Orzeczenie · 2009-03-20

I PZP 8/08

Sąd

Sąd Najwyższy

Data

2009-03-20

SNPracystosunki pracyWysokanajwyższy

prawo pracyskład sądusąd pracykumulacja roszczeńnieważność postępowaniak.p.c.uchwała SNrozpoznanie sprawy

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące składu sądu pracy w pierwszej instancji przy łącznym dochodzeniu przez pracownika kilku roszczeń. Powódka Ewa J. dochodziła czterech roszczeń, z których trzy powinny być rozpoznane przez sąd jednoosobowy, a jedno przez sąd w składzie jednego sędziego i dwóch ławników. Sąd Okręgowy powziął wątpliwość, czy rozpoznanie wszystkich roszczeń w składzie z ławnikami skutkuje nieważnością postępowania w części dotyczącej roszczeń jednoosobowych. Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego o kumulacji roszczeń (art. 191 i 193 k.p.c.) oraz na wcześniejszej uchwale (II PZP 14/08), stwierdził, że dopuszczalne jest łączne rozpoznanie kilku roszczeń pracowniczych, nawet jeśli podlegają one rozpoznaniu w różnych składach sądu. Kluczowe jest, aby wśród tych roszczeń znajdowało się przynajmniej jedno, którego rozpoznanie wymaga składu z ławnikami. Sąd podkreślił, że brak jest przepisów wyłączających taką kumulację, a jej dopuszczalność wynika z ogólnych zasad procesowych, z uwzględnieniem zasady ekonomiki procesowej i potencjalnych negatywnych skutków rozdzielania spraw.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie właściwego składu sądu pracy przy kumulacji roszczeń oraz kwestie nieważności postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji kumulacji roszczeń w sprawach pracowniczych i składu sądu pracy zgodnie z art. 47 k.p.c.

Zagadnienia prawne (1)

Czy rozpoznanie sprawy z zakresu prawa pracy, w której powód zgłosił cztery żądania, przez sąd w składzie jednego sędziego i dwóch ławników (art. 47 § 2 pkt 2 ppkt a k.p.c.), w sytuacji gdy trzy roszczenia podlegają rozpoznaniu w składzie jednego sędziego (art. 47 § 1 k.p.c.), skutkuje powstaniem nieważności postępowania w tej części (art. 379 pkt 4 k.p.c.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozpoznanie sprawy w takim składzie nie skutkuje nieważnością postępowania, jeśli choćby jedno z roszczeń wymaga składu z ławnikami.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że dopuszczalna jest kumulacja roszczeń w sprawach pracowniczych, nawet jeśli podlegają one rozpoznaniu w różnych składach sądu. Jeśli wśród połączonych roszczeń znajduje się takie, które powinno być rozpoznane przez sąd z udziałem ławników, to sąd w takim składzie jest właściwy do rozpoznania wszystkich skumulowanych roszczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchwała

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Ewa J.	osoba_fizyczna	powódka
Fabryka Wyrobów Runowych „B.” SAj	spółka	pozwana

Przepisy (19)

Główne

k.p.c. art. 47 § § 2 pkt 1 lit. a

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy składu sądu w sprawach z zakresu prawa pracy o ustalenie istnienia, nawiązanie lub wygaśnięcie stosunku pracy, o uznanie bezskuteczności wypowiedzenia stosunku pracy, o przywrócenie do pracy i przywrócenie poprzednich warunków pracy lub płacy oraz łącznie z nimi dochodzone roszczenia i o odszkodowanie w przypadku nieuzasadnionego lub naruszającego przepisy wypowiedzenia oraz rozwiązania stosunku pracy.

k.p.c. art. 191

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszczalność pierwotnej kumulacji roszczeń.

k.p.c. art. 193 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszczalność następczej kumulacji roszczeń.

Pomocnicze

k.p.c. art. 47 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skład sądu jednoosobowy w pierwszej instancji.

k.p.c. art. 47 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skład sądu z ławnikami w pierwszej instancji dla spraw z zakresu prawa pracy.

k.p.c. art. 379 § pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka nieważności postępowania - skład sądu orzekającego sprzeczny z przepisami prawa.

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa przekazania zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu.

k.p. art. 47

Kodeks pracy

Dotyczy wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy.

k.p. art. 57

Kodeks pracy

Dotyczy wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy.

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Podstawa prawna dla roszczenia o odprawę pieniężną.

k.p.c. art. 6

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada ekonomiki procesowej.

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek sądu drugiej instancji uwzględnienia nieważności postępowania z urzędu.

Konstytucja RP art. 182

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Udział obywateli w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Władza zwierzchnia należy do obywateli.

k.r.o. art. 58 § § 2 i 3

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Dotyczy orzekania o eksmisji małżonka.

k.r.o. art. 60

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Dotyczy orzekania o alimentach na rzecz małżonka.

k.r.o. art. 613 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Dotyczy podziału majątku wspólnego.

k.r.o. art. 614 § § 4

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Dotyczy orzekania o eksmisji małżonka.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dopuszczalność kumulacji roszczeń w sprawach pracowniczych, nawet jeśli podlegają one rozpoznaniu w różnych składach sądu. • Jeśli wśród połączonych roszczeń znajduje się takie, które powinno być rozpoznane przez sąd z udziałem ławników, to sąd w takim składzie jest właściwy do rozpoznania wszystkich skumulowanych roszczeń. • Brak przepisów wyłączających taką kumulację. • Zasada ekonomiki procesowej. • Potencjalne negatywne skutki rozdzielania spraw (przewlekłość, koszty, niedogodności).

Odrzucone argumenty

Rozpoznanie roszczeń podlegających rozpoznaniu w składzie jednego sędziego przez sąd w składzie z ławnikami skutkuje nieważnością postępowania.

Godne uwagi sformułowania

„Czy rozpoznanie sprawy, w której powódka zgłosiła cztery żądania, przez sąd w składzie jednego sędziego i dwóch ławników (art. 47 § 2 pkt 2 ppkt a k.p.c.), w sytuacji gdy trzy roszczenia podlegają rozpoznaniu w składzie jednego sędziego (art. 47 § 1 k.p.c.), skutkuje powstaniem nieważności postępowania w tej części (art. 379 pkt 4 k.p.c.) ?” • W sprawie z zakresu prawa pracy w pierwszej instancji sąd w składzie jednego sędziego jako przewodniczącego i dwóch ławników (art. 47 § 1 pkt 1 lit. a k.p.c.) może rozpoznać kilka roszczeń łącznie dochodzonych przez powoda w jednym postępowaniu (art. 191 i 193 § 1 k.p.c.), jeżeli wśród nich znajduje się choćby jedno, którego rozpoznanie powinno nastąpić w takim składzie. • Chociaż treść art. 47 k.p.c. pozornie jest jednoznaczna i nie nastręcza trudności interpretacyjnych, ponieważ przepis ten w jasny sposób określa skład sądu dla poszczególnych rodzajów spraw, to w przypadku połączenia w jednym pozwie kilku różnych roszczeń podlegających rozpoznaniu przez sąd w różnym składzie pojawia się kwestia wyboru odpowiedniego do ich rozpoznania składu sądu.

Skład orzekający

Walerian Sanetra

przewodniczący

Katarzyna Gonera

sprawozdawca

Jolanta Strusińska-Żukowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwego składu sądu pracy przy kumulacji roszczeń oraz kwestie nieważności postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kumulacji roszczeń w sprawach pracowniczych i składu sądu pracy zgodnie z art. 47 k.p.c.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie pracy, które może mieć wpływ na ważność postępowań i wymaga zrozumienia przepisów o składzie sądu.

“Czy sąd pracy może rozpoznać wszystkie Twoje roszczenia, nawet jeśli są różne? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”

Dane finansowe

odszkodowanie: 6812,4 PLN

odprawa pieniężna: 6812,4 PLN

odszkodowanie (odprawa) z pakietu socjalnego: 4541,6 PLN

ekwiwalent za pranie odzieży roboczej: 86 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników