I PZ 23/05

Sąd Najwyższy2005-12-15
SNPracyubezpieczenia społeczneŚrednianajwyższy
kasacjaskarga kasacyjnaśrodek zaskarżeniawymogi formalneodrzucenieSąd Najwyższypostępowanie cywilnezadośćuczynienie

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu kasacji, uznając, że błędne nazwanie środka zaskarżenia nie jest podstawą do jego odrzucenia, jeśli spełnia on wymogi formalne skargi kasacyjnej.

Sąd Okręgowy odrzucił kasację powoda Jana K. od wyroku oddalającego jego apelację, uznając, że środek ten nie spełnia wymogów formalnych obowiązujących od 6 lutego 2005 r. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c. i błędne przyjęcie, że środek zaskarżenia nie spełnia wymogów formalnych, wskazując, że nazewnictwo nie powinno stanowić podstawy odrzucenia. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za zasadne, uchylając zaskarżone postanowienie.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda Jana K. na postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach, który odrzucił jego kasację od wyroku oddalającego apelację powoda od wyroku Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy uzasadnił odrzucenie tym, że kasacja nie spełniała ustawowych wymagań formalnych obowiązujących od 6 lutego 2005 r. Powód w zażaleniu podniósł, że błędne nazwanie środka zaskarżenia „kasacją” zamiast „skargą kasacyjną” nie może stanowić podstawy do jej odrzucenia, zwłaszcza że środek ten zawierał wszystkie wymagane prawem elementy. Sąd Najwyższy podzielił argumentację powoda, stwierdzając, że błędne nazwanie środka zaskarżenia kasacją, przy jednoczesnym spełnieniu wszystkich wymogów formalnych skargi kasacyjnej określonych w art. 3984 k.p.c., nie uzasadnia jej odrzucenia na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy podkreślił, że oczywista intencja skarżącego wniesienia skargi kasacyjnej powinna być uwzględniona, a omyłki w nazewnictwie, szczególnie w okresie przejściowym, nie powinny prowadzić do odrzucenia pisma.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, błędne nazwanie środka zaskarżenia kasacją, która spełnia wymagania określone w art. 3984 k.p.c., nie uzasadnia jej odrzucenia przez sąd drugiej instancji, jeżeli oczywistą intencją skarżącego jest wniesienie skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kluczowe jest spełnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej określonych w art. 3984 k.p.c. Omyłka w nazewnictwie, zwłaszcza gdy intencja skarżącego jest jasna, nie powinna prowadzić do odrzucenia pisma. Sąd Okręgowy nie wykazał, aby środek zaskarżenia nie spełniał tych wymogów, a jedynie oparł się na błędnym nazewnictwie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono zaskarżone postanowienie

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
Jan K.osoba_fizycznapowód
J. Spółka Węglowa SA Kopalnia Węgla Kamiennego „P.” w P.spółkapozwany

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 3984 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna powinna zawierać oznaczenie orzeczenia, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany. Te elementy są kluczowe i ich brak jest brakiem nieusuwalnym.

k.p.c. art. 3986 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną, która nie spełnia wymagań określonych w art. 3984 § 1 lub której braków nie usunięto w terminie lub z innych przyczyn niedopuszczalną.

Pomocnicze

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy - prawo o ustroju sądów powszechnych

Ustawa wprowadzająca zmiany w zakresie skargi kasacyjnej, obowiązująca od 6 lutego 2005 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne nazwanie środka zaskarżenia kasacją, zamiast skargą kasacyjną, nie jest podstawą do jego odrzucenia, jeśli spełnia on wymogi formalne skargi kasacyjnej. Oczywista intencja skarżącego wniesienia skargi kasacyjnej powinna być uwzględniona. Sąd Okręgowy nie wykazał, że środek zaskarżenia nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 3984 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Środek zaskarżenia nazwany kasacją nie spełnia wymogów formalnych i podlega odrzuceniu.

Godne uwagi sformułowania

Błędne nazwanie środka zaskarżenia kasacją, która spełnia wymagania określone w art. 3984 k.p.c., nie uzasadnia jej odrzucenia przez sąd drugiej instancji jeżeli oczywistą intencją skarżącego jest wniesienie skargi kasacyjnej kasacja wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 17.03.2005 r.(...) nie spełnia ustawowych wymagań, jest niedopuszczalna, a zatem podlega odrzuceniu w trybie art. 3986 par. 2 kpc sama kwestia nazewnictwa („kasacja” czy też „skarga kasacyjna”) nie może stanowić podstawy odrzucenia środka zaskarżenia

Skład orzekający

Zbigniew Myszka

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Gonera

członek

Beata Gudowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymogów formalnych skargi kasacyjnej i dopuszczalności jej wniesienia w przypadku błędnego nazewnictwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów dotyczących skargi kasacyjnej i omyłek w nazewnictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności środków zaskarżenia, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, że formalizm nie zawsze jest absolutny, a intencja strony może być kluczowa.

Czy nazwa pisma procesowego może zadecydować o jego losach? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 15 grudnia 2005 r. 
I PZ 23/05 
 
Błędne nazwanie środka zaskarżenia kasacją, która spełnia wymagania 
określone w art. 3984 k.p.c., nie uzasadnia jej odrzucenia przez sąd drugiej in-
stancji (art. 3986 § 1 k.p.c.), jeżeli oczywistą intencją skarżącego jest wniesienie 
skargi kasacyjnej. 
 
Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Sędziowie SN: 
Katarzyna Gonera, Beata Gudowska. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 
2005 r. sprawy z powództwa Jana K. przeciwko J. Spółce Węglowej SA Kopalni Wę-
gla Kamiennego „P.” w P. o zadośćuczynienie, na skutek zażalenia powoda na po-
stanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach 
Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku z dnia 16 maja 2005 r. [...] 
 
u c h y l i ł   zaskarżone postanowienie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
 
Postanowieniem z dnia 16 maja 2005 r. Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpie-
czeń Społecznych w Gliwicach - Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku odrzucił kasację 
powoda Jana K. od wyroku tego Sądu z dnia 17 marca 2005 r., oddalającego apela-
cję powoda od wyroku Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Jastrzębiu Zdroju z dnia 18 
listopada 2004 r. w sprawie przeciwko J. Spółce Węglowej SA Kopalni Węgla Ka-
miennego „P.” w P. o zadośćuczynienie za cierpienia fizyczne i psychiczne. W uza-
sadnieniu tego postanowienia Sąd Okręgowy stwierdził, że w świetle stanu prawnego 
dotyczącego skargi kasacyjnej, obowiązującego od dnia 6 lutego 2005 r., „kasacja 
wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 17.03.2005 r.(...) nie spełnia ustawo-
wych wymagań, jest niedopuszczalna, a zatem podlega odrzuceniu w trybie art. 3986 
par. 2 kpc”. 

 
2
W zażaleniu powód domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia, za-
rzucając naruszenie art. 398 § 2 k.p.c. (powinno być art. 3986 § 2 k.p.c.) - „przez 
sprzeczne z rzeczywistością przyjęcie, że środek zaskarżenia nie spełnia przewi-
dzianych prawem wymogów formalnych”. W szczególności Sąd Okręgowy nie wyja-
śnił na czym polegało stwierdzone uchybienie, a sama kwestia nazewnictwa („kasa-
cja” czy też „skarga kasacyjna”) nie może stanowić podstawy odrzucenia środka za-
skarżenia, tym bardziej że wniesiony środek zaskarżenia zawierał wszystkie wymogi 
formalne przewidziane prawem dla tego rodzaju pisma procesowego. 
Strona pozwana w odpowiedzi na zażalenie wniosła o utrzymanie postano-
wienia w mocy. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie jest zasadne. Należy podzielić poglądy prezentowane przez wno-
szącego zażalenie. Z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie wynikają 
motywy, którymi kierował się Sąd drugiej instancji odrzucając „kasację” w istocie tylko 
z tej przyczyny, że nie została nazwana skargą kasacyjną.  
Zgodnie z przywołanym przez Sąd drugiej instancji art. 3986 § 2 k.p.c., sąd od-
rzuca na posiedzeniu niejawnym, między innymi, skargę kasacyjną, która nie spełnia 
wymagań określonych w art. 3984 § 1 lub skargę, której braków nie usunięto w termi-
nie lub z innych przyczyn niedopuszczalną. Tymczasem art. 3984 § 1 k.p.c. stanowi, 
że skarga kasacyjna powinna zawierać: 1) oznaczenie orzeczenia, od którego jest 
wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, 2) 
przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, 3) wniosek o przyjęcie skargi 
kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienie oraz 4) wniosek o uchylenie lub 
zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany. Powyższe 
składniki skargi kasacyjnej, których brak jest brakiem nieusuwalnym, przesądzają-
cym o odrzuceniu jej a limine, zostały zawarte we wniesionym środku zaskarżenia, 
omyłkowo nazwanym kasacją. 
 
Wprawdzie zatem skarżący wniósł „kasację” od wyroku Sąd Okręgowego-
Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach z dnia 17 marca 2005 r., a po-
nadto powołał się na przepisy art. 392 k.p.c. i art. 393 § 1 pkt 3 k.p.c., uchylone 
ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilne-
go oraz ustawy - prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2005 r. Nr 13, poz. 

 
3
98), jednakże uchybienie to nie może a limine dyskwalifikować wniesionego pisma 
jako środka zaskarżenia niespełniającego wymagań określonych w art. 3984 § 1 
k.p.c., które w rzeczywistości spełnia, tyle że myli nazewnictwo. Błędne odwołanie 
się przez skarżącego do nieobowiązujących przepisów ogólnych dotyczących kasa-
cji, przy bezpośrednim wskazaniu w odniesieniu do zaskarżonego orzeczenia 
wszystkich koniecznych elementów skargi kasacyjnej wymaga nadania jej dalszego 
biegu, bez względu na omyłkowe nazwanie jej kasacją.  
Nie ma zatem usprawiedliwionych podstaw prawnych do uznania, iż skarżący 
wniósł niedopuszczalny lub niespełniający wymagań określonych w art. 3984 § 1 
k.p.c. środek zaskarżenia, co zdaje się wynikać z treści postanowienia odrzucają-
cego kasację, w sytuacji gdy wniesione przez skarżącego pismo, nazwane wpraw-
dzie kasacją, zawiera wszystkie wymagania przewidziane dla skargi kasacyjnej. 
Oznacza to, że błędne nazwanie kasacją przez skarżącego skargi kasacyjnej, przy 
jednoczesnym zachowaniu wszystkich prawem określonych koniecznych elementów 
tego środka zaskarżenia, nie może prowadzić do jego odrzucenia na podstawie art. 
3986 § 2 k.p.c. W dotychczasowym stanie prawnym niekiedy zdarzały się spotykane 
w praktyce sytuacje odwrotne, w których skarżący wnosił kasację omyłkowo (błędnie) 
nazywając ją skargą kasacyjną. Jeżeli oczywistą i czytelną intencją skarżącego jest 
wniesienie skargi kasacyjnej, która spełnia wszelkie niezbędne wymagania formalne i 
konstrukcyjne (art. 3984 k.p.c.), to błędne (omyłkowe) nazwanie złożonego środka 
zaskarżenia kasacją, zamiast skargą kasacyjną, nie dyskwalifikuje jej a limine i nie 
uzasadnia jej odrzucenia przez Sąd drugiej instancji (art. 3986 §2 k.p.c.). Uchybienia 
takie nie usprawiedliwiają wprawdzie profesjonalnego pełnomocnika strony, który 
powinien znać aktualne nazwy kasacyjnego środka zaskarżenia, ale w przejściowym 
okresie mogą się zdarzać tego typu omyłki w nazewnictwie, które nie dyskwalifikują 
wniesionej skargi kasacyjnej jako niespełniającej wymagań określonych w art. 3984 § 
1 k.p.c. lub niedopuszczalnej, mając chociażby na uwadze to, że uzasadnienie za-
skarżonego postanowienia również nie jest ideałem językowej stylistyki i prawniczej 
precyzji. 
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.  
========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI