I PZP 5/95
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał sprawę z powództwa Władysława G. przeciwko Kopalni i Prażalni Dolomitu "Ż." w C. o ekwiwalent za deputat węglowy. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Chrzanowie oddalił powództwo, opierając się na trudnej sytuacji finansowej zakładu pracy i stosując art. 358¹ § 3 KC. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażące naruszenie przepisów. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, stwierdzając, że ekwiwalent pieniężny za deputat węglowy dla emerytów i rencistów, wynikający z Układu Zbiorowego Pracy dla Przemysłu Hutniczego, ma wbudowany mechanizm waloryzacji dostosowujący jego wysokość do ceny rynkowej węgla z chwili wymagalności świadczenia. W związku z tym, stosowanie art. 358¹ § 3 KC jest bezprzedmiotowe, chyba że świadczenie nie zostało wypłacone w terminie. Sąd podkreślił, że trudna sytuacja finansowa pracodawcy nie może stanowić podstawy do odmowy wypłaty należnego ekwiwalentu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ekwiwalentu za deputat węglowy dla emerytów i rencistów, stosowanie art. 358¹ § 3 KC w kontekście świadczeń pracowniczych.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z układami zbiorowymi pracy z lat 80. i 90. XX wieku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ekwiwalent pieniężny za deputat węglowy dla emerytów i rencistów, wynikający z układu zbiorowego pracy, podlega waloryzacji na podstawie art. 358¹ § 3 KC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ekwiwalent pieniężny za deputat węglowy dla emerytów i rencistów ma wbudowany mechanizm waloryzacji rynkowej i nie podlega stosowaniu art. 358¹ § 3 KC, chyba że świadczenie nie zostało wypłacone w terminie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepisy układu zbiorowego pracy przewidują dla ekwiwalentu pieniężnego za deputat węglowy mechanizm dostosowania do ceny rynkowej węgla, co czyni art. 358¹ § 3 KC zbędnym. Trudna sytuacja finansowa pracodawcy nie jest podstawą do odmowy wypłaty.
Czy zakładowa umowa zbiorowa może ustalać wysokość ekwiwalentu pieniężnego za deputat węglowy dla emerytów i rencistów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kompetencje stron porozumienia o wprowadzeniu zakładowego systemu wynagradzania nie rozciągały się na wynikające z wcześniej zawartych układów zbiorowych pracy deputatowe uprawnienia zakładowych emerytów i rencistów.
Uzasadnienie
Analiza systematyki i wykładnia przepisów prawa pracy wskazuje, że zakładowe umowy zbiorowe nie mogły obejmować uprawnień emerytów i rencistów wynikających z układów zbiorowych pracy, w tym ustalania ceny węgla dla ekwiwalentu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Władysław G. | osoba_fizyczna | powód |
| Kopalnia i Prażalnia Dolomitu "Ż." w C. | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Pomocnicze
k.c. art. 358¹ § § 3
Kodeks cywilny
Przepis ten nie ma zastosowania do ekwiwalentu pieniężnego za deputat węglowy, który posiada wbudowany mechanizm waloryzacji rynkowej, chyba że świadczenie nie zostało wypłacone w terminie.
k.p.c. art. 422 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Ustawa o zasadach tworzenia zakładowych systemów wynagradzania art. 19
Przepis ten dotyczył ustalania zasad wynagradzania pracowników i nie obejmował uprawnień emerytów i rencistów wynikających z układów zbiorowych pracy.
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw art. 10
Przepis ten regulował uwzględnianie świadczeń byłych pracowników w podstawie wymiaru emerytury lub renty po utracie mocy układów zbiorowych pracy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ekwiwalent pieniężny za deputat węglowy dla emerytów i rencistów ma wbudowany mechanizm waloryzacji rynkowej. • Zastosowanie art. 358¹ § 3 KC jest bezprzedmiotowe, gdy istnieje wewnętrzny mechanizm waloryzacji. • Trudna sytuacja finansowa pracodawcy nie może być podstawą do odmowy wypłaty należnego ekwiwalentu.
Odrzucone argumenty
Możliwość zastosowania art. 358¹ § 3 KC z uwagi na trudną sytuację finansową zakładu pracy. • Ustalenie ceny ekwiwalentu w zakładowej umowie zbiorowej dla wszystkich uprawnionych.
Godne uwagi sformułowania
ekwiwalent pieniężny za określoną ilość węgla jest uprawnieniem mającym własny, samoczynny mechanizm utrzymywania realnej wartości świadczenia • taki ekwiwalent nie podlega waloryzacji w trybie art. 358 1 § 3 KC • redukcji deputatowych uprawnień emerytów i rencistów nie legitymuje twierdzenie, że ich zaspokojenie w całości pogłębiłoby trudności ekonomiczno-finansowe pozwanego pracodawcy
Skład orzekający
Walerian Sanetra
przewodniczący-sprawozdawca
Józef Iwulski
sędzia
Zbigniew Myszka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ekwiwalentu za deputat węglowy dla emerytów i rencistów, stosowanie art. 358¹ § 3 KC w kontekście świadczeń pracowniczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z układami zbiorowymi pracy z lat 80. i 90. XX wieku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego świadczenia pracowniczego, jakim jest ekwiwalent za deputat węglowy, i wyjaśnia zasady jego waloryzacji oraz ograniczenia stosowania przepisów kodeksu cywilnego w prawie pracy.
“Czy emerytowi należy się ekwiwalent za deputat węglowy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.