I SA 1108/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-03-31
NSAnieruchomościWysokawsa
nieruchomościkomunalizacjaSkarb Państwasamorząd województwanajemwładaniezarząddecyzja administracyjna

WSA w Warszawie oddalił skargę Województwa na decyzję Ministra Skarbu Państwa odmawiającą przekazania nieruchomości, uznając, że najem nie stanowił władania w rozumieniu przepisów.

Województwo domagało się przekazania 19/100 udziału we współwłasności nieruchomości na podstawie art. 49 ustawy o samorządzie województwa. Organ administracji odmówił, wskazując, że nieruchomość pozostawała w trwałym zarządzie Urzędu Wojewódzkiego, a Województwo było jedynie jej najemcą. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i podkreślając, że najem nie jest równoznaczny z władaniem nieruchomością w rozumieniu przepisów.

Sprawa dotyczyła skargi Zarządu Województwa na decyzję Ministra Skarbu Państwa, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody o odmowie przekazania na rzecz Województwa udziału wynoszącego 19/100 części we współwłasności zabudowanej nieruchomości. Województwo powoływało się na art. 49 ustawy o samorządzie województwa, domagając się przekazania mienia. Organ administracji uznał, że nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa i pozostawała w trwałym zarządzie Urzędu Wojewódzkiego, a Województwo było jedynie jej najemcą na podstawie wieloletnich umów. WSA w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że postępowanie było prawidłowe. Sąd podkreślił, że przepisy przejściowe dotyczące sądów administracyjnych zostały zastosowane właściwie. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy najem nieruchomości przez Województwo stanowiło "władanie" w rozumieniu przepisów, które umożliwiałoby jej przekazanie lub nabycie. Sąd, opierając się na wykładni Sądu Najwyższego, uznał, że posiadanie zależne w oparciu o umowy najmu nie jest równoznaczne z władaniem, które daje możliwość samodzielnego korzystania z nieruchomości zgodnie z wymogami prawidłowej gospodarki, a które jest warunkiem przekazania lub nabycia mienia Skarbu Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, najem nieruchomości Skarbu Państwa przez samorząd województwa, w oparciu o umowy najmu zawarte z państwową jednostką organizacyjną, w której zarządzie znajdowała się nieruchomość, nie stanowi "władania" w rozumieniu przepisów.

Uzasadnienie

Sąd, opierając się na wykładni Sądu Najwyższego, uznał, że władanie wymaga możliwości samodzielnego korzystania z nieruchomości zgodnie z wymogami prawidłowej gospodarki, co wykracza poza posiadanie zależne wynikające z najmu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.s.w. art. 49 § 1

Ustawa o samorządzie województwa

Tryb przewidziany w art. 49 ust. 1 ustawy o samorządzie województwa dotyczy przekazania mienia Skarbu Państwa służącego realizacji zadań województwa. Decyzja ma charakter konstytutywny, a nabycie mienia następuje z dniem, kiedy decyzja o przekazaniu staje się ostateczna. Wymaga jednak spełnienia przesłanki władania mieniem.

Pomocnicze

p.w.u.r.a.p. art. 68 § 1

Przepisy wprowadzające ustawę reformującą administrację publiczną

Tryb określony w art. 68 ust. 1 ustawy wskazuje, że decyzje wydane przez wojewodę mają charakter deklaratoryjny, stwierdzający nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku przez samorządowe województwo własności mienia będącego we władaniu sejmików samorządowych. Wymaga jednak spełnienia przesłanki władania mieniem.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w.u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § 1

Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. podlegają rozpoznaniu przez WSA.

u.s.w.

Ustawa o samorządzie województwa

p.w.u.r.a.p. art. 68 § 1

Przepisy wprowadzające ustawę reformującą administrację publiczną

Argumenty

Skuteczne argumenty

Najem nieruchomości przez samorząd województwa nie stanowi "władania" w rozumieniu przepisów umożliwiających jej przekazanie lub nabycie.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 68 ust. 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę reformującą administrację publiczną.

Godne uwagi sformułowania

posiadanie zależne nieruchomości Skarbu Państwa przez wojewódzki sejmik samorządowy, czy samorząd województwa, w oparciu o umowy najmu zawarte z państwową jednostką organizacyjną, w której zarządzie, a następnie trwałym zarządzie znajdowała się ta nieruchomość, nie stanowi o spełnieniu przesłanki, jaką jest władanie mieniem.

Skład orzekający

Cezary Pryca

sprawozdawca

Joanna Banasiewicz

członek

Monika Nowicka

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"władania\" nieruchomością Skarbu Państwa w kontekście przepisów o samorządzie województwa i przekazywaniu mienia, rozróżnienie między najmem a władaniem."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z przekazywaniem mienia Skarbu Państwa samorządom w okresie transformacji ustrojowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowej dla samorządów kwestii nabywania mienia Skarbu Państwa i precyzyjnej wykładni pojęcia "władania", co ma znaczenie praktyczne dla wielu jednostek samorządu terytorialnego.

Najem to nie władanie: WSA wyjaśnia, kiedy samorząd może przejąć majątek Skarbu Państwa.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 1108/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-05-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Cezary Pryca /sprawozdawca/
Joanna Banasiewicz
Monika Nowicka /przewodniczący/
Skarżony organ
Minister Skarbu Państwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz NSA Cezary Pryca spr. Protokolant Inga Szcześniak po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2004 r. sprawy ze skargi Zarządu Województwa [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji oddala skargę
Uzasadnienie
I SA 1108/02
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2003 roku numer [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2001 roku numer [...] Wojewody [...] o odmowie przekazania na rzecz Województwa [...] udziału stanowiącego 19/100 części w zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...], oznaczonej jako działka gruntu numerem [...] o powierzchni 0,8556 hektara.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że zabudowana nieruchomość położona w O. przy [...] stanowi własność Skarbu Państwa i na podstawie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] marca 1999 roku numer [...], z [...] marca 1999 roku numer [...] i z [...] kwietnia 1999 roku numer [...] pozostaje w trwałym zarządzie [...] Urzędu Wojewódzkiego, a poprzednio wskazana nieruchomość w oparciu o decyzję z [...] marca 1998 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz decyzję z [...] marca 1998 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pozostawała w zarządzie Wojewody [...].
Umową najmu z 15 maja 1991 roku zawartą pomiędzy Urzędem Wojewódzkim w [...], jako wynajmującym i Sejmikiem Samorządowym Województwa [...], jako najemcą, oddano w najem pięć pokoi biurowych znajdujących się na drugim piętrze w budynku położonym w O. przy [...].
Umowami najmu z 4 stycznia 1999 roku z 21 lutego 2000 roku i z 15 marca 2001 roku zawartymi pomiędzy [...] Urzędem Wojewódzkim w [...], jako wynajmującym a Samorządem Województwa [...], jako najemcą oddano w najem część pomieszczeń o łącznej powierzchni 1165 metrów kwadratowych, w tym powierzchni użytkowej 932 metry kwadratowe w budynku pozostającym w trwałym zarządzie [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] położonym w O. przy [...].
We wniosku z dnia 27 sierpnia 2001 roku Zarząd Województwa [...] wniósł o wydanie w trybie art.49 ustawy z 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa ( Dz. U. 91, poz.576 ze zmianami) decyzji przekazującej mienie Skarbu Państwa położone w O. przy [...] w 19/100 częściach Województwu [...].
Decyzją z dnia [...] września 2001 roku numer [...] Wojewoda [...] odmówił przekazania na rzecz Województwa [...] udziału stanowiącego 19/100 części we współwłasności zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...] oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni 0,8556 hektara.
Decyzją z dnia [...] marca 2002 roku numer [...] Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2001 roku numer [...] Wojewody [...].
Na decyzję z dnia [...] marca 2002 roku numer [...] Ministra Skarbu Państwa skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Zarząd Województwa [...]. Strona skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła zarzut naruszenia art.68 ust.1 ustawy z 13 października 1998 roku- Przepisy wprowadzające ustawę reformującą administrację publiczną ( Dz. U. 133, poz.872 ze zmianami)
W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.
Z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że zabudowana nieruchomość położona w O. przy ulicy [...] stanowi własność Skarbu Państwa i na podstawie decyzji administracyjnych Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z [...] września 1996 roku numer [...] oraz decyzji z [...] marca 1998 roku numer [...] i z [...] marca 1998 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pozostawała w zarządzie Wojewody [...], a następnie w oparciu o decyzje administracyjne z [...] marca 1999 roku numer [...], z [...] marca 1999 roku numer [...] i z [...] kwietnia 1999 roku numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji powyższa nieruchomość została przekazana w trwały zarząd [...] Urzędowi Wojewódzkiemu. Poza sporem pozostaje także okoliczność, że strona skarżąca wywodzi swe prawa do zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...] z treści umów najmu zawartych w dniu 15 maja 1991 roku, w dniu 4 stycznia 1999 roku, w dniu 21 lutego 2000 roku oraz w dniu 15 marca 2001 roku. W oparciu o powyższe umowy najmu najpierw Sejmik Samorządowy Województwa [...] wynajmował od Urzędu Wojewódzkiego w [...]. pomieszczenia biurowe w budynku położonym w O. przy [...], a następnie Samorząd Województwa [...] wynajmował od [...] Urzędu Wojewódzkiego część pomieszczeń biurowych w/w budynku.
Podkreślić należy, że we wniosku z dnia 27 sierpnia 2001 roku Zarząd Województwa [...], powołując się na treść art.49 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa ( Dz. U. 91, poz.576 ze zmianami), domagał się przekazania na rzecz Województwa [...] 19/100 części we współwłasności zabudowanej nieruchomości położonej w O. przy [...]. Organy obu instancji rozpoznały wniosek Zarządu Województwa [...], mając na uwadze określoną w tym wniosku podstawę prawną. Postępowanie administracyjne było wszczęte i prowadzone zgodnie z wnioskiem Zarządu Województwa [...].
W tym miejscu wskazać należy, że postępowanie, które toczy się w oparciu przepis art.49 ustawy z 5 czerwca 1998 roku o samorządzie województwa ( Dz. U.91, poz.576 ze zmianami) ma inny charakter niż postępowanie wszczęte i prowadzone w oparciu o przepis art.68 ustawy z 13 października 1998 roku- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. 133, poz.876 ze zmianami). Tryb przewidziany w art.49 ust.1 ustawy o samorządzie województwa dotyczy przekazania mienia Skarbu Państwa służącego realizacji zadań województwa. W tym przypadku decyzja ma charakter konstytutywny i nabycie mienia następuje z dniem kiedy decyzja o przekazaniu staje się ostateczna. Natomiast tryb określony w art.68 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną wskazuje, iż decyzje wydane przez wojewodę mają charakter deklaratoryjny, stwierdzający nabycie z mocy prawa z dniem 1stycznia 1999 roku przez samorządowe województwo własności mienia będącego we władaniu sejmików samorządowych. Mimo zasadniczych różnic między wymienionymi wyżej trybami postępowania należy zwrócić uwagę na jedną przesłankę, która jest istotna w obu omówionych wyżej sytuacjach i winna być jednakowo interpretowana. Zarówno przepis art.49 ust.1 ustawy o samorządzie województwa, jak i przepis art.68 ust.1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną uzależnia określony skutek prawny od władania mieniem przez określony podmiot. Bez spełnienia tej przesłanki, zarówno w jednym, jak w drugim przypadku nie jest możliwe przekazanie bądź nabycie z mocy prawa określonego mienia Skarbu Państwa. Wykładni pojęcia "władania" dokonał Sąd Najwyższy w wyroku z 4 grudnia 2002 roku sygnatura akt III RN 206/01 ( ONSP 24/2003/585). Stanowisko Sądu Najwyższego, które skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela wskazuje, że nabycie własności nieruchomości będącej we władaniu wojewódzkiego sejmiku samorządowego może dotyczyć tylko takiego rodzaju władztwa nad mieniem państwowym, które daje władającemu możliwość samodzielnego korzystania z państwowej nieruchomości zgodnie z wymogami prawidłowej gospodarki, czyli takich form władztwa nad mieniem Skarbu Państwa, które zawiera w sobie wiele cech właściwych dla wykonywania władztwa przez właściciela. W konkluzji Sąd Najwyższy przyjmuje, że posiadanie zależne nieruchomości Skarbu Państwa przez wojewódzki sejmik samorządowy, czy samorząd województwa, w oparciu o umowy najmu zawarte z państwową jednostką organizacyjną, w której zarządzie, a następnie trwałym zarządzie znajdowała się ta nieruchomość, nie stanowi o spełnieniu przesłanki, jaką jest władanie mieniem.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI