I SA 1077/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-11-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc finansowabudownictwo mieszkaniowefunkcjonariuszABWzwrot środkówprawo administracyjneinterpretacja przepisówsłużba

WSA w Warszawie uchylił decyzję ABW dotyczącą zwrotu pomocy finansowej funkcjonariuszowi, uznając sprzeczność przepisów wykonawczych z ustawą.

Sprawa dotyczyła zwrotu pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe przyznanej funkcjonariuszowi ABW, który został zwolniony ze służby przed upływem 10 lat. Organ administracji nakazał zwrot pomocy na podstawie przepisów wykonawczych, które obniżały kwotę zwrotu o 1/15 za każdy rok służby. Skarżący zarzucił sprzeczność tych przepisów z ustawą o ABW, która przewidywała obniżenie o 1/10 za każdy rok. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie prawa materialnego przez organ.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę L. C. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, która utrzymała w mocy decyzję o zwrocie pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. Funkcjonariusz otrzymał pomoc w wysokości [...] zł, a po zwolnieniu ze służby przed upływem 10 lat, organ nakazał zwrot części środków. Organ powołał się na art. 108 ust. 3 ustawy o ABW oraz § 5 ust. 3 zarządzenia Szefa Urzędu Ochrony Państwa z 1997 r., który przewidywał obniżenie kwoty zwrotu o 1/15 za każdy pełny rok służby. Skarżący argumentował, że zarządzenie jest sprzeczne z ustawą o ABW, która w art. 232 odsyła do przepisów dotychczasowych, o ile nie są sprzeczne z ustawą, a jego zdaniem, ustawa powinna być interpretowana z obniżeniem o 1/10 za każdy rok służby. Sąd przychylił się do stanowiska skarżącego, uznając, że organ administracji naruszył prawo materialne, błędnie interpretując przepisy. Sąd stwierdził, że § 5 ust. 3 zarządzenia powinien być interpretowany w świetle art. 232 ustawy o ABW, co prowadzi do wniosku o konieczności obniżenia kwoty zwrotu o 1/10 za każdy pełny rok służby, a nie 1/15. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Delegatury ABW.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy wykonawcze są sprzeczne z ustawą, jeśli są interpretowane w sposób narzucony przez organ administracji. Ustawa o ABW w art. 232 nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych, o ile nie są sprzeczne z ustawą, co w tym przypadku oznacza konieczność interpretacji zarządzenia z obniżeniem o 1/10 za każdy rok służby.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ administracji błędnie zinterpretował art. 232 ustawy o ABW, który nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych tylko o ile nie są sprzeczne z ustawą. W kontekście zwrotu pomocy finansowej, ustawa przewiduje obniżenie o 1/10 za każdy rok służby, a nie 1/15 jak w zarządzeniu, co czyni zarządzenie sprzecznym z ustawą w tej części.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u. ABW i AW art. 108 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

u. ABW i AW art. 232

Ustawa o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu

Przepis ten nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych, o ile nie są sprzeczne z ustawą. W kontekście zwrotu pomocy finansowej, oznacza to konieczność interpretacji zarządzenia z obniżeniem o 1/10 za każdy rok służby, a nie 1/15.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarządzenie Sz. UOP art. 5 § ust. 3

Zarządzenie Szefa Urzędu Ochrony Państwa

Przepis ten, w pierwotnym brzmieniu, określał obniżenie kwoty zwrotu pomocy finansowej o 1/15 za każdy pełny rok służby. Sąd uznał, że w świetle art. 232 ustawy o ABW, powinien być interpretowany z obniżeniem o 1/10 za każdy rok służby.

p.u.s.a. art. 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Pr. wprow. p.u.s.a. art. 97 § § 1

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1a

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u. NSA art. 55 § ust. 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut sprzeczności przepisów wykonawczych (zarządzenia Szefa UOP) z ustawą o ABW w zakresie określenia wysokości obniżenia kwoty zwrotu pomocy finansowej.

Godne uwagi sformułowania

organ administracyjny naruszył przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy dotychczasowe przepisy wykonawcze mają zastosowanie, o ile nie są z nią sprzeczne Wykładnia tych przepisów przyjęta przez organ administracji w zaskarżonej decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z regulacją ustawową

Skład orzekający

Jan Tarno

przewodniczący sprawozdawca

Krystyna Kleiber

członek

Daniela Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych i zasady stosowania przepisów dotychczasowych w przypadku nowej ustawy, a także zasady zwrotu pomocy finansowej dla funkcjonariuszy służb."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza ABW i przepisów obowiązujących w momencie wydania orzeczenia. Może mieć znaczenie dla podobnych spraw dotyczących służb mundurowych i pomocy finansowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów przejściowych i potencjalnej sprzeczności przepisów wykonawczych z ustawą, co jest istotne dla praktyki prawniczej.

Czy przepisy wykonawcze mogą być sprzeczne z ustawą? Sąd rozstrzyga spór o zwrot pomocy finansowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 1077/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-11-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-05-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Daniela Kozłowska
Jan Tarno /przewodniczący sprawozdawca/
Krystyna Kleiber
Skarżony organ
Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Sędziowie WSA Krystyna Kleiber WSA Daniela Kozłowska Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2004 r. sprawy ze skargi L. C. na decyzję Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Delegatury w G. z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w G. z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
I SA 1077/03
UZASADNIENIE
Dyrektor Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w G. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt l Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 108 ust. 3 pkt 2 oraz art. 232 ustawy z dnia 24.05.2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74 poz. 676) po rozpoznaniu wniosku L. C. o ponowne rozpatrzenia sprawy wydał w dniu [...] grudnia 2002 r. decyzję nr [...], mocą której utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] 11.2002 r, nr [...] w sprawie zwrotu pomocy finansowej w wysokości [...] zł oraz uznania pozostałej części pomocy finansowej w wysokości [...] zł jako bezzwrotnej. W uzasadnieniu podał, że decyzją Nr [...] z dnia [...] 08.1999 r Szefa Delegatury Urzędu Ochrony Państwa w G. L. C. uzyskał pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe w wysokości [...] zł. Z dniem [...] 06.2002 r. z mocy art. 228 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu i stał się funkcjonariuszem Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego podlegającym przepisom w/wym. ustawy. Zgodnie z art. 108 ust. 3 pkt 2 w/wym. ustawy udzielona pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu podlega zwrotowi w przypadku zwolnienia funkcjonariusza ze służby przed upływem 10 lat służby. Z L. C. rozwiązano stosunek służbowy z dniem [...].11.2002 r., a ponieważ liczba lat służby nie przekroczyła w jego przypadku 10 lat należało wydać decyzję o zwrocie udzielonej pomocy finansowej. Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie, zgodnie z art. 232 w/wym. ustawy stosuje się przepisy dotychczas obowiązujące, o ile nie są z nią sprzeczne. Wobec powyższego w oparciu o § 5 ust. 3 zarządzenia Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia [...] 10.1997 r, w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez funkcjonariuszy Urzędu Ochrony Państwa (M.P. Nr 78 poz. 756) obniżono wysokość kwoty przeznaczonej do zwrotu o 1/15 za każdy pełny rok służby. Decyzję w tej sprawie z dnia [...] 11.2002 r. L. C. uznał za nieuzasadnioną i w terminie złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosząc, iż wyżej wymienione zarządzenie Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia [...] 10.1997 r. jest sprzeczne z ustawą o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Wniósł o zmianę kwoty [...] zł na kwotę [...] zł tj. 1/10 za pełny brakujący rok służby. Dyrektor Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w G. rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie znalazł uchybień w decyzji z dnia [...] 11.2002 roku i dodał, że żaden obowiązujący przepis prawa nie zezwala na zastosowanie przelicznika w wysokości 1/10 za każdy rok służby.
Na decyzję z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w G. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł L. C. Skarżący domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniósł, że organ administracji błędnie zinterpretowały obowiązujące przepisy, w szczególności nie zauważając, że § 5 ust. 3 zarządzenia Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia [...] 10.1997 r, w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez funkcjonariuszy Urzędu Ochrony Państwa pozostaje w sprzeczności z uregulowaniami zawartymi w ustawie z 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w G. podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy do rozpoznania skargi stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga jest zasadna, ponieważ organ administracyjny, orzekający w sprawie naruszył przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
W poprzednio obowiązującym stanie prawnym sprawa zwrotu pomocy finansowej z powodu zwolnienia funkcjonariusza ze służby była kompleksowo uregulowana w zarządzeniu Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia [...] 10.1997 r, w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez funkcjonariuszy Urzędu Ochrony Państwa. Zgodnie z § 5 ust. 1 pomoc finansowa podlegała zwrotowi m. in. w razie zwolnienia funkcjonariusza ze służby przed upływem 15 lat. W takim przypadku wysokość kwoty pomocy finansowej podlegającej zwrotowi, która została ustalona zgodnie z ust. 2, obniżało się o 1/15 za każdy pełny rok służby (§ 5 ust. 3 zarządzenia). Reasumując zarządzenie określało zarówno przypadki zwrotu tej pomocy, jak i zasady ustalenia kwoty tej pomocy podlegającej zwrotowi. Przy tym obniżenie tej ostatniej kwoty było jednoznacznie powiązane z długością odbytej przez funkcjonariusza służby. Norma wynikająca z tego unormowania była jednoznaczna. Funkcjonariusz, który pozostawał w służbie przynajmniej 15 lat nie miał obowiązku zwrotu udzielonej mu pomocy finansowej. Jeżeli ten okres był krótszy, to powstawał obowiązek zwrotu, przy czym kwota pomocy finansowej podlegająca zwrotowi, podlegała obniżeniu o 1/15 za każdy pełny rok służby.
W stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji przypadki, w których pomoc finansowa podlega zwrotowi zostały uregulowane w art. 108 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. ["Pomoc finansowa (...) podlega zwrotowi w przypadku: 1) wypłaty tej pomocy jako nienależnego świadczenia, 2) zwolnienia funkcjonariusza ze służby przed upływem 10 lat służby"]. W pozostałym zakresie ustawa ta odsyłała do przepisów cyt. wyżej zarządzenia. "Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie stosuje się przepisy dotychczas obowiązujące, o ile nie są z nią sprzeczne" – art. 232. W przywołanym przepisie wyraźnie podkreślono, że dotychczasowe przepisy wykonawcze mają zastosowanie, o ile nie są sprzeczne z unormowaniami zawartymi w ustawie. Wykładnia tych przepisów przyjęta przez organ administracji w zaskarżonej decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z regulacją ustawową, albowiem zrywa ustanowiony przepisami ustawowymi związek między okresem pozostawania przez funkcjonariusza w służbie a obowiązkiem zwrotu udzielonej mu pomocy finansowej. W nowym stanie prawnym przepis § 5 ust. 3 zarządzenia należało interpretować w ten sposób, że wysokość kwoty pomocy finansowej podlegającej zwrotowi, która została ustalona zgodnie z ust. 2, należy obniżyć o 1/10 za każdy pełny rok służby, ponieważ tylko taka wykładnia może być uznana za zgodną z regułą interpretacyjną, wyrażoną w art. 232 ustawy.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a) i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono według art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm.) w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI