I PZ 28/11

Sąd Najwyższy2011-10-06
SNPracyodszkodowaniaWysokanajwyższy
koszty zastępstwa procesowegoapelacjaodpowiedź na apelacjędoręczeniaart. 132 k.p.c.Sąd Najwyższypostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu niższej instancji, uznając, że wniosek o zwrot kosztów zastępstwa procesowego powinien zostać rozpoznany, gdyż przepis o doręczaniu sobie nawzajem pism procesowych (art. 132 § 1 k.p.c.) nie ma zastosowania, gdy apelacja została wniesiona osobiście przez stronę, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika.

Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił wniosek pozwanego o uzupełnienie wyroku w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego, uznając, że wniosek został złożony po terminie. Sąd Okręgowy zastosował art. 132 § 1 k.p.c., który nakazuje stronom doręczać sobie nawzajem pisma procesowe, uznając odpowiedź na apelację za bezskuteczną. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że art. 132 § 1 k.p.c. ma zastosowanie tylko wtedy, gdy obie strony są reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników. W tej sprawie apelację wniosła osobiście powódka, co wyłączało stosowanie tego przepisu.

Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie, który oddalił wniosek o uzupełnienie wyroku w zakresie kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Okręgowy uznał, że wniosek o zwrot kosztów złożony w odpowiedzi na apelację był spóźniony, ponieważ odpowiedź na apelację została zwrócona na podstawie art. 132 § 1 k.p.c. z powodu niezastosowania się przez pozwanego do wymogu doręczania sobie nawzajem pism procesowych. Sąd Okręgowy uznał tę czynność za bezskuteczną. Pełnomocnik pozwanego w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c., argumentując, że art. 132 § 1 k.p.c. dotyczy sytuacji, gdy obie strony są reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników, a w tej sprawie apelację wniosła osobiście powódka. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za zasadne i uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd Najwyższy podzielił stanowisko pełnomocnika pozwanego, że art. 132 § 1 k.p.c. nie ma zastosowania, gdy apelacja została wniesiona przez stronę osobiście, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika. W związku z tym, odpowiedź na apelację nie mogła być uznana za bezskuteczną, a wniosek o zwrot kosztów powinien zostać rozpoznany.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 132 § 1 k.p.c. ma zastosowanie tylko w sytuacji, gdy obie strony są reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sformułowanie "doręczają nawzajem" w art. 132 § 1 k.p.c. odnosi się wyłącznie do sytuacji, w których po obu stronach występują profesjonalni pełnomocnicy. W przypadku, gdy apelacja została wniesiona osobiście przez stronę, nie ma podstaw do stosowania tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
Magdalena M.osoba_fizycznapowódka
Zespól Szkół Ogólnokształcących [...] w Z.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 132 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ma zastosowanie tylko w sytuacji, gdy obie strony są reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników. Nie dotyczy sytuacji, gdy apelacja została wniesiona osobiście przez stronę.

Pomocnicze

k.p.c. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 327

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 167

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 372

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 127

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 132 § 1 k.p.c. dotyczy sytuacji, gdy obie strony są reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników. Apelacja została wniesiona osobiście przez powódkę, co wyłącza stosowanie art. 132 § 1 k.p.c. Odpowiedź na apelację złożona bezpośrednio w sądzie jest skuteczna, jeśli nie ma podstaw do stosowania art. 132 § 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Odpowiedź na apelację pozwanego została złożona z uchybieniem terminu wynikającego z art. 132 § 1 k.p.c. Czynność procesowa (odpowiedź na apelację) była bezskuteczna w całości, w tym wnioski w niej zawarte.

Godne uwagi sformułowania

W razie złożenia apelacji osobiście przez stronę, brak jest podstaw stosowania do odpowiedzi na apelację trybu z art. 132 § 1 k.p.c. użyte w tej normie stwierdzenie „doręczają nawzajem” dotyczy tylko tych sytuacji, w których w sprawie po obu stronach występują profesjonalni pełnomocnicy.

Skład orzekający

Małgorzata Gersdorf

przewodniczący-sprawozdawca

Zbigniew Hajn

sędzia

Jolanta Strusińska-Żukowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretację art. 132 § 1 k.p.c. w kontekście reprezentacji stron przez profesjonalnych pełnomocników."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z apelacją wniesioną osobiście przez stronę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą stosowania art. 132 k.p.c., co jest kluczowe dla praktyków prawa procesowego.

Kiedy nie musisz wysyłać pism procesowych drugiej stronie? Sąd Najwyższy wyjaśnia art. 132 k.p.c.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 6 października 2011 r. 
I PZ 28/11 
 
W razie złożenia apelacji osobiście przez stronę, brak jest podstaw sto-
sowania do odpowiedzi na apelację trybu z art. 132 § 1 k.p.c. 
 
 
Przewodniczący SSN Małgorzata Gersdorf (sprawozdawca), Sędziowie SN: 
Zbigniew Hajn, Jolanta Strusińska-Żukowska. 
 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 paździer-
nika 2011 r. sprawy z powództwa Magdaleny M. przeciwko Zespołowi Szkół Ogólno-
kształcących […] w Z. o odszkodowanie, na skutek zażalenia strony pozwanej na 
postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krako-
wie z dnia 10 czerwca 2011 r. […] 
 
 
u c h y l i ł   zaskarżone postanowienie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
 
Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2011 r. […] Sąd Okręgowy w Krakowie 
oddalił wniosek pozwanego z dnia 2 czerwca 2011 r. o uzupełnienie wyroku w 
przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego. We wniosku tym pełnomocnik strony 
podniósł, że sąd zaniechał orzeczenia o kosztach mimo stosownego żądania złożo-
nego w odpowiedzi na apelację. 
 
Sąd Okręgowy wskazał, że jego zdaniem wniosek o zwrot kosztów nie został 
złożony w wymaganym przez art. 109 § 1 k.p.c. terminie. Odpowiedź na apelację 
wniesiona przez stronę została zwrócona zarządzeniem z dnia 12 kwietnia 2011 r. na 
podstawie art. 132 § 1 k.p.c. Ponowne przesłanie odpowiedzi na apelację nastąpiło w 
dniu 30 kwietnia 2011 r. Nastąpiło to z uchybieniem terminu, wynikającego z art. 327 
k.p.c. w związku z art. 167 k.p.c. Sąd potraktował tę czynność także jako bezsku-
teczną w całości, w tym we wszystkich zawartych w niej wnioskach.  
 
Zażalenie na to postanowienie wniósł pełnomocnik pozwanego, zarzucając 
naruszenie art. 132 § 1 k.p.c. w związku z art. 109 § 1 k.p.c. w związku z art. 372 

 
2 
k.p.c. w związku z art. 167 k.p.c., przez przyjęcie, że pozwany w przewidzianym ter-
minie nie zgłosił wniosku o zwrot kosztów postępowania a także naruszenie art. 372 
k.p.c. w związku z art. 391 k.p.c. w związku z art. 127 k.p.c., przez błędne przyjęcie, 
że odpowiedź na apelację wniesiona po upływie przewidzianego terminu nie może 
być traktowana jak zwykłe pismo procesowe. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik 
podniósł, że apelacja w sprawie została wniesiona przez samą powódkę. Nie było 
zatem przesłanek dla zastosowania art. 132 § 1 k.p.c. i wymagania, by pozwany 
przesłał odpowiedź na apelację do samej powódki. W jego ocenie art. 132 § 1 k.p.c. 
dotyczy jedynie sytuacji, w których obie strony reprezentowane są przez profesjonal-
nych pełnomocników.  
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
 
Zażalenie jest oczywiście zasadne, co prowadzi do uchylenia zaskarżonego 
postanowienia. Wniosek o uzasadnienie wyroku złożyła w sprawie powódka samo-
dzielnie. Uzasadnienie wyroku zostało doręczone samej powódce, a nie jej pełno-
mocnikowi. Apelację w sprawie wniosła także sama powódka. 
 
Mimo tego Sąd Okręgowy odpowiedź na apelację pozwanego potraktował 
jako złożoną wbrew dyspozycji art. 132 § 1 k.p.c. Pełną rację ma skarżący podno-
sząc, że wobec złożenia apelacji przez samą powódkę, nie istniała przesłanka do 
nadania odpowiedzi na apelację trybu opisanego w art. 132 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy 
rozpatrujący niniejszą sprawę podziela pogląd, że użyte w tej normie stwierdzenie 
„doręczają nawzajem” dotyczy tylko tych sytuacji, w których w sprawie po obu stro-
nach występują profesjonalni pełnomocnicy.  
 
W niniejszej sprawie w postępowaniu po wydaniu orzeczenia Sąd Rejonowy 
doręczył uzasadnienie wyroku samej powódce. Sam Sąd nie uważał zatem, że na-
leży doręczyć odpis uzasadnienia jej pełnomocnikowi. Nie ma zatem żadnych prze-
słanek, by pełnomocnik drugiej strony - otrzymując apelację podpisaną przez samą 
powódkę - czuł się zobligowany do działania zgodnie z art. 132 § 1 k.p.c. W tym sta-
nie rzeczy nie było powodów dla uznania odpowiedzi na apelację wniesioną bezpo-
średnio do sądu za bezskuteczną, co implikowałoby także bezskuteczność wniosku o 
przyznanie kosztów postępowania. Wobec powyższego nie ma przesłanek dla od-
mowy rozpoznania wniosku o uzupełnienie wyroku w przedmiocie kosztów procesu.  
 
Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.  

 
3 
========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI