Orzeczenie · 2011-01-26

I PZ 36/10

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2011-01-26
SNPracyprawo pracyWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniaTrybunał Konstytucyjnyodszkodowaniekodeks pracySąd Najwyższyterminpomoc prawna z urzędu

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda Jacka K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, który odrzucił jego skargę o wznowienie postępowania. Powód domagał się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z 2006 r., który oddalił jego powództwo o odszkodowanie w kwocie ponad 557 tys. zł. Jako podstawę skargi o wznowienie powód wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2007 r. (SK 18/05), który stwierdził niezgodność art. 58 k.p. w związku z art. 300 k.p. z Konstytucją, rozumianego jako wyłączający dochodzenie innych roszczeń odszkodowawczych niż te przewidziane w kodeksie pracy. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając, że powołane przepisy kodeksu postępowania cywilnego (art. 403 § 4 lub art. 4161 k.p.c.) nie miały zastosowania, a powód w rzeczywistości opierał skargę na art. 4011 k.p.c. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia oddalającego zażalenie wskazał trzy główne przyczyny odrzucenia skargi: 1) wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczył przepisu stanowiącego podstawę wydanego w sprawie orzeczenia (powód był zwolniony w drodze wypowiedzenia, a nie dyscyplinarnego zwolnienia bez wypowiedzenia, którego dotyczył art. 58 k.p.); 2) wyrok TK miał charakter interpretacyjny i nie powodował utraty mocy obowiązującej przepisu, co zgodnie z uchwałą SN z 2009 r. (III PZP 2/09) nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 4011 k.p.c.; 3) skarga została wniesiona po upływie terminu (trzech miesięcy od publikacji wyroku TK w 2007 r.). Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne i odmówił przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnemu, uznając, że wniesienie skargi było oczywiście bezzasadne i nie spełniało wymogów profesjonalizmu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania na podstawie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza gdy mają one charakter interpretacyjny lub gdy skarga jest wniesiona po terminie. Określenie zasad przyznawania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w przypadku oczywistej bezzasadności środka zaskarżenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania na podstawie wyroku TK i zasad przyznawania kosztów pomocy prawnej z urzędu. Konieczność ścisłego przestrzegania terminów procesowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność wykładni przepisu z Konstytucją, który nie powoduje utraty mocy obowiązującej przepisu, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 4011 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające w sentencji niezgodność z Konstytucją określonej wykładni aktu normatywnego, które nie powoduje utraty mocy obowiązującej przepisu, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania przewidzianej w art. 4011 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na uchwale siedmiu sędziów SN z 2009 r. (III PZP 2/09), która jednoznacznie stwierdziła, że tego typu orzeczenia TK nie są podstawą do wznowienia postępowania. Podkreślono, że wyrok TK w sprawie SK 18/05 miał charakter interpretacyjny.

Czy skarga o wznowienie postępowania wniesiona po upływie terminu określonego w art. 407 § 2 k.p.c. podlega odrzuceniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarga o wznowienie postępowania wniesiona po upływie terminu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego podlega odrzuceniu na podstawie art. 410 § 1 k.p.c.

Uzasadnienie

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 listopada 2007 r. (SK 18/05) został opublikowany i wszedł w życie 3 grudnia 2007 r. Skarga o wznowienie została wniesiona 9 grudnia 2009 r., czyli ponad dwa lata po terminie.

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego (SK 18/05) dotyczący art. 58 k.p. w związku z art. 300 k.p. może stanowić podstawę wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracodawcy (zwolnienia grupowe)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie mógł powołać się na ten wyrok, gdyż przepis art. 58 k.p. dotyczy odszkodowania z tytułu wadliwego rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, a powód był zwolniony w drodze wypowiedzenia umowy o pracę.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że wyrok TK dotyczył innego stanu faktycznego (zwolnienie dyscyplinarne bez wypowiedzenia), a nie wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, które jest regulowane przez inne przepisy (art. 471 k.p.).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Fabryka Obrabiarek "P. – D."

Strony

NazwaTypRola
Jacek K.osoba_fizycznapowód
Fabryka Obrabiarek "P. – D." w D.spółkapozwana
Józef B.inneradca prawny (pełnomocnik powoda)

Przepisy (15)

Główne

k.p.c. art. 401 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.

k.p.c. art. 410 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga podlega odrzuceniu nie tylko wtedy, gdy powołana w niej podstawa wznowienia została sformułowana w sposób nieodpowiadający ustawie, ale także wówczas, gdy wskazane w niej okoliczności wprawdzie dadzą się podciągnąć pod przewidzianą w ustawie podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje.

Pomocnicze

k.p.c. art. 403 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 416 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p. art. 58

Kodeks pracy

Dotyczy odszkodowania z tytułu wadliwego rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.

k.p. art. 300

Kodeks pracy

k.p. art. 471

Kodeks pracy

Normuje odszkodowanie za wadliwe rozwiązanie umowy o pracę w drodze wypowiedzenia.

k.p. art. 45

Kodeks pracy

u.SN art. 62 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 118 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 12 § ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 2 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 15

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego miał charakter interpretacyjny i nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania. • Skarga o wznowienie postępowania została wniesiona po upływie ustawowego terminu. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczył przepisu stanowiącego podstawę wydanego w sprawie orzeczenia. • Brak podstaw do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w przypadku oczywistej bezzasadności środka zaskarżenia.

Odrzucone argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego (SK 18/05) stanowi podstawę do wznowienia postępowania, umożliwiając dochodzenie dodatkowego odszkodowania na podstawie prawa cywilnego. • Sądy powszechne mają prawo podważać utrwaloną wykładnię Sądu Najwyższego, nawet jeśli dotyczy uchwały mającej moc zasady prawnej.

Godne uwagi sformułowania

orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego stwierdzające w sentencji niezgodność z Konstytucją określonej wykładni aktu normatywnego, które nie powoduje utraty mocy obowiązującej przepisu, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania przewidzianej w art. 4011 k.p.c. • samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia • sporządzenie przez zawodowego pełnomocnika procesowego skargi kasacyjnej zawierającej uchybienia formalne dotyczące jej wymogów konstrukcyjnych, uzasadniające odrzucenie skargi wprost, nie upoważnia do skutecznego domagania się przyznania mu kosztów nie opłaconej pomocy prawnej.

Skład orzekający

Józef Iwulski

przewodniczący

Bogusław Cudowski

członek

Krzysztof Staryk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania na podstawie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza gdy mają one charakter interpretacyjny lub gdy skarga jest wniesiona po terminie. Określenie zasad przyznawania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w przypadku oczywistej bezzasadności środka zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania na podstawie wyroku TK i zasad przyznawania kosztów pomocy prawnej z urzędu. Konieczność ścisłego przestrzegania terminów procesowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów proceduralnych, w tym terminów, oraz jak Sąd Najwyższy interpretuje podstawy wznowienia postępowania w kontekście orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. Szczególnie interesujące są argumenty dotyczące kosztów pomocy prawnej z urzędu.

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego zawsze otwiera drzwi do wznowienia sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 557 612 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst