I PZP 1/94
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w uchwale z dnia 22 lutego 1994 r. rozpatrzył zagadnienie prawne przekazane przez Sąd Wojewódzki w Bielsku-Białej, dotyczące ustania stosunku pracy w wyniku śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Sąd Najwyższy stwierdził, że obowiązujące przepisy nie regulują tej kwestii wprost, jednakże, stosując odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego (art. 922 § 1 k.c. w zw. z art. 300 k.p.), prawa i obowiązki majątkowe pracodawcy przechodzą na spadkobierców. Kluczowe znaczenie ma jednak przepis art. 231 § 2 Kodeksu pracy, który stanowi, że zmiana pracodawcy następuje tylko w przypadku przejęcia zakładu pracy w całości lub części. W związku z tym, uchwała stanowi, że w razie śmierci pracodawcy prowadzącego działalność gospodarczą, jego spadkobiercy wstępują w prawa i obowiązki pracodawcy, jeśli w skład spadku wchodzi zakład pracy i dochodzi do jego przejęcia. W przeciwnym wypadku, gdy zakład pracy nie zostaje przejęty, stosunki pracy wygasają. Sąd podkreślił, że pojęcie zakładu pracy w znaczeniu przedmiotowym, jako jednostki organizacyjnej, musi być uwzględnione przy ocenie przejęcia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie skutków prawnych śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną dla stosunków pracy, interpretacja art. 231 § 2 k.p. w kontekście dziedziczenia.
Dotyczy wyłącznie sytuacji śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Wymaga indywidualnej oceny, czy zakład pracy w rozumieniu art. 231 § 2 k.p. został przejęty.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w wyniku śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą ustaje stosunek pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, o ile spadkobiercy przejmują zakład pracy w rozumieniu art. 231 § 2 k.p.
Uzasadnienie
Śmierć pracodawcy będącego osobą fizyczną nie powoduje automatycznego wygaśnięcia stosunku pracy. Spadkobiercy wstępują w prawa i obowiązki pracodawcy, ale tylko wtedy, gdy w skład spadku wchodzi zakład pracy i dochodzi do jego przejęcia. W przeciwnym razie stosunki pracy wygasają.
W jaki sposób ustaje stosunek pracy w wyniku śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Stosunek pracy wygasa, gdy w skład spadku nie wchodzi zakład pracy i w wyniku dziedziczenia nie dochodzi do jego przejęcia.
Uzasadnienie
Jeśli śmierć pracodawcy będącego osobą fizyczną nie skutkuje przejęciem zakładu pracy przez spadkobierców, stosunki pracy z pracownikami wygasają, podobnie jak inne prawa i obowiązki majątkowe, które nie podlegają dziedziczeniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Piotr C. | osoba_fizyczna | powód |
| Maria C. | osoba_fizyczna | następca prawny zmarłego pracodawcy |
| Lechosław C. | osoba_fizyczna | zmarły pracodawca |
| Jan Szewczyk | inne | prokurator |
Przepisy (6)
Główne
k.p. art. 231 § § 2
Kodeks pracy
Zmiana pracodawcy następuje tylko w przypadku przejęcia zakładu pracy w całości lub części.
Pomocnicze
k.c. art. 922 § § 1
Kodeks cywilny
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą na spadkobierców.
k.c. art. 922 § § 2
Kodeks cywilny
Niektóre prawa i obowiązki (ściśle związane z osobą) nie przechodzą na spadkobierców.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Możliwość odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy, o ile nie jest to sprzeczne z zasadami prawa pracy.
k.p. art. 3
Kodeks pracy
Definicja zakładu pracy jako jednostki organizacyjnej.
k.c. art. 526
Kodeks cywilny
Definicja przedsiębiorstwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spadkobiercy wstępują w prawa i obowiązki pracodawcy na podstawie art. 922 § 1 k.c. • Przejęcie zakładu pracy w rozumieniu art. 231 § 2 k.p. jest kluczowe dla kontynuacji stosunku pracy.
Odrzucone argumenty
Śmierć pracodawcy zawsze powoduje wygaśnięcie stosunku pracy. • Kontynuacja działalności gospodarczej przez spadkobierców automatycznie utrzymuje stosunki pracy.
Godne uwagi sformułowania
w razie śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą w oparciu o wpis w ewidencji takiej działalności, jego spadkobiercy wstępują w prawa i obowiązki pracodawcy w ramach stosunków pracy z pracownikami zatrudnionymi przez zmarłego. • Nie dotyczy to sytuacji, w której w skład spadku nie wchodzi zakład pracy i w wyniku dziedziczenia nie dochodzi do przejęcia zakładu pracy w całości lub części w rozumieniu art. 231 § 2 kodeksu pracy; w takim wypadku stosunki pracy wygasają. • bezwzględne dziedziczenie praw i obowiązków pracodawcy w każdej sytuacji, byłoby sprzeczne z zasadą prawa pracy uregulowaną w art. 231 § 2 kodeksu pracy.
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Józef Iwulski
sprawozdawca
Walerian Sanetra
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie skutków prawnych śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną dla stosunków pracy, interpretacja art. 231 § 2 k.p. w kontekście dziedziczenia."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. Wymaga indywidualnej oceny, czy zakład pracy w rozumieniu art. 231 § 2 k.p. został przejęty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Rozstrzyga fundamentalną kwestię prawną dotyczącą losu pracowników po śmierci ich pracodawcy, co ma praktyczne znaczenie dla wielu osób i firm.
“Co się dzieje z umową o pracę, gdy pracodawca umrze? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.