roszczeń nie zgłoszono, jednak sąd dopatrzył się dowodów na istnienie takich zgłoszeń (pisma z października i listopada 1990 r.). Sąd stwierdził, że wydanie decyzji uwłaszczeniowej bez rozpatrzenia tych roszczeń stanowiło naruszenie przepisów KPA (art. 7, 8, 77), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, sąd uchylił decyzje organów i nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem zgłoszonych roszczeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji uwłaszczeniowej bez rozpatrzenia zgłoszonych roszczeń majątkowych osób trzecich stanowi wadę nieważności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że istnienie dokumentów potwierdzających zgłoszenie roszczeń przez spadkobierców byłych współwłaścicieli przed datą uwłaszczenia (5 grudnia 1990 r.) uniemożliwia przyjęcie, że takich roszczeń nie było. Nierozpatrzenie tych roszczeń przez organ nadzoru przy wydawaniu decyzji uwłaszczeniowej stanowi naruszenie przepisów KPA, co może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz. U. Nr. 79, poz. 464 ze zm. art. 2 § 1-3

Ustawa z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

Przepisy dotyczące uwłaszczenia państwowych osób prawnych z dniem 5 grudnia 1990 r. i nienaruszania praw osób trzecich.

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz. U. Nr. 50, poz. 279

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy

Dz. U. Nr. 14, poz. 130

Ustawa z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie zgłoszonych roszczeń majątkowych spadkobierców byłych współwłaścicieli do nieruchomości na dzień 5 grudnia 1990 r.

Godne uwagi sformułowania

uwłaszczenie nie narusza praw osób trzecich brak jest podstaw do przyjęcia, że decyzja uwłaszczeniowa [...] była obarczona wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, to jest rażącego naruszenia prawa Już tylko wobec istnienia tych dokumentów nie można przyjąć, że do dnia 5 grudnia 1990 r., nie były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich następców prawnych związane z prawami majątkowymi do przedmiotowej nieruchomości. Wydanie zaskarżonej decyzji bez rozpatrzenia powyższej okoliczności stanowi naruszenie przez organ art. 7, 8, i 77 kpa, a to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Anna Łukaszewska-Macioch

przewodniczący

Emilia Lewandowska

sprawozdawca

Małgorzata Boniecka-Płaczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji uwłaszczeniowych w kontekście roszczeń osób trzecich oraz stosowania przepisów KPA w postępowaniu nadzorczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uwłaszczenia PKP na podstawie ustawy z 1990 r. i roszczeń zgłoszonych przed konkretną datą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy historycznych uwłaszczeń i potencjalnych roszczeń spadkobierców, co może być interesujące dla osób zajmujących się prawem nieruchomości i spadkowym, a także dla szerszej publiczności zainteresowanej sprawiedliwością historyczną.

Czy roszczenia sprzed lat mogą unieważnić decyzję o uwłaszczeniu PKP?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 123/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-01-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Łukaszewska-Macioch /przewodniczący/
Emilia Lewandowska /sprawozdawca/
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
Sygn. powiązane
I OSK 293/05 - Wyrok NSA z 2005-09-01
Skarżony organ
Minister Budownictwa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2004 r. sprawy ze skarg D.B. i W. K. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...]grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] października 2002 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz D. B.i W. K. po [...] zł. ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA 123/03
UZASADNIENIE
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, decyzją z dnia [...] października 2002 r. nr [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody W. z dnia [...] maja 1997 r. nr [...] w przedmiocie uwłaszczenia Polskich Kolei Państwowych – w części dotyczącej nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna oznaczona numerem dominalnym [...] i gminnym [...] we wsi C." nr hip. [...].
Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2002 r.
Z ustaleń organu nadzoru wynika, że Wojewoda W., działając na podstawie art. 2 ust. 1-3 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr. 79, poz. 464 ze zm.), decyzją nr [...] z dnia [...] maja 1997 r., stwierdził nabycie z dniem [...] grudnia 1990 r. przez P.P. "Polskie Koleje Państwowe" prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...] o pow. 4,8785 m2, stanowiącego działkę nr [...] w obrębie [...] oraz nieodpłatne nabycie własności budynków i urządzeń położonych na tym gruncie.
Z wniosku D. B., spadkobierczyni jednego z byłych współwłaścicieli nieruchomości, zostało wszczęte postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji, w części dotyczącej nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna oznaczona numerem dominalnym [...] i gminnym [...] we wsi C." nr hip. [...]. Nieruchomość ta w części o pow. 4835 m2 jest objęta działką nr [...].
Zgodnie z art. 2 ust. 1-2 wyżej wymienionej ustawy z dnia 29 września 1990 r., ustawodawca uwłaszczył z dniem 5 grudnia 1990 r. państwowe osoby prawne posiadające w zarządzie grunt stanowiące własność Skarbu Państwa lub gminy; uwłaszczenie nie narusza praw osób trzecich.
Decyzja uwłaszczeniowa odnosi się zatem do stanu prawnego z dnia 5 grudnia 1990 r., a w świetle akt Skarb Państwa stał się właścicielem nieruchomości
w związku z dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.[...] W. (Dz. U. Nr. 50, poz. 279) oraz ustawą z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr. 14, poz. 130).
Prawo zarządu na rzecz jednostki uwłaszczonej wynika z decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. nr [...] z dnia [...] września 1989r.
Z akt nie wynika, aby do dnia 5 grudnia 1990 r. były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich spadkobierców związane z prawami majątkowymi.
W odniesieniu do dawnej nieruchomości "Kolonia emfiteutyczna oznaczona numerem dominalnym [...]i gminnym [...] we wsi C." Prezydium Rady Narodowej m.[...] W., orzeczeniem z dnia [...] października 1950 r., odmówiło przyznania prawa własności czasowej do gruntu.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. stwierdził nieważność wyżej wymienionego orzeczenia administracyjnego z dnia [...] października 1950 r.
Skoro zatem w dniu 5 grudnia 1990 r. zaistniały przesłanki uwłaszczenia i do tego czasu nie były zgłoszone roszczenia majątkowe osób trzecich, brak jest podstaw do przyjęcia, aby decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] maja 1997 r., w omawianym zakresie, była obarczona wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, to jest rażącego naruszenia prawa.
W skargach na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 2002 r. D. B. i W. K. wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] października 2002 r. jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi powołali się na to, że na dzień 5 grudnia 1990 r. były zgłoszone roszczenia spadkobierców byłych właścicieli związane z prawami majątkowymi do tej nieruchomości.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skargi są uzasadnione.
Organ nadzoru w poczynionych ustaleniach faktycznych, które zostały przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzja, uznał że do dnia 5 grudnia 1990 r. nie były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich spadkobierców związane, z prawami majątkowymi do przedmiotowej nieruchomości. Natomiast wśród dokumentów załączonych przez skarżąca D. B. do skargi, znajduje się kserokopia pisma W. K., które wpłynęło do organu [...] października 1990 r., a w którym to piśmie zwraca się on o zwrot nieruchomości przy ul. [...] oraz kserokopia pisma Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] listopada 1990 r. nr [...], adresowanego do Z. K. i W. K. a dotyczącego wystąpienia adresatów z dnia [...] listopada 1990 r. w sprawie zwrotu nieruchomości objętej decyzją Wojewody W. nr [...] z dnia [...] maja 1997 r. w sprawie uwłaszczenia Polskich Kolei Państwowych. Już tylko wobec istnienia tych dokumentów nie można przyjąć, że do dnia 5 grudnia 1990 r., nie były zgłoszone roszczenia byłych współwłaścicieli lub ich następców prawnych związane z prawami majątkowymi do przedmiotowej nieruchomości.
Organ nadzoru winien więc był rozważyć, czy w sytuacji, gdy powyższe roszczenia zostały zgłoszone, a nie rozstrzygnięte ostatecznie do dnia 5 grudnia 1990 r., dopuszczalne było wydanie decyzji uwłaszczeniowej P.P Polskie Koleje Państwowe bez rozpatrzenia roszczeń byłych współwłaścicieli do uwłaszczanej nieruchomości i czy w związku z tym decyzja uwłaszczeniowa z dnia [...] maja 1997 r. nie jest dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 kpa.
Wydanie zaskarżonej decyzji bez rozpatrzenia powyższej okoliczności stanowi naruszenie przez organ art. 7, 8, i 77 kpa, a to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c oraz art. 152 i 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI