I SA 1062/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-04-21
NSAAdministracyjneŚredniawsa
odszkodowaniedecyzja administracyjnanieważność decyzjiprawo samorządoweSkarb Państwagminaodpowiedzialność odszkodowawczapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając błędną interpretację przepisów o przejmowaniu zobowiązań przez Skarb Państwa.

Sprawa dotyczyła odszkodowania za szkodę wyrządzoną decyzją administracyjną z 1981 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji przyznającej odszkodowanie, opierając się na błędnym założeniu, że zobowiązanie przeszło na Skarb Państwa. WSA uchylił decyzję Kolegium, wskazując, że przepis o przejęciu zobowiązań przez Skarb Państwa nie miał zastosowania, a Gmina W. nie przejęła tego zobowiązania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję stwierdzającą nieważność decyzji przyznającej R. G. odszkodowanie w kwocie 20 000 zł. Odszkodowanie to miało rekompensować szkodę wyrządzoną decyzją Naczelnika Dzielnicy W. z 1981 r. o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego. Kolegium uznało, że decyzja przyznająca odszkodowanie naruszała przepis art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10.05.1990 r., ponieważ zobowiązanie wynikające z decyzji z 1981 r. miało przejść na Skarb Państwa. Sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną. Wskazał, że błędna interpretacja art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy przez Kolegium doprowadziła do wadliwego stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej odszkodowanie. Sąd podkreślił, że przepis ten nie miał zastosowania w tej sprawie, gdyż dochodzone odszkodowanie nie było zobowiązaniem wynikającym bezpośrednio z decyzji z 1981 r. ani nie powstało w związku z jej wykonaniem. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kolegium, stwierdzając, że nie podlegają one wykonaniu, i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zobowiązanie to nie przeszło na Skarb Państwa, ponieważ nie jest to zobowiązanie wynikające z prawomocnego orzeczenia sądowego lub decyzji administracyjnej w rozumieniu tego przepisu, ani nie powstało w związku z wykonaniem takiej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym - dotyczy zobowiązań wynikających z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych, a nie odszkodowań za szkodę wyrządzoną przez wadliwą decyzję, która sama w sobie nie jest podstawą do przejęcia zobowiązania przez Skarb Państwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

Dz.U. Nr 32, poz. 191 z póz. zm. art. 36 § ust. 3 pkt 3

Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych

Przepis błędnie zinterpretowany przez organ; dotyczy przejęcia przez Skarb Państwa zobowiązań wynikających z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed 27.05.1990 r. Sąd uznał, że nie ma zastosowania do dochodzonego odszkodowania.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd uznał, że organ błędnie zastosował ten przepis.

Pomocnicze

Dz.U. Nr 32, poz. 191 z póz. zm. art. 36 § ust. 1

Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych

Generalna zasada przejmowania zobowiązań i wierzytelności przez gminy.

k.p.a. art. 160

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa dochodzenia odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez ostateczną decyzję.

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

PPSA art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

PPSA art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna interpretacja przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze przepisu art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10.05.1990 r. w zakresie przejmowania zobowiązań przez Skarb Państwa. Naruszenie przez Kolegium przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przy stwierdzaniu nieważności decyzji przyznającej odszkodowanie.

Godne uwagi sformułowania

Przepis ten, wbrew stanowisku organu wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Dochodzone bowiem przez skarżącego odszkodowanie w trybie art. 160 kpa ani nie jest zobowiązaniem wynikającym z tej decyzji ani też nie powstało w związku z wykonaniem tej decyzji. Decyzja z dnia [...] sierpnia 2001 r. zapadła więc z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż nie ma miejsca w niniejszej sprawie ta przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji albowiem Skarb Państwa nie przejął zobowiązań związanych ze stwierdzeniem nieważności decyzji z [...].03.1981 r. odmawiającej przyznania byłym właścicielom nieruchomości prawa użytkowania wieczystego.

Skład orzekający

Daniela Kozłowska

przewodniczący

Emilia Lewandowska

sprawozdawca

Marek Stojanowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przejmowaniu zobowiązań przez Skarb Państwa po zmianach ustrojowych oraz stosowanie przepisów o stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów przejściowych z początku lat 90. XX wieku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak błędna interpretacja przepisów przejściowych może prowadzić do wadliwych decyzji administracyjnych i jak sądy administracyjne korygują takie błędy, chroniąc prawa obywateli.

Błędna interpretacja prawa przeszłości kosztowała obywatela odszkodowanie – Sąd Administracyjny naprawia błąd.

Dane finansowe

WPS: 20 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA 1062/02 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-04-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-05-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Daniela Kozłowska /przewodniczący/
Emilia Lewandowska /sprawozdawca/
Marek Stojanowski
Sygn. powiązane
OSK 1144/04 - Wyrok NSA z 2005-03-11
Skarżony organ
Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) NSA Marek Stojanowski Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].09.2000 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2001 r., nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz R. G. kwotę 300 zł (trzysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA 1062/02
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z [...].03.2002 r., nr [...], utrzymało w mocy własną decyzję z [...] sierpnia 2001 r., nr [...] stwierdzającą nieważność decyzji Kolegium z [...] września 2000 r., nr [...], przyznającą R. G. odszkodowanie w kwocie 20 000 zł z tytułu rzeczywistej szkody wyrządzonej wydaniem decyzji przez Naczelnika Dzielnicy W. z [...].03.1981 r. o odmowie przyznania byłym właścicielom prawa użytkowania wieczystego do działki o pow. 68 m2 .
Z ustaleń Kolegium wynika, że wnioskiem z dnia 24.02.1999 r. R. G., zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z żądaniem przyznania na swoją rzecz odszkodowania w wysokości 51.680 zł, z tytułu rzeczywistej szkody wyrządzonej wydaniem przez Naczelnika Dzielnicy W. decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...].03.1981 r. o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości "W." prawa użytkowania wieczystego części działki o powierzchni 68 m2, z powodu przeznaczenia do przyłączenia do działki sąsiedniej, której nieważność stwierdzono decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...] z dnia [...].04.1997 r.
Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...].09.2000 r., nr [...] przyznano R. G. odszkodowanie w kwocie 20.000 zł z tytułu rzeczywistej szkody wyrządzonej wydaniem decyzji Naczelnika Dzielnicy W. z dnia [...].03.1981 r., nr [...] o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości "W." prawa użytkowania wieczystego części działki o pow. 68 m2, której nieważność stwierdzono decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. nr [...] z dnia [...].04.1997 r.
Burmistrz Gminy W. wnioskiem z dnia 24.07.2000 r. zwrócił się z prośbą o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Kolegium z dnia [...].09.2000 r., nr [...].
Zgodnie z art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 10.05.1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 z póz. zm.) Skarb Państwa przejmuje zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego i stopnia wojewódzkiego wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r. oraz zobowiązania i wierzytelności powstałe w związku z wykonaniem tych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych. Decyzję Naczelnika Dzielnicy W. o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości "W." prawa użytkowania wieczystego części działki o pow. 68 m2, którą została wyrządzona R. G. rzeczywista szkoda, wydano w dniu [...].03.1981 r.
Z powyższego wynika, więc, że Gmina W. nie przejęła zobowiązania do odszkodowania powstałego na skutek wydania decyzji Naczelnika Dzielnicy W. z dnia [...].03.1981 r.
Dlatego też Kolegium stwierdziło, że przedmiotowa decyzja narusza ww. przepis, a naruszenie to jest rażące.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...].03.2002 r. R. G. wniósł o jej uchylenie zarzucając niezgodność z prawem i podnosząc, że nieruchomość, z którą wiąże się odszkodowanie, jest własnością obecnie Gminy W..
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zwartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Generalną zasadą, wyrażoną w art. 36 ust. 1 ustawy z 10.05.1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) jest, że zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego stały się z dniem wejścia w życie ustawy o samorządzie terytorialnym zobowiązaniami i wierzytelnościami właściwych gmin. Wyjątki od tej zasady przewidziane są w ust. 3 tegoż art. 36, a dotyczą one sytuacji przejęcia przez Skarb Państwa określonych w tym przepisie zobowiązań i wierzytelności. Powoływany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepis art. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z 10.05.1990 r. odnosi się do przejęcia przez Skarb Państwa zobowiązań i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego i stopnia wojewódzkiego wynikających z prawomocnych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 27 maja 1990 r. oraz zobowiązań i wierzytelności powstałych w związku z wykonaniem tych orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych. Przepis ten, wbrew stanowisku organu wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Wprawdzie decyzja Naczelnika Dzielnicy W. nr [...] o odmowie przyznania byłym właścicielom nieruchomości prawa użytkowania wieczystego została wydana w dniu [...] czerwca 1981 r., a więc przed dniem 27 maja 1990 r., o której to dacie stanowi powołany przepis art. 36 ust. 3 pkt 3, to jednak decyzja ta nie jest decyzją do jakiej odnosi się ten przepis. Dochodzone bowiem przez skarżącego odszkodowanie w trybie art. 160 kpa ani nie jest zobowiązaniem wynikającym z tej decyzji ani też nie powstało w związku z wykonaniem tej decyzji.
Błędna interpretacja powołanego przepisu przez organ doprowadziła do wydania decyzji z dnia [...].08.2001 r. stwierdzającej nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].09.2000 r. przyznającej R. G. odszkodowanie od Prezydenta W.
Decyzja z dnia [...].08.2001 r. zapadła więc z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż nie ma miejsca w niniejszej sprawie ta przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji albowiem Skarb Państwa nie przejął zobowiązań związanych ze stwierdzeniem nieważności decyzji z [...].03.1981 r. odmawiającej przyznania byłym właścicielom nieruchomości prawa użytkowania wieczystego.
Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzją z dnia [...].03.2002 r. własną decyzję z dnia [...].08.2001 r., która jest wadliwa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ponownie wydało decyzję z naruszeniem przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.