I PZP 7/95
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie dotyczyła odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) odmawiającej stwierdzenia podlegania przez Z. B. obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od 1 stycznia 2021 r. jako pracownika spółki (...) Sp. z o.o. ZUS kwestionował ważność umowy o pracę, podnosząc zarzuty dotyczące braku umocowania M. C. do jej zawarcia w imieniu spółki oraz brak cech stosunku pracy, w szczególności podporządkowania pracowniczego. Sąd Okręgowy, po analizie zebranego materiału dowodowego, w tym dokumentów i zeznań świadków, uznał umowę o pracę za ważną. Sąd stwierdził, że mimo potencjalnych wad formalnych związanych z art. 210 k.s.h. przy zawieraniu umowy, doszło do faktycznego nawiązania stosunku pracy, a element podporządkowania pracowniczego był obecny po 1 stycznia 2021 r. Sąd podkreślił, że chęć uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych nie jest celem sprzecznym z prawem. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję ZUS, stwierdzając podleganie Z. B. obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od wskazanej daty, oraz zasądził od ZUS na rzecz spółki zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ważności umów o pracę zawieranych przez członków zarządu spółek z o.o., zwłaszcza w kontekście art. 210 k.s.h. oraz podlegania ubezpieczeniom społecznym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki wieloosobowej i interpretacji przepisów w kontekście prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Może wymagać uwzględnienia specyfiki konkretnej spółki i okoliczności faktycznych.
Zagadnienia prawne (5)
Czy umowa o pracę zawarta przez spółkę z członkiem zarządu, który jest jednocześnie prezesem zarządu, jest ważna i rodzi obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, zwłaszcza w kontekście potencjalnych wad formalnych przy jej zawieraniu (naruszenie art. 210 k.s.h.) oraz braku tradycyjnego podporządkowania pracowniczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa o pracę jest ważna i rodzi obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, nawet jeśli wystąpiły wady formalne przy jej zawieraniu lub brak tradycyjnego podporządkowania, o ile doszło do faktycznego nawiązania stosunku pracy i wykonywania obowiązków pracowniczych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo potencjalnych wad formalnych związanych z art. 210 k.s.h. przy zawieraniu umowy, doszło do faktycznego nawiązania stosunku pracy. Podkreślono, że chęć uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych nie jest celem sprzecznym z prawem. Element podporządkowania pracowniczego został uznany za obecny po 1 stycznia 2021 r., a późniejsze zgłoszenie do ZUS nie wyklucza podlegania ubezpieczeniom.
Czy umowa o pracę zawarta przez spółkę z członkiem zarządu, który jest jednocześnie prezesem zarządu, jest nieważna z powodu naruszenia art. 210 k.s.h. (reprezentacja spółki przez członka zarządu w umowie z innym członkiem zarządu)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie art. 210 k.s.h. nie powoduje automatycznie nieważności umowy o pracę, jeśli doszło do faktycznego nawiązania stosunku pracy i jego wykonywania.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym naruszenie art. 210 k.s.h. nie wyklucza nawiązania stosunku pracy przez przystąpienie do jej wykonywania. Kluczowe jest faktyczne realizowanie elementów charakterystycznych dla stosunku pracy.
Czy umowa o pracę zawarta przez spółkę z członkiem zarządu, który jest jednocześnie prezesem zarządu, jest nieważna z powodu braku podporządkowania pracowniczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku członków zarządu spółek z o.o., status pracowniczy może wynikać z decyzji ustawodawcy, nawet przy braku tradycyjnego podporządkowania kierownictwu pracodawcy. W tym przypadku element podporządkowania został uznany za obecny po 1 stycznia 2021 r.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że w spółkach wieloosobowych pracodawcą jest spółka, a zarząd ją reprezentuje. Kierownictwo pracodawcy może obejmować wydawanie poleceń i zależność ekonomiczną. W analizowanej sprawie wspólnicy zlecili Z. B. określone obowiązki i kontrolowali ich wykonanie.
Czy późniejsze zgłoszenie pracownika do ubezpieczeń społecznych przez płatnika składek wyklucza podleganie tym ubezpieczeniom?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo zgłoszenie po terminie nie powoduje wykluczenia pracownika z ubezpieczeń społecznych, jeśli praca została podjęta i wykonywana.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że opóźnienie w zgłoszeniu jest naruszeniem obowiązków płatnika, ale nie wpływa negatywnie na podleganie ubezpieczeniom z mocy prawa przez pracownika, który pracę podjął i wykonywał.
Czy umowa o pracę zawarta w celu uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych (np. zasiłku chorobowego, urlopu) jest nieważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, chęć uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych jest zgodnym z prawem celem zawarcia umowy o pracę i nie świadczy o zamiarze obejścia prawa.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym sama chęć uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego jako motywacja do podjęcia zatrudnienia nie świadczy o zamiarze obejścia prawa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. | spółka | płatnik składek / odwołujący się |
| Z. B. | osoba_fizyczna | pracownik / odwołujący się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. | instytucja | organ rentowy / pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.p. art. 22 § 1
Kodeks pracy
Definicja stosunku pracy, obejmująca wykonywanie pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem.
u.s.u.s. art. 6 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązkowe podleganie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym przez pracowników.
u.s.u.s. art. 13 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązek podlegania ubezpieczeniom od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia jego ustania.
Pomocnicze
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
Umowa o pracę zawarta w celu obejścia ustawy jest nieważna.
k.s.h. art. 210 § 1
Kodeks spółek handlowych
W umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd ubezpieczeń społecznych.
k.p.a. art. 61 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zawiadomienie o wszczęciu postępowania z urzędu.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 123
Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 83 § 1
Kodeks cywilny
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa o pracę zawarta przez spółkę z członkiem zarządu (prezesem) jest ważna, mimo potencjalnych wad formalnych przy jej zawieraniu (art. 210 k.s.h.). • Faktyczne wykonywanie pracy i obecność elementu podporządkowania pracowniczego po 1 stycznia 2021 r. przesądza o nawiązaniu stosunku pracy. • Chęć uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych nie jest celem sprzecznym z prawem i nie powoduje nieważności umowy o pracę. • Późniejsze zgłoszenie do ZUS nie wyklucza podlegania ubezpieczeniom społecznym, jeśli praca była wykonywana. • Naruszenie art. 210 k.s.h. nie prowadzi automatycznie do nieważności umowy o pracę w kontekście prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.
Odrzucone argumenty
Umowa o pracę jest nieważna z powodu braku umocowania M. C. do jej zawarcia. • Brak podporządkowania pracowniczego wyklucza istnienie stosunku pracy. • Umowa o pracę została zawarta jedynie w celu uzyskania świadczeń z ubezpieczeń społecznych, co stanowi obejście prawa. • Zgłoszenie do ZUS po terminie jest podstawą do odmowy objęcia ubezpieczeniem.
Godne uwagi sformułowania
istotą tegoż stosunku jest uzewnętrznienie woli umawiających się stron, z których jedna deklaruje chęć wykonywania pracy określonego rodzaju w warunkach podporządkowania pracodawcy, natomiast druga – stworzenia stanowiska pracy i zapewnienia świadczenia pracy za wynagrodzeniem • dla stwierdzenia, czy zaistniały podstawy do objęcia ubezpieczeniem społecznym, w świetle powołanych przepisów, wymagane jest ustalenie, czy zatrudnienie miało charakter rzeczywisty i polegało na wykonywaniu pracy określonego rodzaju, na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, czyli w warunkach określonych w art. 22 § 1 k.p. • umowa o pracę, która nie wiąże się z wykonywaniem tej umowy, a zgłoszenie do ubezpieczenia następuje tylko pod pozorem istnienia tytułu ubezpieczenia w postaci zatrudnienia, nie skutkuje w sferze prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego • Sąd Najwyższy jak i sądy powszechne zmieniły powyższe stanowisko, uznając, że zawarcie przez spółkę z o.o. z członkiem jej zarządu umowy o pracę z naruszeniem art. 210 k.s.h. nie wyklucza nawiązania stosunku pracy przez przystąpienie do jej wykonywania za wynagrodzeniem • sama chęć uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego jako motywacja do podjęcia zatrudnienia nie świadczy o zamiarze obejścia prawa
Skład orzekający
Agnieszka Stachurska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ważności umów o pracę zawieranych przez członków zarządu spółek z o.o., zwłaszcza w kontekście art. 210 k.s.h. oraz podlegania ubezpieczeniom społecznym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki wieloosobowej i interpretacji przepisów w kontekście prawa pracy i ubezpieczeń społecznych. Może wymagać uwzględnienia specyfiki konkretnej spółki i okoliczności faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu relacji między funkcją w zarządzie spółki a zatrudnieniem pracowniczym, a także interpretacji przepisów dotyczących ważności umów i podlegania ubezpieczeniom społecznym, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników.
“Czy prezes zarządu może być jednocześnie pracownikiem? Sąd rozstrzyga kluczowe wątpliwości dotyczące umów o pracę w spółkach.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.